fa چالش‌های اخلاقی و قانونی در طب مکمل و جایگزین مروری Review <p><span dir="RTL">مراکز طب سنتی و مکمل، به‌عنوان یکی از ارائه‌دهندگان خدمات سلامت، در قبال بیماران و مراجعان مسؤولیتی ویژه دارند. با افزایش روزافزون این مراکز، نقش و جایگاه طب سنتی و مکمل در تحلیل، تشخیص و درمان بیماری‌ها اهمیت بیش‌تری پیدا کرده‌است. انجام رویکردهای طبی در کمال صحت، دقت، سرعت، و با استفاده از روش‌های تشخیصی و درمانی شواهدمحور و هم‌چنین توجه به حفظ حقوق، رعایت امانت و کرامت انسانی گیرندگان خدمات از جمله اولویت‌ها و ضرورت‌هایی است که به‌موازات استقرار سیستم‌های جدید ارائه‌ی خدمات، می‌تواند تاثیر بسزایی در افزایش رضایتمندی مراجعان و پذیرش نهادهای علمی و قانونی داشته باشد. در حیطه‌ی طب مکمل و جایگزین با توجه به عدم وجود شواهد علمی کافی در جهت کارایی و اثربخشی، عدم تعریف و تعیین مراجع رسیدگی به شکایات انجام‌شده از این طب، فرایند رسیدگی به جنبه‌های اخلاقی و قانونی خطای پزشکی در طب مکمل و جایگزین را با چالش‌هایی مواجه کرده‌است که باید با تدوین و بازنگری قوانین و تعریف آیین‌نامه‌های عملی و تعیین منابع علمی قابل قبول، موارد و مراکز ارائه‌ی مجاز این خدمات، محل رسیدگی به شکایات و نوع مجازات‌های آن به رفع این کمبودهای قانونی اقدام شود. این مطالعه‌ی مروری، با گردآوری مباحث حائز اهمیت و رایج در حوزه‌ی اخلاق و قانون در طب سنتی و مکمل از منابع معتبر سعی در ارتقاء اطلاعات فعالان این حرفه و توجه ویژه‌ی مسؤولان حوزه‌ی اخلاق پزشکی به این طب را داشته‌است</span></p> <p>Traditional and complementary medicine centers, as providers of health services, have a special responsibility towards patients and clients. With increase in the number of these centers, the role of traditional and complementary medicine has become more important in the analysis, diagnosis, and treatment of illnesses. The accurate and fast performance of medical approaches using evidence-based diagnostic and therapeutic procedures, with consideration of the rights, integrity, and dignity of clients are among the priorities and necessities that can have a significant impact on the satisfaction and acceptance of the scientific and legal institutions, parallel to the deployment of new services provision systems. Lack of sufficient scientific evidence of efficiency and effectiveness, lack of definition and determination of authorities to handle complaints, the legal process of ethical and legal aspects of medical errors has caused challenges for the field of complementary and alternative medicine. Thus, this legal void must be filled through formulation and revision of laws and regulations, defining of the practical and acceptable set of scientific resources, and determination of authorized service centers to resolve complaints and to punish. It is hoped that the results of this review study increase the information of the professionals in this field and attract the attention of authorities of medical ethics to this field.</p> قصور پزشکی, خطای پزشکی, اخلاق ‌پزشکی, طب مکمل و جایگزین medical malpractice, medical error, medical ethics, complementary and alternative 23 31 http://ijme.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-61-413&slc_lang=fa&sid=1 Ali Taghipour علی تقی پور No Faculty of Health, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran گروه اپیدمیولوژی و آمار، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مشهد Hamidreza Bahrami Taghanaki حمیدرضا بهرامی طاقانکی No Department of Chinese Traditional Medicine, School of Complementary and Traditional Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran ، گروه طب چینی، دانشکده طب سنتی و مکمل مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد Hamidreza Hosienzade حمیدرضا حسین زاده No Department of Persian Traditional Medicine, School of Complementary and Traditional Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran دانشکده طب سنتی و مکمل مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد Mohammadreza Noras محمدرضا نورس Norasmr901@mums.ac.ir Yes Department of Persian Traditional Medicine, School of Complementary and Traditional Medicine, Mashhad University of Medical Sciences, Mashhad, Iran دانشکده طب سنتی و مکمل مشهد، دانشگاه علوم پزشکی مشهد