fa بررسی سنجه‌های کرامت انسانی اخلاق بالینی Medical Ethics پژوهشي Research از فرازهایی که در جستار کرامت انسانی باید پرداخته شود، ملاک یا سنجه‌ی آن است. سخن آن است که چه چیز انسان را سزاوار چنین گرامیداشتی کرده است؟ مردم چه ویژگی دارد که دیگر جانوران ندارند و از این رو گرامی‌تر از آنان است؟ اگرچه دانش زیست‌شناسی نیز بر جدایی گونه‌ها تلاش می‌کند و از این نگاه در پژوهش‌های انسانی نیز شایان نگریستن است، در پژوهش‌های کرامت در جست‌وجوی آن‌دسته از جدایی‌ها هستیم که دگرگونی چیستاری با دیگر جانداران بسازد و بتواند پایه‌ای برای پیوند کرامت شود. در این راه، دگری‌های ریخت‌شناسی، توده‌ای و ساختار ژنتیکی نمی‌تواند دارای چنین ویژگی باشد و رفتارها نیز بازگشت به اندیشه‌ی مردم دارد. این جست‌وجو دانشمندان را به شناسه‌ی انسان بر پایه‌ی خرد رسانید. نگاه نویسندگان بر آن است که خرد نیز نمی‌تواند پایه‌ی کرامت باشد. اندازه‌ای از هوش و خرد در دیگر جانداران و دستگاه‌ها هست و نمی‌تواند سازنده‌ی جدایی چیستاری شود. هم‌چنین، خرد می‌تواند در جایگاه ابزاری برای بهتر زیستن، همانند دیگر توانایی‌ها شمرده شود. در نگاه نویسندگان، توان گزینش یا اختیار، ویژگی جداگر مردم از دیگر جانوران است که رفتارهای آن‌ها تنها بر پایه‌ی ساختار آفرینشی یا نیاز برپا می‌شود. این گزینش چون به برگزیدن آزادانه‌ی چیزهایی می‌انجامد که خوب و بد، زشت و زیبا و مفاهیم ارزشی از آن‌ها بر می‌آید، می‌توانند به مردم نسبت ارزشی هماهنگ با خود را بپیوندند. از این رو، گزینش، زمینه‌ی کرامت را آفریده و گونه‌ی گزینش، ارزش هماهنگ با خود را به گزیننده خواهد بخشید. The criteria for human dignity are among the most important topics associated with the concept. Some related questions are what makes man worthy of dignity, and what properties make him more dignified than other creatures? Although biological classifications of species should be considered in humanities, research on dignity must focus on differences that are fundamental and separate humans from all other species. Morphological, genetic and communal differences cannot be the criteria for dignity, and behaviors are subject to individual outlooks. This manner of reasoning guided scholars to categorize humans on the basis of wisdom, but the author of the present article believes that wisdom cannot be the criterion for dignity. There is a degree of intelligence and wisdom in other creatures that is not sufficient to make a fundamental differentiating factor. Like other faculties, wisdom may be regarded as an instrument for a better life. The authors believes that the “authority” to choose (that is, free will) is the essential difference between humans and other creatures because the latter are driven only by their structures or needs. This authority enables people to choose between good and bad or desirable and undesirable, and shapes most human values. Consequently, this authority creates the basis for dignity and any given type of choice passes its value on to the chooser. : کرامت انسانی, سنجه‌ی کرامت, ملاک کرامت, حق ‌ذیری, اختیار human dignity, criterion, wisdom, authority 49 58 http://ijme.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-61-341&slc_lang=fa&sid=1 Seyed Abdolsaleh Jafarey سید عبدالصالح جعفری کرمانشاه No Medical Ethics and History of Medicine Research Center, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran مرکز تحقیقات اخلاق و تاریخ پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران Behin Araminia بهین آرامی نیا No Researcher پزشک عمومی Ahmad Fayaz-Bakhsh احمد فیاض بخش fayaz@tums.ac.ir Yes Health Information Management Research Center, School of Allied Medical Sciences, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran; and School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات مدیریت اطلاعات سلامت، دانشکده‌ی پیراپزشکی، و دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران