fa آلودگی با فلزات سنگین در غبار کف کارگاه‌های باتری‌سازی شهر یزد در سال 1393 عمومى General پژوهشي Research <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف: </strong>حضور کارگاه‌های صنعتی میزان آلودگی‌های شهری را افزایش داده است. مطالعه حاضر با هدف بررسی فلزات سنگین کارگاه‌های باتری‌سازی شهر یزد و شناسایی میزان اثرات زیست‌محیطی حاصل از این آلاینده‌ها صورت گرفته است.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>روش بررسی: </strong>این مطالعه به‌صورت توصیفی تحلیلی-مقطعی انجام شد. براساس خصوصیات جغرافیایی، شهر به سه بخش تقسیم و در مجموع 30 کارگاه باتری‌سازی به‌ روش تصادفی طبقه‌بندی‌ شده انتخاب شد<span dir="LTR">.</span> فلزات سنگین (سرب، کادمیوم، کروم، روی و مس، آهن و منگنز) موجود در غبار کف با استفاده از دستگاه جذب اتمی (<span dir="LTR">AAS</span>) اندازه‌گیری شد. اثرات زیست‌محیطی ناشی از آلودگی با فلزات سنگین نیز با شاخص‌ خطر بالقوه زیست‌محیطی (<span dir="LTR">RI</span>)، شاخص آلودگی تجمعی (<span dir="LTR">IPI</span>)، ضریب آلودگی (<span dir="LTR">Cf</span>) و درجه آلودگی اصلاح‌شده (<span dir="LTR">mC_d</span>) و آزمون‌ آماری همبستگی پیرسون شناسایی شد.</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>یافته‌ها: </strong>روند تغییرات غلظت فلزات سنگین در ذرات غبار کف کارگاه‌ها به‌صورت آهن>مس> سرب> روی> منگنز> کروم> کادمیوم حاصل شد. لذا میانگین غلظت فلز آهن در نمونه‌ها 27011/52<span dir="LTR">&plusmn;</span>4721/05 و فلز کادمیوم&nbsp; 78/25<span dir="LTR">&plusmn;21/07</span><span dir="LTR">mg/kg</span> بود. همچنین نتایج شاخص خطر بالقوه زیست‌محیطی (<span dir="LTR">RI</span>) نشان داد که فلزات سنگین غبار کف خطر خیلی زیاد (2816/29) دارد<strong>. </strong>میزان شاخص (<span dir="LTR">mC_d</span>) در کارگاه‌ها نیز معادل 63/35 نمایانگر این است که این کارگاه‌ها در کلاس آلودگی بسیار شدید قرار دارند. ضریب آلودگی (<span dir="LTR">Cf</span>) نیز برای فلز مس معادل 304/17 حاصل شد که آلودگی بسیار زیاد این فلز را در کارگاه‌ها نشان داد.&nbsp; &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><strong>نتیجه‌گیری: </strong>یافته‌ها نشان داد که غلظت زیاد فلزات سنگین در کارگاه‌های باتری‌سازی ناشی از تعامل فلزات سنگین اجزای ضایعات صنایع از جمله زباله‌های الکتریکی و باتری با گردوغبار است که منشا انسان‌ساخت دارد. &nbsp;</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Background and Objectives</strong>: The presence of industrial workshops has increased urban pollution. This study aimed to investigate the heavy metal pollutants of Yazd battery repairing workshops and to identify the ecological and environmental effects resulted.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Materials and Methods</strong>: This descriptive cross-sectional study was carried out in Yazd. In this regard, the city was divided into three parts on the basis of geographical features. Then, 30 workshops were selected from each part through stratified random sampling method. Heavy metals (Pb, Cd, Cr, Zn, Cu, Fe, Mn) in the floor were measured using atomic absorption spectrophotometry (AAS). The impacts assessment of heavy metals was evaluated using environmental potential risk index (RI), cumulative pollution index (IPI), pollution coefficient factor (Cf), and the degree of modified contamination (mC_d) and Pearson&rsquo;s correlation statistical test.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Results</strong>: The trend of heavy metals concentrations in floor dust particles of workshops was as Fe>Cu>Pb>Zn>Mn>Cr>Cd. Therefore, the average concentrations of Fe and Cd in the samples were 27011.52 &plusmn;4721.05 and 78.25&plusmn;21.07 mg/kg respectively. The results of the RI showed that heavy metal of floor dust had very high danger (2816.29). The mCd value was as 63.35 indicating these workshops were at severe contamination class. The value of Cf was as 304.17 revealing that these workshops were at very severe contamination class.</p> <p style="text-align: justify;"><strong>Conclusions</strong>: This research showed that the high concentration of heavy metals in battery repairing workshops is due to the interaction of heavy metals of industrial wastes components, including electrical wastes and battery with the dust having mankind origin.</p> کارگاه‌های باتری‌سازی, فلزات سنگین, خطر زیست‌محیطی, یزد Battery repairing workshops, Heavy metals, Environmental risk, Yazd 127 138 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-765-1&slc_lang=fa&sid=1 M Sabouhi مرتضی صبوحی s.taleshi1989@gmail.com Yes MSc in Environmental Engineering, Department of Environment, Faculty of Natural Resources,Yazd University, Yazd, Iran دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد F Nejadkoorki فرهاد نژاد کورکی f.nejadkoorki@yazd.ac.ir No Associate Professor of Environment, Department of Environment, Faculty of Natural Resources,Yazd University, Yazd, Iran گروه محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد H.R Azimzadeh حمیدرضا عظیم زاده Hazimzadeh@yazd.ac.ir No Associate Professor of Environment, Department of Environment, Faculty of Natural Resources,Yazd University, Yazd, Iran گروه محیط‌زیست، دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد M.S Ali Taleshi محمدصالح علی طالشی s.taleshi67@yahoo.com No PhD. Student of Environmental Pollution Engineering, Department of Environment, Faculty of Natural Resources, University of Tehran, Karaj, Iran. دانشکده منابع طبیعی ، دانشگاه تهران