fa بررسی‌ صحت تشخیصی تصاویر پانورامیک بر اساس تصاویر توموگرافی کامپیوتری اشعه مخروطی در تشخیص ارتباط بین دندان مولر سوم فک پایین با عصب inferior alveolar رادیولوژی فک و صورت oral and maxillofacial Radiology كاربردي Applicable <div style="text-align: justify;"><strong>زمینه و هدف:</strong> خارج ‌سازی دندان‌های‌ مولر سوم از اقدامات شایع درمانی در دندانپزشکی است. مجاورت دندان‌ مولر سوم مندیبل با عصب آلوئولار تحتانی ممکن است جراحی را چالش برانگیز سازد و سبب عوارض نامطلوب شود. هدف این مطالعه تعیین صحت تشخیصی و ارتباط یافته‌های تصاویر پانورامیک به دو روش طبقه بندی (رود- شهاب و تاناکا) با تصاویر CBCT در جراحی خارج سازی مولر سوم مندیبل بود.<br> <strong>روش بررسی: </strong>این مطالعه‌ مقطعی تحلیلی روی 65 بیمار مراجعه کننده به کلینیک رادیولوژی خصوصی شهر قم که دارای رادیوگرافی پانورامیک و CBCT هم زمان بودند، انجام شد. تصاویر پانورامیک و CBCT به ترتیب وارد نرم ‌افزارهای Scanora و Ondemand شدند. رابطه‌ی دندان مولر سوم مندیبل با عصب آلوئولار تحتانی برحسب طبقه‌بندی تاناکا و نشانه‌های رادیوگرافیک رود- شهاب مورد ارزیابی قرار گرفت و با تصاویر CBCT مقایسه شد. در نهایت داده‌های به‌ دست آمده با استفاده از آزمون کای اسکوئر، منحنی ROC و نرم افزار SPSS نسخه 24 مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت. سطح معنی داری 05/0>P در نظر گرفته شد.<br> <strong>یافته‌ها:</strong> از بین ۶۵ نمونه، 1/23% را مردان و 9/76% را زنان تشکیل دادند. میانگین سنی شرکت کنندگان 77/8 &plusmn; 06/29 بود. بین طبقه‌بندی اطلاعات تصاویر پانورامیک به روش تاناکا با نزدیکی ریشه دندان مولر سوم به عصب آلوئولار تحتانی در تصاویر CBCT ارتباط معنی‌داری دیده شد (011/0=P). این ارتباط در طبقه ‌بندی اطلاعات تصاویر پانورامیک به روش رود- شهاب هنگام افزایش تعداد نشانه‌ها نیز معنی دار بود (044/0=P). نشانه های تیرگی ریشه (A) و انحراف کانال عصبی مندیبل (F) از طبقه بندی رود- شهاب دقت تشخیصی بیشتری از سایر نشانه ها در تعیین تماس کانال عصبی نشان دادند.<br> <strong>نتیجه‌گیری:</strong> با افزایش تعداد نشانه‌های طبقه بندی تصاویر پانورامیک به روش رود- شهاب احتمال تماس ریشه دندان مولر سوم با کانال عصب آلوئولار تحتانی بالاتر می‌رود. نشانه تیرگی ریشه و پس از آن انحراف کانال عصبی دقیق‌تر بودند. طبقه ‌بندی تاناکا می‌تواند در افتراق تماس یا عدم تماس ریشه مولر سوم فک پایین با کانال عصب الوئولار تحتانی&nbsp;به کار رود.</div> <div style="text-align: justify;"><strong>Background and Aims:</strong> Third molar teeth extraction is one of the common treatments procedure in dentistry. The proximity of mandibular third molar teeth to the inferior alveolar nerve canal may make the surgery challenging and cause adverse complications. The purpose of this study was to determine the accuracy of diagnostic and evaluation of panoramic radiography findings in two classification methods (Rood-Shehab and Tanaka) according to CBCT in mandibular third molar extraction surgery.<br> <strong>Materials and Methods: </strong>This cross-sectional analytical study was conducted on 65 patients of a private radiology clinic in Qom who had simultaneous panoramic and CBCT radiography. Panoramic and CBCT radiographs were imported into Scanora and Ondemand softwares, respectively. The relation of the mandibular third molar with the inferior alveolar nerve was evaluated according to Tanaka&#39;s classification and Rood-Shehab radiographic signs and compared with CBCT radiographs. Finally, the obtained data were analyzed by chi-square test, ROC curve and SPSS software version 24. The significant level was considered at P<0.05.<br> <strong>Results: </strong>Out of 65 samples, 23.1% were men and 76.9% were women. The mean age of participants was 26.9&plusmn;8.77. There was a significant relation between the Tanaka&#39;s classification of panoramic radiographs and proximity to the nerve in CBCT radiographs (P=0.011). This relationship was significant when the number of radiographic signs of the Rood-Shehab classification increased (P=0.044). Root darkening and diversion of mandibular nerve canal signs of Rood-Shehab classification showed more diagnostic accuracy in the nerve canal contact determination than that of other signs.<br> <strong>Conclusion:</strong> The probability of contact of third molar root with the inferior alveolar nerve canal increases with increasing in the number of Rood-Shehab radiographic signs. The root darkening sign was more accurate and followed by mandibular canal diversion sign. Tanaka&rsquo;s classification can be used in differentiating cases without contact to the nerve canal.</div> دندان مولر سوم, رادیوگرافی پانورامیک, توموگرافی کامپیوتری اشعه مخروطی, عصب مندیبولار Third molar, Panoramic radiography, Cone-Beam computed tomography, Mandibular nerve 0 0 http://jdm.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1343-3&slc_lang=fa&sid=1 Nima Biuki نیما بیوکی Nbiuki123@gmail.com No Qom university of medical sciAssistant Professor, Oral and Maxillofacial Radiology Department, School of Dentistry, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iranences استادیار گروه آموزشی رادیولوژی دهان و فک و صورت، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Mohammad Aghaali محمد آقاعلی Dr.aghaali@yahoo.com No Assistant Professor, Department of Community Medicine, School of Medicine, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran استادیار گروه آموزشی پزشکی اجتماعی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Allahyar Jahangir الهیار جهانگیر parsajahangir1375@gmail.com No Member of Student Research Committee, Qom university of Medical Sciences, Qom, Iran عضو کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Ali Saleh علی صالح Alisaleh19981377@gmail.com No Member of Cellular and Molecular Research Center, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran عضو مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Mahboubeh Pourabdollahi محبوبه پورعبداللهی drpurabdolahi@gmail.com No Assistant Professor, Oral and Maxillofacial Radiology Department, School of Dentistry, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran استادیار گروه آموزشی رادیولوژی دهان و فک و صورت، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران Aida Mehdipour آیدا مهدی پور mehdipoor_aida@yahoo.com Yes Associate Professor, Department of Pediatric Dentistry, School of Dentistry, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran; Member of Research Center, Qom University of Medical Sciences, Qom, Iran دانشیار گروه آموزشی دندانپزشکی کودکان، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران؛ عضو مرکز تحقیقات سلولی و مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی قم، قم، ایران