Iranian Journal of Health and Environment

fa شناسایی پیش‌ران‌‌های اثرگذار بر تولید پسماند خانگی شهر تهران (با تاکید بر ترکیب پسماند) در بیست سال آینده با رویکرد آینده‌پژوهی Identification of the driving forces influencing household waste generation in Tehran (with an emphasis on waste composition) in the next twenty years using the approach of futures studies عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">زمینه و هدف: برخورداری از اطلاعات همه جانبه‌ در مورد تولید پسماند جامد، گام مهمی در سیاست‌گذاری و برنامه‌ریزی دولت‌های محلی برای انتخاب روش‌های مناسب مدیریت پسماند است. نرخ تولید و ترکیب پسماند شهری، ممکن است تحت تاثیر عوامل بسیاری از سالی به سال دیگر، متفاوت باشد. پژوهش حاضر، به شناسایی مهمترین مولفه‌های موثر بر آینده‌ تولید (به‌ ویژه ترکیب) پسماند خانگی شهر تهران و بررسی میزان و چگونگی تاثیرگذاری این مولفه‌ها بر یکدیگر پرداخته ‌است. روش بررسی: این پژوهش براساس روش‌های آینده‌پژوهی و با به ‌کارگیری ترکیبی از مدل‌های کمی و کیفی انجام شد. با توجه به ماهیت این پژوهش، از روش تحلیل ساختاری، نرم افزار میک‌مک و پیمایش دلفی بهره گرفته شد. یافته‌ها: در این راستا، پس از برگزاری جلسات متعدد با 22 نفر از خبرگان، به ‌عنوان جامعه آماری پژوهش، چهارده مولفه‌ موثر شناسایی شد. در ادامه، مولفه‌های موثر در چارچوب ماتریس اثر متقابل در نرم‌افزار میک‌مک مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد آنچه از وضعیت صفحه پراکندگی متغیرها می‌توان فهمید بیانگر ناپایداری سیستم است و بیشتر متغیرها در اطراف محور قطری صفحه پراکنده هستند. نتیجه‌گیری: درنهایت، با توجه به امتیاز بالای تاثیرگذاری مستقیم و غیرمستقیم، ده مولفه کلیدی شناسایی شد. از بین آنها، مولفه‌های: "رشد اقتصادی"؛ "دگردیسی دیجیتالی و پیشرفت فناوری"؛ "اصلاح قوانین موجود، وضع و اجرای قوانین جدید و تخصصی" و "افزایش آگاهی در مورد پسماند و جلب مشارکت شهروندان از طریق آموزش و اطلاع‌رسانی" به ‌عنوان پیش‌ران‌هایی که در بیست سال آینده بر میزان کمیت پسماند اثرگذار هستند و سبب تغییر در ترکیب پسماند خانگی شهر تهران می‌شوند، شناسایی شدند.  </div> <div style="text-align: justify;">Background and Objective: The critical step of policymaking and planning for the local governments to select appropriate waste management methods, is comprehensive information on solid waste generation. Waste generation rate and composition may vary from year to year because many factors influence it. This research identified the most important factors influencing the future of household waste generation and composition in Tehran, and how these factors affect each other. Materials and Methods: This research is based on future studies methods which are carried out using a combination of quantitative and qualitative models. Due to the nature of this research, structural analysis, Micmac software and Delphi survey were used. Results: In this regard, after holding many meetings with 22 of the experts as the statistical population of the research, 14 effective factors were identified. The influential factors were then analyzed in the framework of the Cross-impact matrix in the Micmac software. The results showed that what can be understood from the state of the dispersion page of the variables indicated the system instability, with most of the variables dispersed around the diagonal axis of the screen. Conclusion: Finally, considering the high scores received by direct and indirect influences, 10 key factors were identified. “Economic Growth”, “Digital Transformation and Technological Advances”, “Amendment of Existing laws, Enactment and Implementation of New and Specialized Laws”, and “Increased Awareness about waste and Attraction of Citizen Participation through Education and Provision of Information” were identified among these 10 factors as the driving forces influencing generation and composition, of household waste in Tehran in the Next Twenty Years.  </div> آینده‌پژوهی, پیش‌ران‌ها, ترکیب پسماند, تهران, مدیریت پسماند شهری Futures studies, Driving forces, Waste composition, Tehran, Municipal waste management 523 538 http://ijhe.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-2602-1&slc_lang=fa&sid=1 Fariba Ebrahimi Fini فریبا ابراهیمی فینی farebrahimi2000@yahoo.com No Department of Environmental Management, Faculty of Natural Resources and Environment, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه مدیریت محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Farzam Babaei Semiromi فرزام بابایی سمیرمی farzam.babaei@gmail.com Yes Department of Environmental Management, Faculty of Natural Resources and Environment, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه مدیریت محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Mohammad Reza Tabesh محمدرضا تابش mr.tabesh@srbiau.ac.ir No Department of Environmental Management, Faculty of Natural Resources and Environment, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran گروه مدیریت محیط زیست، دانشکده منابع طبیعی و محیط زیست، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران Mahdi Jalili Ghazizade مهدی جلیلی قاضی‌زاده ma_jalili@sbu.ac.ir No Environmental Sciences Research Institute, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran پژوهشکده علوم محیطی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Amir Hushang Heidari امیرهوشنگ حیدری Heidari@nrisp.ac.ir No Science & Technology Futures Studies Department, National Research Institute for Science Policy (NRISP), Tehran, Iran گروه مطالعات آینده علم و فناوری، مرکز تحقیقات سیاست علمی کشور، تهران، ایران