مجله دندانپزشکی

تأثیر فیلم و کاغذ بر روی کیفیت تصاویر حاصل از CBCT و دقت آن‌ها در تشخیص کانال آلوئولار تحتانی

بنت الهدی کمالی

زمینه و هدف: نظر به پیشینه تحقیق و نیاز به چاپ تصاویر CBCT در مواقع ضروری، هدف از این مطالعه مقایسه کیفیت و دقت دو روش چاپ کاغذ و فیلم برای تصاویر CBCT بود.

روش بررسی: مطالعه بر روی تصاویر CBCT به دست آمده از 5 بیمار انجام گرفت. پس از دریافت تصاویر، مقاطع کراس سکشنال انتخابی بر روی کاغذ Fotolusio DNP و فیلم AGFA پرینت شد. تصاویر توسط رادیولوژیست فک و صورت خوانده و تعیین کیفیت تصاویر با میزان تشخیص پنج لندمارک آناتومیک بر طبق درجه بندی، از 1 تا 4 در فرم ها ثبت گردید. تعیین میزان دقت نیز با تشخیص محدوده کانال آلوئولار و مقایسه آن با Gold Standard انجام شد. نتایج مشاهدات با آزمون های دقیق فیشر و استقلال کای اسکوئر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.

یافته ها: کیفیت تشخیصی تصاویر در لندمارک های آناتومیک PDL (02/0P=)، لامینا دورا (006/0P=)، محدوده کانال آلوئولار تحتانی (01/0P=) و پرکردگی (006/0P=) تفاوت معنی دار باهم داشت. درمورد لندمارک بوردر تحتانی مندیبل اختلافی بین دو روش چاپ وجود نداشت. در مقایسه دقت تشخیصی نیز بین دو روش تفاوت معنی دار نبود (1P=).

نتیجه گیری: کیفیت تشخیصی پرینت فیلم نسبت به کاغذ بهتر بوده ولی دقت تشخیصی این دو روش مشابه می باشد.

اصول طرح درمان برای مولرهای اول دایمی به شدت تخریب شده در دوره دندانی مختلط مقاله مروری

بهراد تنباکوچی

زمینه و هدف: دندان های مولر اول دایمی مستعد پوسیدگی، مشکلات اندودنتیک و آنومالی های تکاملی هستند. دندان های مولر اول به شدت تخریب شده با پیش آگهی ضعیف، درمان گر را با مشکل روبرو می کنند. هدف از این مقاله مروری، بررسی راهکارهای جدید در زمینه طرح درمان برای مولرهای اول دایمی به شدت تخریب شده، در دوره دندانی مختلط است.

روش بررسی: روش انجام این مطالعه بر مبنای مرور منابع علمی با جستجو در MEDLINE، Web of science و Google scholar بود. از واژگان کلیدی Permanent first molar،Extraction و Orthodontic treatment plan استفاده شد. جستجوها محدود به مقالات انگلیسی منتشر شده پس از سال ۲۰۰۰ بود.

نتیجه گیری: فاکتورهای متعددی فرایند تصمیم گیری در مورد مولرهای اول دایمی به شدت تخریب شده را تحت تأثیر قرار می داد که شامل وضعیت ترمیمی دندان، سن دندانی بیمار، میزان کرودینگ و روابط اکلوزالی بود. سن ایده آل برای کشیدن این دندان ها ۸ تا ۱۰ سالگی بود. با این حال شواهد موجود در مورد مولرهای اول دایمی به شدت تخریب شده نیازمند مطالعات کلینیکی است.

بررسی شدت پوسیدگی دندان‌های شیری و عوامل مرتبط در کودکان ۷-5 ساله شهر تهران سال 1394

مونا همدانی گلشن

زمینه و هدف: مطالعه حاضر با هدف بررسی شدت پوسیدگی دندان های شیری و عوامل مرتبط در کودکان 7-5 ساله شهر تهران در سال انجام شد.

روش بررسی: این مطالعه توصیفی- مقطعی بر روی تعداد 572 کودک 7-5 ساله (300 دختر و 272 پسر) شهر تهران طبق معیارهای جهانی WHO برای تشخیص پوسیدگی و شاخص decayed missing filled surfaces (dmfs) برای سه دندان C، D و E انجام شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از SPSS ویرایش بیستم و آنالیز Linear Regression روش Backward انجام شد (05/0P≤).

یافته ها: در بررسی فراوانی شدت پوسیدگی برحسب تعداد سطح پوسیده در نمونه های مورد مطالعه، شدت پوسیدگی در فک بالا بیشتر از فک پایین بود. همچنین درخصوص میانگین شدت پوسیدگی دندان های C، D و E، دندان C کمترین میانگین سطح پوسیده (47/0 سطح از چهار سطح) و دندان D بیشترین میانگین (58/3 سطح از پنج سطح) را به خود اختصاص داد. براساس نتایج آنالیز رگرسیون خطی، شدت پوسیدگی در پسران (8/2-81/0 CI:95%، 83/1OR=)، کودکانی که هنگام مراجعه به دندانپزشک مشکلات دندانی همراه با درد داشتند (6/1-73/0 CI:95%، 17/1OR=) و کودکانی که فلورایدتراپی انجام نداده بودند
(6/2-58/0 CI:95%، 64/1OR=) بیش از کودکان متناظرشان بود.

نتیجه گیری: شدت پوسیدگی با جنسیت کودک، نوع تنقلات مصرفی، سن شروع مسواک زدن، علت مراجعه به دندانپزشک، انجام فلورایدتراپی و تحصیلات مادر ارتباط معنی داری دارد.

بررسی توانایی رادیوگرافی پانورامیک برای ارتباط دادن بعد عرضی و ساژیتال در افراد اسکلتال کلاس III

بهزاد سالاری

زمینه و هدف: برای ارایه کامل ترین طرح درمان در حیطه ارتودنسی، نیاز به بررسی مجموعه اسکلتودنتال در تمامی ابعاد می باشد. هدف این مطالعه بررسی توانایی پارامتر های خطی و زاویه ای قابل اندازه گیری در تصاویر پانورامیک به منظور ایجاد ارتباط بین بعد ساژیتال و عرضی در افراد اسکلتال کلاس III بود.

روش بررسی: 62 بیمار 14-8 ساله (32 بیمار اسکتال کلاسIII و 30 بیمار کلاس I) که کاندید درمان ارتودنسی بودند انتخاب شدند. از آن ها تحت شرایط کنترل شده گرافی پانورامیک و لترال سفالومتری تهیه شد. لند مارک های مختلف بعد عرضی روی آن ها تریس شده و بر اساس آن ها پارامتر های فاصله ای و زاویه ای اندازه گیری شدند. به منظور مقایسه پارامترها بین افراد کلاس I و III، داده های به دست آمده توسط آزمون مقایسه میانگین ها (t-test) آنالیز شدند. آستانه معنی داری در این مطالعه 05/0 درنظر گرفته شد.

یافته ها: پارامتر های خطی Co-Co، Go-Go و PTM-PTM در بیماران کلاس III به صورت معنی داری کمتر از افراد کلاس I بودند (P-value به ترتیب 04/0، 04/0، 02/0). اندازه عرض راموس در افراد کلاس III در مقایسه با افراد کلاس I کوتاه تر بود (001/0P<). زوایای Me^˄ و N^˄ نیز در افراد کلا س III به صورت معنی داری کوچکتر از افراد کلاس I بودند اما زاوایای Go^˄ در افراد کلاس III بزرگتر بود (P-value به ترتیب 007/0، 002/0).

نتیجه گیری: شاخص ها و پارامتر های به دست آمد که در رادیوگرافی پانورامیک قابل تریس کردن و اندازه گیری بودند. این شاخص امکان مرتبط ساختن بعد عرضی و ساژیتال را در افراد کلاس III امکان پذیر کرده بودند.

ارزیابی حجم سینوس اسفنویید به منظور تعیین هویت جنسی، با استفاده از تصاویر سی تی اسکن مولتی دتکتور

شهاب اعتمادی

زمینه و هدف: مشخص کردن جنسیت از اهمیت اساسی در تعیین هویت برخوردار است. جمجمه شناسی نیز جزیی از این مقوله است و هدف از این مطالعه، اندازه گیری حجم سینوس اسفنویید با استفاده از تصاویر سی تی مولتی اسلایس به منظور تفکیک هویت جنسی بود.

روش بررسی: برای اندازه گیری حجم سینوس از تصاویر سی تی اگزیال سینوس های پارانازال با ضخامت اسلایس 3 میلی متر استفاده شد. برای این مطالعه 80 تصویر (40 مرد و 40 زن مسن تر از 18 سال) انتخاب شد. برای سنجش حجم سینوس اسفنوئید بیماران، از نرم افزار Digimizer که مخصوص آنالیز تصاویر دیجیتال است استفاده شد. حجم سینوس با استفاده از فرمول ]حجم= مجموع (ضخامت هر مقطع × مساحت هر مقطع)[ محاسبه شد و از آزمون آماری
Indipendant T-test برای تجزیه و تحلیل آماری استفاده شد.

یافته ها: میانگین حجم سینوس اسفنویید در مردان به صورت معنی داری بیشتر از زنان بود (001/0P=). نقطه برش cm³ 35/9 به دست آمد، به این معنا که 4/%63 حجم های اندازه گیری شده بیشتر از نقطه برش، مرد و 1/64% حجم های محاسبه شده کمتر از این مقدار، زن هستند.

نتیجه گیری: باتوجه به سطح زیر منحنی راک که 1/65% محاسبه شد حجم سینوس اسفنویید نمی تواند معیار مناسبی برای تفکیک مرد و زن از یکدیگر باشد. به عبارتی پیشگویی از روی نقطه برش cm³35/9 درحد 1/65% به واقعیت نزدیک تر است.

بررسی تأثیر دو نوع مداخله آموزشی در زمینه پیشگیری از پوسیدگی زودرس کودکی بر عملکرد خود اظهار والدین کودکان 5-2 ساله تحت درمان دندانپزشکی با بیهوشی عمومی

سارا قدیمی

زمینه و هدف: یکی از روش های موثر در کاهش شیوع پوسیدگی، آموزش سلامت دهان است. هدف این مطالعه ارزیابی تأثیر دو مداخله آموزشی در رابطه با پیشگیری از پوسیدگی زودرس کودکی بر عملکرد خود اظهار والدین کودکان 5-2 ساله دریافت کننده درمان دندانپزشکی تحت بیهوشی عمومی بود.

روش بررسی: در این مطالعه مداخله ای 37 زوج کودک و مادر در دو گروه مداخله شامل گروه پمفلت و گروه پمفلت همراه با یادآور ارزیابی شدند. پرسشنامه استاندارد در دو نوبت در آغاز مطالعه و سه ماه پس از انجام مداخلات، توسط مادران تکمیل شد. فرم معاینه وضعیت دهان و دندان کودکان، شامل شاخص بهداشت دهان ساده شده، وضعیت پوسیدگی دندان، و وجود ضایعات سفید، قبل از شروع درمان دندانپزشکی و سه ماه بعد از درمان تحت بیهوشی، برای کلیه کودکان تکمیل شد. در این فاصله زمانی در یکی از گروه ها یادآوری به صورت تماس تلفنی هر ماه یکبار صورت می گرفت. نتایج درنهایت به منظور مقایسه پاسخ ها در پیش و پس آزمون مورد آنالیز آماری قرار گرفت. از نرم افزار SPSS V22 برای ورود اطلاعات و آزمون های آماری Wilcoxon Signed Ranks Test و Mann-Whitney Test استفاده شد.

یافته ها: مقایسه هر یک از گروه ها قبل و بعد از مداخله نشان داد که در هر دو گروه توانایی خود اظهار مادر در رابطه با وادار کردن کودک به دوبار مسواک زدن در روز و نیز دفعات مسواک زدن کودک بیش از یک بار در روز به طور معنی داری افزایش یافته است (001/0=P و 03/0=P). شاخص بهداشت دهان ساده شده بعد از مداخلات بین دو گروه تفاوت معنی داری نداشت. اما در هر دو گروه سه ماه پس از مداخلات به طور معنی داری کاهش یافته بود (003/0=P). میانگین تعداد white spot در ابتدا و انتهای مطالعه در هر دو گروه به طور معنی داری کاهش داشت. در زمینه عملکرد خود اظهار مادران پس از مداخلات تفاوت معنی داری بین دو گروه مشاهده نشد (05/0<P).

نتیجه گیری: کاربرد ابزار آموزشی پمفلت با یا بدون یادآوری اثر مشابهی در طول سه ماه بر بهبود عملکرد خود اظهار مادران در خصوص بهداشت دهان و دندان کودکان داشت.

طراحی چک لیست ارزیابی مهارت‌های عملی دانشجویان دندانپزشکی در درس بیماری‌های دهان و فک و صورت و مقایسه آن با روش Global rating

شیوا شیرازیان

زمینه و هدف: هدف از این مطالعه طراحی چک لیست و تعیین میزان رضایتمندی اعضاء هیأت علمی و دانشجویان از این روش، در مقایسه با روش معمولی global rating برای ارزیابی مهارت های بالینی دانشجویان ترم 7 دندانپزشکی در درس بیماری های دهان و صورت عملی بوده است.

روش بررسی: ابتدا چک لیست، در جلسات بحث گروهی متخصصان طراحی شد. سپس روایی و پایایی آن به وسیله ضریب CVI و بازآزمایی ارزیابی شد. دانشجویان (66 نفر) در دو گروه، با یکی از دو روش چک لیست و روش معمول global rating ارزیابی شدند. در پایان دوره میزان رضایتمندی ارزیابان و دانشجویان با آزمون ویلکاکسون و من ویتنی و میانگین نمرات دانشجویان با آزمون Paired T test تحلیل گردید.

یافته ها: روایی محتوایی کل چک لیست براساس ضریب CVI 88/0 و ضریب پایایی ان 9/0 بود. میزان رضایتمندی ارزیابان از دو روش مورد مطالعه تفاوت معنی داری نداشت (Wilcoxon P=0.06). علیرغم فقدان اختلاف معنی دار در میزان رضایتمندی دانشجویان، روش چک لیست بیشتر مورد پذیرش آن ها بود. میانگین نمرات دانشجویان در روش چک لیست برابر 61/9±69/89 و در روش global rating برابر 85/10±27/86 بود ولی این اختلاف معنی دار نبود (06/0P≤).

نتیجه گیری: باتوجه به رضایت بالاتر دانشجویان از روش چک لیست و توجه بیشتر به اجزای مورد ارزیابی و عینی تر بودن این روش و همچنین با توجه به عدم اختلاف معنی دار نمرات در دو روش به نظر می رسد که روش چک لیست روش مناسبی برای ارزیابی عملکرد دانشجویان می باشد.

مقایسه بیومکانیکی ایمپلنت دندانی تیتانیوم خالص با زیرکونیوم -5/2% نایوبیوم پس از کاشت به روش اجزای محدود

محسن صراف بید آباد

زمینه و هدف: کاهش شکست ها در فرایند کاشت ایمپلنت های دندانی از جمله موضوعاتی است که همواره مورد توجه محققان بوده است. هدف از انجام این مطالعه، مقایسه اثر بیومکانیکی دو جنس مختلف ایمپلنت دندانی پس از کاشت و بارگذاری در استخوان فک بود.

روش بررسی: یک مدل سه بعدی از فک پایین توسط نرم افزار MIMICS 10.01 طراحی شد. از روی مدل به دست آمده، بخش انتهایی فک پایین در نرم افزار CATIA V5 طراحی گردید و فرایند دریلینگ بخش کورتیکال آن به کمک شبیه سازی با روش تحلیل اجزای محدود در نرم افزار DEFORM-3D V6.1 انجام شد. سپس مدل سه بعدی حفره ایجاد شده از محل دریل شده استخراج گردید و یک مدل ایمپلنت دندانی ITI که در نرم افزار CATIA V5 طراحی شده بود، داخل آن قرار داده شد. فضای باقیمانده بین ایمپلنت و حفره ایجاد شده به عنوان استخوان کورتیکال تازه تشکیل شده در محل دریلینگ، پس از گذشت
6 هفته از کاشت ایمپلنت تعیین شد و خواص مکانیکی استخوان جدید به نرم افزار DEFORM-3D V6.1 وارد گردید و بارگذاری بر سطح دو ایمپلنت با جنس های تیتانیوم خالص و زیرکونیوم -5/2% نایوبیوم اعمال شد.

یافته ها: تغییرات حجمی پدید آمده در استخوان کورتیکال تازه تشکیل شده در اطراف ایمپلنت تیتانیوم خالص و زیرکونیوم -5/2% نایوبیوم به ترتیب برابر با 238/0 و 242/0 درصد به دست آمد. همچنین، میزان حرکت ایمپلنت ها در داخل استخوان فک برای جنس تیتانیوم خالص 00514/0 و برای زیرکونیوم -5/2% نایوبیوم معادل 00538/0 میلی متر بود.

نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که از نظر بیومکانیکی، ایمپلنت دندانی با جنس تیتانیوم خالص شرایط مناسب تری را در استخوان فک نسبت به جنس زیرکونیوم -5/2% نایوبیوم ایجاد می کند.