http://tumj.tums.ac.ir مجله دانشکده پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران - مقالات نشریه - سال 1398 جلد77 شماره4 Yektaweb Collection - https://yektaweb.com fa 1398/4/10 http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9763&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> استافیلوکوکوس اورئوس از عوامل بیماری زای متداول در انسان است که طیف گسترده ای از بیماری ها را ایجاد می کند. آنزیم کوآگولاز از عوامل مهم بیماری زای این باکتری می باشد. همچنین بررسی تنوع ژنتیکی ژن کدکننده این آنزیم </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(Coa)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> یکی از روش های مولکولی تعیین تیپ ایزوله های استافیلوکوکوس اورئوس می باشد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">در این مطالعه مقطعی، از اسفند ۱۳۹۶ تا مهر ۱۳۹۷، ۱۵۰ نمونه استافیلوکوس اورئوس جدا شده از نمونه های ادرار و خون از بیمارستان های آموزشی الزهرا و امام حسین (ع) دانشگاه علوم پزشکی اصفهان مورد مطالعه قرار گرفتند. پس از تایید نوع باکتری نمونه با قطعه ژنومی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Coa</span></span><span style="font-size:10.0pt;">، برای تعیین تیپ کوآگولاز منطقه بسیار متغیر ژن این آنزیم در واکنش </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Polymerase chain reaction (PCR)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> تکثیر و سپس مورد هضم آنزیمی با استفاده از آنزیم اندونوکلئاز محدودگر </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">AluI</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> قرار گرفت و تنوع طول قطعات هضم آنزیمی مورد بررسی قرار گرفت.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">از ۱۵۰ نمونه ۴۵ نمونه استافیلوکوکوس اورئوس با تست های بیوشیمیایی تایید و از این تعداد ۳۶ (۸۰%) نمونه ها حامل ژن کوآگولاز بودند. در بین الگوهای </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">PCR</span></span><span style="font-size:10.0pt;">، الگوی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">bp680</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در ۲۰ نمونه و الگوی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">bp750</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در ۱۶ نمونه به دست آمدند. پس از هضم آنزیمی برای آزمون </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Restriction fragment length polymorphism (RFLP)</span></span><span style="font-size:10.0pt;">، چهار الگو به دست آمدند که الگوی ۲۸۰+۴۰۰ در ۱۶ نمونه (۴۴/۴%)، الگوی ۲۸۰+۴۷۰ در ۷ نمونه (۱۹/۴%)، الگوی ۳۴۰+۳۴۰ در ۶ نمونه (۱۶/۶%)، الگوی بدون هضم ۷۵۰ در ۷ نمونه (۱۹/۶%) می باشند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">با استفاده از آزمایشات صورت گرفته مشخص گردید که الگوی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">PCR-RFLP</span></span><span style="font-size:10.0pt;">، ۲۸۰+۴۰۰ جفت بازی الگوی غالب در نمونه های استافیلوکوکوس اورئوس جدا شده در اصفهان می باشد.</span></span></div> مهرداد محمدی http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9764&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> یکی از بیماری های عفونی مهم با مرگ ومیر بالا در جهان، سل می باشد که هیچ کشوری از آن مصون نیست و امروزه به علل مختلف مانند بیماری های زمینه ای بروز آن بار دیگر در حال افزایش می باشد. براساس آخرین گزارش سازمان بهداشت جهانی از وضعیت سل در ایران، سل مقاوم به دارو </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(MDR-TB)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و سل در افراد دارای ویروس نقص ایمنی انسانی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(Human immunodeficiency virus, HIV)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در کشور رو به افزایش است. پیش بینی بروز برای پیشگیری، مدیریت و کنترل بهتر این بیماری امری لازم می باشد. هدف این مطالعه ایجاد سیستم پیش بینی کننده میزان بروز سل می باشد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">تحلیل گذشته نگری بر روی ۱۰۶۵۱ بیمار مسلول ثبت شده بین اول فروردین ۱۳۹۳ تا پایان اسفند ۱۳۹۴ در سیستم وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران انجام گرفت. پارامترهای قابل استناد جداسازی شدند و به صورت مستقیم، ادغام و یا تولید شاخص جدید در نظر گرفته شدند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">۲۳ متغیر مستقل وارد مطالعه شد که با سنجش همبستگی و محاسبه رگرسیون، ۱۲ متغیر با ۰/۰۱</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P&le;</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در اسپیرمن و ۰/۰۵</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P&le;</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در پیرسون مرتبط شناخته شد. بهترین نتایج ۰/۹۳</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">R=</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و ۱۰/۹۶</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">MSE=</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در داده های آموزش، صفر و صفر در داده های اعتبارسنجی و ۰/۹۱</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">R=</span></span><span data-select-like-a-boss="1" style="font-size:10.0pt;"> و ۱۳/۲۳</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">MSE=</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در داده های تست و همچنین نمودار رگرسیون چشمگیری از شبکه ایجاد شده با الگوریتم های سری زمانی شبکه عصبی در متلب به دست آمد.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">نتایج مطالعه حاضر بیانگر این است که هوش مصنوعی برای استخراج دانش از داده های خام جمع آوری شده مربوط به بیماری سل عملکرد مناسبی دارد و می توان از آن برای پیش بینی موارد جدید این بیماری استفاده کرد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> عاطفه صدیق نیا http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9765&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> دو گونه ی ترایکوفایتون روبروم و ترایکوفایتون اینتردیجیتال عامل بیش از ۸۰% انواع درماتوفیتوزیس می باشند. تاکنون روش های مورفولوژیک و فیزیولوژیک مختلفی جهت افتراق این دوگونه ی بسیار مشابه استفاده شده است، اما این روش ها کمابیش زمان بر بوده و از ویژگی پایینی برخوردارند. هدف این مطالعه، معرفی یک واکنش زنجیره ای پلی مراز دوگانه ساده و سریع برای افتراق این دو گونه از یکدیگر می باشد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">این پژوهش، یک مطالعه تحلیلی و تجربی است که بین سال های ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۵ در آزمایشگاه قارچ شناسی پزشکی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران انجام شد. بدین منظور توالی نوکلئوتیدی ۴ ناحیه ژنی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Internal transcribed spacer (ITS)</span></span><span style="font-size:10.0pt;">، بتا توبولین، الانگیشن فاکتور یک آلفا و کالمودولین در دو گونه قارچ مدنظر، مورد آنالیز بیوانفورماتیک قرار گرفت و تفاوت ها و تشابه های نوکلئوتیدها بین دو گونه در هر کدام از ژن های یادشده، برای انتخاب پرایمر بررسی گردید. ویژگی پرایمرهای انتخابی جهت انجام واکنش زنجیره ای پلی مراز دوگانه </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(Duplex PCR)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> در مقابل ایزوله های تعیین توالی شده ی گونه های درماتوفیتی آزمایش گردید.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">با توجه به مجموع داده ها، پرایمرهای اختصاصی از ژن الانگیشن فاکتور یک آلفا انتخاب گردید. این پرایمرها محصولی با ۱۷۳ و۳۸۴ جفت باز به ترتیب در گونه های ترایکوفایتون روبروم و اینتردیجیتال تولید نمود و در مواجهه با گونه های درماتوفیتی مختلف از اختصاصیت بالایی برخوردار بودند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">واکنش زنجیره ای پلی مراز دوگانه راه اندازی شده یک روش افتراقی اختصاصی و سریع نسبت به روش های متداول جهت شناسایی دو گونه ترایکوفایتون روبروم و ترایکوفایتون اینتردیجیتال از یکدیگر می باشد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> مرجان معتمدی http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9766&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> کم خونی یکی از مهمترین اختلالات ناشی از تغذیه نادرست در بین کودکان و نوجوانان می باشد. با وجود امکان پیشگیری از آن، هنوز درصد بالایی از کودکان سنین پیش از مدرسه و به ویژه شیرخواران به این اختلال مبتلا می باشند. این مطالعه با هدف بررسی الگوی شیوع کم خونی در کودکان ۶ تا ۱۲ ماهه ی شهرستان طبس انجام شد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">این مطالعه مقطعی-توصیفی از اول فروردین ۱۳۹۵ تا فروردین ۱۳۹۶ در مراکز بهداشتی درمانی شهری و روستایی شهرستان طبس در استان خراسان جنوبی انجام شد. در این مطالعه ۹۱۱ نفر از شیرخواران شهرستان طبس، به روش سرشماری وارد مطالعه شدند. متغیرهای دموگرافیک و تن سنجی از طریق مصاحبه در محل مراکز بهداشتی و شاخص های خونی با بررسی آزمایشگاهی جمع آوری شد. در این مطالعه هموگلوبین کمتر از </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">g/dl</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۱۱ به عنوان کم خونی در نظر گرفته شد.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span data-select-like-a-boss="1" style="font-size:10.0pt;">شیوع کم خونی براساس استاندارد سازمان جهانی بهداشت برای هموگلوبین ۳۷/۱% بود. روند شیوع کم خونی در گروه های سنی براساس شاخص های هموگلوبین، حجم متوسط هموگلوبین و غلظت متوسط هموگلوبین دارای روند کاهشی معناداری بود (۰/۰۰۱). میزان شیوع در دختران و پسران تفاوت معناداری نداشت (۰/۲۷). کودکان ساکن روستا نسبت به کودکان ساکن شهر شیوع بالاتر و معناداری داشتند (۰/۰۰۹).</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">با توجه به شاخص برآورد شده برای میزان شیوع کم خونی کودکان ۶ تا ۱۲ ماهه، این جامعه در طبقه بندی سازمان جهانی بهداشت از نظر اهمیت بیماری کم خونی، در گروه با اهمیت متوسط قرار داده می شود. روند کاهشی شیوع کم خونی بر حسب گروه های سنی بیانگر اهمیت مکمل یاری آهن می باشد.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> فرین سلیمانی http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9767&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> اسپاستیسیته اختلال حرکتی به دنبال سکته مغزی می باشدکه افزون بر تاثیرمنفی بر روی کیفیت زندگی بیمار، بار اقتصادی عمده ای بر جامعه وارد می کند. به تازگی شاک ویو درمانی به عنوان روشی امن و موثر در درمان اسپاستیسیتی مطرح شده است. هدف از این مطالعه بررسی اثر اعمال شاک ویو بر روی عضلات سه سر ساقی و چهار سر رانی در بیماران سکته مغزی بود.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">این مطالعه به صورت نیمه تجربی بر روی ۱۵ بیمار مبتلا به سکته مغزی در فاصله زمانی شهریور ۱۳۹۵ تا تیرماه ۱۳۹۶ در شهر تهران با تایید کمیته اخلاق دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و براساس معیارهای ورود انجام شد. درمان شامل یک جلسه شاک ویو پلاسبو و ۳ جلسه شاک یو فعال بود. اسپاستیسیتی عضلات سه سر ساقی و چهار سر رانی توسط مقیاس آشورث </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(Ashworth scale)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و دامنه حرکتی پاسیو مفاصل زانو و مچ توسط گونیامتر </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(Enraf-Nonius Corp., Delft, Netherlands)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> اندازه گیری شد. بیماران پیش و پس از شاک ویو پلاسبو، پس از سه جلسه شاک ویو فعال و چهار هفته پس از پایان درمان ارزیابی شدند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">تغییری در مقیاس آشورث و دامنه حرکتی پس از شاک ویو پلاسبو مشاهده نشد. شاک ویو فعال به طور معناداری سبب بهبود دامنه حرکتی مفاصل مچ پا و زانو و کاهش اسپاستیسیته عضلات سه سر ساقی و چهار سر رانی شد که این تغییر تا چهار هفته پس از درمان در مفصل مچ پا پایدار بود. دامنه حرکتی زانو چهار هفته پس از درمان کاهش معناداری نسبت به جلسه آخر درمان نداشت.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">شاک ویو درمانی سبب کاهش میزان اسپاستیسیتی و بهبود دامنه حرکتی گردید که این اثر در مفصل مچ پا تا چهار هفته پایدار اما در دامنه حرکتی زانو ناپایدار بود.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> ناهید طحان http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9768&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> بیماری اندوکاردیت عفونی به دلیل حضور میکروارگانیسم در اندوکارد و یا دریچه های قلب به وجود می آید. امروزه اندوکاردیت عفونی به عنوان یک علت عمده مرگ ومیر با میزان بروز کمابیش ۵ تا ۷/۹ مورد در صدهزار نفر می باشد. هدف از این مطالعه بررسی الگوی مقاومت آنتی بیوتیکی عوامل باکتریال جدا شده از کشت خون بیماران مبتلا به اندوکاردیت عفونی بود.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">در این بررسی گذشته نگر که از فروردین ۱۳۸۴ تا اسفند ۱۳۹۳ در یک دوره ده ساله بر روی بیماران مبتلا به اندوکاردیت عفونی بستری شده در بیمارستان های سینا و اکباتان در شهر همدان انجام شد. بیماران بستری با تشخیص اندوکاردیت عفونی بررسی شدند و داده های تظاهرات بالینی، معاینه فیزیکی و گزارش آزمایشات و اکوکاردیوگرافی بیماران در چک لیست طراحی شده ثبت گردید و برای تمام بیماران کشت خون و تست آنتی بیوگرام به روش دیسک دیفیوژن انجام شد.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span data-select-like-a-boss="1" style="font-size:10.0pt;">در مجموع ۶۱ بیمار با تشخیص نهایی اندوکاردیت وارد مطالعه شدند که ۵۰ نفر (۸۲%) مرد و ۱۱ نفر (۱۸%) زن بودند. ۵۴ نفر (۸۸/۵%) اندوکاردیت دریچه طبیعی و ۷ مورد (۱۱/۵%) اندوکاردیت دریچه مصنوعی داشتند. همچنین ۳۸ نفر (۶۲/۳%) از بیماران معتاد تزریقی و ۲۳ نفر (۳۷/۷%) غیرمعتاد تزریقی بودند. شایعترین ارگانیسم عامل بیماری استافیلوکوکوس اورئوس در ۱۵ نفر (۵۵/۵۵%) بود که بیشترین مقاومت را نسبت به آنتی بیوتیک اگزاسیلین داشت.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">براساس یافته های به دست آمده می توان نتیجه گرفت، الگوی مقاومت آنتی بیوتیکی عوامل باکتریال جدا شده از کشت خون بیماران مبتلا به اندوکاردیت عفونی تغییر کرده است.</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></div> علی سعادتمند http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9769&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> دیابت بارداری از شایعترین عوارض طبی بارداری با عوارض متعدد جنینی و مادری است. شاخص توده بدنی زنان باردار به عنوان عاملی موثر در بروز دیابت بارداری مطرح است. هدف این مطالعه تعیین ارتباط شاخص توده بدنی زنان باردار با بروز دیابت بارداری بود.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">در این مطالعه هم گروهی گذشته نگر پرونده ۶۵۹ زن باردار که از شهریور ۱۳۸۹ تا شهریور ۱۳۹۱ به مراکز بهداشتی درمانی شهر کرمانشاه مراجعه کردند با حمایت دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب و بررسی شد. براساس اندازه گیری قد و وزن، شاخص توده بدنی زنان در ابتدای بارداری محاسبه شد. زنان باردار به چهار گروه لاغر (شاخص توده بدنی کمتر از </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۱۸/۹)، نرمال (شاخص توده بدنی بین&nbsp;</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۱۹ و </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۲۴/۹)، دارای اضافه وزن (شاخص توده بدنی بین </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۲۵ و </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۲۹/۹ و چاق (شاخص توده بدنی بیشتر از </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m²</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۳۰) تقسیم شدند. زنانی که در ابتدای بارداری دیابت داشتند از مطالعه حذف شدند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">میانگین سن ۵/۸۵</span><span style="font-size:8.0pt;">&plusmn;</span><span style="font-size:10.0pt;">۲۷/۷ سال و شاخص توده بدنی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">kg/m<sup data-select-like-a-boss="1">2</sup></span></span><span style="font-size:10.0pt;"> ۴/۰</span><span style="font-size:8.0pt;">&plusmn;</span><span style="font-size:10.0pt;">۲۴/۴ بود. ۳۰/۷% زنان به دیابت بارداری مبتلا بودند (قندخون ناشتا بزرگتر یا مساوی ۹۲). شاخص توده بدنی و ابتلا به دیابت بارداری ارتباط آماری معناداری (۰/۰۰۱</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P<</span></span><span style="font-size:10.0pt;">) داشت. به ازای هر واحد افزایش این شاخص، خطر دیابت بارداری ۲۴/۱ برابر شد (۰/۰۰۱</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P<</span></span><span style="font-size:10.0pt;">). خطر دیابت بارداری در زنان با وزن بیشتر از نرمال، به طور معناداری بیشتر بود (۰/۰۰۱</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">P<</span></span><span style="font-size:10.0pt;">). این خطر در زنان لاغر نیز بیشتر از زنان دارای وزن نرمال بود، اما تفاوت معنادار نبود.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">شاخص توده بدنی زنان باردار با بروز دیابت بارداری ارتباط دارد و افزایش آن با افزایش بروز دیابت بارداری همراه است.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> نگین فخری http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9770&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> به دلیل بروز و عود بالا سرطان مثانه یک مشکل بالینی و اجتماعی محسوب می گردد که اغلب در سنین بالا نمایان می شود. این پژوهش با هدف تعیین فراوانی سرطان مثانه در استان اصفهان، ایران طراحی شد.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">مطالعه به صورت توصیفی گذشته نگر از داده های به دست آمده از معاونت بهداشتی استان</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(ICD-O; third edition; C۶۷)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> مرتبط با بازه زمانی فروردین تا آخر اسفند سال ۱۳۹۵ در گروه اورولوژی و مرکز تحقیقات پیوند کلیه دانشگاه علوم پزشکی اصفهان انجام گرفت. تمامی نتایج حاصل از آسیب شناسی، دموگرافیک و بالینی سرطان مثانه توسط پژوهشگر در </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">Microsoft Excel ۲۰۱۳ (Microsoft Corp., Redmond, WA, USA)</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> وارد و آنالیز آماری گردید. بروز سرطان با تقسیم نمودن تعداد بیماران گزارش شده مربوط به سال مورد مطالعه تقسیم بر جمعیت ضربدر ۱۰۰۰۰۰ محاسبه شد.</span><span style="font-size:10.0pt;"></span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">در مجموع ۴۱۷ بیمار (بروزی برابر با ۸ در ۱۰۰۰۰۰ نفر جمعیت) متشکل از ۳۶۱ مرد (بروزی برابر با ۱۳/۹) و ۵۶ زن (بروزی برابر با ۲/۲) مورد مطالعه قرار گرفتند. متوسط سن بیماران ۶۴/۷ سال با انحراف معیاری برابر ۱۳ سال بود. کمترین سن ثبت شده در مردان ۱۲ سال بود که با کمترین سن ثبت شده در زنان یعنی ۲۵ سال به طور چشمگیری تفاوت دارد. سن بیماران در ۸۰% موارد بالاتر از ۵۰ سال بود. تهاجم به عضله در ۴۴% موارد ثبت شده بود. پراکندگی جغرافیایی در ۶۵% موارد مرتبط با شهر اصفهان به عنوان محل سکونت و در رده های بعدی خمینی شهر (۷/۶%)، نجف آباد (۶/۸%)، لنجان (۴/۵%)، مبارکه (۳/۷%) و فلاورجان (۲/۸%) قرار داشتند.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری:</span></strong> <span data-select-like-a-boss="1" style="font-size:10.0pt;">مقایسه بروز سرطان مثانه در سال ۱۳۹۵ با سال ۱۳۹۳ کاهشی برابر، ۱۸/۲% را نشان داد که تهاجم سلول سرطانی به عضله در ۴۴% بیماران ثبت شده بود. همچنین مطالعه نشان داد بیشترین میزان فراوانی سرطان مثانه مربوط به شهر اصفهان و پس از آن شهرهای خمینی شهر، نجف آباد، لنجان، مبارکه و فلاورجان می باشد.</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></div> زهرا طلوع قمری http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9771&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><em><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></em></strong><span style="font-size:10.0pt;"> کمبود آهن در بدن، علت اصلی کم خونی می باشد و کمابیش مصرف مکمل آهن بهترین گزینه موجود برای رفع کمبود آهن و کم خونی فقر آهن در زنان و کودکان خردسال است. مطالعه حاضر با هدف آگاهی رسانی چالش ها طرح کشوری آهن یاری در مدارس دخترانه از منظر سودبرندگان انجام شده است.</span><br> <strong><em><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></em></strong><span style="font-size:10.0pt;">پژوهش حاضر یک مطالعه کیفی از نوع تحلیل محتوا می باشد. داده های این مطالعه به روش بحث گروهی متمرکز، مصاحبه های نیمه عمیق و به روش نیمه ساختارمند با مشارکت جامعه هدف دانش آموزان، والدین، مدیران مدارس و مربیان سلامت مدارس از آبان ۱۳۹۵ تا دی ۱۳۹۵ در شهر گناباد انجام گرفت. افراد شرکت کننده به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب و جمع آوری داده ها تا اشباع داده ها ادامه یافت.</span><br> <strong><em><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></em></strong> <span style="font-size:10.0pt;">در راستای پاسخگویی به ۴ سوال اصلی این پژوهش که شامل نقاط قوت، معایب و موانع اجرای برنامه، راهکارها و چالش های اصلاحی برنامه بود، یافته های حاصل از انجام بحث های گروهی و مصاحبه های نیمه عمیق با سودبرندگان برنامه در ۱۲طبقه ی فواید درک شده فردی، فواید درک شده اجرایی یا مدیریتی، معایب جسمی درک شده، معایب مربوط به قرص، معایب برنامه ریزی، معایب اجرایی برنامه، موانع آموزشی و آگاهی رسانی، موانع مربوط به مصرف قرص، موانع مدیریتی و اجرایی، اصلاح برنامه اجرایی، اصلاح ادراک فردی و اصلاح شکل قرص ها دسته بندی گردید.</span><br> <strong><em><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></em></strong><span style="font-size:10.0pt;">برای انجام بهتر برنامه مکمل یاری آهن نیاز به مداخله در سطوح فردی، بین فردی، درون سازمانی و بین سازمانی می باشد تا حمایت همه جانبه از برنامه صورت گیرد و در نهایت بهره وری برنامه افزایش پیدا کند</span></span></div> علیرضا جعفری http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9772&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:yekanyw;"><strong><span style="font-size:10.0pt;">زمینه و هدف:</span></strong><span style="font-size:10.0pt;"> نتایج خود گزارشی ابتلا به بیماری های مزمن به طور چشمگیری مورد استفاده پژوهشگران و متخصصین حوزه سلامت قرار می گیرد. این مطالعه با هدف بررسی روایی خود گزارشی ابتلا به بیماری فشارخون طراحی شد.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">روش بررسی: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">در این مطالعه مقطعی از نتایج سرشماری سال ۱۳۹۴ در شهر مشهد که یک بررسی مبتنی بر جمعیت در افراد بالای ۳۰ سال (۳۰۰۷۴۵</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">n=</span></span><span style="font-size:10.0pt;">) بوده و در سامانه پرونده الکترونیک سلامت سینا </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">)</span></span>^{<span style="font-size:10.0pt;">&reg;</span>}<span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">(SinaEHR</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> با کدهای تشخیصی </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">I۱۰</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">I۱۱</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> مورد تایید پزشک قرار گرفته بود به عنوان رفرانس جهت تعیین نسبت خودگزارشی ابتلا به بیماری فشارخون استفاده نمودیم.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">یافته ها:</span></strong> <span style="font-size:10.0pt;">حساسیت خودگزارشی ابتلا به بیماری فشارخون ۲۳/۹۲%، ویژگی ۹۷/۰۳%، ۸/۰۶%</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">PLR </span></span><span style="font-size:10.0pt;">، ۰/۷۸%</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">NLR </span></span><span style="font-size:10.0pt;">، ۴۶/۳۴% </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">PPV</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و ۹۲/۲۵% </span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">NPV</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> می باشد. این حساسیت در بین زنان و مردان تفاوت معناداری نداشت، اما در افراد ایرانی، مجرد، سن ۶۰</span><span style="font-size:8.0pt;">&le;</span><span data-select-like-a-boss="1" style="font-size:10.0pt;">، ۱۸/۵</span><span style="font-size:8.0pt;">></span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;">BMI</span></span><span style="font-size:10.0pt;"> و دارای تحصیلات دانشگاهی بالاتر بوده است.</span><br> <strong><span style="font-size:10.0pt;">نتیجه گیری: </span></strong><span style="font-size:10.0pt;">اگرچه حساسیت خودگزارشی ابتلا به بیماری فشارخون در مطالعه حاضر پایین بوده اما ویژگی، ارزش اخباری مثبت و منفی آن به نسبت خوب است.</span><span dir="LTR"><span style="font-size:8.0pt;"></span></span></span></div> سیما بریدکاظمی http://journals.tums.ac.ir/tumj/browse.php?a_id=9773&sid=1&slc_lang=fa <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><span style="font-family:yekanyw;"><span style="letter-spacing:-.2pt;">سردبیر محترم</span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-size:9.0pt;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.3pt;">سازمان بهداشت جهانی سزارین را روش موثر نجات جان مادر و نوزاد در مواقع ضروری دانسته و دسترسی زنان به این خدمت را در صورت وجود اندیکاسیون پزشکی ضروری می داند. شواهدی دال بر منفعت مادری یا نوزادی با میزان سزارین بیش از ۱۵% زایمان ها وجود ندارد.^۱ انجام سزارین غیرضروری، بدون عارضه نیست. شیوع مرگ ومیر و عوارض مادری پس از سزارین بیش از زایمان طبیعی است. افزایش احتمال پارگی رحم، لانه گزینی غیرطبیعی جفت، حاملگی خارج رحمی، مرده زایی و زایمان زودرس با سزارین در ارتباط است.^۲ </span><br> <span data-select-like-a-boss="1" style="letter-spacing:-.3pt;">میزان سزارین در ایران در سال های اخیر افزایش زیادی داشته و از ۳۵% در سال ۱۳۷۹ به ۵۶% در سال ۱۳۹۲ رسید. میانگین شاخص سزارین در دنیا در سال ۲۰۱۵ میلادی ۲۱/۱ درصد بود.^۳ بنابراین، برنامه ترویج زایمان طبیعی طرح تحول نظام سلامت برای ارتقای سلامت مادران و نوزادان در سال ۱۳۹۳ با بکارگیری اقداماتی نظیر بهینه سازی و توسعه بلوک های زایمانی و ارایه خدمات رایگان زایمان طبیعی در بیمارستان های دولتی، توانمندسازی ارایه دهندگان و گیرندگان </span><span style="letter-spacing:-.3pt;">خدمات زایمانی</span><span style="letter-spacing:-.3pt;"> و </span><span style="letter-spacing:-.3pt;">کسر </span><span style="letter-spacing:-.3pt;">درجه اعتباربخشی بیمارستان های </span><span style="letter-spacing:-.3pt;">با میزان سزارین</span> <span style="letter-spacing:-.3pt;">بالا </span><span style="letter-spacing:-.3pt;">اجرا شد. در نتیجه، شاخص سزارین در پایان سال ۱۳۹۷ به ۵۰/۱% رسید (کاهش ۶ درصدی). براساس هدف برنامه (کاهش سالانه ۱۰ درصدی سزارین) این شاخص بایستی در پایان سال ۱۳۹۷ به ۳۳% می رسید. بنابراین، برنامه ترویج زایمان طبیعی طرح تحول نظام سلامت به هدف تعیین شده دست نیافت. قانون برنامه ششم توسعه، وزارت بهداشت را مکلف کرده که میزان سزارین را تا سال ۱۴۰۰ به ۴۲/۵% کاهش دهد. </span><br> <span style="letter-spacing:-.3pt;">دستیابی به این مهم بدون تحلیل تئوری علّیتی سزارین غیر ضروری و پیش بینی عوامل سیاسی، اقتصادی و اجتماعی موثر بر آن، برنامه ریزی دقیق، هدف گذاری واقع گرایانه و استفاده از راهکارهای مبتنی بر شواهد اثربخش ممکن نخواهد بود. استفاده از تکنیک های مدیریت استراتژیک به ویژه آینده پژوهی برای دستیابی به هدف مندرج در قانون برنامه ششم توسعه و نزدیک کردن این شاخص به استاندارد جهانی ضروری است. آینده پژوهی شامل آینده نگری و آینده نگاری است. آینده نگری فرآیند پیش بینی آینده براساس تحلیل روندهای فعلی است.^۴ میزان سزارین در صورت ادامه روند فعلی در سال ۱۴۰۰ به حدود ۵۸% خواهد رسید. در صورت عدم اجرای برنامه ترویج زایمان طبیعی، این شاخص به حدود ۶۷% در سال ۱۴۰۰ می رسید. همچنین، عوامل سیاسی، اقتصادی، اجتماعی، فناوری و قانونی موثر بر سزارین باید شناسایی، تحلیل و تا سال ۱۴۰۰ پیش بینی شوند.</span><br> <span dir="RTL" style="letter-spacing:-.3pt;">آینده نگاری استفاده از راهکارهای اثربخش برای دستیابی به بهترین آینده ممکن است.^۴ عوامل موثر در انتخاب سزارین برای زایمان باید در سطوح متا (وزات بهداشت)، ماکرو (دانشگاه علوم پزشکی)، مزو (بیمارستان) و میکرو (تیم انجام سزارین شامل متخصص زنان و زایمان، ماما و مادر) در شش حوزه حاکمیت و رهبری، تأمین مالی، نیروی انسانی، تجهیزات و دارو، سیستم اطلاعاتی و ارائه خدمات سلامت شناسایی شوند. سپس، راهکارهای اثربخش کاهش سزارین غیرضروری باید در این ۴ سطح و برای این ۶ حوزه با یک مطالعه مروری نظام مند و پانل خبرگان شناسایی شوند. </span><span dir="RTL" style="letter-spacing:-.5pt;">در نهایت، با توجه به نتایج آینده نگری انجام شده، سناریوهای بدبینانه، خوش بینانه و محتمل تدوین، و راهکارهای ترویج زایمان طبیعی در قالب یک برنامه استراتژیک هدفمند و منسجم تدوین شوند.</span></span></span></div> لیلی اسلامبولچی