other بررسی عوامل موثر بر خستگی در محیط های کاری گرم با رویکرد چند بعدی عوامل زیان آور فیزیکی محیط کار پژوهشي Research مقدمه: استرس گرمایی با افزایش موج گرمای جهانی یک عامل خطرناک محیطی رایج برای انسان در بسیاری از موقعیت های شغلی است که &nbsp;در هنگام انجام وظایف شناختی می‌تواند منجر به افزایش خستگی گردد. خستگی یک پدیده چند عاملی است که می تواند تحت تأثیر عوامل مختلفی از جمله متغیرهای محیطی، فیزیولوژیکی و روانی قرارگرفته و برمولفه های بیومکانیکی، فیزیولوژیکی و روانی تأثیر گذارد. مطالعه حاضر بر تاثیر مولفه های استرس حرارتی، فاکتورهای شغلی، فیزیولوژیکی و فرسودگی شغلی بر خستگی متمرکز است.<br> <strong>روش کار: </strong>این مطالعه توصیفی-تحلیلی &nbsp;بصورت مقطعی برروی 189 نفر ازکارکنان عملیات شرکت مناطق نفت خیز جنوب واقع در استان خوزستان در ایستگاه‌های کاری سرپوشیده و روباز در تابستان سال 1403 انجام شد. استرس حرارتی محیط‌کار توسط شاخص WBGT &nbsp;و ارزیابی ریسک تنش حرارتی مورد بررسی قرارگرفت. اطلاعات دموگرافیک و شغلی افراد شامل سوالات مربوط به سن، قد، وزن، مصرف سیگار، وضعیت تاهل، تعداد ساعت خواب در شبانه روز، تعداد ساعت ورزش در طول هفته، سطح تحصیلات، سابقه کار، &nbsp;نوع و محل شغل و نوع شیفت کار(ثابت صبح کار یا نوبت کار) به وسیله پرسش‌نامه جمع آوری شد. متغیرهای فیزیولوژیک دمای پوست، دمای گوش، فشار خون وتعداد ضربان قلب نیز اندازه گیری شدند. به منظور بررسی خستگی کلی و فرسودگی شغلی، پرسش نامه خستگی چند بعدی (MFI) و فرسودگی شغلی مسلش توسط کارکنان تکمیل گردید. آنالیز داده‌ها با آزمون ANOVA ، تی مستقل، تی زوجی و &nbsp;ضریب همبستگی اسپیرمن &nbsp;در نرم افزار spss نسخه 24 انجام شد. &nbsp;<br> <strong>یافته ها: </strong>نتایج نشان داد وضعیت مواجهه با استرس حرارتی 9/79 درصد شاغلین &nbsp;غیرمجاز می‌باشد. در میان مشاغل مختلف نیروهای تعمیرات بیشترین میانگین خستگی عاطفی(38/23)، مسخ شخصیت(34/15)، خستگی عمومی(00/10) و خستگی جسمی(05/9) را داشتند. میان استرس حرارتی و خستگی و کاهش انگیزه، میان تمامی مولفه‌‌های فرسودگی شغلی و خستگی عمومی و میان دمای عمقی، فشارخون و خستگی عمومی ارتباط آماری معنادار مشاهده شد(p<0/05). همچنین اختلاف میانگین خرده مقیاس‌های خستگی در افراد متاهل و غیر متاهل، سیگاری و غیر سیگاری و افراد با سطح تحصیلات متفاوت معنادار نبود.<br> <strong>نتیجه گیری:</strong> خستگی با استرس حرارتی، متغیرهای فیزیولوژیک، فرسودگی شغلی، برخی عادت‌های فردی مانند مقدار خواب و ورزش و نوع شغل افراد بصورت معنی دار ارتباط دارد. در شرایط کاری گرم، توجه به متغیرهای فیزیولوژیکی و عوامل محیطی می‌تواند به پیش‌بینی و مدیریت خستگی کمک کند.<br> &nbsp; <strong>Introduction:</strong> Heat stress is a common environmental risk factor for many occupations, which can lead to increased fatigue during cognitive tasks. Fatigue is a multifactorial phenomenon that is affected by various environmental, physiological, and psychological factors, and can affect biomechanical, physiological, and psychological components. This study focuses on the impact of environmental, individual, and physiological factors, and burnout on general fatigue.<br> <strong>Material and Methods:</strong> This descriptive-analytical study was conducted among 189 employees of the Iran Oil Company at both indoor and outdoor workstations. Heat stress was measured using the (WBGT) index, and thermal strain risk was evaluated. Variables such as skin temperature, ear temperature, blood pressure, and heart rate were also monitored. To assess general fatigue and occupational burnout, (MFI) and the Maslach Burnout Inventory were completed by the employees.<br> <strong>Results:</strong> The results revealed that 79.9% of the employees were exposed to heat stress, with repair workers experiencing the highest levels of emotional exhaustion (23/38), depersonalization (15/34), general fatigue (10/00), and physical fatigue (9/05). &nbsp;Statistically significant relationships were found between heat stress and fatigue and decreased motivation, between all components of burnout and general fatigue, and between core temperature, blood pressure, and general fatigue (p<0.05). Notably, demographic factors such as marital status, smoking status, and education level did not significantly influence fatigue scores.<br> <strong>Conclusion:</strong> Fatigue is strongly associated with heat stress, physiological variables such as body temperature and blood pressure, burnout, personal habits such as sleep duration and exercise, and the type of job. These findings suggest that in hot work environments, monitoring physiological variables and environmental factors can help identify and address fatigue issues. استرس حرارتی,WBGT, خستگی عمومی, فرسودگی‌شغلی, دمای بدن, فشار خون Heat Stress, WBGT, General Fatigue, Burnout, Body Temperature, Blood Pressure 18 35 http://jhsw.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-214&slc_lang=other&sid=1 Shahram Vosoughi شهرام وثوقی No Occupational Health Research Center, Department of Occupational Health and Safety Engineering, Faculty of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، مرکز تحقیقات بهداشت کار، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Ensieh Sadat Alamshah انسیه السادات عالمشاه ensiealamshah2@gmail.com Yes Occupational Health Research Center, Department of Occupational Health and Safety Engineering, Faculty of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، مرکز تحقیقات بهداشت کار، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران ایرج علی‌محمدی No Occupational Health Research Center, Department of Occupational Health and Safety Engineering, Faculty of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran گروه مهندسی بهداشت حرفه‌ای، دانشکده بهداشت، مرکز تحقیقات بهداشت کار، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Jamileh Abolghasemi Talkhooncheh جمیله ابوالقاسمی طالخونچه No Department of Biostatistics, School of Public Health, Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، گروه آمار، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Somaye Taqizade سمیه تقی زاده No Industrial Occupational Health Expert of Safety Department of National Iranian South Oil Company, Ahvaz, Iran کارشناس بهداشت کار صنعتی، واحد ایمنی شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب، ایران، اهواز