fa ارتباط عوامل اجتماعی و دموگرافیک با استعمال دخانیات در ساکنان شهرستان ساوجبلاغ <p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif">هر سال دخانیات مسئول مرگ حدود 5/3 میلیون نفر و یا به عبارتی یک مرگ در هر 9 ثانیه است. این تعداد در حال افزایش است و تا دهه 30-2020، به ده میلیون نفر در سال خواهد رسید، که 70% این موارد، در کشورهای در حال توسعه رخ خواهد داد. فاکتورهای اجتماعی- اقتصادی در گرایش افراد به استعمال دخانیات نقش دارند لذا به منظور تعیین این رابطه مطالعه مورد شاهدی بر مبنای جمعیت طراحی گردید.</font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"> <b>روش بررسی: </b>از روش نمونه‌گیری خوشه‌ای تصادفی چند مرحله‌ای استفاده شد و تعداد 25 خوشه ده‌تایی تعیین شد و از هر خانوار یک نفر انتخاب و همسایه فرد به عنوان کنترل در نظر گرفته شد. ارتباط فاکتورهای سن، جنس، وضعیت تأهل، بعد خانوار، سطح تحصیلات، وجود فرد سیگاری در خانواده، تعداد دوستان صمیمی و تعداد دوستان سیگاری با سیگار کشیدن توسط آزمون آماری رگرسیون لجستیک ارزیابی شد.</font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"> <b>یافته‌ها: </b>میانگین تعداد مصرف سیگار در افراد سیگاری مطالعه 6/14 نخ در روز بود. میانگین سن شروع مصرف سیگار 6/18 سال بود. 50% افراد تحت مطالعه در سن کمتر از 18 سال شروع به کشیدن سیگار نموده بودند. میانگین سالهای تحصیل در افراد غیرسیگاری به طور معنی‌داری بیش از افراد سیگاری بود. بین سطح تحصیلات و تعداد مصرف سیگار در روز یک رابطه معکوس به‌دست آمد که از لحاظ آماری معنی‌دار بود. رابطه مثبتی بین سن و تعداد مصرف سیگار به‌دست آمد (4/1-07/1، 95%CI، 2/1OR=). تعداد دوستان صمیمی و همین طور تعداد دوستان سیگاری در افراد سیگاری به طور معنی‌داری بیش از افراد غیرسیگاری بود. آنالیز چند متغیره ارتباط سن، تعداد دوستان سیگاری افراد را با وضعیت سیگار کشیدن نشان داد اما این ارتباط با جنس، وضعیت تأهل و تحصیلات معنی‌دار به‌دست نیامد. <br></font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"><b>نتیجه‌گیری: </b>این مطالعه ارتباط برخی از فاکتورهای مهم اجتماعی جمعیتی را با سیگار کشیدن نشان داد. از آنجا که در نیمی از موارد سن شروع مصرف سیگار در سنین کمتر از 18 سال اتفاق افتاده است به دلیل ایجاد اثرات تجمعی می‌تواند به عنوان عامل خطری برای اپیدمی بیماری‌های مرتبط با سیگار محسوب شود لذا برنامه‌های مداخله‌ای مناسب به منظور پایین آوردن مصرف سیگار ضروری به نظر می‌رسد.</font></p> <b>Background:</b> a number of factors such as socio-demographic and socioeconomic status have emerged as being associated with smoking. The main goal of the present study was to identify the relationship of socio-demographic factors and cigarette smoking, and to determine the indicators of smoking status in a community based case-control study. <br><b>Methods: </b>Using the random multistage cluster sampling method on the basis of family list kept in the health center, a head cluster was selected, and 25 clusters of 10 members each were chosen. One member was selected from each family to fill the questionnaire. The neighborhood method was used for selection of controls. The socio-demographic characteristics was assessed by a self administered questionnaire. Data analysis was performed using SPSS V-11.5 software. Logistic regression was used to assess the association of age, sex, marital status, family size, number of close friends, number of smoking friends, and presence of smokers in the family with smoking status. <br><b>Results: </b>The mean smoking consumption of smokers in this study was 14.6 per day. The mean age of smoking initiation was 18.6 years. Fifty percent of people initiated smoking at ages less than 18. The mean years of education were significantly higher in nonsmokers. A significant inverse relationship exists between the number of cigarettes smoked per day and educational levels. The positive association between number of cigarette smoked per day and age was found (OR=1.2, CI 95% 1.07-1.4). Number of smoking friends in smokers were significantly more than in nonsmokers. Multivariate analysis revealed that age, and number of smoking friends, could be predictors of smoking status. The association between sex, marital status, family size, and education with smoking status were not significant.<br><b>Conclusions:</b> This study revealed the association between several socio-demographic factors with smoking status. Antismoking strategies for adults tend to emphasize smoking cessation, preventing smoking initiation is also important during young adulthood. Anyway, educational interventions are highly suggested. سیگار،فاکتورهای اجتماعی جمعیتی Socio-demographic characteristics, smoking 32 40 http://tumj.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-662&slc_lang=fa&sid=1 Farshi S سوسن فرشی Yes Sedaghat M مجتبی صداقت No Meysamie A علی پاشا میثمی No Abdollahi E عشرت عبدالهی No