fa ارائه‌ی مدل عوامل مؤثر بر رفتار حقیقیت‌گویی پزشکان ایرانی به بیماران سرطانی با استفاده از تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده اخلاق بالینی Medical Ethics پژوهشي Research <p>یکی از مباحث مهمی که امروزه در زمینه‌ی ارتباط پزشک و بیمار مطرح می‌‌شود بحث بیان حقیقت از سوی پزشکان به بیماران است. تحقیق حاضر به بررسی رفتار پزشکان در زمینه‌ی بیان حقیقت به بیماران سرطانی بر اساس تئوری رفتار برنامه‌ریزی شده پرداخته است. به این منظور پرسشنامه‌ای بر اساس ادبیات تحقیق و نظر متخصصان طراحی شد که شامل 24 سؤال بود. تعداد 161عدد پرسشنامه‌ی قابل تحلیل از متخصصان مرتبط با بیماری سرطان به‌‌دست آمد. نمونه‌گیری به‌‌صورت تصادفی ساده بود و در کنفرانس‌ها و همایش‌های مرتبط با سرطان جمع آوری شد. نتایج اولویت‌بندی گویه‌های تحقیق نشان داد، در زمینه‌ی نگرش، بیش‌تر پزشکان بر این اعتقاد بودند که حق اولیه‌ی بیمار این است که اطلاعاتی در مورد بیماری خود داشته باشد و مشارکت خانواده در گفتن حقیقت به بیمار بسیار کارآمد و پرفایده است. توان پیش‌بینی تئوری رفتار برنامه‌ریزی‌شده برای پیش‌بینی رفتار حقیقت‌گویی پزشکان R2=0.92 بود. نتایج نشان داد که بیش‌ترین تأثیر را کنترل رفتار ادراک‌شده (تجربیات خود فرد) و هنجارهای ذهنی (افراد اثرگذار بر فرد) بر تمایل پزشکان بر بیان حقیقت دارند. کنترل رفتار ادراک‌شده با ضریب &beta=0.90 بر تمایل تأثیر داشت و نگرش تأثیر معنی‌داری بر تمایل به حقیقت‌گویی نداشت. با توجه به نتایج تحقیق پیشنهاد می‌‌شود از متخصصان برجسته در راستای آموزش متخصصان تازه‌‌‌کار استفاده شود و گایدلاین آموزشی برای آن‌‌‌ها تدوین شود و جهت ارتقای رفتار پزشکان، لازم است متولیان بهداشت و درمان کشور اقدامات اصلاحی بهبود نگرش و هنجارهای ذهنی پزشکان را در دستور کار قرار دهند</p> <p>Truth-telling is considered as an important topic of modern discussion regarding the physician-patient relationship. The present study examined the behavior of physicians in disclosing the truth to patients. For this purpose, a total of 161 cancer specialists were selected using the simple random sampling technique. Research instrument consisted of a 24-item questionnaire based on expert opinion and the review of related literature. The results of item prioritization indicated that the participants ranked the following two items as highest in terms of attitude: "It is the basic right of patients to know about their condition", and "Relatives&#39 participation in disclosing the truth to patients is rather beneficial". Research results also showed a positive and significant correlation between attitude and truth-telling tendency. Furthermore, multiple regression analysis by SMART-PLS software demonstrated that perceived behavioral control (self-efficiency) has the greatest impact on physicians&#39 tendency toward truth-telling. The prediction power of planned behavior theory in predicting physicians&#39 truth-telling behavior was established at 92 percent. Based on these findings, it is recommended to employ experts and adopt relevant guidelines to train novice physicians. Moreover, Iranian health officials are advised to take corrective measures to improve physicians&#39 attitudes and subjective norms.</p> حقیقت‌گویی, سرطان, تئوری رفتار برنامه ریزی شده, نگرش, کنترل رفتار ادراک شده truth-telling, cancer, theory of planned behavior, attitudes, perceived behavioral control 40 49 http://ijme.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-61-364&slc_lang=fa&sid=1 Mehdi Aghili مهدی عقیلی No Radiation Oncology Research Center, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran انستیتوکانسر و مرکز تحقیقات پرتودرمانی سرطان، دانشگاه علوم پزشکی تهران، Razieh Akbari راضیه اکبری raziehakbari7@gmail.com Yes Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشگاه علوم پزشکی و خدمات درمانی تهران Ali Kazemian علی کاظمیان No Medical Ethics and History of Medicine Research Center, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. مرکز تحقیقات اخلاق و تاریخ پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران