محمدمهدی آخوندی، علیرضا میلانی فر، زهره بهجتی اردکانی، محمد تقی کروبی،
دوره 5، شماره 1 - ( (اسفندماه ویژه نامه اخلاق در پژوهش) 1390 )
چکیده
پیشرفت خیرهکنندهی علوم پزشکی در پرتو پژوهشها و تحقیقات چند دههی اخیر مزایای بیشماری از جمله ارتقای سطح سلامت، جلوگیری از ابتلا به بیماریهای مسری و درمان بسیاری از بیماریها را برای بشر به ارمغان آورده است. این روند علیرغم مزایای فوقالعادهی آن مخاطراتی را نیز برای افرادی که تحت پژوهش و تحقیق قرار میگیرند یا آن دسته از افراد که از زمرهی تحقیق و پژوهش محروم میشوند، ایجاد کرده است. از این رو، بحث اصول احترام به آسیبپذیری انسانی و تمامیت فردی در پژوهشها و تحقیقات پزشکی در حقوق داخلی بسیاری از کشورها و اسناد بینالمللی مورد توجه قرار گرفته است. مبانی فلسفی، اخلاقی و حقوقی اصول احترام به آسیبپذیری انسانی و تمامیت فردی مندرج در اسناد بینالمللی نه تنها با شریعت اسلامی و آموزههای الهی در تضاد نیست بلکه میتوان آن را در راستای اعمال تعالیم الهی در توجه به شأن، کرامت و تمامیت فردی همهی انسانها دانست. در پرتو چنین نگرشی از قانونگذار کشور انتظار میرود از یکسو با اقدامات تقنینی مناسب به حمایتهای قانونی از آحاد جامعه در قبال پژوهش، تحقیق و درمان پزشکی برآید و از سوی دیگر همگام با کشورهای پیشرفته با مشارکتی فعال در توسعه و ایجاد رویههای بینالمللی در این زمینه مشارکت کند.
