fa اثربخشی تمرین رایانه‏ای شناختی بر عملکرد حافظۀ فعال کودکان نارساخوان پژوهشي Research <p align="justify">زمینه و هدف: یکی از مشکلات دانش ‎ آموزان نارساخوان ضعف آنها در پردازش شنیداری، دیداری و حافظۀ فعال آواشناختی و دیداری‏ـ‏فضایی است. از این رو هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی برنامۀ تمرین رایانه‏ای شناختی بر عملکرد حافظۀ فعال دانش‏آموزان نارساخوان بود.</p><p align="justify">روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع مداخله‏ای و تجربی با دو گروه ناهمسان همراه پیش‏آزمون‏ـ‏پس‏آزمون با ‏گروه شاهد بود. نمونه‏گیری در دسترس شامل 25 دانش‏آموز نارساخوان دبستانی 12-7 سال که به‏صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری مورد، دریافت‏کنندۀ 30 جلسه تمرین‏های ناوابسته به زبان برنامۀ مداخلۀ BrainWare Safari و 10 نفری شاهد قرار گرفتند. مجموعه آزمون‏های حافظۀ فعال کودکان و آزمون خواندن و نارساخوانی (نما) برای هر دو گروه در پیش‏آزمون‏ـ‏پس‏آزمون اجرا شد. روش تحلیل کواریانس چندمتغیری، تک‏متغیری و بررسی اندازۀ اثر در تحلیل داده‏ها مورد استفاده قرار گرفت.</p><p align="justify">یافته‏ها: نتایج بیانگر تفاوت گروه‏ها در حافظۀ فعال دیداری‏ـ‏فضایی بود(p<0/001). همچنین تفاوت گروه‏ها در دو خرده‏آزمون یادآوری مستقیم مکعب‏ها و یادآوری معکوس مکعب‏ها معنی‏دار بود(p<0/01) و در حافظۀ مازها این تفاوت معنی‏دار نبود(p>0/01). نتایج آزمون خواندن و نارساخوانی نشان داد که تفاوت معنی‏داری در هیچ یک از خرده‏آزمون‏ها وجود ندارد(p>0/05)، اما نتایج بررسی اندازۀ اثر آنها بیانگر تأثیرات مداخله در شش مورد از خرده‏آزمون‏ها بود.</p><p align="justify">نتیجه‏گیری: برنامۀ تمرین رایانه ‎ ای شناختی BrainWare Safari، موجب بهبودی عملکرد حافظۀ فعال دیداری‏ـ‏فضایی دانش‏آموزان نارساخوان می‏شود و همچنین این برنامه بر برخی ویژگی‏های عملکرد خواندن تأثیر می‏گذارد.</p> <p>Background and Aim: Auditory and visual processing along with phonological and visual spatial working memory are the problems that patients with dyslexia struggle with. So, the aim of this project was to investigate the effectiveness of computerized cognitive training on the working memory performance of children with dyslexia.</p><p>Methods: The study conducted under the quasi-experimental method with pre- and post-test along with the control group. 25 children with dyslexia aged 7 to 12 years in grades 1-5 assigned to the experimental (15) and control (10) groups the experimental group received 30 sessions of the Brain Ware Safari intervention program. NAMA scale and Working Memory Test Battery for Children (WMTB-C) were conducted to assess reading and working memory performance of the subjects. MANCOVA, ANCOVA and effect sizes were utilized to analyze the data.</p><p>Results: There were significant differences between pre- and post-tests of the experimental and control groups on the forward and backward block recall subtests of WMTB-C and not the mazes memory. Regarding the subscales of NAMA scale, we found no significant differences in the reading performance but analysis of effect sizes showed positive effects at least on the 6 subscales.</p><p>Conclusion: The Brain Ware Safari computerized cognitive training can improve visual spatial working memory of children with dyslexia and probably may affect the reading performance.</p> تمرین شناختی, حافظۀ فعال, اختلال یادگیری, نارساخوانی Cognitive training, working memory, learning disorder, dyslexia 46 56 http://aud.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-84-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohsen Shokoohi-Yekta محسن شکوهی یکتا msyekta@yahoo.com No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران Salahadin Lotfi صلاح‏الدین لطفی salahadin.lotfi@ut.ac.ir Yes Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران Reza Rostami رضا رستمی rezaros@gmail.com No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران Ali Akbar Arjmandnia علی‏اکبر ارجمندنیا Arjmandnia@ut.ac.ir No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران Negin Motamed-Yeganeh نگین معتمد یگانه negin.motamed@ut.ac.ir No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران Ali Sharifi علی شریفی ali_sharifi_66@yahoo.com No Department of Psychology and Education of Exceptional Children, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Iran گروه روان‏شناسی و آموزش کودکان استثنایی، دانشکده روان‏شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، ایران