زهرا خیری، سیده تکتم معصومیان، عطاءاله پورعباسی،
دوره 16، شماره 0 - ( ویژه نامه کاربست طرح های دو گروه اخلاق و آموزش پزشکی 1402 )
چکیده
کارآفرینی و تولید ثروت دانشبنیان، طی سالهای گذشته، از موضوعات مهم در نهادهای علمی و اجرایی، ازجمله نهادهای متولی سلامت است. مطالعهی حاضر به طراحی سرفصلهای توانمندسازی حرفهمندان گروه پزشکی برای نقشآفرینی مؤثر در اکوسیستم نوآوری و فناوری و دانشبنیان پرداخته است. بهمنظور انجامدادن این مطالعه از روش دامنهپژوهی استفاده شده است. پس از تعیین سؤالات پژوهش، با یک فرایند نظام مند دقیق، طیفی گسترده از ادبیات بررسی و سپس جستوجوی گلولهی برفی برای رصد مطالعات مرتبط بیشتر انجام شد. در مرحلهی بعد، مرتبطترین اطلاعات، استخراج و دادهها بر حسب نیاز، دستهبندی و مرتب شدند؛ سپس، خلاصهی نتایج در جداول آمار توصیفی و روایی ارائه گشتند. کدگذاری و تجزیه و تحلیل دادهها، بهصورت زوجی انجام شد. در انتها، حیطهها و سرفصلهای برنامهی درسی کارآفرینی، استخراج و در قالب فهرستی پیشنهادی تنظیم گردید؛ سپس، از روش گروه خبرگان، بهمنظور توافق بر سرفصلهای درسی و تدوین اهداف آموزشی در هریک، استفاده شد. در این مطالعه، ۵۲ توانمندی الزامی برای نقشآفرینی مؤثر حرفهمندان گروه پزشکی در اکوسیستم نوآوری و فناوری و دانشبنیان شناسایی شد. این توانمندیها در قالب هفده سرفصل درسی، دستهبندی و در نهایت در سه حیطهی انگیزش، دانش و مهارت مرتبط با کارآفرینی و دانش و مهارت مرتبط با کسب و کار، طبقهبندی شدند. با توجه به ماهیت کارآفرینی، ارائهی آموزشهای لازم با هدف ایجاد دیدگاهی جامع به فرصتها و نیازهای موجود در جامعه و همچنین فضای کسب و کارهای دانشبنیان از مفاهیمی پایهای است که باید در کنار کارآفرینی و کسب و کار گنجانده شود.
زهرا خیری، ایرج نبی پور، ندا مهرداد، آبتین حیدرزاده، افشین استوار،
دوره 16، شماره 0 - ( ویژه نامه کاربست طرح های دو گروه اخلاق و آموزش پزشکی 1402 )
چکیده
دانشگاه بهعنوان نهادی دانشمحور، بعد از دورهی ناپلئون ظهور کرد. در ابتدا، آموزش تنها هدف دانشگاه بود؛ ولی با پیشرفتهای قرن بیستم، پژوهش نیز به مأموریتهای دانشگاه اضافه شد. بهکارگیری فناوریهای دانشبنیان در بخش صنعت، مأموریت سومی را به دانشگاهها اضافه و دانشگاه را وارد عرصههایی نوین کرد. دانشگاههای نسل چهارم، با نگاه به چهار عنصر دانشگاه، صنعت، دولت و جامعهی مدنی دیدگاهی جامعتر را ارائه کردند؛ ازاینرو، در نسل بعدی (نسل پنجم)، علاوه بر این عناصر، محیط زیست نیز مدنظر قرار میگیرد. مستند حاضر، به بررسی شرایط مطلوب و الزامات مورد نیاز برای حرکت به سمت دانشگاههای نسل نوین (شامل دانشگاههای نسل سوم تا پنجم) پرداخته است. این مطالعه، مطالعهای مروری است که در آن ۱۸۷ مستند علمی از پایگاههای دادهی داخلی و خارجی، استخراج و پس از طی مراحل غربالگری، ۵۶ مستند برای انجامدادن مطالعه انتخاب شدند. در نهایت، با روش تحلیل محتوا، گزارههای مرتبط با هدف مطالعه، استخراج و دستهبندی گشتند. در این مطالعه، هفده مؤلفهی شرایط مطلوب برای حرکت به سمت دانشگاههای نسل نوین استخراج شد؛ همچنین، ۴۱ نمونه از الزامات دستیابی به این شرایط نیز استخراج و در ذیل هریک درج گردید. دانشگاههای نسل نوین، بهعنوان دانشگاههای بدون مرز و پاسخگو شناخته میشوند؛ لذا ارتباط و تبادل دانش و سرمایه و ارزش، با تمامی نهادهای خارج از دانشگاه در سطح محلی و ملی و بینالمللی و همچنین پاسخگویی به نیازهای ایجادشده در این سطوح، اصول اساسی دانشگاههای نسل نوین هستند. با توجه به ساختار ویژهی نظام سلامت کشور و زیرساختهایی که برای ارتباط با جامعه در این ساختار فراهم شده است، در صورت مهیاشدن سایر الزامات، این ساختار میتواند تسهیلکنندهی حرکت به سمت دانشگاههای علوم پزشکی نسل نوین باشد