fa قدرت پاک‌کنندگی و ماندگاری شامپو با پایه‌ی گیاهی از عصاره‌ی آبی و آبی ـ الکلی گیاهان سدر، چوبک و شیرین‌بیان  تخصصي Special پژوهشي Research <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">زمینه و هدف:</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> شامپوها اغلب جزء محصولاتی بوده که سبب حذف چربی و گرد و غبار از ساقه‌ی مو و پوست سر می‌گردند. پاک‌سازی و خاصیت شویندگی از مهم‌ترین ویژگی‌های یک شامپو در پذیرش آن محسوب می‌گردد. برای ایجاد یک کف پایدار در شامپو اغلب از آلکالوئیدها استفاده می‌شود که به‌دلیل تولید نیتروزامین، ترکیباتی سرطان‌زا محسوب می‌شوند. از این‌رو هدف اصلی این مطالعه تولید شامپو با استفاده از گیاهان دارویی می‌باشد.</span></span><span dir="LTR"></span><br> &nbsp;<br> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">روش اجرا:</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> در این مطالعه شامپو گیاهی با استفاده از عصاره‌ی آبی و آبی ـ الکلی گیاهان بومادران، سدر، چوبک، شیرین‌بیان به‌عنوان سورفکتانت و کتیرا به‌عنوان قوام‌دهنده‌ تهیه شد و مورد ارزیابی فیزیکی و شیمیایی فرار گرفت.</span></span><br> &nbsp;<br> <span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">یافته‌ها:</span></span><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"> پس از انتخاب عصاره‌ی آبی گیاهان مورد استفاده و تهیه‌ی شامپو بر پایه‌ی گیاهی، تست‌های ارزیابی فیزیکی و شیمیایی فراورده‌ها، نشان داد که فرمولاسیون تولیدی دارای قدرت پاک‌کنندگی، تولید کف، خاصیت ضدباکتریایی و ضدمیکروبی و هم‌چنین ماندگاری بالایی نسبت به نمونه‌ی شاهد (شامپو شیمیایی) و فاقد هرگونه عارضه‌ی جانبی برروی پوست و موی مصرف‌کنندگان بود. هم‌چنین فرمولاسیون گیاهی حاضر با توجه به روش ساخت جهت تولید شامپو در سطح تجاری مناسب می‌باشد.</span></span><br> &nbsp;<br> <span dir="RTL"><span style="font-family:b mitra;"><span style="font-size:11.0pt;">نتیجه‌گیری:</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:13.0pt;"> شامپو با پایه‌ی گیاهی دارای خواص کیفی بهتری نسبت به پایه‌ی شیمیایی بوده و هم‌چنین استفاده از عصاره‌ی آبی گیاهان فوق نسبت به عصاره‌ی هیدروالکلی آن‌ها دارای عملکرد بهتر و ازلحاظ اقتصادی نیز مقرون‌به‌صرفه است.</span></span></span> Background and Aim: Shampoos are products that remove fat and dust from the hair and scalp. Cleansing and decontamination are the most important properties of a shampoo for its acceptance. To create a stable foam in shampoos, alkaloids are often used which are believed to be carcinogens due to production of nitrosamines. Hence, the main goal of this study was the production of shampoo by using medicinal plants.<br> <br> Methods: In this study, herbal shampoos were prepared by using aqueous and hydro-alcoholic extracts of Yarrow, Cedar, Chubak and licorice as surfactants, and Katira as thickener. Then their physical and chemical properties were analyzed.<br> <br> Results: After preparing the herbal base shampoo, the physical and chemical evaluation of the product was performed. We found that this formulation had cleansing power for foam formation, antimicrobial and antifungal properties, and also a high shelf life compared to the control sample (chemical shampoo). It also didn&rsquo;t have any adverse effect on hair and scalp of consumers. The present formulation is also suitable for commercial shampoo production<span dir="RTL">.</span><br> <br> Conclusion: The herbal based shampoo had better qualitative properties than the chemical base, and the use of the aqueous extract of the aforementioned plants (compared to their hydro alcoholic extracts) had better performance and was economically feasible. شامپوگیاهی, شیرین‌بیان, چوبک, سدر, بومادران herbal shampoo, Glycyrrhiza glabra, Acanthophyllum, Cedrus liban 46 55 http://jdc.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-175&slc_lang=fa&sid=1 Monireh Ensaf منیره انصاف No Department of Medicinal Plants, Institute of Higher Education of Kermanshah, Kermanshah, Iran گروه گیاهان دارویی، مؤسسه‌ی آموزش عالی جهاد دانشگاهی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Masoome Khanahmadi معصومه خان‌احمدی No Department of Chemistry, Institute of Higher Education of Kermanshah, Kermanshah, Iran گروه شیمی، مؤسسه‌ی آموزش عالی جهاد دانشگاهی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران Shahla Mirzaee شهلا میرزایی shahlamirzaeei@gmail.com Yes Department of Pharmaceutical Sciences, School of Pharmacy, Kermanshah University of Medical Sciences, Kermanshah, Iran گروه آموزشی فارماسیوتیکس، دانشکده‌ی داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه، کرمانشاه، ایران