زهرا طیبی میانه، فرنوش رشوند، فریبا عبدالهی،
دوره 26، شماره 3 - ( 7-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: اختلالات خواب در بیماران دیابتی نوع دو به علت ایجاد مقاومت به انسولین عامل خطری برای تشدید بیماری به شمار میرود. از اینرو بررسی عوامل مؤثر در بهبود خواب بیماران دیابتی یک ضرورت برای مراقبان سلامت است. مطالعه حاضر با هدف تعیین ارتباط بین کیفیت خواب و خودمدیریتی در بیماران مبتلابه دیابت نوع دو انجام گرفته است.
روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع توصیفی مقطعی است. تعداد 170 نفر از افراد مبتلا به دیابت نوع دو مراجعهکننده به مراکز درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی قزوین در سال 98-1397 به روش نمونهگیری در دسترس وارد مطالعه شدند. جهت جمعآوری دادهها از پرسشنامه استاندارد کیفیت خواب Kathy Culpepper Richards و ابزار خودمدیریتی دیابت (DSMQ) استفاده شد. دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS نسخه 21 و آمار توصیفی/ تحلیلی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت.
یافتهها: نتایج نشان داد میانگین نمره کیفیت خواب مبتلایان به دیابت نوع 2، 90/25±89/49 (دامنه بین 100-0) و میانگین نمره خودمدیریتی 80/6±82/31 (دامنه بین 48-0) بود. نتایج حاصل از آزمون همبستگی پیرسون نشان داد ارتباط معنادار بین کیفیت خواب با خودمدیریتی وجود دارد (05/0p<). همچنین مدل رگرسیون خطی گام به گام نشان داد حیطههای بهداشتی و فعالیت فیزیکی خودمدیریتی و متغیرهای وضعیت تأهل و وزن بیماران تأثیر معناداری بر کیفیت خواب آنها داشته است (05/0p<).
نتیجهگیری: نتایج مطالعه نشان داد افزایش میزان خودمراقبتی بیماران، استفاده از سیستمهای بهداشتی و مراقبتی، افزایش میزان فعالیت روزانه و داشتن وزن پایین میتواند به عنوان یک پیشگوییکننده در بهبود کیفیت خواب بیماران باشد. بنابراین فراهمسازی برنامههای زیرساختی نظیر آموزش مداوم و ارایه برنامههای مراقبتی متناسب با بیماران دیابتی جهت بهبود فعالیتهای خودمدیریتی، افزایش فعالیت فیزیکی روزانه، افزایش استفاده از سیستمهای بهداشتی، کنترل وزن ایدهآل، میتواند در بهبود کیفیت خواب این گروه از بیماران که سهم قابل توجهی از بیماریهای مزمن جوامع را به خود اختصاص میدهند، مؤثر باشد.
