پوست و زیبایی

سخن سردبیر

علیرضا فیروز

مقایسـه‌ی شدت نشـانه‌های روان‌شـناختی در افراد مبتلا به بیماری‌های پوستی با افراد سالم

مینا عبدی زناب

زمینه و هدف: بیماری های پوستی با مجموعه ای از مشکلات و آسیب های روانی در ارتباط هستند که می توانند بیمار، خانواده و جامعه را تحت تأثیر قرار دهند. هدف اصلی این پژوهش مقایسه دو گروه بیماران پوستی و افراد عادی برحسب شدت نشانه های روان شناختی بود.

روش اجرا: در این پژوهش، 305 نفر از افراد 16 تا 85 ساله (153 مورد و 152 شاهد) شهر تهران انتخاب شدند. علاوه بر اطلاعات جمعیت شناختی، مقیاس افسردگی، اضطراب، استرس (DASS)، مقیاس وسواس فکری ـ عملی مادزلی (MOCI) و پرسش نامه شخصیت آیسنک (EPQ-RS) توسط شرکت کنندگان پاسخ داده شد. برای تحلیل داده ها از آزمون t برای گروه های مستقل و تحلیل واریانس استفاده شد.

یافته ها: افراد مبتلا به بیماری های پوستی و افراد سالم در متغیرهای افسردگی، اضطراب، وسواس شست وشو و نوروزگرایی تفاوت آماری معنادار نداشتند، اما در وسواس چک کردن، برونگرایی و خوب نمایی تفاوت مشاهده شده بین دو گروه معنادار بود. بین سن، جنس، تحصیلات، وضعیت تأهل، شغل و سابقه ی بیماری روانی با نشانه های روان شناختی بیماران رابطه ی معنادار مشاهده نشد. بین سابقه ی خودکشی و سابقه ی بیماری روانی در خانواده ی بیماران با برون گرایی رابطه ی معنادار مشاهده شد.

نتیجه گیری: همبستگی و تعامل بین بیماری های پوستی و نشانه های اختلال های روانی یک رابطه ی ساده نیست و هم چنان نیازمند برررسی های بیشتر است.

فراوانی سرطان‌های پوست در شهرستان کاشان طی سال‌های 1396-1388

فتح الله غلامی بروجنی

زمینه و هدف: سرطان پوست یکی از شایع ترین سرطان ها در تمام دنیا بوده و در نقاط مختلف کشور ما ازلحاظ فراوانی در رتبه ی اول یا دوم قرار دارد. با توجه به فقدان اطلاعات جامع از این نوع سرطان در شهرستان کاشان، این مطالعه با هدف تعیین فراوانی انواع سرطان پوست در این شهرستان انجام شد.

روش اجرا: مطالعه براساس بررسی داده های موجود (data study) صورت گرفت. همه ی موارد ثبت شده ی سرطان طی سال های 1388 تا 1396 در آزمایشگاه آسیب شناسی دانشگاه علوم پزشکی کاشان که در مرکز ثبت سرطان بایگانی شده بود مطالعه شد، داده های مربوط به شاخص فرابنفش خورشید از سایت های معتبر هواشناسی در بازه ی زمانی فوق استخراج شد. داده ها به وسیله ی آمار توصیفی و استنباطی (آزمون های مربع کای و MANOVA) با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه ی 16، مورد تحلیل و بررسی قرار گرفت.

یافته ها: مجموع سرطان های پوست در کاشان 42_/26% کل سرطان ها را طی سال های 1388 تا 1396 شامل می شد. 79% از سرطان های پوست، به نوع بازوسلولر اختصاص یافته است. این مقادیر در انواع اسپینوسلولر و ملانوم بدخیم به ترتیب 16% و 3% بوده است. میانگین سنی افراد مبتلا به سرطان های پوست در این شهرستان 48 سال است. مردان شیوع بالاتری از سرطان های پوست از نوع بازوسلولر را نسبت به زنان از خود نشان دادند. بررسی داده های طولانی مدت شاخص UV در این شهرستان نشان می دهد در هشت ماه از سال این شاخص بالاتر از 6 (با اثرات زیاد تا خطرناک) بوده است.

نتیجه گیری: سرطان پوست یکی از شایع ترین سرطان ها در شهرستان کاشان به خصوص در مردان است و باید آموزش های موردنیاز جهت کاهش خطرات و پیشگیری به افراد ساکن این شهرستان داده شود.

توزیع جغرافیایی و بروز سرطان پوست با استفاده از مدل رگرسیون وزن‌دار جغرافیایی

عطاءلله عبداللهی کاکرودی

زمینه و هدف: شرایط محیطی و اقلیمی در مناطق مختلف جغرافیایی زمینه را برای برخی از بیماری ها فراهم می کند. سرطان پوست نیز یکی از سرطان های شایع است که نرخ بروز آن در نواحی جغرافیایی متفاوت است. هدف از این مطالعه مشخص کردن تأثیر پارامترهای اقلیمی و محیطی در بروز بیماری سرطان پوست و تهیه ی نقشه ی توزیع جغرافیایی سرطان پوست در ایران است.

روش اجرا: مطالعه ی حاضر با استفاده از داده های بیماران سرطان پوست، داده های جمعیت کل کشور، داده های اقلیمی و محیطی مؤثر بر بروز سرطان پوست انجام گرفته است. در این مطالعه پس از محاسبه ی نرخ بروز سرطان پوست برای کل کشور، از مدل رگرسیون وزن دار جغرافیایی برای برقراری رابطه ی رگرسیونی بین داده های اقلیمی و محیطی با نرخ بروز سرطان پوست استفاده شده است. هم چنین در این مطالعه میزان ضریب تشخیص بین نقشه ی واقعیت نرخ بروز سرطان پوست و نقشه ی مدل شده ی آن محاسبه گردیده است.

یافته ها: نتایج ضریب همبستگی نشان داده است که پارامترهای UV خورشید و رطوبت نسبی به ترتیب بیشترین همبستگی مثبت و منفی با نرخ بروز سرطان پوست داشته اند. بخش های جنوب، شرق و مرکز ایران از بیشترین نرخ بروز سرطان پوست و سواحل شمالی و شمال غرب ایران از کمترین نرخ بروز بیماری برخوردار بوده اند. اعتبارسنجی نقشه ی واقعیت نرخ بروز بیماری و نقشه ی مدل شده ی نرخ بروز بیماری حاکی از ضریب تشخیص 71_/0 بوده است.

نتیجه گیری: تمامی پارامترهای اقلیمی و محیطی موردنظر در این مطالعه در نرخ بروز سرطان پوست مؤثر بوده اند.

قدرت پاک‌کنندگی و ماندگاری شامپو با پایه‌ی گیاهی از عصاره‌ی آبی و آبی ـ الکلی گیاهان سدر، چوبک و شیرین‌بیان

شهلا میرزایی

زمینه و هدف: شامپوها اغلب جزء محصولاتی بوده که سبب حذف چربی و گرد و غبار از ساقه ی مو و پوست سر می گردند. پاک سازی و خاصیت شویندگی از مهم ترین ویژگی های یک شامپو در پذیرش آن محسوب می گردد. برای ایجاد یک کف پایدار در شامپو اغلب از آلکالوئیدها استفاده می شود که به دلیل تولید نیتروزامین، ترکیباتی سرطان زا محسوب می شوند. از این رو هدف اصلی این مطالعه تولید شامپو با استفاده از گیاهان دارویی می باشد.

روش اجرا: در این مطالعه شامپو گیاهی با استفاده از عصاره ی آبی و آبی ـ الکلی گیاهان بومادران، سدر، چوبک، شیرین بیان به عنوان سورفکتانت و کتیرا به عنوان قوام دهنده تهیه شد و مورد ارزیابی فیزیکی و شیمیایی فرار گرفت.

یافته ها: پس از انتخاب عصاره ی آبی گیاهان مورد استفاده و تهیه ی شامپو بر پایه ی گیاهی، تست های ارزیابی فیزیکی و شیمیایی فراورده ها، نشان داد که فرمولاسیون تولیدی دارای قدرت پاک کنندگی، تولید کف، خاصیت ضدباکتریایی و ضدمیکروبی و هم چنین ماندگاری بالایی نسبت به نمونه ی شاهد (شامپو شیمیایی) و فاقد هرگونه عارضه ی جانبی برروی پوست و موی مصرف کنندگان بود. هم چنین فرمولاسیون گیاهی حاضر با توجه به روش ساخت جهت تولید شامپو در سطح تجاری مناسب می باشد.

نتیجه گیری: شامپو با پایه ی گیاهی دارای خواص کیفی بهتری نسبت به پایه ی شیمیایی بوده و هم چنین استفاده از عصاره ی آبی گیاهان فوق نسبت به عصاره ی هیدروالکلی آن ها دارای عملکرد بهتر و ازلحاظ اقتصادی نیز مقرون به صرفه است.

تعیین مقدار فاکتور حفاظتی اشعه‌ی فرابنفش A در کرم‌های ضدآفتاب

سامان احمدنصرالهی

فراورده های ضدآفتاب یکی از مهم ترین راه ها برای محافظت از پوست در برابر آفتاب سوختگی، پیری زودرس و سرطان پوست به حساب می آیند. به دلیل تنوع و گستردگی بالای فراورده های ضدآفتاب، اطمینان از توانایی این محصولات در جلوگیری از آثار مخرب بر پوست امری ضروری به نظر می رسد. برای ارزیابی کارایی فراورده های ضدآفتاب در برابر اشعه ی UVA از فاکتور حفاظتی (UVA-PF) UVA protection factorاستفاده می شود. به دلیل عدم وجود یک استاندارد جامع برای تعیین UVA-PF در ایران، تعیین این فاکتور برای کرم های ضدآفتاب ایرانی در کشور های خارجی و با پرداخت هزینه های گزاف صورت می گیرد. برای سنجش UVA-PF به شیوه ی درون تن دو استاندارد CEN 2006 و FDA 2007 روش تیرگی پایدار پیگمان ها (PPD) را پیشنهاد می دهند که در عین پیروی از اصول مشابه در جزئیات متفاوت هستند. برای سنجش UVA-PF به شیوه ی برون تن چهار استاندارد CEN 2006، FDA 2007، FDA 2011 و ISO 24443 (روش پیشنهادی از سوی استاندارد (AS/NZS2604:2012 پروتکل هایی را ارائه داده اند که در این میان دو استاندارد CEN و FDA 2011 از روش طول موج بحرانی استفاده می کنند. استاندارد FDA 2007 کسر اصلاح شده ی Diffey را معرفی می کند. استاندارد ISO 24443 اندازه گیری UVA-PF به شیوه ی برون تن در هماهنگی با PPD را مناسب می داند.
در این تحقیق مروری، مستندات جامعی گرداوری شد و درنهایت با توجه به زیرساخت ها و امکانات موجود پروتکل جامعی برای تعیین UVA-PF با همکاری آزمایشگاه مرکزی سازمان غذا و داروی ایران تدوین شد.

گیاهان دارویی مؤثر در درمان خارش براساس منابع طب ایرانی

روشنک سالاری

خارش، «احساس ذهنی منجر به خاراندن» می باشد که در اثر تحریک گیرنده های خارش در پوست یا ازطریق پاسخ تحریک گیرنده های پوستی درد یا لمس ایجاد شود. در طب ایرانی از خارش با عنوان حِکَّه یاد می شود. عوامل متعددی باعث ایجاد خارش شده و داروهای مختلفی هم برحسب علت آن برای درمان به کار می روند که گاهاً پرهزینه و غیر قابل دسترسی یا دارای عوارض جانبی قابل توجه می باشند، لذا استفاده از فرآیندهای کوتاه مدت و با هزینه بری کمتر برای کشف داروهای مؤثر در درمان بیماری ها ضروری به نظر می رسد. استفاده از تجربیات طب سنتی در استفاده از گیاهان و ادویه طبی می تواند در این زمینه راهکار مؤثری باشد. در این مطالعه کتابخانه ای، ابتدا با کلیدواژه خارش در 3 کتاب مرجع داروشناسی طب ایرانی شامل «قانون فی الطب»، «تحفه المؤمنین» و «مخزن الادویه» جست وجو و مفردات مربوطه استخراج شد.
در این مطالعه، کلیدواژه ی خارش در سه کتاب مرجع داروشناسی طب ایرانی یعنی القانون فی الطب، تحفه المؤمنین و مخزن الادویه جست وجو گردید و تعداد ۶۰ مفرده ی صرفاً گیاهی که اثرات قابل توجه بالینی در درمان خارش دارند استخراج شد. سپس میزان تأثیر هر دارو براساس مستندات موجود طبقه بندی شد؛ بنابراین استفاده از تجربیات غنی طب ایرانی در تهیه داروهای جدید برای خارش توصیه می شود.

میازیس در زخم پای دیابتی

زینب وریجی

مقدمه: زخم پا از عوارض شایع بیماری دیابت است که می تواند منجر به معلولیت جسمی و فشارهای روانی در بیماران گردد. تشخیص و درمان به هنگام در پیشگیری از وقوع اتفاقات ناگوار بسیار مؤثر است. در این صورت اقدام مناسب در روند بهبودی زخم نقش مهمی دارد. ما موردی از بیمار دیابتی را معرفی می کنیم که زخم پای او دچار میازیس شده بود.

گزارش مورد: آقای 70 ساله با زخم هر دو پا به کلینیک زخم مراجعه کرد که لاروهای فراوانی در بافت گانگرنه ی زخم وجود داشت.

نتیجه گیری: اقدام به موقع و توجه به همه ی عوامل مؤثر در روند پیشرفت زخم، باعث بهبودی سریع تر و پیشگیری از عوارض ناتوان کننده در بیماران دیابتیک خواهد شد.