پیاورد سلامت

مرجعیت علمی و کاربست تحقیقات پزشکی در سناریوهای گوناگون دسترسی به اطلاعات در ایران

مصطفی حسینی گلکار

زمینه و هدف: مرجعیت علمی به معنای ایجاد دسترسی به اطلاعات، رجوع و کاربست دانش است. وجود مراکز اطلاع رسانی قوی، از ملزومات پشتیبانی این مرجعیت به شمار می رود. باتوجه به عدم قطعیت های آینده، سناریوهای مختلفی برای دسترسی به اطلاعات در کشور وجود دارد که هرکدام نیازمند اقداماتی متناسب برای کاربست دانش هستند. این پژوهش، در پی درک نیازها و ضرورت های حوزه ی اطلاع رسانی کشور برای رسیدن به مرجعیت علمی(مرجعیت مراکز علمی و اطلاع رسانی) است.
روش بررسی: با استفاده از روش شناسی آینده پژوهی و ترکیبی از روش ‎های کمی و کیفی، ابتدا شاخص های مراکز اطلاع رسانی استخراج شد. سپس، براساس نظرات خبرگان، اقداماتی برای رسیدن به مرجعیت علمی شناسایی گردید. جامعه خبرگان به صورت هدفمند از میان متخصصان با حداقل ۱۰ سال تجربه در حوزه ‎های مرتبط انتخاب شدند. اعتبارسنجی سناریوها و رسیدن به اجماع با استفاده از پنل خبرگان و گروه کانونی انجام شد.
یافته ها: مدل مفهومی با ۵ مولفه و ۲۶ عامل شناسایی شد که براساس ۱۰ پیشران اولویت گذاری گردید، دو عدم قطعیت کلیدی شامل دسترسی و مدیریت اطلاع رسانی و تکمیل چرخه ی اطلاعات، به سه سناریوی سنتی، انحصارگرایانه و دموکراتیک منجر گردید. همچنین، شاخص های مرتبط با مرجعیت علمی براساس نظر خبرگان تا افق ده ساله در هر یک از سناریوها تخمین زده شدند. یافته ها نشان داد که در شاخص های تبادل و انتقال دانش، تمایز کمتری وجود داشت و در شاخص های ترجمان، برون سپاری و بهره برداری دانش، تمایز بیشتری در بین سناریوهای گوناگون مشاهده شد که نشان دهنده ی ضرورت سوق دادن اثربخشی به سمت سودمندی بود. این تغییرات در لایه های فرایند و ارزش آفرینی مرجعیت علمی قابل پیگیری بود.
نتیجه گیری: با توجه به برآورد وضعیت شاخص ها توسط خبرگان، در مرحله ی بهره برداری دانش در سناریوهای سنتی و انحصاری، دسترسی به اطلاعات در مؤلفه های تبادل و انتقال دانش به نحو مطلوب شکل نخواهد گرفت. بنابراین، در راستای به کارگیری کاربست دانش، وجود فرایندهای پشتیبانی، ترویج و تعامل علمی نقش بسزایی در ایجاد مرجعیت علمی ایفا خواهد کرد. اگرچه بشر تا افق میان مدت همچنان با حاکمیت نگرش دانش به مثابه ی قدرت و اطلاعات در جایگاه منبع قدرت روبه روست، برای نیل به مرجعیت علمی، گذار به نگرش هایی که حمایت بیشتر و بسترسازی بهتری برای شکل گیری چرخه ی اطلاعات و توزیع عمومی تر آن دارند، ضرورت دارد.

رابطه‌ی هوش هیجانی با تفکر سیستمی در مدیران پرستاری: یک مطالعه‌ی همبستگی

شهناز پولادی

زمینه و هدف: مدیران پرستاری برای کاهش چالش های تصمیم گیری و مشکلات سیستمیک از هوش مدیریتی بهره می برند. هوش هیجانی، یکی از مؤلفه های کلیدی هوش مدیریتی، نقش مهمی در عملکرد شغلی و رهبری دارد. این توانایی به مدیران کمک می کند تا احساسات خود و دیگران را درک کرده و ارتباطات مؤثرتری برقرار کنند. مدیران در محیط های پیچیده مانند بیمارستان ها، همچنین نیاز به تفکر سیستمی دارند. تفکر سیستمی به مدیران امکان می دهد تا مشکلات را به شیوه ای جامع و یکپارچه حل کنند و دقت و کارآیی تصمیم گیری ها را بهبود بخشند. این مطالعه با هدف تعیین ارتباط هوش هیجانی و تفکر سیستمی در مدیران پرستاری بیمارستان های تابع دانشگاه علوم پزشکی استان بوشهر انجام شده است.
روش بررسی: مطالعه ی حاضر یک مطالعه ی توصیفی-تحلیلی از نوع همبستگی می باشد. تعداد ۱۴۵ نفر از مدیران پرستاری شاغل در بیمارستان های وابسته به دانشگاه علوم پزشکی استان بوشهر بر اساس معیارهای ورود و به روش تمام شماری وارد مطالعه شدند. جهت جمع آوری داده ها از فرم اطلاعات جمعیت شناختی، پرسش نامه ی هوش هیجانی Bradberry و Greaves و پرسش نامه ی تفکر سیستمی امینی و همکاران استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و با روش های آمار توصیفی(فراوانی، میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (آزمون همبستگی پیرسون) تجزیه و تحلیل گردید. سطح معنی داری در تمام موارد کمتر از ۰۵/۰ در نظر گرفته شد.
یافته ها: در این مطالعه ۱۴۵ مدیر پرستاری شرکت کردند که ۸۸/۳ درصد زن، ۸۴/۸ درصد متأهل و ۸۷/۶ درصد دارای مدرک کارشناسی پرستاری بودند. همچنین میانگین سنی و میانگین سابقه کاری در پست مدیریتی شرکت کنندگان به ترتیب ۶/۳۷±۴۱/۹۳ و ۶/۵۲±۸/۶۸ بر حسب سال بود. میانگین نمره مؤلفه هوش هیجانی مدیران پرستاری ۱۱/۸۴±۱۳۰/۸۱(دامنه نمره: ۱۶۸-۲۸) و میانگین نمره تفکر سیستمی آن ها ۵/۹۰±۴۳/۳۰(دامنه نمره: ۵۶-۸) بوده است. هوش هیجانی ارتباط مثبتی با تفکر سیستمی داشت(۰/۰۰۱>P ؛۰/۳۶۵=r) اما پیش بین مثبتی برای تفکر سیستمی نبود(۰/۱۴۶=P ؛۰/۱۳۱=β).
نتیجه گیری: باتوجه به وجود همبستگی مثبت بین هوش هیجانی و تفکر سیستمی به عنوان یکی از شایستگی های ضروری مدیریت، پیشنهاد می شود که آموزش این مهارت ها در برنامه های آموزش مداوم پرستاران و مدیران پرستاری به منظور تقویت هوش هیجانی مدیران و به کارگیری راهبردهای سیستمیک در مدیریت های پرستاری در نظر گرفته شود.

تحلیل نیازها و ارایه مدل مفهومی سامانه‌ی مدیریت ارتباط با دانش‌آموختگان در دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور

محمدهیوا عبدخدا

زمینه و هدف: برقراری روابط پویایی بین دانش آموختگان و دانشجویان باید اولویت بسیار مهمی برای دانشگاه ها باشد که در تلاشند تا در بازار رقابتی و متغیر به سرعت دانشگاه های نسل سوم پیشرفت کنند. به دلیل عدم ارتباط مؤثر با دانش آموختگان در دانشگاه های ایرانی و نقش این سیستم ها در اکوسیستم فناوری، هدف این مطالعه تحلیل نیازهای یک سامانه ی مدیریت دانش آموختگان است و یک مدل مفهومی پیشنهاد می شود.
روش بررسی: پژوهش شامل دو فاز اصلی شامل تحلیل نیازها و طراحی فرایند و نرم افزار بود. در طول مهندسی نیازها، همان گونه که در مراجع تجزیه و تحلیل سیستم و طراحی توصیف شده است، ابتدا یک مرور سریع در پایگاه های اطلاعاتی منتخب در مورد توانایی ها و موردهای کاربردی مطالعات موجود و ویژگی های پیشنهادی سیستم های نوآورانه مدیریت دانش آموختگان انجام شد. موارد استخراج شده از مرور سریع در قالب یک چک لیست ارایه شد. سپس الزامات کاربردی از طریق مصاحبه با ۱۰ نفر از کارشناسان معاونت آموزشی دانشگاه و دانشکده و در طی دو دور روش دلفی استخراج شد. در مرحله بعد، فرایندهای کاری مشاهده شد و صاحبان فرایند مصاحبه شدند. نمودارهای UML برای رسیدن به توصیف مناسبی از یک سیستم خوب استفاده شد.
یافته ها: در این مطالعه، الزامات به دو دسته ی اصلی تقسیم شدند شامل: ۳۷ نیاز عملکردی و غیرعملکردی. دسته بندی عملکردی شامل سه زیرمجموعه ی مهم از نیازها بود: نیازهای اساسی، نیازهای اجتماعی و نیازهای نوآوری. نیازهای اساسی شامل مواردی بودند که باید برای عملکرد پایه ای سیستم فراهم شوند. نیازهای اجتماعی به توانایی سیستم در تسهیل تعاملات کاربر اشاره داشتند و نیازهای نوآوری شامل امکانات و ویژگی های جدید و خلاقانه ای بودند که می توانستند به سیستم افزوده شوند. متخصص مهندسی نرم افزار، این نیازهای عملکردی را تجزیه و تحلیل کرد و سپس آن ها را به موردهای کاربردی سیستم تبدیل نمود تا به بهترین شکل در توسعه سیستم لحاظ شوند.
نتیجه گیری: مدل مفهومی سامانه مدیریت ارتباط با دانش آموختگان پیشنهاد شده بر اساس مهندسی نیازهای محور کاربر تحلیل و مدل سازی شد. مدل ارایه شده یک پیشنهاد عملی برای اجرای مؤثر مکانیزم ارتباطی و تعامل فعال بین دانش آموختگان و همچنین دانشجویان فعلی، اعضای هیئت علمی و سایر کارکنان در یک اکوسیستم نوآوری و کارآفرینی فراهم می کند.

آگاهی و عملکرد جامعه پیرامون اورژانس اجتماعی در شهر کرمان: یک پیمایش مبتنی بر پرسش‌نامه‌ی آنلاین

ریحانه سلجوقی نژاد

زمینه و هدف: اورژانس اجتماعی یکی از برنامه های مداخله ای با هدف پیشگیری از آسیب های اجتماعی به شمار می رود که وظیفه ی آن مداخله در بحران های اجتماعی است. آگاهی جامعه از این برنامه تأثیر بسزایی در مدیریت آسیب ها خواهد داشت. هدف این مطالعه بررسی وضعیت آگاهی و عملکرد در خصوص اورژانس اجتماعی است.
روش بررسی: مطالعه ی حاضر، پیمایشی مبتنی بر پرسش نامه ی آنلاین در سال ۱۴۰۲ بود که به روش نمونه گیری در دسترس انجام شد. شرکت کنندگان شامل ۷۰۶ نفر از شهر کرمان بودند. ابزار اندازه گیری شامل پرسش نامه ی ۴ بخشی: اطلاعات جمعیت شناختی، آگاهی از اورژانس اجتماعی، آگاهی از مصادیق آسیب های اجتماعی و عملکرد در هنگام مواجهه با آسیب های اجتماعی بود.
یافته ها: میانگین سنی پاسخ دهندگان ۳۶ سال بود و اکثریت(۷۰/۳%) زن بودند. از نظر آگاهی از اورژانس اجتماعی، ۷۱% افراد و از نظر آگاهی از مصادیق آسیب های اجتماعی، ۸۶/۷% از آگاهی نامطلوب برخوردار بودند. همچنین ۴۴/۲% افراد از عملکرد مطلوبی در مواجهه با آسیب های اجتماعی برخوردار نبودند. رگرسیون لجستیک نشان داد که بین آگاهی از اورژانس اجتماعی با عملکرد و تحصیلات دانشگاهی رابطه ی معناداری وجود داشت. سطح عملکرد افرادی که آگاهی مطلوب داشتند، به طور متوسط ۲/۲۸ برابر مطلوب تر از افرادی بود که میزان آگاهی آن ها نامطلوب بود. سطح آگاهی افرادی که تحصیلات دانشگاهی داشتند، به طور متوسط ۳/۶۸ برابر مطلوب تر از افرادی بود که تحصیلات زیر دیپلم داشتند. بین آگاهی از مصادیق آسیب های اجتماعی با وضعیت تأهل نیز رابطه ای معنادار به دست آمد. سطح آگاهی افراد متأهل به طور متوسط ۰/۵۶ برابر نامطلوب تر از افراد مجرد بود. بین جنسیت و تحصیلات با عملکرد نیز رابطه ی معناداری مشاهده شد. سطح عملکرد مردان به طور متوسط ۱/۴۲ برابر مطلوب تر از زنان بود. سطح عملکرد افرادی که تحصیلات دانشگاهی و تحصیلات دیپلم داشتند، به ترتیب به طور متوسط ۴/۲۲ و ۳/۴۷ برابر مطلوب تر از افرادی بود که تحصیلات زیر دیپلم داشتند.
نتیجه گیری: با توجه به آگاهی ضعیف جامعه نسبت به اورژانس اجتماعی، ضرورت برنامه ریزی جهت ارتقای سطح آگاهی مردم در خصوص آسیب های اجتماعی و نحوه ی حمایت اورژانس اجتماعی از آسیب دیدگان اجتماعی احساس می شود.

تأثیر دوره‌های بازآموزی مجازی بر دانش، نگرش و عملکرد بهورزان شهرستان کنارک در برنامه‌ی حذف مالاریا در سال 1401

رقیه ارشاد سرابی

زمینه و هدف: مالاریا یکی از چالش های بهداشتی در بسیاری از کشورهای جهان، محسوب می شود. ایران از جمله کشورهایی است که برنامه ی حذف مالاریا را در دستور کار خود قرار داده و امید است که انتقال محلی این بیماری را تا سال ۱۴۰۴ قطع کند. بهورزان به عنوان مراقبان بهداشتی اولیه نقش مهمی در شناسایی، کنترل و پیشگیری از مالاریا دارند، به روز بودن دانش و مهارت های آن ها از طریق آموزش های مستمر می تواند در موفقیت این برنامه مؤثر باشد. آموزش مجازی یکی از روش های نوین آموزشی است امکان این گونه از آموزش ها را فراهم می کند. مطالعه با هدف بررسی تأثیر دوره های بازآموزی مجازی بر دانش، نگرش و عملکرد بهورزان در اجرای برنامه ی حذف مالاریا در سال ۱۴۰۱ انجام شده است.
روش بررسی: پژوهش از نوع شبه تجربی قبل و بعد، با طرح پیش آزمون و پس آزمون تک گروهی بود. جامعه شامل ۶۹ نفر بود که به روش سرشماری وارد مطالعه شدند. ابتدا پیش آزمون جهت ارزیابی سطح اولیه دانش، نگرش و عملکرد شرکت کنندگان در زمینه ی راهکارهای حذف مالاریا اجرا شد، سپس مداخله ی آموزشی به شیوه آموزش مجازی ارایه گردید و پس آزمون به منظور بررسی نتایج انجام شد. محتوای آموزشی در هشت جلسه ی ۴۵ دقیقه ای توسط مدرس مرکز آموزش بهورزی در محیط اسکای روم (sky room) برای مشارکت کنندگان ارایه شد. ابزار گردآوری داده ها، پرسش نامه ی محقق ساخته بود. روایی پرسش نامه از طریق روایی محتوایی و پایایی آن در یک جلسه پیش از آموزش در یک مطالعه پایلوت توسط کارشناس مسئول بهورز بررسی و تأیید گردید. ضریب همبستگی آلفای کرونباخ سوالات پرسش نامه محاسبه و در سطح قابل قبول به دست آمد(۰/۸۳=r). داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS و آزمون t تجزیه وتحلیل شدند.
یافته ها: از مجموع ۶۹ نفر شرکت کنندگان، ۴۰ نفر(۵۸%) مرد و ۲۹ نفر(۴۲%) زن بودند. مقایسه ی نتایج پیش آزمون و پس آزمون نشان داد که میانگین نمره های دانش، نگرش و عملکرد بهورزان پس از آموزش به ترتیب ۱/۰۵، ۱/۲ و ۱/۱۷ واحد افزایش یافته است که این تفاوت از نظر آماری معنادار بود(۰/۰۰۰=P).
نتیجه گیری: بر اساس نتایج، توجه به مزایای آموزش مجازی، از جمله دسترسی آسان، هزینه کمتر و پوشش گسترده، پیشنهاد می شود، این روش به عنوان مطالعه راهکار در برنامه های آموزشی کارکنان بهداشتی مورد استفاده قرار گیرد.

اثربخشی درمان‌شناختی-رفتاری به روش گروهی بر میزان استرس، اضطراب و افسردگی و شدت درد بیماران با درد مزمن اسکلتی-عضلانی

الهام عبدالهی شهولی

زمینه و هدف: یکی از مهم ترین معضلات پزشکی، دردهای مزمن است که هرسال میلیون ها نفر گرفتار آن می شوند و درمان مناسبی هم به آن ها ارایه نمی شود. پژوهش ها بیانگر این است که یکی از پیامدهای درد مزمن، واکنش های عاطفی مثل اضطراب، افسردگی و استرس است که به خاطر اثرات درازمدت درد به وجود می آیند. از این رو، هدف پژوهش حاضر بررسی تعیین اثربخشی درمان شناختی-رفتاری بر سلامت روان و سطح شدت درد بیماران مبتلا به درد مزمن است.
روش بررسی: در این مطالعه نیمه تجربی ۱۲۶ بیمار با داشتن درد مزمن عضلانی اسکلتی و معیارهای ورود و خروج از مراکز فیزیوتراپی زیرنظر دانشکده علوم پزشکی شهرستان شوشتر به صورت هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی به دو گروه ۶۳ نفر مداخله و کنترل تقسیم شدند. گروه مداخله براساس درمان شناختی رفتاری به مدت سه ماه و ۱۲ جلسه آموزشی مداخله را دریافت نمودند. بیماران هردو گروه ابزار گردآوری اطلاعات را که شامل پرسش نامه ی عددی درد (VAS) و پرسش نامه ی سطح استرس، اضطراب و افسردگی DASS۲۱ بود، قبل از مداخله و یک هفته پس از اتمام مداخله آموزشی تکمیل نمودند. جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات از آزمون های توصیفی و پارامتریک(تی زوجی و تی مستقل) و همبستگی پیرسون و آنالیز کوواریانس از نرم افزار SPSS استفاده شد.
یافته ها: میانگین سن شرکت کنندگان(۲۷/۱۶±۴۶/۱۲) سال بود. اثربخشی درمان شناختی-رفتاری تنها در گروه مداخله با کاهش معناداری از نظر سطح استرس و اضطراب و افسردگی(۰/۰۰۱>P) همراه بوده است و این کاهش نسبت به گروه کنترل بر میزان سطح استرس(۰/۰۳۲=P) اضطراب(۰/۰۳۰=P) و افسردگی(۰/۰۱۵=P) دیده شد. کاهش شدت درد در هر دو گروه به طور معناداری مشاهده شد(۰/۰۰۱>P). اما این کاهش در گروه مداخله نسبت به کنترل از نظر آماری تفاوتی نداشت(۰/۰۵>P).
نتیجه گیری: یافته های مطالعه ی حاضر بر اهمیت به کارگیری درمان های شناختی رفتاری به روش گروهی بر درمان استرس، اضطراب و افسردگی و شدت درد بیماران مبتلا به درد مزمن عضلاتی اسکلتی تأکید دارد.

زیست‌بوم سلامت هوشمند پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان: مرور نظام‌مند کیفی

علی معینی

زمینه و هدف: سلامت هوشمند به دلیل ظرفیتی که در پیشگیری از بیماری دارد، راهکار مناسبی برای ارایه خدمات پیشگیری از شکستگی پوکی استخوان است. از طرفی وجود روابط تنگاتنگ میان سازمان های فعال برای پیشگیری از این بیماری، ایجاب می کند که این حوزه از دیدگاه زیست بومی بررسی گردد. بنابراین هدف از انجام این مطالعه، شناسایی عناصر و بازیگران زیست بوم پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان در سلامت هوشمند است.
روش بررسی: یک مرور نظام مند کیفی از نوع فراترکیب برای یافتن منابع مربوط به پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان انجام شد. بدین منظور پایگاه های علمی Web of Science, Scopus, PubMed بررسی گردیدند و از بین ۱۰۳۴۴ منبع یافت شده، ۱۵۵ مورد برای انجام فراترکیب انتخاب شدند. در پایان با به کارگیری روش آنتروپی شانون، مقوله های هر بعد، رتبه بندی شدند.
یافته ها: این مرور نظام مند، نشان داد که زیست بوم پیشگیری از شکستگی ناشی از پوکی استخوان دربرگیرنده ی چهار دسته عنصر اصلی یعنی اصلاح سبک زندگی(تغذیه، ورزش، پیشگیری از سقوط، ترک دخانیات، الکل و کافئین)، بالینی(غربالگری، تشخیص و درمان دارویی و غیر دارویی)، فناورانه(زیرساخت، پلتفرم و کاربرد) و زمینه ای(فرهنگی، مشارکت اجتماعی، سیاستی، اقتصادی و آموزش) است که در رتبه بندی کاربرد و زیرساخت جایگاه اول و دوم و پلتفرم و آموزش به طور مشترک جایگاه سوم را گرفتند. بازیگران نیز در سه لایه هسته اصلی(اعضای تیم پیشگیری و درمان شکستگی، بنگاه های مرتبط با پیشگیری و درمان شکستگی، سایر ذینفعان حوزه سلامت، بنگاه های فناورانه)، لایه توسعه یافته(افراد مبتلا یا در معرض خطر، ذینفعان آموزش، ذینفعان فرهنگی، ذینفعان اجتماعی، ذینفعان حوزه سلامت) و لایه خارجی(سازمان های بین المللی، وزارت خانه های ملی) دسته بندی شدند. در رتبه بندی، افراد مبتلا یا در معرض خطر، سایر ذینفعان حوزه سلامت و اعضای تیم پیشگیری و درمان شکستگی، به ترتیب جایگاه های اول تا سوم را گرفتند.
نتیجه گیری: نتایج پژوهش نشان داد که عناصر«فناورانه»، «زمینه ای»، «اصلاح سبک زندگی» و «بالینی» به ترتیب در جایگاه های اول تا چهارم قرار دارند. همچنین، رتبه اول به بازیگران لایه توسعه یافته اختصاص یافت؛ بازیگران هسته اصلی رتبه ی دوم و بازیگران لایه خارجی رتبه ی سوم را گرفتند.

تأثیر ذرات نانواکسیدروی بر بیان ژن‌های دخیل در تولید بیوفیلم سودوموناس آئروژینوزا جدا شده از بیماران مبتلا به سیستیک فیبروزیس

ستاره حقیقت

زمینه و هدف: سودوموناس آئروژینوزا (Pseudomonas aeruginosa) یک پاتوژن فرصت طلب گرم منفی است که اغلب در بیماران مبتلا به فیبروز کیستیک، زخم های سوختگی، نقص ایمنی، اختلال انسداد مزمن ریوی یافت می شود. علاوه بر این، سودوموناس آئروژینوزا همچنین یکی از مهمترین پاتوژن های مسبب عفونت های بیمارستانی اطلاق می‎ شود که به طور گسترده در دستگاه های پزشکی(تهویه) یافت می شود؛ زیرا تمایل به رشد روی سطوح مرطوب دارند. با توجه به اهمیت درمان سیستیک فیبروزیس و توانایی تشکیل بیوفیلم توسط سودوموناس آئروژینوزا، این مطالعه به بررسی اثر نانوذره اکسیدروی بر بیان ژن های دخیل در تولید بیوفیلم سودوموناس آئروژینوزا در بیماران مبتلا به سیستیک فیبروزیس می پردازد.
روش بررسی: نمونه های خلط و گلو از ۱۵۰ بیمار مبتلا به سیستیک فیبروزیس تهیه و برای جداسازی سودوموناس آئروژینوزا در محیط کشت مکانکی آگار کشت داده شد و تست های تشخیصی و افتراقی برای شناسایی کلنی ها صورت گرفت. تست های حساسیت آنتی بیوتیکی بر روی جدایه های مثبت با استفاده از روش دیسک دیفیوژن(کربی- بائر) انجام شد. نانوذره اکسیدروی باتوجه به دستورالعمل ساخت نانوذره ساخته شد و با میکروسکوپ SEM ارزیابی گردید. سویه های مقاوم به چند آنتی بیوتیک با ۱۶ میکروگرم بر میلی لیتر نانوذره اکسیدروی ۲ نانومتری تلقیح شدند و هاله مهاری سنجیده شد. بررسی اثر نانوذره بر کاهش بیان ژن های gacA، retS، lasR و rhlR با استفاده از روش Real-Time PCR سنجیده شد.
یافته ها: از مجموع ۱۵۰ نمونه دریافتی، ۷۳ (۴۸/۶۶%) مورد از جدایه ها به عنوان سودوموناس آئروژینوزا شناخته شدند. نتایج مقاومت آنتی بیوتیکی نشان داد که تمام جدایه های سودوموناس آئروژینوزا به آنتی بیوتیک های انتخابی مقاوم بودند. نتایج ارزیابی نانوذره با میکروسکوپ SEM نشان داد که نانوذره سنتز شده میانگین اندازه حدود ۰/۴۴±۴ نانومتردارد. نتایج تست Real-Time PCR نشان دهنده ی کاهش بیان ژن های gacA، retS، lasR و rhlR در حضور نانوذره اکسیدروی درسویه های سودوموناس آئروژینوزا بود. بیشترین اثر کاهشی بر سطح بیان ژن rhlR و کمترین بر سطح بیان ژن retS مشاهده گردید.
نتیجه گیری: استفاده از نانوذره اکسیدروی می تواند سبب حذف عفونت سودوموناس آئروژینوزا از طریق کاهش بیان ژن های مورد مطالعه و ممانعت از تشکیل بیوفیلم شود و نتیجه ی درمانی بهتری را برای بیماران سیستیک فیبروزیس مبتلا به عفونت ریه ارایه دهد.