پیاورد سلامت

بررسی اثر ترکیب داروهای ATRA و BIBR1532 در رده سلولی NB4

سید حمیداله غفاری

زمینه و هدف: لوسمی پرومیلوسیتیک حاد نوعی از لوسمی است که در اثر توقف بلوغ در رده ی میلوئیدی بوجود می آید. مهمترین روشهای درمانی برای این لوسمی استفاده از ATRA و آرسنیک است . ATRA عموماً توسط بیماران خوب تحمل می شود، اما در برخی از بیماران موجب بروز "سندروم " ATRA می گردد. برخی از علائم این سندرم به صورت مستقیم و یا غیرمستقیم با افزایش شمارش گلبول های سفید خون در ارتباط است. این مطالعه با هدف تعیین اثر ترکیب داروهای BIBR1532 و ATRA بر روی شمارش گلبول های سفید به عنوان یکی از عوامل ایجاد کننده ی سندرم انجام شده است .

روش بررسی: به منظور بررسی اثرترکیب دو داروی BIBR1532 و ATRA سلولهای NB4 به ترتیب در حضور غلظت های30 میکرومولار و1 میکرومولار از داروها کشت داده شد. از آزمون های تریپان بلو، Brdu و MTT به ترتیب جهت بررسی اثر داروها برشمارش سلول های زنده، فعالیت تکثیری، فعالیت متابولیکی سلولها استفاده شد .

یافته ها: نتایج بدست آمده از تریپان بلو، MTT و Brdu نشان می دهد که ترکیب دو دارو، در مقایسه با زمانی که از ATRA به تنهایی استفاده می شود اثر بهتری روی کاهش شمارش سلول های زنده، فعالیت متابولیک و تکثیر سلول های سرطانی دارد .

نتیجه گیری: با توجه به نتایج بدست آمده می توان گفت که احتمالاً در صورت استفاده از ترکیب دو دارو در درمان بیماران، نتایج بهتری بدست می آید، این بهبود نتایج در چند روز اول درمان و به ویژه در دسته ای از بیماران که در معرض بروز سندرم ATRA هستند بیشتر مشهود می باشد.

آیا موسسات ارائه دهنده‌ی مراقبت سلامت در پدیده‌ی تقاضای القایی نقش دارند؟ یک مطالعه‌ی کیفی

الهه خراسانی

زمینه و هدف: فرضیه ی تقاضای القایی عرضه کننده، توجه زیادی را در طول سه دهه ی گذشته به خود جلب کرده است. بیشتر مطالعات در این زمینه توافق دارند که عرضه کنندگان خدمات پزشکی توانایی نفوذ در تقاضا برای محصولات خود را دارند. هدف این مقاله شناسایی نقش موسسات در پدیده ی تقاضای القایی است که با استفاده از تجربیات صاحبنظران دانشگاه علوم پزشکی اصفهان مورد بررسی قرار گرفته است.

روش بررسی: روش تحقیق به شیوه کیفی می باشد که از مصاحبه ی نیمه ساختاریافته استفاده شد. شرکت کنندگان در این پژوهش باید در این زمینه مطلع بوده و به عنوان صاحبنظر شناخته شده باشند. نمونه گیری به روش هدفمند از 17 نفر انجام شد. معیارهایی مانند «موثق بودن اطلاعات»، «قابل اعتماد بودن» و «قابل تثبیت بودن» داده ها در نظر گرفته شد . به مصاحبه شوندگان اطمینان داده شد که نامی از آنها برده نمی شود و تمامی اطلاعات آنها محرمانه باقی خواهد ماند. از روش تجزیه و تحلیل موضوعی برای تحلیل داده ها استفاده گردید.

یافته ها: دو موضوع اصلی سازمان های بیمه گر و سایر موسسات ارائه دهنده ی مراقبت سلامت به دست آمد. هر کدام از این موضوعات نیز دارای زیر – موضوعاتی بودند ؛ برای مثال، شامل: نقش بیمه های تکمیلی، نبود نظارت دقیق بر بیمه ها ، افزایش سود ، شرکت های تجهیزاتی، موسسات تشخیصی، شرکت های دارویی و بازاریابی .

نتیجه گیری: این یافته ها به سیاستگذاران بخش مراقبت سلامت کمک می کند تا تصویر بهتری از نقش این نوع موسسات در پدیده تقاضای القایی داشته باشند.

بررسی سبک زندگی دانشجویان دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 1391

مهدی رعدآبادی

زمینه و هدف : دانشجویان به دلیل شرایط خاص دانشجویی از جمله دوری از خانواده، وارد شدن به مجموعه ای بزرگ و پرتنش، مشکلات اقتصادی و نداشتن درآمد کافی مستعد از دست دادن سلامت روانی هستند. این مطالعه با هدف تعیین وضعیت سبک و شیوه ی زندگی دانشجویان دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام گرفت.

روش بررسی: در این مطالعه ی توصیفی- مقطعی که در دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران صورت گرفت، 120 نفر از دانشجویان مشغول به تحصیل با استفاده از روش نمونه گیری ساده وارد مطالعه شدند. ابزار گردآوری اطلاعات شامل دو بخش مشخصات دموگرافیک دانشجویان و سوالات شیوه ی زندگی بود. اطلاعات با استفاده از نرم افزار SPSS.18 و به کمک آزمون های آماری تی تست و آنوا تحلیل شد.

یافته ها: نمره ی آزمون شیوه ی زندگی دانشجویان مورد مطالعه، در محدوده ی متوسط قرار داشته و با وضعیت خوب فاصله دارد. آزمون تی زوج دو نمونه ای رابطه معناداری بین جنسیت و وضعیت تاهل و نمره ی شیوه ی زندگی دانشجویان نشان نداد(05/0 < P ). آزمون آماری آنوا نیز رابطه معناداری بین سن، مقطع تحصیلی، معدل و سال ورودی دانشجویان با مولفه شیوه ی زندگی نداشت.

نتیجه گیری: نمره ی آزمون شیوه ی زندگی دانشجویان مورد مطالعه در محدوده ی متوسط قرار داشت . لازم است برنامه های مداخله ای و آموزشی استاندارد به منظور تغییر سبک زندگی دانشجویان طراحی شود. سیست م های حمایتی ، تغذیه ای و ورزشی، برنامه های آموزشی، فرهنگی و تفریحی م ی تواند دغدغه های تحصیلی و مشغله ی این گروه جمعیتی را کم رنگ سازد.

بررسی سازماندهی مواد غیرکتابی در کتابخانه‌های مرکزی دانشگاه‌های منتخب شهر تهران

مهناز قادرآبادی

زمینه و هدف: سازماندهی و استفاده از منابع غیرکتابی در ارتقای کیفی آموزش و پژوهش امری ضروری است؛ لذا هدف از این مطالعه ارزیابی و تعیین سازماندهی مواد غیرکتابی در کتابخانه های مرکزی دانشگاه های منتخب شهر تهران می باشد.

روش بررسی : مطالعه حاضر پیمایشی و از نوع توصیفی مقطعی بود که در سال 1391 انجام شد. جامعه ی آماری را کتابخانه های مرکزی دانشگاه های شهر تهران تشکیل می دادند. گردآوری داده ها با استفاده از پرسش نامه ای در سه بخش، انجام گردید. روایی آن از طریق ملحوظ داشتن نظریات متخصصان و پایایی با روش آلفا کرونباخ مورد سنجش قرار گرفت که برابر 88% بود. تحلیل داده ها با SPSS ویرایش 12 و EXCELL صورت گرفت. نتایج با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی ارائه گردید.

یافته ها : بیشترین مواد غیرکتابی که سازماندهی شده اند، پایان نامه و الواح فشرده بودند. بیشترکتابخانه های این جامعه آماری از نظام رده بندی کنگره برای فهرست نویسی منابع و همه کتابخانه ها از قواعد انگلوآمریکن برای فهرست نویسی استفاده می کردند. درخصوص آشنایی کتابداران با فهرست های پیوسته(اپک)4 کتابخانه معادل80% با کتابخانه ی کنگره آمریکا( LC ) و 3 کتابخانه برابر با 60% با کتابخانه ی ملی ایران آشنایی کامل داشتند و همچنین 4 کتابخانه از نرم افزار نوسا استفاده می کردند و همه کتابخانه ها(100%) نیز با سیستم عامل ویندوز آشنا بودند.

نتیجه گیری: سازماندهی مواد غیرکتابی در کتابخانه های مورد مطالعه از وضعیت مطلوبی برخوردار نیست و تفاوتهایی در سازماندهی انواع منابع مورد مطالعه مشاهده می گردد.

بررسی قابلیت‌های شبکه‌های اجتماعی تحقیقاتی جهت تسهیل فعالیت‌های پژوهشی از منظر پژوهشگران حوزه‌ی علوم پزشکی ایران

زهرا بتولی

زمینه و هدف: اهمیت خدمات شبکه های اجتماعی به عنوان ابزاری جهت کارهای تیمی تحقیقاتی و توانا ساختن پژوهشگران جهت اشتراک گذاری نتایج و تجارب، آشکار شده است. هدف این مطالعه، شناسایی قابلیتهای شبکه های اجتماعی تحقیقاتی جهت تسهیل فعالیت های پژوهشی از منظر محققان علوم پزشکی و تعیین دلایل استفاده ی آنها از این شبکه ها است.
روش بررسی : این پژوهش، یک مطالعه ی کیفی است که به شیوه ی تحلیل محتوا انجام شد. شرکت کنندگان پژوهش10 محقق علوم پزشکی فعال در شبکه اجتماعی ResearchGATE بودند که به روش نمونه گیری مبتنی بر هدف انتخاب شدند. معیار انتخاب، امتیاز آنها در این شبکه بود. این امتیاز بر اساس چهار معیار انتشارات، سوال و جواب های مطرح شده و تعداد دنبال کنندگان به محققان داده میشود. داده ها از طریق مصاحبه ی نیم ساخت یافته جمع آوری، مقوله بندی و در قالب سیاهه ای از مهمترین قابلیتهای شبکه های اجتماعی تحقیقاتی ارائه گردید.
یافته ها : از تحلیل متن مصاحبه ها، قابلیتهای شبکه های اجتماعی تحقیقاتی در هشت گروه مقوله بندی شدند که عبارتند از: معرفی محقق و شناسایی محققان، برقراری ارتباط و همکاری با محققان، اشتراک اطلاعات، یافتن اطلاعات، مدیریت منابع و استنادات، روزآمد نگهداشتن محقق، رتبه دهی و تنظیمات شبکه.
نتیجه گیری: با توجه به اهمیت و نقش شبکه های اجتماعی تحقیقاتی در معرفی، برقراری ارتباط و همکاری بین پژوهشگران و همچنین مدیریت تولیدات علمی آنها، معرفی قابلیتهای شناسایی شده در این مطالعه میتواند به افزایش روی آوری و بهره وری مؤثر از این شبکه ها یاری رساند. همچنین متخصصان علم اطلاعات و دانش شناسی میتوانند از یافته های این پژوهش، جهت طراحی کارگاههای آموزشی «آشنایی با قابلیتهای شبکه های اجتماعی برای محققان» استفاده نمایند.

بررسی توانمندی دانشجویان دکترای تخصصی در فنون تدریس: مطالعه‌ی مبتنی بر نیازسنجی

فاطمه کشمیری

زمینه و هدف: در راستای رشد توانمندیهای تدریس و آماده سازی دانشجویان دکترای تخصصی برای ایفای نقش بعنوان اعضای هیئت علمی آینده دانشگاههای علوم پزشکی، مطالعه ی حاضر با هدف تعیین میزان توانمندی دانشجویان دکترای تخصصی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران در رابطه با فنون تدریس و نیازسنجی از آنان انجام شده است.
روش بررسی : پژوهش حاضر توصیفی تحلیلی است که بصورت مقطعی در سال1390 انجام شد. جامعه مورد مطالعه دانشجویان دکترای تخصصی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران بودند که بصورت سرشماری در مطالعه وارد شدند . ابزار مورد استفاده پرسش نامه سنجش توانمندی تدریس بود که شامل مشخصات فردی و 16 گویه در دو بخش توانمندی و نیاز آموزشی است که روایی آن به تایید رسید و جهت تعیین پایایی، میزان آلفای کرونباخ نیاز آموزشی برابر 94/0 و توانمندی آموزشی به میزان 87/0، تعیین شد. تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شد.
یافته ها : دانشجویان دکترای تخصصی توانمندی تدریس خود را در سطح "آشنایی بدون تسلط اجرایی" اعلام کردند و کمترین میزان توانمندی دانشجویان در رابطه با حیطه ی ارزشیابی فراگیران تعیین شد. دانشجویان با کسب میانگین 85/3 از 5 ، نیاز به آموزش و کسب تجربه در کلیه ی حیطه های مورد بررسی را ابراز کردند. بیشترین نیازهای آموزشی در موضوعات مرتبط با نحوه ی ارائه ی سخنرانی(میانگین 1/4)، چگونگی ارائه ی مطالب درسی(میانگین 02/4) و روشهای ایجاد انگیزه(میانگین 01/4) تعیین شد.
نتیجه گیری: نتایج مطالعه، موید لزوم برنامه ریزی مستمر جهت رشد توانمندیهای تدریس دانشجویان تحصیلات تکمیلی و آماده سازی آنان جهت ایفای نقش مدرس در آینده است .

بررسی امکان اجرای دورا آسیب شناسی در بیمارستان‌های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی تهران

ملیحه صادقی

زمینه و هدف: دورا آسیب شناسی ، از زیرشاخه های دورا پزشکی است که افق جدید ی را در آسیب شناسی به خصوص سامان دادن به مشاوره ها گشوده است. این پژوهش، با هدف تعیین امکان اجرای دورا آسیب شناسی در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی تهران تدوین شده است.
روش بررسی : پژوهش حاضر از نوع مطالعات توصیفی است. جامعه ی پژوهش 36 نفر و شامل: 8 نفر از مدیران و سرپرستان، 20 نفر آسیب شناس و 8 نفر از کارکنان انفورماتیک در بیمارستان های آموزشی دانشگاه علوم پزشکی تهران بود. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه محقق ساخته بود که روایی آن ارزیابی شد و برای تعیین پایایی از شیوه آزمون – باز آزمون استفاده گردید. داده های گردآوری شده با استفاده از روشهای آمار توصیفی شامل: فراوانی، میانگین و درصد، در محیط نرم افزار SPSS تحلیل شد.
یافته ها : بر اساس نتایج پژوهش حاضر، 62/65 درصد بیمارستان های مورد مطالعه امکانات سخت افزاری داشتن د. الزامات قانونی که در برگیرنده ی مسائل امنیتی و محرمانگی اطلاعات است 71/95 درصد بود و هیچ دستورالعمل و قانون مدونی در مورد اجرای سلامت از راه دور و همچنین دورا آسیب شناسی در این مراکز وجود نداشت.
نتیجه گیری: با توجه به اهمیت فراوان دورا آسیب شناسی، لازم است زیرساخت های نرم افزاری و سخت افزاری مورد نیاز فراهم و امکانات موجود تقویت گردد و همچنین برای حمایت از حقوق بیماران و کارکنان سلامت و جهت اجرای هرچه بهتر این فناوری نوین قوانین و دستورالعمل های خاص تدوین شود.

واکاوی آشنایی دانشجویان با مدیریت اطلاعات شخصی در دانشگاه علوم پزشکی تهران

لیلا عبداللهی

زمینه و هدف: مدیریت اطلاعات شخصی(PIM یا Personal Information Management)، فرایندی است نوین که دربرگیرنده ی سه بخش منابع اطلاعات، ابعاد و ابزارها می باشد. هدف این پژوهش تعیین میزان آشنایی دانشجویان دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی دانشگاه علوم پزشکی تهران با فرایند PIM بود.
روش بررسی: در این پژوهش کیفی، جامعه ی آن شامل دانشجویان دانشکده مدیریت و اطلاع رسانی دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 1391 با حجم نمونه ای برابر با 145 نفر بود. افراد با روش نمونه گیری تصادفی انتخاب و در نهایت داده ها با انجام مصاحبه های نیمه ساختمند از 73 نفر بوسیله ی 10 سوال طبقه بندی شده بر اساس چهارچوب مفهومی در خصوص نحوه ی گرداوری، سازماندهی، نگهداری و بازیابی اطلاعات انجام شد. برای تجزیه و تحلیل اطلاعات از نرم افزار تحلیل داده های کیفی(Nvivo 8) استفاده شد.
یافته ها: بر اساس یافته ها،37 نفر(51%) از افراد مصاحبه شونده از ابزارها و روش هایی برای سازماندهی و نگهداری اطلاعات استفاده می کردند و روش های منحصر به فردی برای بازیابی اطلاعات داشتند. بیشترین دغدغه 35 نفر(49%) در زمینه ی نگهداری اطلاعات و 21 نفر(29%) در مورد گردآوری اطلاعات دیده شد.
نتیجه گیری: فرایندPIM در بین دانشجویان چندان شناخته شده نیست و بسیاری از این افراد علیرغم نیاز به آن، اطلاعات شخصی خود را به صورت ناقص جمع آوری، نگهداری و سازماندهی نموده و در بازیابی اطلاعات نیز مشکل دارند. بنابراین، آموزش و ارتقای عملکرد دانشجویان در این زمینه می تواند راهگشا باشد.