fa بررسی تغییرات مکانی و زمانی انتشار آلاینده‌های CO و NOx ناشی از وسایل نقلیه موتوری با استفاده از نرم افزار MOVES: مطالعه موردی بلوار بهشتی و مدرس شهر رشت هوا Air پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:b lotus;">زمینه و هدف: </span></strong><span style="font-family:b lotus;">از آنجایی‌که منابع متحرک به‌عنوان مهمترین منبع آلودگی هوا در کلانشهر رشت به حساب می‌آید و با توجه به اهمیت آلودگی هوا در شرایط آب و هوایی مرطوب شهر رشت، این پژوهش در یک محدوده خاص انجام گرفت تا با استفاده از نتایج آن، الگوی حاکم بر تغییرات ماهانه انتشار آلاینده‌ها در مقیاس خرد تعیین شود.</span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;">روش بررسی:</span></strong><span style="font-family:b lotus;"> در این پژوهش با پایش مستمر ترافیک در طول سال (چهار روز در هر ماه و شش ساعت در هر روز) و بهره‌گیری از نرم افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">MOVES</span></span><span style="font-family:b lotus;"> میزان انتشار آلاینده‌ها در مقیاس خرد تخمین زده شد.</span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;">یافته‌ها:</span></strong><span style="font-family:b lotus;"> بیشترین نرخ انتشار متوسط سالانه </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">CO</span></span><span style="font-family:b lotus;"> و </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">NO_X</span></span><span style="font-family:b lotus;"> در محدوده مورد بررسی به‌ترتیب برابر با 15/76 (مقطع بین فلکه گاز و رازی) و </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">g/(m.h)</span></span><span style="font-family:b lotus;"> 2 (مقطع بین میدان امام حسین و نیروی دریایی) تخمین زده شده است. همچنین نتایج نشان داد که متوسط انتشار ماهانه </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">NO_X</span></span><span style="font-family:b lotus;"> در تمام طول سال در هر یک از مقاطع مورد بررسی، ثابت است و مقدار متوسط انتشار ماهانه </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">CO</span></span><span style="font-family:b lotus;"> در نیمه اول سال و نیمه دوم سال ثابت است و مقدار آن در نیمه اول بیشتر از مقدار آن در نیمه دوم است.</span><br> <strong><span style="font-family:b lotus;">نتیجه‌گیری:</span></strong> <span style="font-family:b lotus;">توزیع ساعتی انتشار </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">CO</span></span><span style="font-family:b lotus;"> در ماه‌های مختلف متاثر از مناسبت‌ها و به طور کلی الگوی زندگی افراد است اما توزیع ساعتی برای آلاینده </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">NO_X</span></span><span style="font-family:b lotus;"> روال تقریبا ثابتی در طول سال دارد. همچنین با توجه به نتایج به‌دست آمده، می‌توان با یکبار سنجش (برای </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">CO</span></span><span style="font-family:b lotus;">) و دو بار سنجش (برای </span><span dir="LTR"><span style="font-size:11.0pt;">NO_X</span></span><span style="font-family:b lotus;">) ترافیک به‌جای سنجش ماهانه، میزان انتشار آلاینده‌ها در نقاط دیگر شهر را با دقت قابل قبولی تخمین زد، زیرا تخمین انتشار برای کل شهر با روش مورد استفاده در این پژوهش معقول و به صرفه نیست.</span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Objective: </strong>Since mobile resources are the most important sources of air pollution in the metropolis of Rasht and due to the importance of air pollution in wet weather condition in Rasht, this research was carried out in a specific area to determine the pattern governing the change in the monthly emissions of pollutants on a small scale, using the results obtained from that area.<br> <strong>Materials and Methods:</strong> In this study, the amount of air pollutants was estimated on a small scale by continuous monitoring of traffic throughout the year (four days per month and six hours per day) and using MOVES software.<br> <strong>Results: </strong>The maximum annual average emissions of CO and NOx in the study area were 15.76 (between Gas and Razi squares) and 2 (between Imam Hossein Square and Nirou Daryaee square) g/(m.hr), respectively. In addition, the results showed that the average monthly emission of NO_X throughout the year in each of the sections was constant and the average monthly emission of CO in the first half and the second half of the year was constant, and its value in the first half was higher than that in the second half.<br> <strong>Conclusion: </strong>Hourly distribution of CO emission in different months was affected by events and, in general, the pattern of people&#39;s life styles. But the hourly distribution for NO_X was roughly constant throughout the year. Also, according to the results, with a single measurement (for CO) and twice measurement (for NO_X) of traffic instead of monthly measurements, the pollutant emission estimation in other parts of the city was possible with an acceptable accuracy. Because the generalization of the method used in this study to estimate the emission of pollutants in all roads of the city is not reasonable and cost-effective.<br> &nbsp;</div> مونوکسید کربن, اکسیدهای نیتروژن, آلودگی هوا, شبیه‌سازی انتشار آلاینده‌ها, حمل ‌و نقل و ترافیک CO, NOX, Air pollution, Pollutants’ emission simulation, Transportation and traffic 203 216 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1416-1&slc_lang=fa&sid=1 A Ahmadi Orkomi علی احمدی ارکمی orkomi@guilan.ac.ir Yes Department of Environmental Science and Engineering, Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Rasht, Iran گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران A Kamkar آمنه کامکار Ameneh.kamkar@gmail.com No Department of Environmental Health Engineering, School of Public Health, Guilan University of Medical Sciences, Rasht, Iran گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی گیلان، رشت، ایران Z Aghajani زینب آقاجانی teena@google.com No Department of Environmental Science and Engineering, Faculty of Natural Resources, University of Guilan, Rasht, Iran گروه علوم و مهندسی محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه گیلان، رشت، ایران