fa کاربردهای فناوری هوش مصنوعی در دندانپزشکی جامعه نگر dental public health تحقیقی Research <div style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف: </strong>فناوری هوش مصنوعی (AI) به طور گسترده در دندانپزشکی و در بسیاری از زمینه‌های دیگر که زندگی انسان را تحت تأثیر قرار می‌دهند، از جمله پزشکی کاربرد دارد. یک دندانپزشک می‌تواند از فناوری هوش مصنوعی جهت تحلیل داده‌های مربوط به بیمار، فرایندهای تشخیصی و مدیریت فعالیت‌ها استفاده کند. این تحقیق با هدف شناسایی کاربردهای هوش مصنوعی در حوزه دندانپزشکی و ارزیابی اولویت آن‌ها در ایران انجام شد.<br> <strong>روش بررسی: </strong>این پژوهش کاربردی در دو مرحله با رویکرد آمیخته در زمستان 1401 انجام شد. در مرحله کیفی از بین مطالعات حوزه دندانپزشکی و مرتبط با فناوری هوش مصنوعی تعداد 570 مقاله از سال 2011 تا 2022 در پایگاه‌های PubMed, Web of Science, Scopus و Google Scholar بر اساس واژگان کلیدی در ابتدا شناسایی شد و سپس کاربردهای هوش مصنوعی در دندانپزشکی استخراج گردید. در مرحله کمی کاربردهای شناسایی شده توسط گروهی از خبرگان متشکل از 13 نفر از اعضای هیات علمی دانشگاه که دارای زمینه تحقیقاتی مرتبط بودند با استفاده از روش بهترین-بدترین اولویت بندی شدند.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> مولفه‌های شناسایی شده در مرحله اول پژوهش در شش طبقه ایمپلنت و جراحی، مدیریت اجرایی، تشخیص بیماری، تحلیل عکس، پیش‌بینی بالینی و ارتودنسی طبقه‌بندی شد. مطابق نظر خبرگان پژوهش مشخص گردید تحلیل عکس پزشکی دارای بیشترین ضریب اهمیت (252/0) بود و سپس به ترتیب کاربردهای دیگر یعنی ارتودنسی (234/0)، تشخیص بیماری (151/0)، ایمپلنتولوژی و جراحی (143/0)، پیش‌بینی‌های بالینی (127/0) و مدیریت اجرایی (093/0) قرار گرفت.<br> <strong>نتیجه‌گیری: </strong>دندانپزشکان در بررسی وضعیت دندان‌های بیماران و تست‌های تشخیصی در دندانپزشکی بر اساس تحلیل اطلاعات مراجعه‌ کنندگان از قابلیت‌های هوش مصنوعی می‌توانند استفاده کنند. سیاست گزاران حوزه فناوری اطلاعات با حمایت و تقویت شرکت‌های دانش بنیان فعال در حوزه هوش مصنوعی و سرمایه‌گذاری مشترک در حوزه پزشکی می‌توانند زمینه ‌ساز پیشرفت و توسعه این فناوری در کشور و حوزه درمان شوند.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aims:</strong> Artificial intelligence (AI) technology is widely used in dentistry in addition to numerous other sectors that impact human life, including medicine. A dentist can use AI technology to analyze patient data, diagnostic processes, and management activities. This study was conducted in Iran to identify the dental applications of AI and prioritize them.<br> <strong>Materials and Methods:</strong> In the winter of 2022, this applied research was carried out in two stages using a mixed method. In the qualitative phase, 570 articles from 2011 to 2022 were identified in the databases of PubMed, Web of Science, Scopus and Google Scholar among the studies in the field of dentistry and related to artificial intelligence technology based on keywords and then the applications of artificial intelligence in dentistry were extracted. In the quantitative phase, the identified applications prioritized by a group of experts comprised 13 University faculty members with related research areas using the best-worst method (BWM).<br> <strong>Results:</strong> The factors identified in the first stage of research were classified into six categories: implant and surgery, executive management, disease diagnosis, analysis of images, clinical prediction, and orthodontics. According to the experts&rsquo; opinion, it was determined that medical photo analysis had the highest coefficient of importance (0.252) followed by orthodontics (0.234), disease diagnosis (0.151), implantology and surgery (0.143), clinical forecasts (0.127), and executive management (0.093).<br> <strong>Conclusion:</strong> Dentists can use the capabilities of artificial intelligence in examining patients&#39; teeth and diagnostic tests in dentistry based on the analysis of patient information. Information technology policymakers with the support and reinforcement of knowledge-based companies active in the field of artificial intelligence and joint investment in the field of medicine can be the basis for progress and the development of this technology in the country and the field of treatment.</div> هوش مصنوعی, دندانپزشکی, یادگیری ماشینی, تحلیل داده Artificial intelligence, Dentistry, Machine learning, Data analysis 89 98 http://jdm.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1324-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Hossein Ronaghi محمد حسین رونقی mh_ronaghi@shirazu.ac.ir Yes Associate Professor, Department of Management, Faculty of Economics, Management and Social Sciences, Shiraz University, Shiraz, Iran دانشیار گروه آموزشی مدیریت، دانشکده اقتصاد، مدیریت و علوم اجتماعی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران Atefeh Bagheri عاطفه باقری atefeh.bagheri.bm@gmil.com No Medical Student, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sciences, Shiraz, Iran دانشجوی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران