fa بررسی و تحلیل آلودگی‌های ناشی از مشاغل: مطالعه موردی شهر قم در سال 1394 عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">صنایع کارگاهی کوچک از یک‌سو با ایجاد اشتغال موثر در نواحی شهری نقش مهمی در توسعه شهرها دارند و از سوی دیگر حضور آنها در شهر باعث آلودگی زیست محیطی شده است. این مطالعه با هدف بررسی و تحلیل آلودگی‌های ناشی از مشاغل شهر</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">قم</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در سال 1394 به انجام رسید.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">پژوهش حاضر توصیفی - تحلیلی - مقطعی بود. ابتدا لیست تمام مشاغل شهری از 67 اتحادیه مربوطه اخذ شد و پس از شناسایی مشاغل آلاینده محیط شهری، در مجموع 223 صنف از تمامی اتحادیه‌ها به‌صورت تصادفی مورد بازدید قرار گرفت و آلودگی‌های ناشی از فاضلاب، پسماند، هوا، صوت، خاک و منظر اصناف انتخابی مورد بررسی قرار گرفت.</span></span> <span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">با عنایت به نظر 15 متخصص و بهره‌گیری از نرم افزار </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">Expert Choice</span></span><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> وزن ‌هر یک از آلودگی‌ها و نیز رتبه‌ آلودگی هر صنف مشخص شد.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته‌ها: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتایج نشان داد آلودگی فاضلاب، پسماند، هوا، صوت، خاک، و منظر به‌ترتیب با امتیازهای 0/399، 0/259، 0/169، 0/097، 0/049 و 0/027 حائز اهمیت‌ هستند. بر این اساس از نظر مجموع آلودگی‌های مورد مطالعه واحدهای شغلی نمایندگی مجاز فروش خودرو با امتیاز کل 1، کارواش 0/889، مهمانسرا 0/881، قالیشویی 0/872، گرمابه 0/709، کوره‌پزی 0/644، گچ‌پزی 0/644، سنگبری 0/641، چلوکبابی‌ 0/62، موزائیک‌سازی 0/609، تراشکاری و آهنگری 0/582، درب و پنجره‌سازی آهنی 0/569، تولید پرده عمومی و کرکره 0/552، سرامیک‌سازی 0/546، درودگری 0/518، مکانیک 0/499 و صافکاری 0/499 وضعیت نامناسبی دارند.</span></span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه‌گیری: </span></span></strong><span style="font-family:b lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">به‌منظور کاهش آلودگی‌های زیست محیطی ناشی از مشاغل در کوتاه مدت بایستی نظارت و بازرسی‌های مستمر از مشاغل به‌عمل آید و در دراز مدت بایستی با انجام برنامه سازماندهی، مشاغل آلاینده به خارج از شهر منتقل شده و در مجتمع‌های برون شهری مستقر شوند. </span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Objective:</strong> Today, workshop industries play an important role in urban development by creating effective employment in urban areas. It has been stated that these small industries can cause environmental pollution. The purpose of this study was to investigate and analyze the contaminations caused by the workshops in Qom in 2016.<br> <strong>Materials and Methods:</strong> The present study was descriptive-analytic-cross sectional. First, all of the city&#39;s businesses were listed in 67 relevant :::::::union:::::::s. After identifying the polluting businesses, a total of 223 classes of all :::::::union:::::::s were randomly screened. Sewage, solid waste, air, sound, soil and landscape pollution were investigated. According to 15 specialists and using Expert Selection software, each pollution type and rating of each class were weighed and determined.<br> <strong>Results:</strong> The results showed that the wastewater, solid waste, air, noise, and landscape pollution with a score of 0.399, 0.259, 0.169, 0.097, and 0.027, respectively, are important.&nbsp; Accordingly, in terms of the total contamination of the studied occupational units, authorized dealers of car sales, carwash, guest house, carpet cleaning, bath, brick plants, chalk plants, gemstones, chelokbaby, mosaic making, lathes and blacksmans, iron doors and window making, general blinds and shuttering, ceramic making, wood processing industry, mechanical, polishing with a total score of 1, 0.889, 0.881, 0.872, 0.709, 0.644, 0.644, 0.641, 0.62, 0.609, 0.582, 0.569, 0.552, 0.546, 0.518, 0.499, and 0.499 had unfavorable status, respectively.<br> <strong>Conclusion:</strong> In order to reduce the environmental pollution caused by these businesses, continuous monitoring and inspections should be carried out in the short term. Moreover, the polluting industries should be relocated out of the city in the long term.<br> &nbsp;</div> آلودگی, سازماندهی مشاغل, روش ساختار سلسله مراتبی, شهر قم Pollution, Organized industry, Analytical hierarchy process method, The city of Qom 457 470 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-456-3&slc_lang=fa&sid=1 M Fahiminia محمد فهیمی نیا No Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران H Jafri Mansoorian حسین جعفری منصوریان h.mansoorian@yahoo.com No Young Researchers and Elite Club, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد همدان، همدان، ایران R Shaikh Bigloo رعنا شیخ بیگلو No Department of Geography, Faculty of Economics, Management and Social Sciences, Shiraz University, Shiraz, Iran گروه جغرافیا، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران S Bahari سمیه بهاری No Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران A Eskandari اکبر اسکندری scandari12@yahoo.com Yes Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران