Iranian Journal of Health and Environment
سلامت و محیط زیست
ijhe
Medical Sciences
http://ijhe.tums.ac.ir
1
admin
2008-2029
2008-3718
000
000
000
000
000
fa
jalali
1399
11
1
gregorian
2021
2
1
13
4
online
1
fulltext
fa
امکانسنجی استفاده از بومادران (Achillea wilhelmsii) و ازمک (Cardaria draba) برای پایش و پالایش زیستی فلزات سنگین روی، سرب و نیکل در محیط کنار جادهای
Feasibility of using Achillea wilhelmsii and Cardaria draba for biomonitoring and bioremediation of heavy metals (Zn, Pb and Ni) in the roadside environments
عمومى
General
پژوهشي
Research
<div style="text-align: justify;"><strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">زمینه و هدف: </span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">پایش و پالایش انتشارات حاصل از ترافیک راهکاری مناسب به‏ منظور ایجاد زیست‏ بوم امن برای زیست‏ مندان است. از اینرو، این پژوهش با هدف ارزیابی قابلیت پایش و پالایش زیستی فلزات سنگین روی، سرب و نیکل توسط اندام‏ های هوایی و زیرزمینی گونه ‏های بومادران و ازمک مستقر در حاشیه جاده‏ های برون شهری همدان در سال 1398 انجام یافت. </span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">روش بررسی:</span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در این مطالعه توصیفی، پس از انتخاب 3 ایستگاه‏ نمونه ‏برداری، در مجموع 126 نمونه گیاهی و 63 نمونه خاک برداشت شد. پس از آماده ‏سازی و هضم اسیدی نمونه‏ ها در آزمایشگاه، محتوی عناصر در آنها توسط روش </span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">طیفسنجی نوری پلاسمای جفتشده القایی</span></span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">ICP-OES</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) خوانده شد. همچنین، ضریب تغلیظ‏ زیستی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BCF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">)، تجمع ‏زیستی (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BAF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">)، فاکتور انتقال (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">TF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) و شاخص انباشت فلزات (</span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">MAI</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">) محاسبه شد. پردازش آماری نتایج نیز با استفاده از نرم‏افزار آماری </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">SPSS</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> انجام یافت.</span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">یافته ‏ها:</span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> میانگین مقادیر </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BCF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BAF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> در هر دو گونه بومادران و ازمک و برای همه عناصر بزرگ ‏تر از 1 بود. از طرفی بومادران دارای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">TF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> بزرگ‏ تر از 1 برای عنصر روی و ازمک دارای </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;"> TF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">بزرگ‏ تر از 1 برای عناصر روی و سرب بود. بیشینه میانگین مقادیر </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">MAI</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">در شاخسار شسته نشده، شسته شده و ریشه نیز به ‏ترتیب برابر با 98/48، 64/87 و 72/38 </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">و </span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">مربوط به بومادران بود.</span></span><br>
<strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه ‏گیری:</span></span></strong><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> با استناد به میانگین مقادیر محاسبه شده </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BCF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">BAF</span></span><span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="font-family:Times New Roman,serif;">TF</span></span> <span style="font-family:B Lotus;"><span style="font-size:12.0pt;">عناصر می ‏توان اذعان داشت که گونه‏ های بومادران و ازمک از قابلیت برداشت و تثبیت فلزات سنگین برخوردار بوده و استفاده از آنها برای پایش و پالایش فلزات سنگین از خاک و هوا در مناطق آلوده توصیه میشود.</span></span></div>
<div style="text-align: justify;"><strong>Background and Objective:</strong> Monitoring of traffic emissions is a good way to build a safe ecosystem for living organisms. Therefore, the present study was conducted to assess the feasibility of using <em>Achillea wilhelmsii</em> and <em>Cardaria draba</em> located along the suburban roads of Hamadan for Zn, Pb and Ni removal by their aerial and underground organs in 2020.<br>
<strong>Materials and Methods:</strong> In this descriptive study, after selecting 3 sampling stations, a total of 126 plant samples and 63 soil samples were collected. In the laboratory, the samples were prepared, and were then digested with acid. Subsequentely, the concentration of each heavy metal was measured by inductively coupled plasma-optical emission spectroscopy (ICP-OES). Moreover, bioconcentration factor (BCF), bioaccumulation factor (BAF), transfer factor (TF) and metal accumulation index (MAI) were also calculated. Statistical analyses of the results were performed using SPSS statistical software.<br>
<strong>Results:</strong> The mean values of BCF and BAF in both <em>A. wilhelmsii</em> and <em>C. draba</em> for all tested elements were greater than 1. On the other hand, <em>A. wilhelmsii</em> showed TF greater than 1 for zinc while <em>C. draba</em> showed TF greater than 1 for zinc and lead. The highest mean values of MAI in unwashed and washed shoots and roots of <em>A. wilhelmsii</em> were 98.48, 64.87 and 72.38, respectively.<br>
<strong>Conclusion: </strong>Based on the calculated average values of BCF, BAF and TF of each elements, it can be argued that <em>A. wilhelmsii</em> and <em>C. draba</em> species have the potential of phytoextraction and Phytostabilization of the measured heavy metals and can be used for biomonitoring and bioremediation from soil and air in the heavy metals polluted areas.</div>
ازمک, بومادران, پالایش زیستی, ترافیک, فلزات سنگین
Cardaria draba, Achillea wilhelmsii, Bioremediation, Traffic, Heavy metals
607
620
http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2387-1&slc_lang=fa&sid=1
Nayereh Sadat
Hosseini
نیره سادات
حسینی
ns.hosseini@iauh.ac.ir