fa ارزیابی جذب اشعه ایکس توسط پماد حاوی نانوذرات اکسید بیسموت به منظور کاهش خطرات ناشی از جذب اشعه ایکس توسط کارکنان رادیولوژی و اتاق عمل پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>مقدمه:</strong> آثار سرطان زایی تابش اشعه ایکس طی سالیان اخیر اثبات گردیده است. امروزه از سرب &nbsp;در وسایل زیادی مثل روپوش‌های سربی، محافظ تیرویید و دستکش‌‌های سربی برای محافظت بدن در برابر اشعه ایکس استفاده می‌‌شود. &nbsp;اما وسایل محافظت&nbsp; فردی اشعه ایکس حاوی سرب&nbsp; معایب مختلفی مثل سمیت ، سنگینی و عدم انعطاف‌پذیری دارد. امروزه از روش‌‌های جدیدتری هم‌چون کاربرد فرآورده‌‌های پوستی نیمه جامد محافظ (کرم، پماد) استفاده می‌‌شود. در این مطالعه امکان سنجی استفاده از کرم حاوی نانو ذرات اکسید بیسموت به عنوان جاذب اشعه ایکس بررسی گردید<span dir="LTR">.</span><br> <br> <strong>روش کار:</strong> ساخت نانو ذرات اکسید بیسموت <strong>(</strong><strong><span dir="LTR">Bi₂O₃</span></strong><strong>)</strong> و سپس فرموله کردن آن در قالب پماد بررسی شد. نانوذرات اکسیدبیسموت با روش جدیدی با واسطه سوربیتول سنتز و در کنار اکسپیان‌‌های متناسب فرموله گردید. کرم نهایی از 70 درصد نانوذره اکسید بیسموت و 30 درصد مواد جانبی تشکیل شده است. در این مطالعه، از دستگاه اشعه ایکس و دوریمتر برای بررسی جذب اشعه ایکس در ضخامت‌‌های مختلف پماد نانوذرات اکسید بیسموت استفاده گردید.<br> &nbsp;</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها:</strong> با آزمون دزیمتری نیز اثر محافظ اشعه پماد حاوی نانوذرات بیسموت اکسید&nbsp; به میزان معنی داری (0.05 > <span dir="LTR">P</span>) بهتر از گروه کنترل و ورقه معادل سربی ارزیابی گردید. تست‌های دوزیمتری نشان داد که پماد وکرم نانوذرات بیسموت اکسید&nbsp; 56 درصد اشعه را&nbsp; جذب می‌‌نماید&nbsp; ولی در سرب 41 درصد است.لبه جذب‌کا (<span dir="LTR">k</span>) اشعه برای بیسموت بیشتر از سایر فلزات بوده و نانو ذرات آن سطح جذب بیشتری نسبت به حجم <strong><span dir="LTR">(S/V)</span></strong> دارند.<br> &nbsp;</p> <p>&nbsp;<strong><span dir="RTL">نتیجه گیری: </span></strong><span dir="RTL">نانوذرات اکسید بیسموت به‌دلیل عدد اتمی بالای بیسموت جذب اشعه ایکس </span><span dir="RTL">را </span><span dir="RTL">با کارایی بالاتری نسبت به سرب انجام می‌دهد و سمیت کمتری دارد. کرم و پماد پوستی نانو ذرات اکسید بیسموت می‌‌تواند به عنوان جاذب اشعه ایکس برای مشاغل مختلف مانند پزشکان</span><span dir="RTL">، دندانپرشکان، </span><span dir="RTL">کارکنان اتاق عمل وکارشناسان رادیولوژی استفاده شود و باعث افرایش سلامت وایمنی کارکنان می‌گردد.</span></p> <p><strong>Introduction: </strong>During recent years, carcinogenic effects of X-ray have been proven. Todays, lead is used in many equipment such as&nbsp; coats, thyroid shield, and gloves for body protection against X-ray. However, these equipments have several disadvantegous including toxicity, heaviness, and inflexibility. Hence, newer methods like protective semisolid products (cream, ointment) for topical application are being replaced. Therefore, the feasibility of using an ointment containing bismuth oxide nanoparticles (Bi2O3) as a X-ray adsorbent was evaluated in this study.<br> &nbsp;</p> <p><strong>Methods and Materials:</strong> First, synthesis of Bi2O3 and then formulating it in the form of ointment was investigated. In this study, X-ray device and dosimeter was employed to check the X-ray absorption in different thickness of bismuth oxide nanoparticles ointment.<br> &nbsp;</p> <p><strong>Results:</strong> In dosimetry test, the protective effect of the ointment containing Bi₂O₃nanoparticles was evaluated significantly (P<0.05) better than control group and equal sheet lead group. Dosimetry tests showed that the bismuth oxide nanoparticles ointment and cream absorb&nbsp; 56% of the radiation whereas this value is&nbsp; 41% for lead. K absorption edge for bismuth is higher than other metals and its nanoparticles have more absorbent surface to volume ratio (S/V).<br> &nbsp;</p> <p><strong>Conclusion: </strong>It seems that due to higher atomic number and lower toxicity, Bi₂O₃ nanoparticles have better efficiency in X-ray absorbtion, comparing to the lead. Cream and ointment of bismuth oxide nanoparticles can be used as X-ray absorbant for different professions such as physicians, dentists, radiology experts, and operating room staff and consequently increase health and safety of these employees.</p> نانوذرات اکسید بیسموت, پماد, محافظت در برابر اشعه ایکس, سلامت و ایمنی کارکنان پزشکی Bismuth oxide nanoparticles, Ointment, Protection against X-ray, Safety and Health of Medical personnel 13 22 http://jhsw.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-144&slc_lang=fa&sid=1 M. Rashidi مهدی رشیدی No Msc of Nanotechnology, Department of Medical Nanotechnology,Faculty of Advanced Sciences& Technology,Pharmaceutical Sciences Branch,Islamic Azad University,Tehran-Iran(IAUPS) کارشناس ارشد نانوتکنولوژی ،گروه آموزشی نانوفناوری پزشکی،دانشکده علوم و فناوری های نوین،واحد علوم داروئی دانشگاه آزاد اسلامی-تهران M. Saffari مصطفی صفاری No Assistant Professor of Pharmacology of Kashan University of Medical Science, Iran استاد یار گروه فارماکولوژی ، دانشگاه علوم پزشکی کاشان H. Shirkhanloo حمید شیرخانلو Hamid shirkhanloo@yahoo.ca Yes Assistant Professor of Iranian Petroleum Industry Health Research Institute (IPIHRI), Occupational and Environmental Health Research Center (OEHRC- PIHO) and Islamic Azad University, Tehran, Iran استاد یار پژوهشکده سلامت صنعت نفت تهران و دانشگاه ازاد اسلامی واحد علوم دارویی M.R. Avadi محمد رضا عوادی No Department of Nano Technology, pharmaceutical sciences Branch, Assistant Professor of Islamic Azad University, Tehran, Iran استادیار دانشگاه ازاد اسلامی واحد علوم دارویی- بخش نانو فناوری پزشکی