fa تحلیل موضوع «تغییر در خلقت» در ارتباط با تکنیک مهندسی سلول های نطفه ای انسان پژوهشي Research پژوهش بر روی فناوری مهندسی سلول­های نطفه­ای با هدف ایجاد تغییرات ژنتیکی قابل توارث در نسل­های گیاهی، جانوری و انسانی انجام می‌شود. قریب‌الوقوع بودن و ضرورت انجام این فناوری در خصوص سوژه­های انسانی باعث مباحثات فراوان بین صاحب‌نظران اخلاق و حقوق شده است. امکان ایجاد تغییر در ژنوم انسان که مطابق با اعلامیه‌ی جهانی ژنوم انسان وحقوق بشر به‌عنوان میراث مشترک بشریت و شالوده­ی وحدت تمامی اعضای جامعه­ ی بشری شناخته می­شود، این فناوری را با پرسش­هایی درباره­ی ارتباط دستاوردهای آن با جریان عادی آفرینش روبه‌رو می‌کند. در نگاه اول، چنین به‌نظر می­رسد که اجرا و اعمال این فناوری می‌تواند به تغییر در رسم جاری خلقت و ایجاد بدعت در سنت دیرپای توالد منجر شود. با ریشه­یابی ایده­های مخالف با اجرای این فناوری که چنین خاستگاهی دارند، می­توان نگرانی عمده‌ای را درباره­ی «تغییر در خلقت» یا به‌عبارتی «دخالت در کار خدا» مشاهده نمود. «تغییر در خلقت» اصطلاحی است که در ادبیات فقهی- اخلاقی اسلام نیز متداول و آشناست و در تعیین احکام فقهی مترتب بر فناوری­های زیستی نقش مهمی ایفا می‌کند، به گونه­ای که اگر عنوان آن بر موضوعی صادق باشد، به حرمت ذاتی آن موضوع در فقه منجر خواهد شد. البته اکثر مفسران اسلامی، خلقت را به معنای فطرت الهی انسان تعبیر می‌کنند که هرگز قابل تبدیل و تغییر نیست. این رویکرد ممکن است سرفصل تغییر خلقت را به‌طور کامل از محورهای تعیین مشروعیت فناوری‌های زیستی خارج کند اما نگارنده می‌پندارد که اتخاذ این دیدگاه نمی‌تواند پایان راه باشد زیرا در این میان سرفصل نوین قصد ایجاد تغییر در فطرت انسان رخ می‌نماید که غفلت از آن دست ما را از محوری قوی در جهت‌دهی به اهداف فناوری‌های زیستی تهی می‌گذارد. بنابراین، در این پژوهش اگرچه نگارنده نیر خلقت را به معنای فطرت غیرقابل تغییر انسان می‌پندارد، با ارائه‌ی تحلیل‌هایی کوشیده است تا پس از معرفی سر فصل قصد تغییر فطرت، به دیدگاهی متعادل در خصوص نحوه‌ی استفاده از این سرفصل در خصوص مشروعیت فناوری مهندسی سلول‌های نطفه‌ای دست یابد. <strong></strong><p></p> <p style="text-align: justify">Human germ cell engineering is a modern technology researched with the aim of studying perennial hereditary mutations in herbaceous, animal and human generations. It has led to abundant arguments and discords among ethics and law experts. Possible changes in the human genome that are identified - according to deceleration of human genome and human rights - as the heritage of humanity and the fundamental unity of all members of the human family lead to questions about the relations between this technology and the normal process of creation. At first glance it seems that human germ cell engineering may lead to innovations in the ordinary institution of creation and the old customs of reproduction. Pursuing the contrasting viewpoints on human germ cell engineering, we can observe an essential and material concern about "changing God's creation" or "interference in the will of God"."Changing God's creation" is a current term in Islamic juridical and moral literature. It performs the main role in the legal destiny of genetically engineered creations so the assertion of this phrase about a being can lead to its natural prohibition. The majority of Moslem interpreters maintain that creation bears upon man's Godly disposition, which is unchangeable. In this research, adopting a dominant approach, the author thinks that the process of human germ cell engineering is not exclusively a sample for the term "changing God's creation". In this article we will try to analyze the potentials of the subject of change in genetic engineering of the human germ cell while taking into consideration the holy religion of Islam.</p> مهندسی سلول‌های نطفه‌ای انسان،ژنوم،تغییر خلقت،هویت بشر،اخلاق پزشکی human germ cell engineering,genome,human identity,medical ethics 30 39 http://ijme.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-61-240&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Torof فاطمه طرف fatemehtorof@gmail.com Yes Faculty of Law and Political Sciences, Allameh Tabatabaei University, Tehran, Iran. دانشکده حقوق و علوم سیاسی، دانشگاه علامه طباطبایی