سهیل اسکندری، علیرضا بختیاری، علی میرزاخانی، سعید عاقبت بخیر، پریسا شاولی گیلانی،
دوره 18، شماره 4 - ( 12-1404 )
چکیده
مقدمه و هدف: پاتولین از مهمترین سموم قارچی است که توسط طیف وسیعی از کپک ها تولید می شود. اصلی ترین منبع این سم قارچی، میوه های فاسد و به خصوص آب سیب است. پاتولین میتواند به اندامهایی مانند کبد، طحال و کلیه آسیب برساند. این سم قارچی همچنین ممکن است باعث بروز تشنج، ادم، التهاب روده و استفراغ شود. علاوه بر این، پاتولین ممکن است خواص ژنوتوکسیکی و نوروتوکسیکی داشته باشد و در کار سیستم ایمنی و عصبی اختلال ایجاد کند.
روش بررسی: در این مطالعه میزان غلظت پاتولین در 34 نمونه تصادفی آب میوه شامل 26 نمونه آب سیب، 4 نمونه آب میوه مخلوط سیب و موز، 2 نمونه آب میوه مخلوط سیب و کیوی و 2 نمونه آب انار عرضه شده در فروشگاه های سطح شهر تهران در اردیبهشت ماه 1403، با استفاده از روش HPLC-UV اندازه گیری و گزارش گردید.
یافته ها: میزان LOD و LOQ به ترتیب 1/21 و µg/kg 3/49 و درصد بازیابی نیز بین 91 و 97 درصد به دست آمد. میانگین و انحراف معیار غلظت پاتولین در مجموع 34 نمونه، µg/kg 21/348 ± 13/425 به دست آمد که در زیر حد مجاز استاندارد ایران و کدکس (µg/kg 50) قرار داشت و فقط یافتههای مربوط به یکی از نمونهها بالاتر از حد استاندارد بود (µg/kg 88/14).
نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان میدهد که میزان پاتولین در نمونههای بررسی شده عمدتاً در محدوده استانداردهای ایران و کدکس قرار دارد. با این حال، مطالعات جامعتری با تعداد نمونههای بیشتر برای ارزیابی دقیقتر خطرات احتمالی توصیه میشود.