Iranian Journal of Health and Environment
سلامت و محیط زیست
ijhe
Medical Sciences
http://ijhe.tums.ac.ir
1
admin
2008-2029
2008-3718
000
000
000
000
000
fa
jalali
1399
5
1
gregorian
2020
8
1
13
2
online
1
fulltext
fa
ارزیابی سطح آلودگی، ریسک غیرسرطانزایی و سرطانزایی فلزات سنگین بر سلامت انسان در خاک های سطحی مناطق صنعتی اراک، ایران
Assessment of pollution level, non-carcinogenic and carcinogenic risk of heavy metals on human health in surface soils of Arak industrial areas, Iran
عمومى
General
پژوهشي
Research
<div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">آلودگی فلزات سنگین خاکهای سطحی به یک نگرانی جدی تبدیل شده است</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">.</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">این مطالعه با هدف </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ارزیابی پتانسیل خطرپذیری آلودگی فلزات سنگین بر سلامت انسان در خاک­ های سطحی مناطق صنعتی اراک، مرکز استان مرکزی واقع در غرب ایران انجام شد.</span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی: </span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">235 نمونه خاک سطحی از عمق </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">cm</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 0-5 جمعآوری شد. غلظت فلزات سرب، کادمیم، نیکل، روی، مس و آرسنیک به روش هضم با اسید نیتریک </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">N</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 4 عصارهگیری شد. </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">سطح آلودگی خاکهای منطقه با استفاده از شاخص زمین انباشتگی و فاکتور غنیشدگی اندازهگیری گردید. برای </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">ارزیابی خطرپذیری سلامت فلزات سنگین از مدل ارائه شده توسط سازمان حفاظت محیط زیست آمریکا استفاده شد.</span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافتهها:</span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> میانگین غلظت سرب، کادمیم، آرسنیک، مس، نیکل و روی بهترتیب 37/88، 1/17، 151/78، 13/48، 92/98 و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">mg/kg</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> 104/04 بود. مقادیر فاکتور غنیشدگی محاسبه شده برای نمونههای خاک از بدون غنیشدگی تا غنیشدگی قابل توجه متغیر بود. میانگین شاخص زمین انباشتگی برای سرب، کادمیم، مس، نیکل، روی و آرسنیک بهترتیب 0/37، 1/59، 2/53-، 0/48-، 0/63- و 2/9 بهدست آمد. خطر غیر سرطانی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">HQ</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) برای کودکان و بزرگسالان </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در مسیر بلع بیشتر از جذب پوستی و تنفس بود. شاخص خطر تجمعی غیر سرطانی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">HI</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) برای همه فلزات سنگین مورد مطالعه به جز آرسنیک کمتر از سطح ایمن (1</span></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;"><span style="font-size:12.0pt;">≥</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">HI</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) بود.</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بیشترین مقدار خطر سرطانی </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">(</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">CR</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">)</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> نیز مربوط به آرسنیک و گروه سنی کودکان با مقدار </span></span><sup><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">4-</span></span></sup><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">10× 2/37در مسیر بلع بود.</span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجهگیری:</span></span></strong> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">خطر سرطانی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">CR</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) آرسنیک در کودکان و بزرگسالان بیشتر از <sup>4 -</sup>10× 1 است که نشاندهنده خطرپذیری غیر قابل قبول است. </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></div>
<div style="text-align: justify;"><strong>Background and Objective</strong><strong>:</strong> Heavy metal contamination of surface soils has become a serious concern. The aim of this study was to evaluate the potential risk of heavy metal (loid) pollution on human health in the surface soils of Arak industrial areas, the capital of Markazi province in western Iran.<br>
<strong>Materials and Methods:</strong> 235 surface soil samples were collected from a depth of 0-5 cm. Concentrations of lead, cadmium, nickel, zinc, copper and arsenic were determined by digestion with nitric acid (4 N). The level of soil pollution in the region was measured using geo- accumulation index (Igeo) and enrichment factor (EF). The model proposed by the U.S Environmental Protection Agency (USEPA) was used to assess the health risks of heavy metals.<br>
<strong>Results: </strong>The Mean concentrations of Pb, Cd, As, Cu, Ni, and Zn were 37.88, 1.17, 151.78, 13.48, 92.98 and 104.04 mg/kg, respectively. The calculated enrichment factor values for soil samples varied from deficiency to significant enrichment. The mean geo-accumulation index (Igeo) for Pb, Cd, Cu, Ni, Zn and arsenic were 0.37, 1.59, -2.53, -0.48, -0.63 and 2.9, respectively. The results of the health risk assessment showed that hazard quotient (HQ) for children and adults through the ingestion route was higher than dermal contact and inhalation pathway. The Hazard index values for all studied metals were lower than the safe level of 1 except for As. Arsenic showed the highest risk of carcinogenicity (CR) for children (2.37 x 10<sup>-4</sup>) through ingestion.<br>
<strong>Conclusion:</strong> The carcinogenic risk (CR) of As in children and adults is higher than the safe limit of 1 × 10<sup>-4</sup>, which indicates an unacceptable risk.</div>
خاک, فلزات سنگین, آلودگی, شاخص زمین انباشتگی, فاکتور غنیشدگی
Soil, Heavy metals, Pollution, Geo-accumulation index, Enrichment factor
335
348
http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2209-1&slc_lang=fa&sid=1
Abbas
Taati
عباس
طاعتی
taatyabbas@yahoo.com