زمينه و هدف: پراكندگي روستاها از نظر توزيع غير همگون جغرافيايي روستاها و فاصله‌ي مكاني واحدهاي مسكوني در يك روستا تامين، توزيع و پايش كيفيت آب را با مشكل روبرو ساخته است. در اين پژوهش با هدف ارايه‌ي تصويري روشن از سيماي كنترل كيفيت آب شرب روستاهاي استان تهران ضمن بررسي كيفيت باکتريولوژيکي آب شرب 70 روستاي منتخب از مجموع 534 قصبه روستاي تحت پوشش آب و فاضلاب روستايي استان تهران طي مدت 6 ماه از بهمن 1384 تا پايان تير‌ماه 1385 ميزان دسترسي روستاهاي استان تهران به آب شرب بهداشتي مورد مطالعه قرار گرفت‌.

روش كار: مطالعه‌ها و بازديدهاي ميداني انجام شده در اين تحقيق از نوع بررسي مقطعي بوده است و پس از تعيين تعداد نمونه‌هاي لازم با توجه به اسامي و جمعيت روستاهاي تحت پوشش شركت آب و فاضلاب روستايي استان تهران، با روش نمونه‌گيري سيستماتيك محل‌هاي نمونه‌برداري مشخص شد و 138 نمونه‌ براي انجام آزمون‌هاي ميكربي به آزمايشگاه انتقال داده شد. در نهايت داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS و Microsoft Excel تجزيه و تحليل شد.

نتايج: آب شرب 01/94 % از ساكنان روستاهاي استان تهران فاقد آلودگي كليفرم گرماپاي بود، كه اين ميزان در شهرستان‌هاي پاكدشت، ساوجبلاغ و دماوند کمتر از بقيه‌ي شهرستان‌ها و به ترتيب معادل 66/66، 31/86 و 68/86 % مي‌باشد.

ميزان كدورت آب شرب 36/99 % جمعيت روستايي استان تهران کمتر از حداكثر مجاز استاندارد آب آشاميدني ايران ‌(5 واحد NTU) مي‌باشد، كه اين ميزان در شهرستان‌هاي ساوجبلاغ و ورامين به ترتيب معادل 51/96% و 30/99% مي‌باشد. ميزان كلر باقي‌مانده در آب شرب 39/92% جمعيت روستايي استان تهران در گستره‌ي 1-2/0 ميلي‌گرم‌برليتر مي‌باشد، كه اين ميزان در شهرستان‌هاي پاكدشت، دماوند و رباط‌كريم کمتر از بقيه‌ي شهرستان‌ها و به ترتيب معادل 67/75% ، 45/85% و 98/83% مي‌باشد.

نتيجه‌گيري: با توجه به رهنمود سازمان جهاني بهداشت در سال 2006 براي ارزيابي سلامت ميكربي آب، ميانگين شاخص مطلوبيت فقدان باكتري اشرشياكلي گرماپاي در روستاهاي استان تهران 01/94 % بود كه در محدوده‌ي عالي قرار دارد. اين شاخص در شهرستان‌هاي دماوند و ساوجبلاغ خوب، در شهرستان پاكدشت ضعيف و در بقيه‌ي شهرستان‌ها عالي ارزيابي شد. با بررسي توام شاخص‌هاي كلر باقي‌مانده، كدورت و كليفرم گرماپاي مشخص شد كه 51/91 % از روستاهاي استان تهران به آب شرب بهداشتي دسترسي دارند. ضمن بررسي محل‌هايي كه آلودگي ميكربي در آن‌ها مشاهده شده بود، مشخص شد كه فرسودگي شبكه بيشترين سهم (70 %) را در بروز آلودگي ميكربي آب شرب روستاهاي استان تهران داشت.