fa تأثیر آموزش بر اساس مدل اعتقاد بهداشتی بر رفتارهای پیشگیرانه از مصرف سیگار در نوجوانان دختر مراقبت‌هاي پرستاري Nursing Care پژوهشي Research <strong><em>زمینه و هدف:</em></strong><em> </em><em>استعمال سیگار یک مشکل خطرساز و شایع در میان نوجوانان است. با توجه به این که حدود یک سوم از جمعیت کشور را جوانان و نوجوانان 29</em><em>-</em><em>15 ساله تشکیل می‌دهند، تلاش جهت حفظ سلامت آنان، به ویژه دختران نوجوان به جهت نقش تربیتی سازنده‌ای که دارند، به منزله حفظ هر چه بیشتر سلامت جامعه می‌باشد. در آموزش بهداشت استفاده از مدل‌ها به منظور کمک عملی به طراحی برنامه‌های تأثیرگذار آموزشی صورت می‌گیرد. هدف این مطالعه تعیین میزان تأثیر آموزش مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی بر رفتارهای پیشگیری از مصرف سیگار در نوجوانان دختر بوده است</em><em>.</em> <p></p> <p dir="rtl"><strong><em>روش بررسی:</em></strong><em> </em><em>این مطالعه مداخله‌ای از نوع نیمه تجربی است که در کانون‌های فرهنگی تربیتی منطقه 17 شهرداری تهران در مورد 176 نفر از نوجوانان دختر (88 نفر در هر یک از دو گروه آزمون و شاهد) در سال 1388 انجام یافته است. مداخله این پژوهش، آموزش مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی به روش سخنرانی همراه با پرسش و پاسخ، طی سه جلسه آموزشی (هر جلسه 45 دقیقه) و ارایه محتوای آموزش به صورت کتابچه صورت گرفت. ابزار گردآوری اطلاعات پرسشنامه بود که در دو مرحله قبل و بعد از آموزش با فاصله زمانی 8 هفته تکمیل گردید. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از آمار توصیفی و تحلیلی در نرم افزار </em><em>SPSS v.16</em><em> استفاده شد (05/0</em><em>a</em><em><</em><em>)</em><em>.</em></p> <p dir="rtl"><strong><em>یافته‌ها:</em></strong><em> </em><em>قبل از آموزش دو گروه از نظر متغیرهای جمعیت‌شناختی و همچنین از نظر متغیرهای مربوط به اجزای مدل همگن بودند. مقایسه دو گروه نشان داد که میانگین اجزای مدل اعتقاد بهداشتی مشتمل بر حساسیت، شدت، منافع و موانع درک شده، راهنمای عمل و رفتارهای پیشگیری بعد از آموزش در گروه آزمون نسبت به گروه شاهد افزایش معناداری داشته است (001/0></em><em>p</em><em>)</em><em>.</em></p> <p dir="rtl"><strong><em>نتیجه‌گیری:</em></strong><em> </em><em>آموزش بهداشت مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی در انجام رفتارهای پیشگیری از مصرف سیگار در نوجوانان مؤثر بوده است</em><em>.</em></p> <p><strong>Background & Aim:</strong> Cigarette smoking is a common risky behavior among teenagers. Theories and models of health education aim to design effective educational programs. This study has been conducted to assess the effect of a health education program designed based on the health belief model on preventive smoking behaviors among female teenagers.</p> <p><strong>Methods & Materials:</strong> In this quasi-experimental study, 176 female teenagers from the Educational Cultural Centers of 17 zones of Tehran Municipality were randomly allocated to two equal experiment and control groups (88 girls in each group). The designed educational program was presented to the experiment group through three lecture and question/answer 45 minute sessions. Data were collected using a questionnaire before and eight weeks after the intervention. Data were analyzed using the SPSS-16.</p> <p><strong>Results:</strong> There was no significant difference between the two groups in the characteristics of the participants before the intervention. Comparison of the two experiment and control groups after education showed that the mean score of all studied constructs of the health belief model (i.e., susceptibility, severity, benefits and barriers, cues to action), as well as the preventive behaviors were increased significantly.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> The results of this study showed that the program seems to be helpful in promoting the smoking preventive behavior among teenagers.</p> آموزش,مدل اعتقاد بهداشتی,مصرف سیگار,نوجوانان دختر education,H.B.M,cigarette smoking,girls,teenagers 15 26 http://hayat.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-51&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Rahnavard زهرا راهنورد Yes Assistant Professor, Dept. of Public Health Nursing, School of Nursing and Midwifery, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, استادیار گروه آموزشی پرستاری بهداشت جامعه دانشکده پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران Masooma Mohammadi معصومه محمدی No MSc. in Nursing کارشناس ارشد پرستاری Fatemeh Rajabi فاطمه رجبی No Assistant Professor, Dept. of Social Medicine, Community-based Participatory Health Research Center, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استادیار پزشکی اجتماعی، مرکز تحقیقات پ‍ژوهش های سلامت مبتنی بر مشارکت جامعه دانشگاه علوم پزشکی تهران Mitra Zolfaghari میترا ذوالفقاری No Dept. of Intensive Care Nursing, Nursing and Midwifery Care Research Center, School of Nursing and Midwifery, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مربی گروه آموزشی پرستاری مراقبت‌های ویژه و عضو مرکز تحقیقات مراقبت‌های پرستاری و مامایی دانشکده پرست