مجله دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تهران

پریشانی وجودی در مراقبت‌های تسکینی از بیماران مبتلا به سرطان در مراحل پایانی زندگی: یک مرور نظام‌مند

ندا شاهواروقی فراهانی

زمینه و هدف: پریشانی وجودی، از جمله تجربه های رایج بیماران در مراحل پایانی زندگی است. بنابراین، هدف از انجام پژوهش حاضر مرور مطالعات و مفهوم بندی پریشانی وجودی در مراقبت های تسکینی از بیماران مبتلا به سرطان است.
روش بررسی: این مطالعه از نوع مرور نظام مند بوده که جست وجوی آن از 1 اردیبهشت تا 31 تیر 1402 در دانشگاه علامه طباطبایی و در بانک های اطلاعاتی MEDLINE, Web of Science/PubMed و Scopus صورت گرفت.
یافته ها: پس از جست وجو، غربالگری و انتخاب مقالات منتخب براساس معیارهای ورود و خروج، در نهایت 22 مقاله وارد مطالعه شدند که از میان آنها، سه مطالعه مروری، هشت مطالعه کمی و 11 مطالعه کیفی بودند. در کنار بررسی شیوع این علامت، بیماران تجربه ی خود را از پریشانی وجودی در چند دسته توصیف کرده اند: احساس تنهایی و انزوا (یا از دست دادن سیستم حمایتی)، نگرانی های مربوط به روابط (نگرانی درباره ی خانواده، تغییر در روابط و وجود روابط متعارض)، از دست دادن کنترل/خودمختاری (کنترل فیزیکی، کنترل شناختی و هیجانی)، باری بر دوش دیگران بودن، از دست دادن حس پیوستگی و تداوم (از دست دادن نقش ها، فعالیت های لذت بخش و حس خود بودن)، ناتمام گذاشتن وظایف زندگی، ناامیدی/ درماندگی، انحلال/ فروپاشی برنامه های آینده، عدم قطعیت و ابهام دلهره آور، احساس گناه/ حسرت گذشته، فقدان معنا، افکار اجتناب ناپذیر مرگ.
نتیجه گیری: به نظر می رسد مضامین مطرح شده فراتر از تفاوت های فرهنگی، رنج جهانی انسان را نشان می دهد که مفهوم سازی دقیق آن می تواند به توسعه ی مداخلات درمانی مؤثر جهت کاهش پریشانی وجودی کمک کند.

کاربرد سیمان‌های استخوانی بر پایه سرامیک و پلیمر در جراحی‌های ارتوپدی: یک مقاله مروری

نفیسه جیرفتی

بیش از نیم قرن است که از سیمان های استخوانی جهت محکم شدن مفاصل مصنوعی استفاده می شود. نقش اولیه سیمان استخوان پر کردن فضای آزاد بین پروتز و استخوان است که با ایجاد یک ناحیه الاستیک نیروهای وارد بر مفصل را جذب می کند. این امر علاوه بر تضمین پایداری ایمپلنت مصنوعی، بهبود استخوان آسیب دیده را نیز به همراه دارد. سیمان های استخوانی پلیمری از یک ماتریکس پلیمری به نام پلی متیل متاکریلات (PMMA) و یک مونومر مایع به نام متیل متاکریلات (MMA) تشکیل شده اند، در اثر ترکیب این دو جزء با هم واکنش پلیمریزاسیون رادیکال آزاد رخ می دهد و منجر به سخت شدن سیمان می گردد. خواص سیمان های استخوانی از جمله استحکام مکانیکی، زیست سازگاری و ویژگی های جابه جایی را می توان با ترکیب پارامترهای مؤثر در پلیمریزاسیون تنظیم کرد. سیمان های استخوانی سرامیکی، از ذرات سرامیکی مانند کلسیم فسفات و کلسیم سولفات تشکیل شده اند که در یک ماتریکس پلیمری پراکنده اند. ذرات سرامیکی استحکام مکانیکی و زیست فعالی را فراهم می کنند، درحالی که ماتریکس پلیمری خواص حمل ونقل سیمان را افزایش می دهد. ترکیب این مواد امکان ایجاد سیمانی را فراهم می کند که زیست سازگار، رسانای استخوانی و از نظر مکانیکی پایدار باشند. با پیشرفت مداوم در مواد زیستی، سیمان های استخوان سرامیکی و پلیمری می توانند انقلابی در زمینه جراحی ارتوپدی ایجاد کنند و نتایج عملکردی بیماران را بهبود بخشند. اخیراً، محققان جهت افزایش عملکرد سیمان های استخوانی و رفع محدودیت های فعلی در کاربردهای ارتوپدی، روی توسعه سیمان های استخوانی جدید با خواص بهبودیافته، مانند زیست فعالی، فعالیت ضدباکتریایی و قابلیت های انتقال دارو تمرکز کرده اند. در مطالعه پیش رو، به تفضیل به جزییات انواع سیمان های استخوانی، خواص مکانیکی، بیولوژیکی، ساختاری و نحوه ی بهینه سازی آنها می پردازیم.

تأثیر تمرین تناوبی شدید و تزریق هورمون رشد بر PGC1α میتوکندریایی قلبی و برخی شاخص‌های استرس اکسیداتیو موش‌های سوری مبتلا به آسیب کبدی

سید رضا عطارزاده حسینی

زمینه و هدف: بیماری کبد چرب شایعترین علت بیماری های مزمن کبدی در جهان است که می تواند باعث بروز بیماری های قلبی- عروقی شود، از این رو این پژوهش با هدف بررسی تاثیر یک دوره تمرین تناوبی شدید و تزریق هورمون رشد بر PGC1α میتوکندریایی قلبی و برخی شاخص‎های استرس اکسیداتیو موش‎های سوری مبتلا به آسیب کبدی، انجام پذیرفت.
روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع بنیادی و به روش تجربی-آزمایش بنیان است. شروع پژوهش تا جمع آوری داده ها، از شهریور ۱۴۰۱ تا اسفند ۱۴۰۱ در آزمایشگاه تخصصی تربیت بدنی دانشگاه فردسی مشهد به طول انجامید. تعداد 21 سر موش به صورت تصادفی به سه گروه هفت تایی، کنترل (c)، تمرین (HIIT) و تمرین+ هورمون رشد (H-GH) تقسیم شدند. تمرین تناوبی شدید و تزریق هورمون رشد طبق پروتکل انجام گرفت. شاخص هایی نظیر PGC1a،SOD ، MDA، مقاومت به انسولین، نسبت ALT/AST و LDL/HDL مورد ارزیابی قرار گرفت. جهت ارزیابی داده ها از آزمون آماری تحلیل واریانس و آزمون تعقیبی توکی (Tukey post hoc) استفاده شد.
یافته ها: مقادیر PGC1a و SOD در هر دو گروه در مقایسه با گروه کنترل افزایش معناداری داشت. اما مقادیر MDA در هر دو گروه در مقایسه با گروه کنترل کاهش معناداری داشت. کاهش مقاومت به انسولین تنها در گروه HIIT نسبت به گروه کنترل معنا‎دار بود. نسبت ALT/AST در هر دو گروه در مقایسه با گروه کنترل کاهش معنا‎داری داشت. نسب LDL/HDL (Lipid profile ratio) تنها در گروه HIIT کاهش معنا‎دار داشت.
نتیجه گیری: تمرین تناوبی شدید توانست پاسخ بهینه‎تری در مقایسه با پپتید GH در بهبود شاخص‎های مرتبط با NAFLD ایجاد کند. تزریق این هورمون به تنهایی ممکن است تبعات نامطلوبی بر برخی شاخص های این ناهنجاری داشته باشد.

بررسی اثر انجام جراحی استرابیسم بر هوش هیجانی در بیماران مراجعه‌کننده به بیمارستان امام‌خمینی اهواز‎

غلامرضا خاتمی نیا

زمینه و هدف: بهبود وضعیت روانشناختی-اجتماعی بیماران به دنبال جراحی موفقیت آمیز استرابیسم در مطالعات گذشته گزارش شده است. اما تاثیر جراحی استرابیسم بر هوش هیجانی بیماران نامشخص است. هدف این مطالعه بررسی اثر انجام جراحی استرابیسم بر هوش هیجانی در بیماران مراجعه کننده به بیمارستان امام خمینی اهواز‎ بود.
روش بررسی: این مطالعه آینده نگر مداخله ای بر روی بیماران تحت جراحی استرابیسم در بیمارستان امام خمینی اهواز از خرداد 1400 تا فروردین 1401 انجام شد. در مجموع 38 بیمار قبل و 3 ماه پس از عمل موفقیت آمیز استرابیسم ارزیابی شدند. از پرسشنامه های هوش هیجانی (MSCEIT)، عزت نفس روزنبرگ، نگرانی تصویر از بدن، اضطراب اجتماعی و اجتناب اجتماعی لایبویتز استفاده شد.
یافته ها: پس از جراحی در مقایسه با پیش از جراحی، بهبود قابل توجه در زیرمقیاس های هوش هیجانی شامل خودآگاهی (016/0=P)، خودتنظیمی (0001/0>P)، خودانگیختگی (0001/0>P)، همدلی (0001/0>P)، مهارت های اجتماعی (0001/0>P) و نمره کلی EQ (0001/0P<) مشاهده شد. همچنین بهبود معنادار در تصویر از بدن (0001/0>P)، اضطراب اجتماعی (004/0=P) و اجتناب اجتماعی (002/0=P) مشاهده شد. نتایج نشان داد بهبود هوش هیجانی پس از عمل استرابیسم در گروه سنی کمتر از 12 سال به طور معناداری بیشتر بود (0001/0>P).
نتیجه گیری: نتایج این مطالعه بهبود قابل توجه در معیارهای روانشناختی-اجتماعی افراد از جمله هوش هیجانی، تصور از بدن، اضطراب و اجتناب اجتماعی پس از عمل جراحی استرابیسم را نشان داد. این نتایج نشان می دهد جراحی موفق استرابیسم فراتر از بهبود فانکشنال و زیبایی، می تواند باعث بهبود هوش هیجانی شود و این تاثیر در بیماران کم سن تر بیشتر است.

اثربخشی تمرینات نوردیک تناوبی با و بدون VR بر ترکیب بدن و آمادگی قلبی تنفسی پسران معتاد به اینترنت کرج

نیما نجاتی بوشهری

زمینه و هدف: بی تحرکی ناشی از اعتیاد به اینترنت Internet addiction (IA) مشکل رایج سلامت عمومی است که باعث اضافه وزن و چاقی می شود. روش های جدیدی برای رفتارهای کنترل وزن نیاز است. هدف مطالعه حاضر تعیین تأثیر برنامه تمرینی کوتاه مدت (دو هفته) و متوسط (چهار هفته) واقعیت مجازی Virtual reality (VR) با و بدون پیاده روی متناوب نوردیک (INW) در پسران نوجوان IA بر حداکثر اکسیژن مصرفی (VO2max) و پارامترهای ترکیب بدنی جدید (شاخص آدیپوسیتی بدن (BAI)، شاخص حجم شکمی (AVI)، شاخص مخروطی (CI)، نسبت کمر به قد (WHtR) و شاخص شکل بدن (ABSI) بود.
روش بررسی: در یک کارآزمایی نیمه تجربی، 70 پسر نوجوان مبتلا به IA (8/14 سال، kg/m² 4/24=BMI، ml/kg/min 38=VO2max) در تیر 1402 از شهر کرج انتخاب و به گروه های VR، INW، VR+INW و کنترل دسته بندی شدند. تمرینات مجزا و ترکیبی VR با و بدون تمرین INW (هفته ای سه جلسه 30 دقیقه ای)برای مدت دو و یا چهار هفته اجرا شد. پارامترها در ابتدا و دو مرحله پیگیری (دو و چهار هفته پس از مداخله) با ANOVA در اندازه گیری های مکرر آنالیز شد.
یافته ها: در ابتدای مطالعه، هیچ تفاوت معناداری در نمره IA یانگ بین گروه های کنترل و مداخله ها وجود نداشت (05/0P≥). IA میزان آمادگی قلبی تنفسی را کاهش می دهد. دو هفته مداخله ها تأثیر معنا داری بر VO2max داشت (05/0P≥). متعاقب چهار هفته مداخله INW، به صورت مجزا و ترکیبی با VR بهبود معناداری در مقادیر VO2max، WHtR و BAI نسبت به گروه کنترل مشاهده شد (01/0P≥).
نتیجه گیری: اگرچه بهبود VO2max با انجام تمرینات کوتاه مدت و میان مدت INW، VR و INW+VR حاصل می شود، اما مداخله طولانی تر یعنی چهار هفته یا بیشتر موجب بهبود شاخص های ترکیب بدنی جدید می شود.

راهکارهای سلامت دیجیتال برای مدیریت وزن بدن در بیماران دیابتی

رویا رجایی

زمینه و هدف: کنترل اضافه وزن و چاقی با کاهش خطر بیماری های مزمن مانند دیابت مرتبط است. یکی از کارآمدترین راهکارهای مدیریت وزن استفاده از ابزارهای دیجیتال به خصوص تلفن های هوشمند می باشد. این مطالعه با هدف شناسایی اپلیکیشین ها و رویکردهای مدیریت وزن بدن در بیماران دیابتی انجام شد.
روش بررسی: مطالعه حاضر یک مطالعه مروری سیستماتیک می باشد که در ابتدا با استفاده از مرور سیستماتیک مطالعات منتشر شده در حوزه سلامت دیجیتال برای مدیریت وزن در بیماران دیابتی از مهر 1401 تا مهر 1402جستجو شدند. جستجو در دو پایگاه داده Web of Science و PubMed با استفاده از کلمات کلیدی مرتبط انجام شد. پس از غربالگری و ارزیابی کیفی مستندات، هشت مطالعه انتخاب شد. سپس وب سایت های شرکت های تولیدکننده اپلیکیشن های شناسایی شده برای شناسایی ویژگی های هر اپلیکیشن بررسی شد.
یافته ها: در این مطالعه هشت برنامه تلفن همراه که برای مدیریت وزن بیماران دیابتی استفاده می شدند انتخاب شدند. این برنامه ها دارای کارایی بالقوه، مقبولیت بالا و تجربیات مطلوب در کاربران هستند. همچنین مدیریت دیابت و کیفیت زندگی با استفاده از این اپلیکیشن ها بهبود یافت.
نتیجه گیری: راه حل های سلامت دیجیتال بازبینی شده راه را برای رویکردی شخصی تر، جذاب‎تر و مؤثرتر برای مدیریت وزن بدن در بیماران دیابتی هموار می کند. با ادامه پیشرفت فناوری، این مداخلات دارای پتانسیل ایفای نقش محوری در بهبود خود مدیریتی دیابت، افزایش کیفیت زندگی و کمک به نتایج سلامت بهتر برای افراد مبتلا به دیابت است.

ارتباط بین شاخص توده بدنی (BMI) اولیه مادر و افزایش وزن دوران بارداری با پیامدهای بارداری: یک مطالعه مقطعی

ربابه حسینی سادات

زمینه و هدف: یکی از عوامل مؤثر بر نتیجه بارداری، شاخص توده بدنی اولیه و مقدار وزن گیری دوران بارداری است. هدف مطالعه حاضر، بررسی ارتباط بین BMI اولیه مادر و افزایش وزن دوران بارداری با پیامدهای بارداری بود.
روش بررسی: مطالعه مقطعی حاضر از شهریور 1400 تا شهریور 1401، روی 455 زن باردار مراجعه کننده به بیمارستان افضلی پور کرمان انجام شد. برای گردآوری داده ها، وزن اولیه مادر، قد مادر، میزان افزایش وزن طی بارداری و BMI محاسبه و به چهار طبقه پایین تر از نرمال، نرمال، اضافه وزن و چاق تقسیم شد. عوارض مادری-جنینی در فرم ثبت اطلاعات درج شد. برای تجزیه وتحلیل داده ها از روش های آمار توصیفی، تحلیلی و SPSS software, version 24 (IBM SPSS, Armonk, NY, USA) استفاده شد.
یافته ها: میانگین سن زنان 82/6±56/27 سال بود. BMI بیش از 40% آنها (4/44%)، نرمال (26-8/19) و بیش از 45% آنها دارای اضافه وزن 5/11-16 بودند (5/45%). بین BMI اولیه با افزایش وزن دوران بارداری (001/0=P)، دیابت بارداری (001/0=P) و وزن نوزادان (019/0=P) ارتباط معناداری وجود داشت. بین افزایش وزن دوران بارداری با زایمان زودرس (001/0=P)، زایمان طبیعی (001/0=P)، دیابت بارداری (001/0=P) و آپگار نوزادان (001/0=P) نیز ارتباط معناداری دیده شد.
نتیجه گیری: بالا بودن BMI مادر و افزایش وزن دوران بارداری می توانند موجب عوارضی در مادر و جنین شوند. بنابراین، مراقبت های دوران بارداری باید با دقت بیشتری انجام شوند و ارایه دهندگان مراقبت های خدمات سلامت، باید مادرانی را که BMI غیرطبیعی و افزایش وزن بارداری نامناسب دارند در گروه پرخطر و تحت مراقبت خاص قرار دهند تا عوارض مادری و جنینی به حداقل برسد.

بررسی اثربخشی کپسول گیاهی صداع بر سردردهای میگرنی و مقایسه آن با والپروات سدیم

نگین فخری

زمینه و هدف: والپروات سدیم خط اول درمان برای پیشگیری از حملات میگرنی است. صداع کپسول گیاهی است که توسط شرکت داروسازی بوعلی دارو براساس طب سنتی تولید می شود. هدف این مطالعه مقایسه اثر کپسول صداع و والپروات سدیم بر سردردهای میگرنی است.
روش بررسی: در این کارآزمایی بالینی دو مرکزی دوسوکور در کرمانشاه و همدان ( از آذر1400 تا تیر 1401)، 76 بیمار میگرن به طور تصادفی در دو گروه قرار گرفتند. به مدت سه ماه، یک گروه داروی روتین همراه کپسول صداع و گروه دیگر داروی روتین همراه کپسول والپروات مصرف کردند. اطلاعات دموگرافیک و بالینی طی سه ماه جمع آوری و با SPSS software, version 25 (IBM SPSS, Armonk, NY, USA) آنالیز شد.
یافته ها: نهایتا 76 بیمار (36 نفر در گروه صداع و 40 نفر در گروه والپروات) بررسی شدند. کاهش شاخص های سردرد بین دو گروه معنادار نبود به طوری که تعداد حملات (1/6±49/7 در مقابل 5/4±75/5، 183/0=P)، شدت حملات (6/1±66/5 در مقابل 8/1±34/6، 089/0=P)، مدت حملات (5/30±48/23 در مقابل 6/32±35/32، 069/0=P) و نمره ناتوانی ناشی از میگرن (3/77±94/53 در مقابل 2/104±94/95، 061/0=P) به ترتیب در گروه والپروات و صداع بود. فراوانی عوارض جانبی بین دو گروه تفاوت معناداری نداشت (12 نفر (35%) در گروه صداع در مقابل 21 نفر (55%) در گروه والپروات (090/0P=).
نتیجه گیری: در کاهش شاخص های سردرد و نمره MIDAS و همچنین عوارض جانبی تفاوت معنا داری بین دو گروه والپروات سدیم و صداع وجود نداشت.

ارتباط بین شاخص التهابی رژیم غذایی و شاخص فیتوکمیکال‌های رژیم غذایی با کبد چرب غیرالکلی

اسماعیل یوسفی راد

زمینه و هدف: براساس مطالعات انجام گرفته احتمالاًرژیم غذایی التهابی و فیتوکمیکال های غذایی هر دو با خطر ابتلا به کبد چرب غیرالکلی در ارتباط است. در این مطالعه ما ارتباط بین رژیم غذایی التهابی و رژیم غذایی فیتوکمیکالی را با ابتلا به NAFLD بررسی کردیم.
روش بررسی: در این مطالعه مورد-شاهدی 112 بیمار تازه شناسایی شده مبتلا به NAFLD مراجعه کننده به کلینیک بیمارستان شهید رحیمی خرم آباد در فاصله دی1400 تا فروردین 1401 و 112 فرد سالم فاقد NAFLD و هرگونه بیماری مزمن دیگر به عنوان گروه شاهد، با دامنه سنی 59-23 سال انتخاب شدند. اطلاعات عمومی، دموگرافیک، میزان فعالیت فیزیکی و دریافت غذایی به ترتیب با استفاده از پرسشنامه اطلاعات عمومی، پرسشنامه فعالیت فیزیکی و پرسشنامه نیمه کمی بسامد خوراک معتبر (FFQ) جمع آوری شد. انرژی دریافتی بین افراد دو گروه تعدیل شده بود. رژیم غذایی افراد بر اساس شاخص DII براساس چهارک بندی امتیازها به دو گروه ضدالتهابی و پیش التهابی تقسیم بندی شد.
یافته ها: نتایج نشان داد که در بررسی ارتباط بین امتیاز DII و NAFLD در مدل خام، در مدل اول، در مدل دوم و در مدل سوم ارتباط معنادار بین امتیاز DII با بروز NAFLD وجود دارد. برای بررسی ارتباط امتیاز DPI و NAFLD در مدل خام، در مدل اول، در مدل دوم، و در مدل سوم مقادیر OR به دست آمده نشان دهنده ارتباط غیرمعنادار بین دو شاخص فیتوکمیکال های غذایی و بروز NAFLD بود.
نتیجه گیری: نتایج ارتباط معکوسی بین پیروی از رژیم غذایی ضدالتهابی و خطر NAFLD نشان داد. اما ارتباط بین دریافت رژیم غذایی با شاخص فیتوکمیکال بالا و NAFLD دیده نشد.

ارزیابی ازدحام بخش اورژانس بیمارستان امام‌خمینی ارومیه براساس شاخص EDWIN

محمد رفیعی

زمینه و هدف: ازدحام در بخش اورژانس به عنوان یک معضل سیستم بهداشت عمومی مطرح می باشد و مطالعه حاضر با هدف ارزیابی ازدحام بخش اورژانس بیمارستان امام خمینی ارومیه بر اساس شاخص EDWIN انجام شد.
روش بررسی: این مطالعه به صورت توصیفی-تحلیلی و به روش مقطعی از اول فروردین لغایت 29 اسفند 1398 به شیوه نمونه گیری تصادفی ساده در بیماران مراجعه کننده به اورژانس بیمارستان امام خیمنی ارومیه انجام شد، که برای جمع آوری اطلاعات از چک لیست اطلاعات دموگرافیک استفاده و شاخص EDWIN محاسبه شد. سپس اطلاعات وارد SPSS software, version 18 (IBM SPSS, Armonk, NY, USA) شده و با کمک آمار توصیفی و تحلیلی تجزیه و تحلیل شد.
یافته ها: در این مطالعه نتایج نشان داد که از نظر فراوانی سطح تریاژ به ترتیب 4/5% سطح یک، 6/65% سطح دو، 3/26% سطح سه، 7/2% در سطح چهار و هیچ بیماری در سطح پنج نبود. از نظر شیفت مراجعه، 5/22% در شیفت صبح، 6/27% در شیفت عصر و 9/49% در شیفت شب مراجعه کرده بودند. میانگین شاخص EDWIN در 10 نوبت زمانی برابر با 30/5 (شلوغ) بود و 60% بازه های زمانی مورد بررسی شلوغ، 30% موارد ازدحام متوسط و در 10% خلوت بودند. تفاوت معناداری بین شلوغی اورژانس ( نوع روز) و نوع شیفت وجود نداشت.
نتیجه گیری: نتایج مطالعه حاضر حاکی از آن بود که در بیشتر روزهای مورد بررسی اورژانس براساس معیار EDWIN شلوغ ارزیابی شد. همچنین تفاوت معناداری بین شلوغی اورژانس بر حسب روز تعطیل یا کاری و همچنین شیفت کاری صبح، عصر و شب وجود نداشت.

برزخ مراقبتی برای پرستاران، مراقبت از بیماران مبتلا به دلیریوم، یک نامه به سردبیر

رضا عبدالهی