fa ارزیابی قابلیت‌های کاربردی نظریه‌های پرستاری مبتنی بر انسان‌گرایی پژوهشي Research ارزش‌گذاری به انسان، پایه‌ی حرفه‌ی پرستاری و جوهر مراقبت است. عدم هماهنگی بین برخی ابعاد مراقبت بهداشتی عصر حاضر و دستورالعمل‌های انسانی باعث شده است اعتلای انسان‌گرایی در پرستاری به یک چالش عمده تبدیل گردد. صاحب‌نظران پرستاری با ارائه نظریاتی با محوریت انسان در صدد حل این چالش برآمده‌اند. ارزیابی درونی این نظریه‌ها از بعد قابلیت حل این چالش و چگونگی کاربرد آن‌ها می‌تواند به ارتقا رویکردهای انسانی کمک نماید. هدف این مقاله، ارزیابی قابلیت کاربرد برخی نظریه‌های متمرکز بر انسان‌گرایی در عملکرد پرستاران می‌باشد. روش مطالعه، مرور انتقادی متون مرتبط با نظریه‌های انسان‌گرا بوده است. داده‌ها با مطالعه‌ی کتب و جست‌وجوی برخی پایگاه‌های اطلاعاتی و با استفاده از سؤالات راهنما گردآوری شد. یافته‌ها نشان داد نظریه‌های عملکرد پرستاری انسانی، مراقبت بین شخصی و تکوین انسان به‌طور ویژه تحت تأثیر فلسفه انسان‌گرایی توسعه یافته‌اند. در این نظریه‌ها انسان موجودی آزاد و مستعد است که در رابطه‌ی متقابل با محیط خود رشد می‌کند. پرستاری با حضور در کنار دیگران و احترام به پتانسیل افراد جریان می‌یابد و می‌تواند در رشد انسان سهیم باشد. تأکید بر تعاملات بین انسان‌ها، عرصه‌ی کاربرد این نظریه‌ها را وسیع ساخته است ولی تأمل در برخی ویژگی‌های این نظریه‌ها، پرستارانی که می‌خواهند آن‌ها را به‌کار گیرند و محیط‌های به‌کارگیری، حاکی از ضرورت تعدیل نظریه‌های موجود و توسعه‌ی نظریه‌های جدید می‌باشد.<strong></strong><p></p> <p style="text-align: justify">Valuing human being is the foundation of nursing and the essence of care. Specified aspects of the health care are not compatible with the humanistic agenda. Thus, the challenge is to integrate a humanistic approach into nursing. Nursing scientists have tried to solve this problem by developing human centered theories. Internal evaluation of these theories helps decide about their applicability in solving this problem and enhancing a humanistic approach.The aim of this article is to investigate the applicability of some humanistic theories to nurses' practice. The method is critical review of related literature. Data have been gathered by consulting books, searching some data bases, and using some guiding questions. Findings revealed that humanistic nursing theories, transpersonal care, and human development are becoming specifically expanded under the influence of humanism philosophy. In these theories, human being is free and prepared to grow in a mutual interaction with the environment. Nursing flows from its presence along side others and respect for people's potentials, and has a share in human growth. Emphasis on human interactions has increased the scope of applicability for these theories, but some characteristics of these theories, users, and different context necessitate modifying these theories and developing new ones.      </p> نظریه‌ی پرستاری،نظریه‌ی ‌عملکرد پرستاری انسانی،نظریه‌ی تکوین انسان،نظریه‌ی مراقبت انسانی humanistic nursing,nursing theory,humanistic nursing practice theory,human development,transpersonal care 33 46 http://ijme.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-61-50&slc_lang=fa&sid=1 Mojgan Khademi مژگان خادمی No Tarbiat Modaress University, Tehran, Iran دانشگاه تربیت مدرس Easa Mohammadi عیسی محمدی mohamade@modares.ac.ir Yes Tarbiat Modaress University, Tehran, Iran دانشگاه تربیت مدرس Zohreh Vanaki زهره ونکی No Tarbiat Modaress University, Tehran, Iran دانشگاه تربیت مدرس