fa بررسی برخی از خصوصیات مرفولوژیک و ژنتیکی جمعیتهای آنوفل سوپرپیکتوس ناقل مالاریا در ایران <p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif">آنوفل سوپرپیکتوس یکی از ناقلین مهم مالاریا در ایران محسوب می‌شود. این گونه در تمام فلات ایران و نیز مناطق کوهستانی دامنه‌های سلسله جبال البرز و جنوب سلسله جبال زاگرس تا ارتفاع نزدیک به 2000 متر از سطح دریا و نیز در دشتهای ساحلی کناره بحر خزر و خلیج فارس یافت می‌شود. جمعیتهای مختلف این گونه نقشهای مختلفی در انتقال مالاریا در مناطق تحت اشغال خود به عهده دارند. بررسی‌های مورفولوژیک نشان داده که دو فرم متمایز بر اساس حلقه روی انتهای پالپ ماده‌ها در میان جمعیتهای مختلف این گونه وجود دارد. <br></font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"><b>روش بررسی: </b>در این مطالعه سایر خصوصیات مورفولوژیک و نیز تنوع ژنتیکی دو فرم مذکور در 35 جمعیت مختلف این گونه در ایران مورد بررسی قرار گرفتند. مطالعات مولکولی به کمک تکنیک PCR-RFLP وPCR-direct sequencing بر روی ژن سیتوکروم اکسیداز شماره 1 (COI) ژنوم میتوکندری انجام گرفت. <br></font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"><b>یافته‌ها:</b> نتایج بررسی‌های مورفولوژیک نشان دادند که دو فرم مذکور علاوه بر وجود و یا عدم وجود لکه روی پالپ از نظر طول نوار روشن انتهایی پالپ (01/0p<)، طول بال (05/0p<) و فاصله محل انشعاب رگبال 2 یا 4 تا انتهای بال (05/0p<) اختلاف معنی‌داری دارند. بررسی پراکندگی جغرافیایی دو فرم مورفولوژیک نشان داد که هر دو فرم در اکثر نقاط مختلف کشور به‌طور سیمپاتریک وجود دارند.</font></p><p align="right" dir="rtl"><font face="tahoma,arial,helvetica,sans-serif"> <b>نتیجه‌گیری: ‌</b>نتایج بررسی های تنوع ژنتیکی ژن سیتوکروم اکسیداز I به کمک 18 آنزیم مختلف و نیز تعیین توالی حدودbp 710 نشان داد که اختلافات مشخصی داخل یا بین جمعیتهای هر دو گروه وجود دارد ولی این تفاوتها ارتباطی با دو فرم مرفولوژیک مورد بررسی ندارند. برای تعیین وضعیت تاکسونومیک دقیق این هاپلوتایپهای ژنتیکی و نیز ارتباط آنها با انتقال مالاریا توصیه می‌شود مطالعات تکمیلی اکولوژیکی، سیتولوژیکی و ملکولی صورت پذیرد.</font></p> <p><strong>Background</strong><strong>: </strong>Anopheles superpictus is one of the main malaria vectors in Iran. The mosquitoes of this species are found throughout the Iranian plateau up to 2000 meters above sea level in the Alborz Mountains, south of the Zagros Mountains, and in the plains near the Caspian Sea and Persian Gulf. It has been reported that different geographical populations of An. superpictus play different roles in malaria transmission. Based on the presence or absence of a black spot/band on the apical segment of the female maxillary palpi, two morphological forms have been reported in this species. This work has been conducted to study other morphological features as well as the genetic structure of these two forms of An. superpictus in Iran. </p><p><strong>Methods</strong><strong>:</strong> The different morphological characteristics of 35 different populations were observed and recorded. An 887 bp portion of the mitochondrial DNA (mtDNA) cytochrome oxidase subunit I (COI) was amplified and assayed by restriction fragment length polymorphism (RFLP) using 18 enzymes and PCR-direct sequencing techniques.</p><p><strong>Results:</strong> Among the morphological characteristics studied, there are significant differences between the two forms with regard to the length of the palp light band (p<0.01), wing length (p<0.5), and the distance from the branching point of the II/IV veins to the tip of the wing (p<0.05). Results also revealed that these two forms are sympatric in most localities of Iran. RFLP analysis and sequences of about 710 bp of the gene showed that there was great variation between and/or within the populations, but these variations were not associated with the morphological forms.</p><p><strong>Conclusion</strong><strong>:</strong> This is the first comprehensive study on the morphological and molecular characteristics of An. superpictus in the literature. To determine the role of these morphological forms or genetic haplotypes in malaria transmission, further molecular, cytological, morphological, and epidemiological studies are necessary.</p> : آنوفل سوپرپیکتوس, مالاریا, مرفولوژی, ژنوم میتوکندری, واکنشهای زنجیره ای پلیمراز, ایران Anopheles superpictus, malaria, morphology, mtDNA, PCR, Iran 6 13 http://tumj.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-737&slc_lang=fa&sid=1 Shemshad K خدیجه شمشاد No گروه حشره شناسی Oshaghi1 MA محمد علی عشاقی moshaghi@sina.tums.ac.ir Yes گروه حشره شناسی Yaghoobi-Ershadi MR محمدرضا یعقوبی ارشادی No گروه حشره شناسی Vatandoost1 H حسن وطن دوست No گروه حشره شناسی Abaie MR محمدرضا عبائی No گروه حشره شناسی Zarei Z ذبیح اله‌ زارعی No گروه انگل شناسی پزشکی Faghih Naini F فرشته فقیه نائینی No گروه حشره شناسی Jedari M ملیحه  جداری No گروه حشره شناسی