سلامت و محیط زیست http://ijhe.tums.ac.ir  سلامت و محیط زیست - مقالات نشریه - سال 1397 جلد11 شماره1 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1397/3/11 کاربرد تکنیک داده کاوی درخت تصمیم CART در تعیین مؤثرترین فاکتورهای کیفیت آب آشامیدنی (مطالعه موردی: دشت کازرون استان فارس) http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5881&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بررسی پارامترهای کیفیت آب آشامیدنی به منظور افزایش بهره وری و مدیریت و برنامه ریزی بهتر منابع</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">آب به خصوص در کشورهای در حال توسعه از اهمیت شایانی برخوردار است. هدف از انجام پژوهش حاضر، کاربرد تکنیک داده کاوی درخت تصمیم </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">CART</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در تعیین فاکتورهای موثر بر</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">کیفیت آب آشامیدنی در دشت کازرون واقع در غرب استان فارس است. </span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> به این منظور، اطلاعات مربوط به پارامترهای کیفی 60 حلقه چاه شرب، شامل </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">SAR</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Na</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Cl</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">SO<sub>4</sub></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">TH</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">TDS</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">pH</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">NO<sub>3</sub></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">CaCO<sub>3</sub></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">HCO<sub>3</sub></span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Ca</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Mg</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">K</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">EC</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، مستقر در منطقه مورد مطالعه فراهم گردید. سپس، با استفاده از تکنیک داده کاوی درخت تصمیم </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">CART</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و مدل سازی در نرم افزار </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Clementine 12.0</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، فاکتورهای مؤثر بر کیفیت آب آشامیدنی با دقت 90 درصد تعیین گردیدند. </span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> نتایج نشان داد که دو عامل کل جامدات محلول (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">TDS</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) و مقدار کلسیم (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">Ca</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">)، تاثیر بیشتری بر</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">کیفیت آب آشامیدنی در این دشت داشته است. به این ترتیب، در صورتی که مجموع املاح محلول در آب در این دشت کمتر یا مساوی </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">mg/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 495 و مقدار کلسیم آن، کمتر یا مساوی </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">meq/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 6/150. باشد، این آب برای آشامیدن مناسب است. </span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> با توجه به ساختار سازندهای زمین شناسی منطقه و وجود کربنات کلسیم در ترکیب آنها، کل جامدات محلول و کلسیم تاثیر بیشتری بر کیفیت آب آشامیدنی در این دشت دارند. پیشنهاد می گردد نسبت به تصفیه آب، کاهش املاح محلول و انجام پایش های مستمر از چاه های این دشت اقدام صورت گیرد. </span></span></span></div> سید مسعود سلیمان پور تعیین میزان آلودگی مایکوتوکسین ها در گندم های وارداتی به استان مازندران به کمک کروماتوگرافی مایع با کارایی بالا http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5968&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">: گندم به دلیل تامین بخش اعظم آردهای مورد استفاده برای تهیه نان در اغلب جوامع از جمله ایران، یکی از مهمترین غلات به شمار می رود. امکان آلودگی گندم به مایکوتوکسین ها، بسته به شرایط مختلف تولید و نگهداری وجود دارد. با توجه به سرطان زایی و جهش زا بودن مایکوتوکسین ها نظارت بر میزان آلودگی در گندم های وارداتی و جلوگیری از ورود گندم با کیفیت پایین به زنجیره غذایی امری ضروری است. بنابراین مطالعه حاضر به منظور تعیین آلودگی گندم های وارداتی به استان مازندران انجام شد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">: در این تحقیق، نمونه های گندم وارداتی از کشورهای حوزه دریای خزر از نظر میزان رطوبت و مایکوتوکسین ها (اکراتوکسین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">A</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، زیرالنون و دئوکسی نیوالنول) مورد ارزیابی قرار گرفتند. آلودگی مایکوتوکسین ها به روش </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">HPLC</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> از طریق خالص سازی با ستون ایمونوافینیتی برای اکراتوکسین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">A</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و زیرالنون، و ستون فاز جامد برای دئوکسی نیوالنول انجام شد. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">: نتایج این مطالعه نشان داد که میانگین اکراتوکسین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">A</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، زیرالنــون و دئوکسی نیوالنـول در گندم های وارداتی به ترتیب 2/24، 133/50و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">ng/g</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 181/60 بودند. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">: همه نمونه ها از نظر میزان مایکوتوکسین ها بر طبق حدود مجاز تعیین شده توسط استاندارد ملی ایران در حد قابل قبول برای مصرف بودند. از طرف دیگر، ارتباط مستقیمی بین میزان دئوکسی نیوالنول با میزان رطوبت نمونه ها (0/092-) مشاهده نشد و همبستگی بین رطوبت با اکراتوکسین </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">A</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و زیرالنون به ترتیب 0/104 و 0/168 بود. </span></span><br> &nbsp;</div> رضا فرهمندفر پیش تصفیه لجن‌های بیولوژیکی فاضلاب شهری با امواج اولتراسونیک‌: بررسی کارایی در بهبود فرایند‌های هیدرولیز، تثبیت و آبگیری http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=6022&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> تجزیه لجن با امواج اولتراسونیک، به عنوان یک روش پیش تصفیه قبل از فرایند تثبیت و آبگیری است که باعث تغییر در ویژگی های فیزیکی و شیمیایی آنها می شود. هدف اصلی از این تحقیق بررسی کارایی امواج اولتراسونیک در بهبود فرایندهای هیدرولیز، تثبیت و آبگیری لجن فعال خام فاضلاب شهری است. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> از لجن فعال برگشتی به حوض هوادهی، نمونه برداری انجام گردید و آمایش فیزیکی با هدایت امواج اولتراسونیک با فرکانس های 20 و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">40 در زمان های</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">0/5،</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">1،</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">3، 5، 10، 15،</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">30 و</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> min </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">60</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">انجام گرفت. در ادامه بهبود فرایندهای هیدرولیز، تثبیت و آبگیری نمونه ها با انجام آزمایشاتی نظیر:</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">TS </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">،</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">TSS </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">CST</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SRF</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VS</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">nVS</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VSss</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VS<sub>SOL</sub></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> مورد بررسی قرار گرفت. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها</span></span></strong>: <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VS <sub>SOL</sub></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> درفرکانس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 20 در زمان</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">15 به میزان 73 درصد افزایش</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">داشت و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VS <sub>SOL</sub></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در فرکانس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 40 در زمان </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">10 به میزان 100 درصد</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">افزایش داشت. درصد کاهش </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">VS</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در فرکانس</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> kHz </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">20 از زمان </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">15 شروع و در</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">60 &nbsp;به 18 درصد رسید. کاهش این شاخص در فرکانس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 40 در زمان </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 10 شروع و تا</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">&nbsp;60 به میزان 24 درصد</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">رسید. مقاومت ویژه لجن در دو فرکانس 20 و</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> kHz </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">40 در</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمان تماس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 1 به ترتیب 25 و 20 درصد کاهش داشت و زمان مکش موئینه در دو فرکانس 20 و </span></span>&nbsp;<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">40</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در زمان &nbsp;تماس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 1 به ترتیب کاهش 28 و 21 درصد را نشان داد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بهترین کارایی هیدرولیز جامدات آلی لجن خام بیولوژیکی در زمان </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">10 با فرکانس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 40</span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">به دست</span></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> آمد. بیشترین راندمان تثبیت لجن در فرکانس</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">kHz </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">40 در زمان</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">60 بدست آمد. بهترین شرایط آبگیری لجن در فرکانس</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> kHz </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">20 در زمان تماس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">min</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 1 حاصل گردید. </span></span></div> مهدی فرزاد کیا تعیین غلظت فلزات سنگین در موی سر ماهیگیران جزیره شیف (بوشهر) http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5942&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف</span></span></strong>: <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">اندازه گیری سطوح عناصر و فلزات در مو به عنوان روشی برای پایش مواجهه با فلزات سنگین، مسمومیت به فلزات سنگین، ارزیابی سطوح نوترینت ها و تشخیص بیماری شناخته شده است.</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بنابراین پژوهش حاضر به بررسی غلظت فلزات سنگین در موی سر ماهیگیران محلی جزیره شیف بوشهر و ارزیابی اثر فاکتورهای مختلف بر غلظت فلزات سنگین در مو پرداخته است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی</span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در این تحقیق نمونه های موی سر از 30 نفر ماهیگیر جزیره شیف جمع آوری شد و پس از انجام مراحل آماده سازی و هضم شیمیایی، غلظت فلزات سنگین (آهن، روی، مس، منگنز، نیکل) توسط دستگاه جذب اتمی قرائت شد. داده</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">های مورد نیاز جهت ارزیابی مواجهه به کمک توزیع پرسشنامه در بین صیادان محلی به دست آمد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> غلظت فلزات مربوطه برای آهن، روی، مس، منگنز و نیکل</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">به ترتیب 72/79، 148/11، 8/60، 4/72 و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;mg/kg</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">19/71 به دست آمد. همچنین همبستگی معنی</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">داری بین فلزات روی، منگنز و نیکل وجود داشت. به</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">علاوه یافته</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ها نشان داد که استفاده از رنگ مو باعث افزایش غلظت فلزات سنگین شده است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته های این مطالعه نشان می دهد که جمعیت</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> جزیره</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">شیف و نواحی اطراف ممکن است در معرض آلودگی فلزات سنگین به ویژه آلاینده صنعتی و نفتی نیکل </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">باشند</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و به احتمال زیاد مصرف ماهی از مسیرهای مهم مواجهه است اما مطالعات جزئی تر بایستی انجام شود.</span></span><br> &nbsp;</div> عیسی سلگی شبیه سازی عددی مسیر جریان آب زیرزمینی آبخوان دشت همدان–بهار http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5975&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">زمینه و هدف:</span></span></strong> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">آب زیرزمینی جز منابع بسیار مهم برای ادامه حیات موجودات زنده است. از این رو مدل سازی آب زیرزمینی اهمیت ویژه ای در مدیریت و برنامه ریزی هر منطقه دارد. در این پژوهش با استفاده از اطلاعات زمین شناسی، هیدرولیکی و هیدرولوژیکی، به شبیه سازی عددی مسیر جریان آب زیرزمینی آبخوان دشت همدان - بهار با استفاده از نرم افزار </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">GMS</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> پرداخته شد. </span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">روش بررسی:</span></span></strong> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">در این بررسی، ابتدا مدل سه بعدی هیدرولوژیکی دشت </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">همدان - بهار </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">تهیه و سپس جریان در دشت با کد عددی </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">MODFLOW</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> شبیه سازی گردید. پس از شبیه سازی جریان، کالیبره کردن مدل به روش سعی و خطا انجام گرفت. تخمین </span></span><span style="font-family:b lotus;">مسیر جریان آب زیرزمینی</span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">نیز با استفاده از کد عددی </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">MODPATH</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> صورت گرفت.</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">نهایتا مناطق تسخیر چاه های مورد مطالعه و جهت حرکت آب زیرزمینی با زمان حرکت های مختلف ترسیم گردید.</span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">یافته ها:</span></span></strong> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">اختلاف سطح آب مشاهده شده و شبیه سازی شده در محدوده مجاز</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">m </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">&nbsp;35 </span></span><strong><span dir="RTL"><span style="font-family:times new roman,serif;">&plusmn;</span></span></strong> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">به عنوان دامنه مطلوب بود.</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">تخمین </span></span><span style="font-family:b lotus;">مسیر جریان آب زیرزمینی</span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">با کد عددی </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">MODPATH</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> نشان داد که در حرکت رو به جلو، طولانی ترین مسیر انتقال جریان &nbsp;</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">m</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> 43400 و در حرکت رو به عقب</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;">m&nbsp; </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">8270/674 به</span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"> </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">عنوان طولانی ترین مسیر انتقال جریان</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">مشخص گردید.</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">نتایج شبیه سازی انتقال </span></span><span style="font-family:b lotus;">مسیر جریان آب زیرزمینی</span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">گویای این واقعیت بود که انتقال جریان از مرز آبخوان به سمت مرکز و خروجی آبخوان </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">همسو با گرادیان هیدرولیکی بود.</span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">نتیجه گیری: </span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">در مجموع می توان اظهار داشت، ادامه</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">روند</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">فعلی جریان آب زیرزمینی، افزایش سطح آلودگی آبخوان را در پی خواهد داشت که خسارت های</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">جبران ناپذیری</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">به</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">سفره</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">آب</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">زیرزمینی</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">وارد</span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">خواهد</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> نمود.</span></span></span></div> مریم بیات ورکشی ارزیابی خطر فلزات سنگین بر سلامت انسانی در گرد و غبار خیابانی شهر آبادان http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5972&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> هدف از مطالعه حاضر بررسی خطر فلزات سنگین (سرب، روی، مس، کروم، کادمیوم، نیکل، وانادیوم، آرسنیک، کبالت و کروم) بر سلامت انسانی </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در گرد و غبار خیابانی شهر آبادان</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">جهت نیل به این هدف ت</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">عداد 30 عدد نمونه گرد و غبار از پیاده</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> رو خیابان</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">های اصلی </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">آبادان برداشت شده و </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">به روش طیف سنجی جفت شده پلاسمای القایی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">ICP-OES</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) آنالیز</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">گردید.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته</span></span></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ها: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">میانگین غلظت فلزات مورد مطالعه به ترتیب: </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&nbsp;Pb</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(59/13)</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Zn</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> (287/50)، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Cu</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> (112/97)، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Cr</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> (50/03)، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Cd</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(0/52)، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Ni</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> (56/77)، </span></span>&nbsp;<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">V</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(35/83)، </span></span>&nbsp;<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">As</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(7/10) و </span></span>&nbsp;<span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Co</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">mg/kg</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(7/53) است. همچنین براساس مقدار میانگین شاخص ریسک، نمونه</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ها دارای ریسک متوسط هستند. خطر تجمعی غیر سرطان</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زایی کلیه فلزات سنگین در گرد و غبار خیابانی برای کودکان بیشتر از بزرگسالان است. که این امر نشان داد کودکان بیشتر از بزرگسالان در معرض خطر فلزات سنگین قرار دارند. در هر دو گروه سنی فلز کروم دارای بیشترین خطر سرطان</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زایی و فلز سرب کمترین خطر را دارد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتایج بدست آمده از پتانسیل ریسک اکولوژیک و ریسک سلامت انسانی، نشان داد که منبع آلودگی فلزات مورد مطالعه فعالیت های انسان زاد از قبیل ترافیک، تاسیسات صنعتی و سوختن سوخت های فسیلی </span>در منطقه مورد مطالعه است.</span><br> &nbsp;</div> نوید قنواتی گیاه پالایی سرب توسط ذرت (رقم ماکسیما) و شبدر سفید در کشت منفرد و مخلوط در خاک آلوده به سرب http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5921&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">سرب از جمله فلزات سنگین و خطرناک برای سلامت انسان است</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">. این پژوهش با هدف بررسی گیاه پالایی سرب توسط رقم جدید ایرانی ذرت</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(رقم ماکسیما) و شبدر سفید در کشت</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">منفرد و مخلوط در یک خاک آلوده به سرب &nbsp;انجام شده است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> تیمارهای آزمایش شامل کشت مخلوط ذرت و شبدر سفید (تراکم 10 و 20) و تک کشتی ذرت و شبدر سفید (با تراکم 10 و 20) در یک خاک آلوده به سرب (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">mg Pb (kg soil)<sup>-1</sup></span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 800) &nbsp;طی60 و 90 روز پس از شروع آزمایش بود. غلظت سرب گیاه و خاک توسط دستگاه جذب اتمی اندازه گیری شد. </span></span><br> <em><strong><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته</span></span></span></strong></em><em><strong><span dir="LTR" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong></em><em><strong><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ها:</span></span></span></strong></em><em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> غلظت سرب در ریشه و اندام هوایی ذرت و شبدر سفید در سیستم کشت مخلوط نسبت به سیستم تک کشتی افزایش یافت. علاوه بر آن، افزایش نسبت تراکم شبدر سفید از 10 به 20 در سیستم کشت مخلوط باعث افزایش معنی دار غلظت سرب ریشه و ساقه گیاه ذرت و شبدر سفید شد. بیشترین ضریب انتقال سرب (</span></span></span></em><em><span dir="LTR" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11.0pt;">TF</span></span></em><em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span></span></em> <em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">و غلظت سرب در اندام هوایی گیاه مربوط به گیاه شبدر سفید 90 روز پس از شروع آزمایش در کشت مخلوط ذرت و شبدر سفید (</span></span></span></em><em><span dir="LTR" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></em><em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">با تراکم 20)</span></span></span></em> <em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بود. </span></span></span></em><br> <em><strong><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه</span></span></span></strong></em><em><strong><span dir="LTR" style="font-style:normal;"><span style="font-size:11.0pt;"> </span></span></strong></em><em><strong><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">گیری:</span></span></span></strong></em><em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> نتایج این پژوهش افزایش سه برابری جذب سرب در اندام هوایی ذرت در سیستم کشت مخلوط ذرت با شبدر سفید در تراکم 20 </span></span></span></em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">را نسبت به سیستم تک کشتی نشان داد<em><span style="font-style:normal;"><span style="font-family:b lotus;">.</span></span></em></span></span><br> &nbsp;</div> امیرحسین بقائی بررسی عدم قطعیت مدل موازنه جرمی برای تخمین نرخ فرایندهای هوازی در محل دفن پسماندهای شهری http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5943&sid=1&slc_lang=fa <div style="direction: rtl; unicode-bidi: embed; text-align: justify;"><strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></span></strong> <span style="font-size:14px;"><span style="font-family:b lotus;"> هدف از انجام این مطالعه تحلیل حساسیت و عدم قطعیت یک مدل برای برآورد نرخ فرایندهای هوازی در محل دفن پسماندهای شهری است. </span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></span></strong> <span style="font-size:14px;"><span style="font-family:b lotus;">از روش مونت کارلو که یکی از روش های رایج برای برآورد عدم قطعیت در نتایج مدل ها است در این تحقیق استفاده شد. پس از به دست آوردن داده های مبنا از طریق آزمایش، و با در نظر گرفتن تابع توزیع احتمال یکنواخت داده های ورودی برای شبیه سازی مونت کارلو از یک بازه %15</span><span style="font-family:times new roman,serif;">&plusmn;</span><span style="font-family:b lotus;"> از داده های مبنا به طور تصادفی نمونه برداری شد. مدل 1000 مرتبه اجرا شد. در نهایت شاخص کل سوبول (</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Total Sobol Index</span></span><span style="font-family:b lotus;">) برای هر یک از ورودی ها محاسبه شد. عدم قطعیت خروجی های مدل با استفاده از میانگین و خطای استاندارد میانگین در نتایج مونت کارلو به دست آمد</span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">.</span></span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></span></strong> <span style="font-size:14px;"><span style="font-family:b lotus;">نتایج نشان داد که میزان انتشار دی اکسید کربن بیشترین اثر را بر برآورد نرخ فرایند کمپوست در محل دفن دارد. تمام ورودی های مدل اثر تقریبا مشابهی در تغییرات نرخ فرایند اکسیداسیون متان داشتند. نرخ فرایند هضم بی هوازی بیشتر تحت تاثیر تغییرات در میزان انتشار متان بود. میانگین های محاسبه شده برای خروجی ها با استفاده از شبیه سازی مونت کارلو بسیار نزدیک به عدد برآورد شده توسط داده های مبنا و در بازه %10</span><span style="font-family:times new roman,serif;">&plusmn;</span><span style="font-family:b lotus;"> بود.</span></span><br> <strong><span dir="RTL"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></span></strong> <span style="font-size:14px;"><span style="font-family:b lotus;">نتایج تحلیل حساسیت نشان داد که واریانس در خروجی های مدل ناشی از عدم قطعیت در اندازه گیری متان و دی اکسید کربن منتشر شده از محل دفن است. بنابراین با افزایش تعداد نمونه می توان عدم قطعیت نتایج را به طور معنی داری کاهش داد.</span></span></div> رضا رفیعی ارزیابی کیفیت هیدروژئوشیمیایی آب زیرزمینی حوزه سیاهو، شمال شرق شهر بندرعباس http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5957&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بررسی کیفیت آب گامی مهم در جهت استفاده بهینه و مناسب از منابع آب برای شرب و همچنین انتخاب الگوی کشت مناسب و سازگار با کیفیت آب است. از این رو ضرورت مطالعه ویژگی های کیفی آب در برنامه های مدیریت منابع آب به شدت مورد توجه قرار گرفته است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در مطالعه حاضر، کیفیت هیدرژئوشیمیایی منابع آب زیرزمینی در حوزه سیاهو شهرستان بندرعباس از نظر شرب، کشاورزی و صنعت مطالعه شده است. بدین منظور پارامترهای ویژگی کیفی مربوط به سه چاه عمیق، سه دهنه چشمه، یک رشته قنات آبدار و یک نمونه آب سطحی به عنوان داده ورودی استفاده شد. ویژگی ها و نمودار تعیین کیفیت آب با استفاده از نرم افزارهای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Aq.qa</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">AquaChem</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ارزیابی شدند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> آب های زیرزمینی منطقه مورد مطالعه در رده آب های خیلی سخت قرار دارند. بر اساس نمودار پایپر (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">PIPER</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) رخساره هیدروشیمیایی غالب منطقه از نوع سولفاته کلسیک و کلروره سدیک هستند. با توجه به شاخص کیفی ویلکاکس </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(Willcox)</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و شولر (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Schuller</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) آب های زیرزمینی برای مصارف کشاورزی در حد متوسط و از نظر شرب در حد قابل قبول قرار گرفت. از نظر ضریب اشباع لانژلیه </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">(SI)</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، منابع آبی موجود خورنده تا رسوبگذار است.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> داده های مطالعه حاضر نشان می دهد یکی از مشکلات منابع آبی موجود در حوزه سیاهو مقدار بالای نمک و مواد محلول بوده، که نشان دهنده تاثیر بسزای سازندهای زمین شناسی (تبخیری، شیلی، کربناتی) و گنبد نمکی بر منابع آب زیرزمینی و کاهش کیفیت منابع آب است.</span></span><br> &nbsp;</div> مهدی غلام دخت بندری مطالعه تاثیر اسانس پونه کوهی و عصاره اتانولی بره‌موم بـر ویژگی‌های ضد باکتریایی و برخی ویژگی‌های فیزیکی فیلم‌های زیست‌تخریب‌پذیر پلی‌لاکتیک اسید http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5994&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="color:black;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">زمینه و هدف</span></span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">:</span></span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">ترکیبات ضد میکروبی طبیعی دارای</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">ظرفیت ارزشمندی برای استفاده در انواع مواد غذایی جهت مقابله با میکروارگانیسم های بیماری زا و عامل فساد هستند</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">. </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">اهداف این مطالعه شامل تولید فیلم های زیست تخریب پذیر به کمک ترکیب پلی لاکتیک اسید با غلظت های مختلف اسانس پونه کوهی و یا عصاره اتانولی بره موم و بررسی ویژگی های فیزیکی و ضدمیکروبی فیلم های حاصل بودند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="color:black;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">روش بررسی</span></span></span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">:</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;"> فیلم های فعال بر پایه پلی لاکتیک اسید به کمک روش قالب گیری تولید شدند و ضخامت و مهمترین پارامتر های رنگی آنها به ترتیب به کمک میکرومتر دیجیتال و دستگاه رنگ سنج اندازه گیری شدند. در ادامه اثرات ضد باکتریایی فیلم های حاصل علیه چهار باکتری بیماری زای رایج غذازاد شامل </span></span><em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-style:italic;"><span style="font-family:b lotus;">استافیلوکوکوس اورئوس</span></span></span></em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">، <em><span style="font-style:italic;">اشرشیا کلی</span></em>، <em><span style="font-style:italic;">ویبریو پاراهمولیتیکوس</span></em> و <em><span style="font-style:italic;">لیستریا مونوسایتوژنز</span></em>،</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;"> بوسیله روش انتشار دیسک مورد ارزیابی قرار گرفتند. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">یافته ها</span></span></span></strong><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">:</span></span></span></strong> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">نتایج ارزیابی های فیزیکی نشان دادند که اولا با اضافه شدن غلظت های مختلف دو ماده فعال، غالبا ضخامت فیلم های حاصل بصورت معنی داری افزایش یافت (0/05 </span></span><span dir="LTR"><</span> <span dir="LTR">p</span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">)، و ثانیا، حضور این ترکیبات در ساختار فیلم ها همزمان باعث کاهش روشنایی و افزایش میزان زردی و قرمزی فیلم ها شد. هیچ یک از فیلم های پلی لاکتیک اسید خالص و یا حاوی عصاره بره موم، اثر ضد میکروبی به جای نگذاشتند، اما تمامی فیلم های حاوی درصد های بالاتر اسانس پونه کوهی (۵ و ۱۰ درصد) به صورت وابسته به غلظت علیه هر ۴ سویه باکتریایی موثر بودند، و این اثرات در رابطه با باکتری های گرم مثبت شدیدتر ثبت شد. </span><span style="color:black;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;">بیشترین هاله عدم رشد هم در مورد فیلم شماره حاوی ۱۰ درصد اسانس و ۲ درصد بره موم ثبت شد که مقادیر آن به ترتیب 56/66، ۴5/۴6، 17/91و</span></span></span></span></span><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="color:black;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"> 17/65mm در مورد </span></span></span></span><em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-style:italic;"><span style="font-family:b lotus;">استافیلوکوکوس اورئوس</span></span></span></em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">، <em><span style="font-style:italic;">لیستریا مونوسایتوژنز</span></em>، <em><span style="font-style:italic;">ویبریو پاراهمولیتیکوس</span></em></span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">و</span></span> <em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-style:italic;"><span style="font-family:b lotus;">اشرشیا</span></span></span></em><em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-style:italic;"><span style="font-family:b lotus;"> </span></span></span></em><em><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-style:italic;"><span style="font-family:b lotus;">کلی</span></span></span></em> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;">بودند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="color:black;"><span style="font-weight:bold;"><span style="font-family:b lotus;">نتیجه گیری:</span></span></span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;"> براساس یافته های این مطالعه، حضور عصاره اتانولی بره موم به تنهایی در فرمولاسیون اولیه فیلم های پلی لاکتیک اسید علیه چهار پاتوژن غذازاد مورد مطالعه تاثیرگذار نبوده، در حالی که اضافه شدن این ترکیب به فیلم های حاوی اسانس پونه کوهی موجب افزایش ویژگی های موثر ضد باکتریایی فیلم های حاصل شد. در نتیجه، استفاده</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;"> همزمان</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-family:b lotus;"> از این دو ترکیب در ساختار فیلم های آبگریز مانند فیلم پلی لاکتیک اسید برای تولید فیلم های فعال بسته بندی مواد غذایی توصیه می گردد. </span></span></span><br> &nbsp;</div> علی میثاقی فروشویی زیستی دومرحله‌ای فلزات لیتیم، کبالت و منگنز از باتری های مستعمل لیتیم-یون سکه ای با استفاده از باکتری اسیدی‌تیوباسیلوس فرواکسیدانس http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=6005&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> باتری ها به دلیل داشتن عناصر سمی می توانند عامل خطرناکی برای محیط زیست و سلامتی انسان به</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">شمار آیند. در این پژوهش از روش فروشویی زیستی دومرحله ای با باکتری <em>اسیدی تیوباسیلوس فرواکسیدانس</em> برای سمیت زدایی و بازیابی فلزات</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> از</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> باتری های </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مستعمل</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> سکه ای استفاده شد</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> تعدادی </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">باتری </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مستعمل</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">سکه ای آسیاب شد. پودر باتری به محیط کشت باکتری اضافه شد و بعد از گذشت ۱۲ روز غلظت فلزات موجود در محلول تعیین شد.</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">به منظور بررسی تاثیر نحوه اضافه کردن پودر بر بازیابی فلزات، آزمایش اضافه کردن تدریجی پودر به محیط کشت نیز بررسی شد. بدین منظور پودر باتری هر </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">h</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 48 یکبار و به میزان </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">g/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ۲۰ تا رسیدن به غلظت توده </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">g/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ۱۰۰ به محیط کشت اضافه شد. آزمایش ها 3 مرتبه تکرار و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">میزان انحراف معیار به صورت بازه خطا در نمودارهای مربوطه نشان داده شد.</span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها: </span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">با افزایش غلظت توده، میزان بازیابی فلزات کاهش می یابد.</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بالاترین بازیابی برای</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">لیتیم، کبالت و منگنز به میزان 100، ۸۸ و ۲۰ درصد</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در غلظت توده </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">g/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ۴0 و در مدت زمان ۱۲ روز به دست آمد. با اضافه کردن تدریجی پودر تا غلظت توده </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-family:times new roman,serif;">g/L</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ۱۰۰، انحلال لیتیم، کبالت و منگنز به ترتیب 66، 8 و صفر درصد بوده است.</span></span></span><br> <strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></span></strong><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> فروشویی زیستی دو مرحله ای توسط باکتری <em>اسیدی تیوباسیلوس فرواکسیدانس</em></span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">راهکاری مناسب برای بازیابی فلزات از باتری های </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مستعمل</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">سکه ای است. با بررسی اثر اضافه کردن تدریجی </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">پودر به محیط کشت</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مشخص شد که این روش تاثیر مثبتی در افزایش بازیابی فلزات و </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بهبود شاخصه های رشد باکتری</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> ندارد. </span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بازیابی فلزات در غلظت توده های بالا عمدتا به علت فروشویی شیمیایی بوده است.</span></span></span><br> &nbsp;</div> سید محمد موسوی ارزیابی سطح ذرات معلق (PM) و تراز صوتی در پایانه‌های زیرزمینی-پارک‌سوار مجلسی اصفهان http://journals.tums.ac.ir/ijhe/browse.php?a_id=5946&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> تجمع آلاینده ها</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> تراز صوتی از نگرانی های حوزه سلامت کلان شهرها است. در تونل ها، ایستگاه های زیرزمینی و اماکن محصور، عدم تهویه کافی </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">و </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">انعکاس و بازتاب صوت منجر به تجمع آلاینده ها و آلودگی صوتی می شود. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> پژوهش حاضر به ارزیابی ذرات</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;"> </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> معلق و تراز صوتی در پارک سوار مجلسی اصفهان پرداخته است. نمونه برداری در بهار و تابستان، هر بار در شش روز کاری، دو نوبت پیک ترافیک صبح و عصر انجام گرفته و تاثیر ناشی از راه اندازی خطوط </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">BRT</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> مورد ارزیابی قرار گرفته است. از پمپ نمونه بردار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">SKC</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و دستگاه ترازسنج صوتی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">KIMO</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در ارزیابی سطح ذرات معلق و تراز صوتی استفاده شد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ها:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> نتایج نشان داد راه اندازی </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">BRT</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، باعث تغییر غلظت میانگین ذرات معلق از 85/17 به</span></span> <span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">&mu;g/m<sup>3</sup></span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">53/58 (کاهش 37 درصد) در محوطه ترمینال شده است. همچنین میانگین تراز صوتی تابستان </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">dB</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 78/34) </span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بالاتر از بهار (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">dB</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 76/23) بود. غلظت ذرات معلق و تراز صوتی در هر دو نمونه برداری بالاتر از استانداردهای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">EPA</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">رهنمودهای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">WHO</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> است. ذرات معلق و تراز صوت، تابعی از تردد خودروها و در روزهای مختلف متغیر است. پنجشنبه ها و روزهای بعد از تعطیلات بالاترین مقادیر را تجربه می کنند. به دلیل تردد بیشتر و تجمع آلودگی، بعد از ظهرها</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در مقایسه با ساعات پیک صبحگاهی،</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> غلظت ذرات و تراز صوت بالاتر است. </span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه گیری:</span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> جریان طبیعی هوا تاثیر قابل توجهی در کاهش غلظت آلاینده ها دارد. مطالعات موید آن است که محیط های بسته و زیرزمینی، به علت نیاز به تهویه مکانیکی و عدم تبادل هوای کافی با محیط و انعکاس صوت گزینه های مناسبی برای انتخاب به عنوان پارکینگ یا ترمینال نیستند.</span></span><br> &nbsp;</div> آزاده توکلی