بنفشه قربانی، پیرحسین کولیوند، ماجد دهقانی، فاطمه بهرامنژاد،
دوره 31، شماره 3 - ( 6-1404 )
چکیده
جنگ اخیر میان ایران و اسرائیل نمونهای از جنگهای ترکیبی مدرن است که تلفیقی از تهدیدهای سنتی و نوین شامل حملات سایبری، جنگ روانی، اطلاعاتی و زیستی را به نمایش گذاشت. نظام سلامت به عنوان یکی از اهداف کلیدی در این نوع درگیریها، از بعد انسانی و سایبری به شدت آسیبپذیر است و هرگونه اختلال در زیرساختها یا سامانههای دیجیتال آن میتواند پیامدهای جدی انسانی، اجتماعی و اقتصادی داشته باشد. تجربه کشورهایی مانند اوکراین، و کره جنوبی نشان میدهد که تقویت تابآوری سایبری، انسانی و مدیریتی نظام سلامت، شامل ایجاد مراکز پشتیبان، آموزشهای چندمهارتی، امنیت سایبری پیشرفته، و طراحی پروتکلهای واکنش سریع، نقش حیاتی در تضمین استمرار خدمات درمانی و کاهش آسیبها دارد. بنابراین، تدوین سیاستها و برنامههای ملی برای ارتقای تابآوری نظام سلامت در برابر تهدیدات ترکیبی، ضروری است و آمادگی امروز، ضامن تداوم سلامت فردا خواهد بود.
