fa تاثیر برنامه آموزشی بر اساس مدل اعتقاد بهداشتی بر مراقبت از پاها در بیماران دیابتی نوع 2 بهداشت عمومی Public Health پژوهشي Research <span style="font-size: medium;"><strong><span style="font-family: b lotus;">زمینه و هدف: </span></strong></span><span style="font-family: b lotus;">دیابت یکی از شایع ترین مشکلات بهداشت عمومی جهان معاصر است که با عوارض دیررس از جمله بیماری پای دیابتی همراه می باشد. بیماری پای دیابتی از شایع ترین این عوارض بوده و از نظر جسمانی و عاطفی برای بیمار&nbsp; پر هزینه است. این مطالعه با هدف مشخص نمودن تاثیر برنامه آموزشی مبتنی بر مدل اعتقاد بهداشتی بر روی مراقبت از پا و پیشگیری اززخم پا در بیماران دیابتی نوع 2 صورت گرفت. </span><br> <span style="font-size: medium;"><strong><span style="font-family: b lotus;">روش کار: </span></strong></span><span style="font-family: b lotus;">97 نفر(57 زن و 40 مرد) بیمار دیابتی نوع 2 در این مطالعه شرکت داشتند. نمونه ها به روش تصادفی در دو گروه مداخله (47 بیمار) و گروه شاهد (50 بیمار) تقسیم شدند. اطلاعات از طریق پرسشنامه ای مشتمل بر اطلاعات جمعیت شناختی سوالات مربوط به آگاهی و سازه های مدل اعتقاد بهداشتی جمع آوری گردید. این اطلاعات قبل و3 ماه بعد از انجام مداخله آموزشی برای گروه مداخله که طی سه جلسه کلاس آموزشی صورت گرفت و همچنین گروه شاهد، جمع آوری شد. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری </span><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">SPSS</span></span><span style="font-family: b lotus;"> نسخه 20 و آزمون های شاپیرو- ویلک، کای دو، ویلکاکسون، تی زوجی و مک نمار مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.&nbsp; </span><br> <span style="font-size: medium;"><strong><span style="font-family: b lotus;">نتایج:</span></strong></span><span style="font-family: b lotus;"> داده ها نشان داد تفاوت معنی داری بین گروه مداخله و شاهد قبل از انجام مداخله آموزشی از نظر میانگین میزان آگاهی و سازه های مدل اعتقاد بهداشتی (حساسیت، شدت، منافع و موانع درک شده همچنین خودکارآمدی و خود مراقبتی ) وجود نداشت و در گروه مداخله</span> <span style="font-family: b lotus;">نتایج، اختلاف معنی&shy;داری بعد از برنامه آموزشی نشان دادند (05/0 ></span> <span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">.(p</span></span><span style="font-family: b lotus;">ولی در گروه شاهد این متغیرها پس از گذشت 3 ماه تفاوت معنی&shy;داری نداشتند (05/0 <</span><span dir="LTR"><span style="font-family: times new roman,serif;">p</span></span><span style="font-family: times new roman,serif;"> ).</span><br> <span style="font-family: b lotus;"><span style="font-size: medium;">&nbsp;<strong>نتیجه گیری:</strong> این مطالعه نشان داد که افراد مبتلا به دیابت نیاز به یادگیری طرق مراقبت از پاهایشان دارند و اجرای برنامه های آموزشی در بیماران دیابتی نوع 2 بر اساس مدل اعتقاد بهداشتی در اجرای مراقبت از پاها موثر می باشد.</span></span><br> &nbsp; <strong>Background and Aim:</strong> Diabetes mellitus (DM) is one of the most common public health problems worldwide. Diabetic foot as a late complication of DM imposes high physical and emotional costs to the patients. The purpose of this study was to determine the effect of an educational program based on the Health Belief Model (HBM) on diabetic foot care in type-2 DM patients.<br> <strong>Materials and Methods: </strong>Ninety seven (female=57, male=40) type-2 diabetes patients, randomly divided into two groups ̶ and intervention (n = 47) and a control group (n = 50) ̶ &nbsp;&nbsp;participated in this study. Using questionnaires data were collected, initially and 3 months after the educational intervention, on demographic characteristics, awareness and the HBM constructs. The intervention group participated in 3 educational sessions during the3-month period. The data were analyzed by SPSS 20, the statistical test being Shapiro-Wilk, Chi-Square, Wilcoxon, McNemar tests and paired T-Test.<br> <strong>Results: </strong>There were no statistically significant differences before the intervention between the experimental and control groups with respect to the mean scores of knowledge and HBM&rsquo;s components (perceived susceptibility, severity, benefits and barriers, as well as self-efficacy and self-care). The intervention improved the scores significantly in the experimental groups (p<0.05), while there were no significant changes in the control group scores (p>0.05).&nbsp;<br> <strong>Conclusion:</strong> This study shows that type-2 diabetic patients need to learn how to take care of their feet and that implementing educational programs based on the Health Belief Model can be effective in this regard.<br> &nbsp; دیابت نوع 2, مدل اعتقاد بهداشتی, مداخله آموزشی, مراقبت از پای دیابتی Type-2 Diabetes, Health Belief Model, Educational Intervention, Diabetic Foot Care 171 184 http://sjsph.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-68&slc_lang=fa&sid=1 Zahra Farahmand زهرا فرهمند No MSc. Student, Department of Health Education and Health Promotion, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دوره کارشناسی ارشد، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Davoud Shojaeizadeh داوود شجاعی زاده shojaei@sina.tums.ac.ir Yes Ph.D. Professor, Department of Health Education and Health Promotion, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استاد، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Azar Tol آذر طل No Ph.D. Department of Health Education and Health Promotion, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دکتری تخصصی، گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Kamal Azam کمال اعظم No Ph.D. Associate Professor, Department of Epidemiology and Biostatistics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشیار، گروه اپیدمیولوژی و آمارزیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران