74 نتیجه برای دانش
اعظم پوراعما، منصوره عزیززاده فروزی، آذر اسدآبادی،
دوره 7، شماره 6 - ( 12-1393 )
چکیده
ارزشهای حرفهای پرستاری منجر به افزایش کیفیت مراقبت از بیمار و رضایت شغلی بین پرستاران میشود. با توجه به اینکه ارتقا ارزشهای حرفهای یک جنبهی مهم در آموزش پرستاری است؛ هدف از این مطالعه بررسی ارزشهای حرفهای دانشجویان نیمسال آخر کارشناسی دانشکدههای پرستاری استان کرمان است. در این مطالعهی توصیفی – مقطعی 152 نفر از دانشجویان نیمسال آخر کارشناسی پرستاری (93-92) پنج دانشکدهی پرستاری استان کرمان (کرمان، بم، جیرفت، زرند و رفسنجان) در مطالعه شرکت کردند. با استفاده از پرسشنامهای دو قسمتی ویژگیهای دموگرافیک دانشجویان و دیدگاه آنها نسبت به ارزشهای حرفهای پرستاری توسط مقیاس بازنگری شدهی ارزشهای حرفهای پرستاری در پنج بعد (مراقبت، عملگرایی، حرفهای شدن، اعتماد و عدالت) جمعآوری شد. پایایی اندازهگیری شده برای این پرسشنامه با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ 91/0 است. اطلاعات با آزمونهای توصیفی (میانگین و انحراف معیار)، استنباطی ناپارامتریک Mann-Withney U و ضریب همبستگیSpearman و در نرمافزار SPSS ویرایش 18 مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. از بین پنج بعد ارزش حرفهای، دانشجویان بیشترین میانگین نمره (6/4±8/37) را به بعد مراقبت و پایینترین میانگین نمره (92/1±68/12) را به بعد عدالت اختصاص داده بودند. بین سن و ارزش حرفهای همبستگی منفی معنیدار وجود داشت (02/0-=r، 01/0=P). آزمون Mann-Withney U نشاندهندهی ارتباط معنیداری بین جنسیت و ابعاد عملگرایی، اعتماد، حرفهای شدن و عدالت (05/0>P) و همچنین، بین میانگین کل نمرهی ارزش حرفهای و شهر محل تحصیل بود (003/0 P=). اولویتبندی ابعاد ارزش حرفهای از دیدگاه دانشجویان بهترتیب شامل بعد مراقبت، اعتماد، عملگرایی، حرفهای شدن و عدالت بود؛ اما دانشجویان در آستانهی فارغالتحصیلی از اهمیت برخی از ابعاد آگاهی کافی نداشتند؛ بنابراین، نیاز است تدبیری به کار رود که دانشجویان با بهرهگیری از برنامهریزی مناسب و استفاده از روشها و استراتژیهای مؤثر آموزشی در ارزشگذاری تمامی ابعاد توانمند شوند.
حبیبالله رعنایی کردشولی، موسی ایزدی، احمد الهیاری بوزنجانی،
دوره 8، شماره 2 - ( 4-1394 )
چکیده
هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی اثر عوامل فردی و سازمانی بر سخاوتمندی پرستاران در تسهیم دانش حرفهایشان با سایر همکاران است. برای این منظور، جهت گردآوری دادههای مورد نیاز از مجموعهای از پرسشنامههای پژوهشهای پیشین استفاده شده است و دادههای گردآوری شده از نمونه مورد بررسی (پرستاران شاغل در بیمارستان شهید بهشتی(ره) یاسوج) نیز با استفاده از آزمونهای توصیفی (نرمافزار SPSS) و همچنین، مدلسازی معادلات ساختاری مبتنی بر واریانس (نرمافزار Smart PLS) مورد تحلیل قرار گرفتند. طبق یافتهها، در میان عوامل سازمانی، جو سازمان، سرپرستی و اقدامات مدیریت منابع انسانی با میزان تأثیر 25/0، 10/0 و 05/0 ، بهترتیب، بیشترین تأثیر را بر سخاوتمندی دانشی پرستاران داشتهاند. همچنین، در میان ویژگیهای فردی نیز احساس لذت از کمک به دیگران (با میزان تأثیر 32/0) و اعتماد به همکاران (با میزان تأثیر 16/0)، بهترتیب دارای بیشترین تأثیر بر سخاوتمندی دانشی پرستاران بودند. این در حالی است که خودکارآمدی دانشی ادراکشدهی آنها، اثر معنیداری بر رفتار تسهیم دانش آنها نداشته است. بهعنوان نتیجهای کلی، میتوان گفت که ویژگیهای فردی (بهاستثناء خودکارآمدی دانشی) و عوامل سازمانی هر دو بر سخاوتمندی دانشی پرستاران مؤثر هستند؛ اما این تأثیرگذاری بهطور متوسط در میان عوامل فردی بیشتر است
مریم کریمی نقندر، نسرین توکلی، فریبا برهانی، محدثه محسن پور،
دوره 8، شماره 5 - ( 11-1394 )
چکیده
چکیده
برای داشتن عملکرد اخلاقی در پرستاری، در درجهی اول پرستاران باید ابعاد و مسائل اخلاقی را در حرفهی خود شناخته و نسبت به آن در تمام ارتباطات و مداخلات پرستار- بیمار حساس باشند. این حساسیت باید از ابتدای آموزش در دانشجویان شکل بگیرد تا نظام سلامت پایههای محکم و قوی داشته باشد. قرار گرفتن در محیط بالینی و آموزشی هر کدام بهنحوی بر حساسیت اخلاقی تأثیرگذار است. هدف از این مطالعه تعیین و مقایسهی میزان حساسیت اخلاقی دانشجویان سال سوم و چهارم پرستاری و پرستاران شاغل در دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد در سال 1393 است. در این مطالعهی توصیفی - مقطعی از پرسشنامهی حساسیت اخلاقی Lutzen استفاده شد. روایی و پایایی پرسشنامه مورد تأیید قرار گرفت. با توجه به فرمول حجم نمونه 110 نفر در هر گروه نمونهگیری شدند. نمونهگیری از دانشجویان سال سوم و چهارم بهصورت تصادفی و از پرستاران در دو مرحله (مرحلهی اول خوشهای و مرحلهی بعد تصادفی ساده) انجام شد. دادهها با استفاده از آمار توصیفی و تحلیلی با نرمافزار SPSS تجزیه و تحلیل شد.
میانگین و انحراف معیار نمرهی حساسیت اخلاقی در پرستاران 36/0±33/3 و دانشجویان پرستاری 35/0±27/3 بود و مقایسهی این دو گروه با آزمون آماری Independent T-test اختلاف معنیدار نشان نداد (05/0<P و 06/1-=t و 218=df). میانگین نمرهی حساسیت اخلاقی بر حسب ویژگیهای دموگرافیک تفاوت آماری معنیدار نداشت. میزان حساسیت اخلاقی در دانشجویان پرستاری و پرستاران دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد از حد مطلوبی برخوردار بود که این میتواند بهعنوان نقطهی قوتی برای برنامهریزان سیستم سلامت محسوب شود
حکیمه اسکندری سبزی، مریم حیدری، شهرزاد نظارات، مهسا موسوی، محمد امین حریزاوی، عاطفه زاهدی،
دوره 9، شماره 3 - ( 7-1395 )
چکیده
اخلاق در مراقبت، هستهی مرکزی ارزشهای پرستاری است و مفهومی مبنایی در حرفهی پرستاری بهشمار میرود و از آنجا که نوع نگرش نسبت به آن میتواند کیفیت مراقبت از بیمار را تحت تأثیر قرار دهد، این پژوهش توصیفی-تحلیلی با هدف تعیین نگرش دانشجویان پرستاری نسبت به کدهای اخلاق پرستاری، التزام به اخلاق در مراقبت و عدم صداقت علمی طی نمونهگیری سرشماری میان 150 دانشجوی پرستاری دانشکدهی علوم پزشکی آبادان در سال 1395 انجام شدهاست. پس از اخذ رضایت آگاهانه، پرسشنامهی طراحیشده توسط McCrink در سه بخش: 1) اطلاعات دموگرافیک 2) نگرش نسبت به کدهای اخلاق، التزام به اخلاق و رفتارهای خنثی کننده، 3) نگرش نسبت به عدم صداقت علمی توسط دانشجویان تکمیل شد. آمار توصیفی، آزمون Chi-Square و ضریب همبستگی Pearson در نرمافزار SPSS نسخهی 21 جهت آنالیز دادهها استفاده شد. نتایج نشان داد که بیشترین نگرش مثبت دانشجویان نسبت به کدهای اخلاق پرستاری و التزام به اخلاق در مراقبت بود و بیشترین نگرش منفی نسبت به رفتارهای خنثیکننده بود. کمتر از نیمی از شرکتکنندگان نسبت به عدم صداقت علمی نگرش منفی داشتند و حدود 40 درصد از دانشجویان وجود عدم صداقت علمی در همکلاسیها را گزارش کردند. کدهای اخلاق که از ارزشهای اخلاقی در کلاس درس و بالین است باید بهعنوان اجزا اصلی برنامههای آموزشی مورد توجه قرار گیرد و از بدو ورود آموزش داده
مرجان السادات عرشیها، خزر لایق، فاطمه نوغانی، ناصر صدقی گوی آقاج، ترانه تقوی لاریجانی،
دوره 9، شماره 3 - ( 7-1395 )
چکیده
توانایی افراد برای قرار دادن معیارهایی برتر که اثربخشی در کانون واکنشهای فردی را بهدنبال دارد هوش اخلاقی گفته میشود. هدف از پژوهش حاضر، تعیین همبستگی بین هوش اخلاقی و مهارتهای ارتباطی دانشجویان کارشناسی پرستاری دانشکدهی پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران در سال 96-1395بودهاست. مطالعهی حاضر یک پژوهش توصیفی- همبستگی است که در سال 1395 انجام گرفت. جامعهی پژوهش تمام دانشجویان کارشناسی پرستاری دانشکدهی پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی تهران بودند. نمونهها 204 نفر براساس معیارهای ورود که شامل: قبولی مستقیم در رشتهی پرستاری، عدم ابتلا به بیماریهای شناختهشده و رضایت جهت شرکت در پژوهش از بین تمام دانشجویان چهارسال پرستاری با روش نمونهگیری در دسترس وارد مطالعه شدند. برای جمعآوری دادهها از سه پرسشنامهی مشخصات جمعیتشناختی، هوش اخلاقی «Lennick و Kiel» و «مهارتهای ارتباطی Jerabek» استفاده شد. روایی و پایایی هر دو ابزار در مطالعات مشابه در کشور با استفاده از روش ضریب آلفای کرونباخ به ترتیب 88/0 و 71/0 مورد تایید قرار گرفته بود. پایایی در پژوهش حاضر به روش آلفای کرونباخ 85/0 و 81/0 برای دو پرسشنامه محاسبه شد. دادهها با نرمافزار SPSS نسخهی 19 و آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (آزمونهای آماری t مستقل، ضریب همبستگی Pearson و آزمون ANOVA ) تجزیه و تحلیل شدند.
یافتهها میزان هوش اخلاقی را با میانگین ۱۲/۷±98/71 از دامنهی (100-20) و مهارتهای ارتباطی دانشجویان را از دامنهی (170-34) با میانگین 67/۹±9/114 نشان داد. ضریب همبستگی Pearson نشان داد که بین هوش اخلاقی و مهارتهای ارتباطی دانشجویان پرستاری همبستگی مثبت و معنیداری وجود دارد (001/0≥P، 54/0=r). با افزایش هوش اخلاقی دانشجویان پرستاری، مهارتهای ارتباطی آنان ارتقاء مییابد. بنابراین، فراهم کردن زمینه برای تقویت هوش اخلاقی دانشجویان پرستاری پیشنهاد میشود.
منصوره اشقلی فراهانی، تهمینه صالحی، زهرا عرب عامری، فاطمه حاجی بابایی، آغا فاطمه حسینی، فاطمه غفاری،
دوره 9، شماره 4 - ( 7-1395 )
چکیده
همدلی، شرطی ضروری برای مراقبت پرستاری موثر است. یک رابطه همدلانه بین پرستار و بیمار به نتایج مثبت درمانی منتهی می¬شود و در محیط¬های آموزشی و درمانی موجب افزایش سازگاری دانشجویان پرستاری شده و حساسیت اخلاقی آنان را تحت تاثیر قرار می¬دهد. مطالعه حاضر با هدف تعیین همدلی دانشجویان پرستاری و ارتباط آن با مشخصات دموگرافیک آن¬ها در سال 1393-1392 انجام شد. مطالعه مقطعی از نوع توصیفی- تحلیلی بود که در آن به روش تصادفی طبقهای، 320 دانشجوی سال اول تا چهارم مقطع کارشناسی پرستاری شرکت کردند. داده¬ها با استفاده از پرسشنامه همدلی جفرسون ویژه دانشجویان پرستاری جمع-آوری شدند و سپس با استفاده از نرم¬افزار SPSS نسخه 18، آزمون¬های آماری تی¬تست مستقل، آنالیز واریانس یک¬طرفه و ضریب همبستگی پیرسون تجزیه و تحلیل شدند. میانگین نمره همدلی دانشجویان 11±103 بود و با افزایش سال تحصیلی، نمره همدلی نیز افزایش یافت. ارتباط معنی¬دار آماری بین جنس و همدلی وجود داشت و دانشجویانی که دوره ارتباط موثر را نگذرانده بودند، نمره همدلی بیشتری کسب کردند. به علاوه، با افزایش سن، نمره همدلی افزایش یافت و دانشجویان مجرد و شاغل، نمره همدلی بالاتری نسبت به دانشجویان متاهل و غیر شاغل به دست آوردند. ارتباط معنی¬داری بین نمره همدلی با علاقه مندی به رشته پرستاری، محل سکونت و معدل دانشجویان به دست نیامد. از آن جایی که ضعف ارتباطات بین فردی و پایین بودن احساس همدلی از موانع حساسیت اخلاقی است، تقویت همدلی از طریق آموزش می تواند به ارتقای اخلاق حرفه ای در دانشجویان پرستاری منجر شود. با توجه به ارتباط همدلی با سنوات تحصیلی دانشجویان در مطالعه حاضر، پیشنهاد می شود دانشکده ها از ترم های اول، دانشجویان را با اهمیت همدلی و چگونگی به کارگیری این مهارت در مراقبت از مددجویان آشنا سازند. همچنین در آموزش دانشجویان مذکر، به تقویت همدلی آنان با مددجویان توجه بیشتری صورت پذیرد.
اصغر سلیمی نوه، رضا سلیمی، نیکزاد عیسیزاده، فاطمه سلیمی، مریم پوررضاقلی،
دوره 10، شماره 0 - ( 1-1396 )
چکیده
اخلاق حرفهای بهعنوان بخشی از مبحث اخلاق، جزء لاینفک هر رشتهای است. نگارندگان مقالهی حاضر به دنبال یافتن پاسخ این پرسش بودهاند که آیا در قرآن و روایات، به اخلاق حرفهای در حوزهی پزشکی توجه شده است؟ همچنین نحوهی مواجههی این منابع را با بحث اخلاق حرفهای در پزشکی در کانون توجه قرار دادهاند. سپس، با ذکر مهمترین مبانی و اصول حاکم بر نظام آموزش پزشکی، درصدد تبیین اصول اخلاقی آن برآمدهاند. روش پژوهش، تحلیلیتوصیفی و با رویکرد قرآنیروایی بوده است که ضمن مرور برخی آیات قرآن، به مطالعه و شناسایی مواردی که بهعنوان اصول و مبانی اخلاق حرفهای، در ارتباط با حرفهی پزشکی بیشترین اهمیت را داشت پرداختهاند؛ البته موارد مهم دیگری نیز وجود دارد که در قالب کارهای پژوهشی دیگر میتوان به آنها پرداخت. توجه به مقالات و منابعی که در پیوند با این بحث نوشته شدهاند و راه را برای تحقیقات بعدی فراهم میکنند، همواره مد نظر نگارندگان بوده ست. به منظور بررسی اصول اخلاقی حاکم بر روابط میان دانشجو و استاد در حوزهی پزشکی، ابتدا با نگاه تفسیری به هر آیه، گزارههای اخلاقی تشکیلدهندهی مضامین و جهتگیریهای هر آیه استخراج و سپس نقش هدایتی هر کدام درج شده است؛ همچنین مفاهیم، جهتگیریها و نقش هدایتی هر کدام از آیات استخراج شده است. مهمترین مواردی که در کانون توجه قرار داشته عبارتاند از: استخراج آیات اخلاقی براساس مطالعهی تفاسیر معاصر، استخراج مفاهیم و مضامین اخلاقی بیانشده در تفاسیر، یافتن ارتباط میان مفاهیم اخلاقی، پرداختن به نقش هدایتی هر کدام از مفاهیم اخلاقی، مقولهبندی مضامین و موضوعات اصلی و فرعی مشترک آیات.
سیدمظفر ربیعی، نوین نیکبخش، سیمین موعودی،
دوره 10، شماره 0 - ( 1-1396 )
چکیده
در برنامهی تحول و نوآوری در آموزش علوم پزشکی، که بهعنوان بخشی از طرح تحول نظام سلامت، از سال ۱۳۹۴ به دانشگاههای علوم پزشکی کشور ابلاغ شد، بر اعتلای اخلاق حرفهای بسیار تأکید شده است. این مطالعه با هدف ارزیابی فعالیتهای اعتلای اخلاق حرفهای در دانشگاه علوم پزشکی بابل انجام گرفته است. در این مطالعهی توصیفی، تمامی اقداماتی که برای تحقق اهداف برنامهی اعتلای اخلاق حرفهای، در طول سالهای ۱۳۹۴ و ۱۳۹۵ در دانشگاه علوم پزشکی بابل انجام گرفته است به تفکیک عنوان، گروه هدف، حجم فعالیت و بروندادهای فرایند در فرم جمعآوری دادهها وارد شده و با دادههای قبل از سال ۱۳۹۴ مقایسه شدهاند. در مجموع، در طی دو سال اخیر، نوزده محور فعالیت در جهت اعتلای اخلاق حرفهای ثبت شده که شانزده فعالیت (۲/۸۴%)، متعاقب ابلاغ برنامهی تحول و نوآوری در آموزش در دانشگاه شکل گرفته است. حجم فعالیتهای انجامگرفته، ۱۰۰۸۸ نفر- ساعت و بیشتر محورهای فعالیتی انجامگرفته (دوازده فعالیت، ۲/۶۳%) در جهت تحقق هدف «تدوین الزامات ساختاری و برنامهای و استقرار نظام نیازسنجی، آسیبشناسی و ارتقای ارزشها و اخلاق حرفهای» بوده است. به دنبال استقرار برنامهی تحول و نوآوری در آموزش علوم پزشکی، در دانشگاه علوم پزشکی بابل نیز اقدامات متعدد جدیدی برای اعتلای اخلاق حرفهای انجام گرفته است.
معصومه خواجه احمدی، فائزه جهانپور،
دوره 10، شماره 0 - ( 1-1396 )
چکیده
حفظ حریم شخصی یکی از اساسیترین حقوق بیماران است که برگرفته از لزوم احترام به شأن و منزلت انسانی است. با توجه به اینکه دانشجویان امروز پرستاران فردا هستند که در زمان تحصیل و پس از آن با بیماران در تعامل و ارتباط مستقیم خواهند بود، بررسی عملکرد آنها در خصوص رعایت حریم شخصی بیماران امری ضروری است؛ لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی عملکرد حفظ حریم شخصی بیماران در دانشجویان کارآموز و کارورز پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر صورت پذیرفته است. این پژوهش یک مطالعهی توصیفی و مقطعی است. ۲۸۳ نفر از دانشجویان پرستاری و مامایی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر دارای ویژگی ورود به مطالعه بهصورت تمامشماری انتخاب شدند. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامهی روایی و پایاییشدهی حریم شخصی حیدری (۱۳۷۹) بود. تجزیه و تحلیل دادهها به کمک نرمافزار spss 23 و با بهکارگیری آزمونهای تی تست و آنوا انجام شد. نتایج مطالعه نشان داد که میانگین نمرهی حفظ حریم شخصی بیمار ۹۷/۱۱±۴۲/۹۰ بود. عملکرد دانشجویان در بعد فضای شخصی، قلمرو انسانی و بهطور کلی حریم شخصی بیمار خوب بود. بین میانگین عملکرد دانشجویان کارآموز و کارورز در بعد قلمرو انسانی 002/0 p-value= و حفظ حریم شخصی بیمار تفاوت آماری معناداری وجود داشت (018/0 p-value=). بین فاکتورهای جمعیتشناختی مقطع تحصیلی، قومیت و شغل دانشجویان با حفظ حریم شخصی بیمار نیز تفاوت آماری معنیدار بود. ازآنجاکه عملکرد دانشجویان در خصوص رعایت حریم شخصی بیماران در حد خوب بود، مسئولان و استادان بالینی باید برای حفظ وضعیت موجود، برنامهریزی و اقدامات لازم را مدنظر قرار دهند.
حسین درگاهی، هاجر معمایی،
دوره 10، شماره 0 - ( 1-1396 )
چکیده
مهمترین چالش سازمانها در قرن بیستویکم، تقویت بهرهوری نیروی انسانی ازطریق بهبود اخلاق کاری است؛ لذا هدف از این پژوهش، تعیین رابطهی بین اخلاق کاری و بهرهوری فردی کارکنان در دانشگاه علوم پزشکی تهران است. این مطالعه، پژوهشی توصیفیتحلیلی بود که بهصورت مقطعی، در گسترهی سالهای ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۵ انجام شد. جامعهی پژوهش را همهی کارکنان دانشگاه علوم پزشکی تهران (۱۵۲۹۰ نفر) تشکیل میداد. ازطریق «فرمول کوکران» حجم نمونهی پژوهش برابر ۳۷۵ نفر تعیین شد که متناسب با تعداد کارکنان در بیمارستانها و دانشکدههای دانشگاه انتخاب شدند. از پرسشنامهی استاندارد اخلاق شغلی ویکتور و کالن و پرسشنامهی مدل بهرهوری کارکنان هریس و گلداسمیت، بهعنوان ابزار پژوهش، استفاده شد. دادههای جمعآوریشده ازطریق نرمافزار SPSS ویرایش ۲۲، تحلیل و برای دستیابی به نتایج توصیفی، از میانگین و انحراف معیار و برای ارائهی نتایج تحلیلی، از آزمونهای «پارامتریک همبستگی» پیرسون و «رگرسیون خطی چندمتغیره» استفاده شد. نتایج بررسی نشان داد که بین بهرهوری فردی کارکنان با اخلاق کاری و ابعاد آن ارتباطی معنیدار وجود دارد؛ همچنین، مؤلفههای عدالت سازمانی، بیشترین و خیراندیشی مدیران کمترین ارتباط را با بهرهوری کارکنان نشان داد. علاوه بر این، بین جنسیت با اخلاق کاری ارتباط معنیدار و مستقیم و بین سن و میزان تحصیلات با اخلاق کاری ارتباط معنیدار و معکوس به دست آمد. ۸۶ درصد از تغییرات بهرهوری کارکنان نیز تحت تأثیر اخلاق کاری و ابعاد آن نشان داده شد. بهمنظور افزایش بهرهوری کارکنان، تقویت مبانی اخلاق فردی، ایجاد جو سازمانی سالم و ایمن و رعایت ملاحظات اخلاقی توسط مدیران و سرپرستان، پیشنهاد میشود.
سمانه رازقی، رضا یزدانی، امیر راعی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
با توجه به قابلیت ارتقای هوش هیجانی در تمام طول عمر، در صورت اثبات رابطهی معنیدار بین هوش هیجانی و مهارتهای اخلاقی، میتوان با برنامهریزیهای لازم، گامهای مثبتی را برای ارتقای مهارتهای اخلاقی دانشجویان برداشت. هدف از مطالعهی حاضر بررسی ارتباط هوش هیجانی با مهارتهای اخلاقی دانشجویان سال سوم و آخر دانشکدهی دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران بود. در این مطالعهی مقطعی، همهی دانشجویان سال سوم و آخر دانشکدهی دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران، به روش سرشماری وارد مطالعه شدند. از شرکتکنندگان در مطالعه در یکی از کلاسهای درسی خواسته شد که پرسشنامهی فارسیشده و استانداردشدهی هوش هیجانی بار-اون (Bar-On Emotional Quotient Inventory: EQI) و پرسشنامهی استانداردشدهی مهارتهای اخلاقی (Moral Skills Inventory) را پر کنند. در نهایت، اطلاعات بهدستآمده از نظر آماری تجزیه و تحلیل شد. نتایج بررسیهای آماری نشاندهندهی وجود رابطهی معنیدار بین برخی مؤلفههای هوش هیجانی با برخی حوزههای مهارتهای اخلاقی است. بااینحال بین نمرهی کل هوش هیجانی و نمرهی کل مهارتهای اخلاقی رابطهی معنیدار دیده نشد. نمرهی کل مهارتهای اخلاقی دانشجویان با هیچیک از ویژگیهای دموگرافیک رابطهی معنیداری نداشت. دانشجویان متأهل بهطور معنیداری در حوزهی شجاعت اخلاقی امتیاز بهتری داشتند (۰۳/۰=P). یافتههای پژوهش حاضر نشان داد که نمرهی کلی هوش هیجانی و مهارتهای اخلاقی در دانشجویان دندانپزشکی رابطهی معنیداری با یکدیگر ندارند.
طلیعه خلیفی، نعیمه سیدفاطمی، مرجان مردانیحموله، حمید حقانی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
سلامت معنوی، سبب رسیدن به کمال در زندگی میشود. وقتی سلامت معنوی به خطر افتد، فرد احساس میکند معنای زندگیاش را از دست داده است. در حرفهی پرستاری، خدمات مراقبتی و سلامت معنوی به یکدیگر مرتبطاند؛ بنابراین، ضروری است برای ارائهی خدمات بهتر به بیماران، سلامت معنوی پرستاران ارتقا یابد. هدف تحقیق حاضر، تعیین تأثیر آموزش معنویت بر سلامت معنوی دانشجویان پرستاری بود. این مطالعهی نیمهتجربی، با مشارکت 76 دانشجوی کارشناسی پرستاری، در تهران، انجام شد. نمونهها به شیوهی تصادفی ساده، انتخاب و با روش تخصیص تصادفی، به دو گروه ۳۸نفرهی آزمون و کنترل، تقسیم شدند. مداخله برای گروه آزمون، طی چهار هفته، هر هفته یک جلسهی شصتدقیقهای، انجام شد. گروه کنترل، مداخلهای دریافت نکرد. چهار هفته پس از مداخله، از هر دو گروه، پسآزمون گرفته شد و محتوای ارائهشده به گروه آزمون، به گروه کنترل نیز، داده شد. پرسشنامهی تحقیق، مقیاس سلامت معنوی / پالوتزیان و الیسون بود. در تحلیل دادهها، آزمون تی مستقل، اختلافی معنادار را قبل از مداخله در نمرهی سلامت معنوی دو گروه، نشان نداد (0/62 P= و0/49- t=). در مرحلهی پسآزمون، میانگین نمرهی یادشده در گروه آزمون، در مقایسه با گروه کنترل، افزایش داشت (0/03 P<و 2/14-t= ). پس از مداخله، آزمون تی زوجی، بیانگر افزایشی معنادار در نمرهی سلامت معنوی دانشجویان گروه آزمون، بود (0/001 P< و 4/39- t=)؛ اما اختلافی در دانشجویان گروه کنترل در مراحل پیش و پس آزمون، دیده نشد (0/79 P= و 0/25- t=). آموزش معنویت، بر سلامت معنوی دانشجویان پرستاری مؤثر بود؛ پیشنهاد میشود به آموزش معنویت بهعنوان یکی از راهکارهای ارتقای سلامت معنوی دانشجویان توجه شود.
مرجان مردانی حموله، معصومه احمدی، نعیمه سیدفاطمی، حمید حقانی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
همدلی، یکی از پیششرطهای اساسی پرستاری برای مراقبت مؤثر از بیمار است. از طرفی، معنویت نیز یک جزء مهم در روابط پرستار و بیمار به شمار میآید. هدف از این مطالعه، تعیین ارتباط همدلی با نگرش معنوی در دانشجویان پرستاری بود. در این مطالعهی توصیفی و همبستگی، نمونهها ۲۷۲ نفر از دانشجویان پرستاری در سه دانشگاه علوم پزشکی شهر تهران بودند که در سال ۱۳۹۶ به روش نمونهگیری در دسترس، انتخاب شدند. دادهها با استفاده از فرم مشخصات جمعیتشناختی و ابزارهای روا و پایاشدهی همدلی و نگرش معنوی گردآوری، سپس با بهرهگیری از آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و استنباطی (ضریب همبستگی پیرسون، آزمون تی مستقل و آزمون آنالیز واریانس) تحلیل شدند. میانگین نمرهی همدلی دانشجویان 982/106±65/14 بود که از میانهی نمرهی ابزار (۶۰)، بالاتر بود. همچنین، میانگین نمرهی نگرش معنوی آنان 79/115± 8/15 بود که از میانهی نمرهی ابزار (۸۶)، بیشتر گزارش شد. نتایج حاصل از ضریب همبستگی پیرسون نشان داد، بین همدلی و نگرش معنوی، همبستگی مثبت و معنادار وجود دارد (۰/۰01 ,p=۲۶۵ /۰r=). افزونبراین، در میان مشخصات فردی، بین همدلی با جنس، سال تحصیلی، معدل، علاقه به رشته و وضعیت اشتغال، ارتباط معنادار وجود داشت (۰/05p<)؛ بهعلاوه، بین نگرش معنوی با علاقه به رشته و وضعیت اشتغال نیز ارتباط معنادار به دست آمد (۰/05p<). نتایج پژوهش نیز، از این فرضیه که میان همدلی و نگرش معنوی ارتباط وجود دارد، حمایت میکند. ازآنجاکه بین همدلی و نگرش معنوی در دانشجویان پرستاری ارتباط معنادار وجود داشت، به نظر میرسد با ارتقای نگرش معنوی دانشجویان پرستاری، همدلی آنان نیز افزایش مییابد.
مصطفی ایماز، طاهره اعتراف اسکوئی، مسلم نجفی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
داروسازان، بهعنوان عضوی از تیم سلامت، در انجام وظایف حرفهای خود با چالشهای اخلاقی زیادی روبهرو میشوند. هدف این پژوهش، بررسی وضعیت رعایت اخلاق حرفهای داروسازی در داروخانهها و تعیین چالشهای اخلاقی موجود و ارائهی راهحلهایی برای بهبود آن بود. پژوهش حاضر مطالعهای توصیفیتحلیلی است که در سالهای ۱۳۹۴ تا ۱۳۹۵ با بهکارگیری پرسشنامهی استانداردشده برای سنجش میزان رعایت اصول کد اخلاق حرفه ای داروسازی و با نظرخواهی از استادان و دانشجویان دانشکدهی داروسازی تبریز انجام گرفت. امتیاز بهدستآمده برای هر یک از اصول کد اخلاق حرفهای داروسازی نمایانگر رعایت هر یک از این اصول در سطح متوسط و بالاتر بود؛ اما در ارائهی مطلوب مشاورهی دارویی به بیماران، تعامل با پزشکان، تحویل دارو بدون نسخهی معتبر و پذیرش مسئولیت حرفهای از سوی داروسازان، کاستیهائی وجود دارد. همچنین، 5/71 درصد استادان و 5/75 درصد دانشجویان، درآمد ناکافی داروساز، مشکلات اقتصادی داروخانه، ایرادهای نظام بیمه، عدم فرهنگسازی دربارهی جایگاه داروساز، آموزش ناکافی مسائل اخلاق حرفهای در دانشگاه، پزشکسالاری نظام سلامت و اعطای هدایا از سوی شرکتهای دارویی را از عوامل اثرگذار در رعایت اخلاق حرفهای اعلام کردند. بنابراین، برای بهبود هرچه بیشتر وضعیت اخلاق حرفهای داروسازی، مدیریتی جامع ضروری است و باید آموزش اخلاق حرفهای و نهادینهکردن آن، توجه به مشکلات اقتصادی داروسازان و داروخانهها، اصلاح عملکرد سازمانهای بیمه، فرهنگسازی برای ارتقای جایگاه داروساز و نظارت جدی متولیان نظام سلامت بر عملکرد داروخانهها و شرکتهای دارویی مورد توجه قرار گیرند.
رضا یزدانی، مجتبی آصفی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
هوش اخلاقی، بهعنوان یکی از ابعاد هوش میتواند چارچوبی برای عملکرد صحیح انسانها فراهم آورد و این عملکرد در محیطهای بالینی از جمله دندانپزشکی میتواند بسیار مهم و ضروری باشد؛ لذا مطالعهی حاضر به بررسی هوش اخلاقی در دانشجویان سال اول و ششم دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران میپردازد. مطالعهی توصیفی حاضر، در سال ۱۳۹۷ به صورت مقطعی بر روی ۱۰۶ نفر از دانشجویان سال اول و ششم دندانپزشکی انجام پذیرفته است. افراد بررسیشده به صورت سرشماری انتخاب و اطلاعات بر اساس پرسشنامهی هوش اخلاقی لنیک و کیل جمعآوری شدند. بررسی دادهها با استفاده از نرمافزار SPSS 22 و تستهای آماری توصیفی و تحلیلی صورت گرفت. میانگین هوش اخلاقی در دانشجویان دندانپزشکی سال اول و ششم مشابه بود و تفاوت آماری نداشت (P-value= 0/64). در بررسی نتایج دانشجویان سال اول، فقط بین هوش اخلاقی و تحصیلات مادر (P-value= 0/026) و سطح وضعیت اقتصادی خانوادهی آنان (P-value= 0/009)ارتباط غیرمستقیم یافت شد؛ اما در دانشجویان سال ششم، تنها ارتباط بین هوش اخلاقی و سطح وضعیت اقتصادی خانواده به صورت مستقیم بود (P-value= 0/015) . یافتههای پژوهش نشان میدهد هوش اخلاقی دانشجویان دندانپزشکی، حین تحصیل تغییرات معناداری نداشته که این نتیجه بیانگر عدم تأثیرگذاری سیستم آموزشی، بر هوش اخلاقی دانشجویان دندانپزشکی، در حین تحصیل است.
محمد خدایاری فرد، باقر غباری بناب، فرامرز سهرابی، عبدالله خرّمی مارکانی، عنایتالله زمانپور، رؤیا راقبیان، غلامعلی افروز، ولیالله فرزاد، نسرین محمودی، بهنوش زینعلی زاده، نرگس تنکمانی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
هوش معنوی مجموعهای از قابلیتهای معنوی فردی است که به سازگاری و رفتار حل مسأله کمک میکند. هدف مطالعهی حاضر تعیین ابعاد نظری و تعیین روایی ساختاری مقیاس هوش معنوی مبتنی بر بافت فرهنگی و دینی در دانشجویان ایران بود. در این مطالعهی روششناختی تلفیقی، ابتدا با بررسی مقیاسهای موجود، 62 گویه انتخاب شد. در بخش کیفی با 67 نفر از دانشجویان مصاحبه شد و 42 گویهی دیگر مقیاس استخراج گردید. در بخش کمّی، برای تعیین روایی سازه از تحلیل عاملی استفاده شد. نمونههای پژوهش هزار نفر از دانشجویان بود که به شیوهی تصادفی طبقهای انتخاب شدند. کمیتهی اخلاق دانشگاه تهران، مجوز اخلاقی این پژوهش را صادر کرده است. با تحلیل عاملی، تعداد گویهها از 104 به 39 گویه کاهش یافت. از بین ده عامل مدل نظری، هفت عامل در مجموع 21/60 درصد از واریانس کل مقیاس را تبیین نمود. این هفت عامل، زیر عنوانهای فهم معنا و تأثیر امور دینی، درک و بسط حالات آگاهی و فراروندگی، درک پدیدهی متعالی در ورای موجودات هستی، تفکر انتقادی وجودی، توانایی تولید معنای شخصی، حل مسائل با استفاده از منابع معنوی و سازگاری معنوی در روابط بینفردی نامگذاری و طبقهبندی شدند. پایایی مقیاس بر اساس همسانی درونی گویهها بین 731/0 تا 906/0 و پایایی کل مقیاس 945/0 بود. مقیاس 39 گویهای هوش معنوی با ویژگیهای روانسنجی مطلوب و الگوی ساختار عاملی قابل قبول و مبتنی بر آموزههای دینی و فرهنگی ایران میتواند بهعنوان ابزاری روا و پایا در جامعهی دانشجویی ایران کاربرد داشته باشد.
زهره کهنسال، نصرت عوضنژاد، بهناز باقریان، فائزه جهانپور،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
داشتن عملکرد حرفهای در پرستاری، نیازمند آشنایی با مسائل اخلاقی حرفهی پرستاری و حساسیت به آنها در ارتباط با بیماران است. این حساسیت، بهعنوان زیربنای اخلاق پرستاری، باید از ابتدای آموزش پرستاری مدِنظر قرار گیرد. هدف مطالعهی حاضر، بررسی میزان حساسیت اخلاقی دانشجویان پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بوشهر بود. این مطالعهی توصیفیمقطعی، با استفاده از پرسشنامهی استاندارد حساسیت اخلاقی پرستاران در تصمیمگیری، به بررسی حساسیت اخلاقی 73 دانشجوی پرستاری پرداخت. روایی و پایایی پرسشنامه در مطالعات پیشین تأیید شده بود (8/0=α). ابعاد پرسشنامه عبارت بود از: «میزان احترام به استقلال مددجو»، «میزان آگاهی از نحوهی ارتباط با بیمار»، «میزان دانش حرفهای»، «تجربهی مشکلات و کشمکشهای اخلاقی»، «بهکارگیری مفاهیم اخلاقی در تصمیمگیریهای اخلاقی» و «صداقت و خیرخواهی». امتیاز 0تا50، بهعنوان حساسیت اخلاقی کم، 50تا75، متوسط و 75تا100، زیاد در نظر گرفته شد. همهی دانشجویان پرستاری ترم سوم و هشتم دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، در سال 1395، بهصورت سرشماری، وارد مطالعه شدند. میانگین حساسیت اخلاقی دانشجویان، در سطح متوسط بود (90/13±15/68). بیشترین میانگین، مربوط به «صداقت و خیرخواهی» و کمترین، مربوط به «میزان دانش حرفهای» و «بهکارگیری مفاهیم اخلاقی در تصمیمگیریهای اخلاقی» بود. میانگین حساسیت اخلاقی دانشجویان ترم هشتم، بیشتر از ترم سوم بود. حساسیت اخلاقی دانشجویان با ترم تحصیلی آنها ارتباطی معنیدار داشت (000/0=p). پایینبودن حساسیت اخلاقی در پرستاران، منجر به تصمیمگیری نامناسب در آنها میشود؛ بنابراین، لازم است برنامههای آموزشی مناسبی برای افزایش حساسیت اخلاقی پرستاران و دانشجویان پرستاری از ابتدای تحصیل در نظر گرفته شود.
رضا بیات ترک، آلما علیخواه، فاطمه علی تنه، زهرا مصطفویان، آرزو فرجپور،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
امروزه تنها دانش و مهارت آکادمیک برای ارائهی خدمات سلامت باکیفیت، کافی نیست. با وجود پیچیدگیهای محیط درمانی، اخلاق بخش جدانشدنی تصمیمگیریهای درمانی است و بیتوجهی به آن میتواند بر کیفیت خدمات ارائهشده و سلامت سازمانی اثر سوء بگذارد. در این مطالعهی مقطعی 214 دانشجوی پزشکی و پرستاری به روش سرشماری، نسخهی فارسی پرسشنامهی چهل سؤالی لنیک و کیل را که روایی صوری و محتوایی آن تأیید و پایایی آن 0.94 در مطالعات قبلی گزارش شده است، تکمیل نمودند. میانگین نمرهی هوش اخلاقی دانشجویان پزشکی و پرستاری به ترتیب 74.07±8.26 و 76.44±7.10به دست آمد. میانگین نمرات هوش اخلاق دانشجویان پزشکی و پرستاری دارای اختلاف آماری معنادار (p=0.025) بود و نیز بین نمرات دانشجویان سال اول و آخر، تفاوت آماری معناداری (p=0.002) دیده شد. همچنین، در بین مؤلفههای هوش اخلاقی نمرهی مؤلفهی درستکاری بهطور معناداری در دانشجویان پزشکی (p=0.003) بالاتر بود. نمرهی هوش اخلاقی دانشجویان در این مطالعه، در طبقهی خوب قرار داشت؛ ولی این وضعیت میتواند به خیلی خوب و عالی هم ارتقا پیدا کند. وجود اختلاف معنیدار در نمرهی هوش اخلاقی دانشجویان سال اول و آخر نشاندهندهی تأثیر کوریکولوم آموزشی در این زمینه است. وجود اختلاف معنیدار نمرهی مذکور در بین گروههای پزشکی و پرستاری نیز نشان داد که برنامه و محیط آموزشی بر تکامل هوش اخلاقی اثر دارد؛ لذا با توجه به نقش کوریکولوم آموزشی بر هوش اخلاقی و تأثیر اثباتشدهی هوش اخلاقی بر کیفیت عملکرد حرفهای، باید ابعاد اخلاقی و حرفهای در آموزش بالینی، بیشازپیش ارزشیابی شده و تحت نظارت و تأکید بیشتری واقع شوند.
فرزان عضدی، سیدهمریم موسوینسب، نیلوفر دوانی، پریسا میرزایی، فائزه جهانپور،
دوره 12، شماره 0 - ( 1-1398 )
چکیده
حقوق بیمار از اساسیترین حقوقی است که باید کادر درمانی به آن توجه کند. در این میان، بررسی و مقایسهی دیدگاه دانشجویان پزشکی سال اول و آخر، برای آگاهی دانشجویان از نکات اخلاقی ارائهی خدمات از اهمیتی ویژه برخوردار است؛ لذا این طرح با هدف مقایسهی دیدگاه دانشجویان پزشکی سال اول و آخر دربارهی میزان رعایت منشور حقوق بیمار در دانشگاه علوم پزشکی بوشهر انجام شد. این مطالعه، پژوهشی توصیفیتحلیلی و مقطعی است که 113 نفر از دانشجویان پزشکی سال اول و آخر دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، به روش نمونهگیری سرشماری، در آن شرکت داشتند. ابزار گردآوری دادهها، پرسشنامهای برگرفته از منشور حقوق بیمار بود که روایی و پایایی آن در مطالعات پیشین تأیید شده بود. آنالیز دادهها ازطریق آزمونهای تی مستقل و همبستگی پیرسون با نرمافزار SPSS v 19 انجام گرفت. میانگین نمرهی دیدگاه دانشجویان دربارهی میزان رعایت حقوق بیمار در بین دانشجویان سال اول 90/13±36.76 و در میان دانشجویان سال آخر 08.8±63.71 بود که از نظر آماری معنیدار است (p<0.05). در بین دانشجویان سال اول و آخر، اکثر دانشجویان، بهترتیب 52% و 84%، دیدگاهی نسبتاً مطلوب دربارهی رعایت حقوق بیمار داشتند. بین فاکتورهای دموگرافیک با دیدگاه دانشجویان، ارتباط آماری معنیداری مشاهده نشد. نمرهی دیدگاه دانشجویان در رابطه با رعایت حقوق بیمار، در بین دانشجویان سال آخر کمتر از دانشجویان سال اول بود؛ لذا پیشنهاد میشود برای ارتقای دیدگاه دانشجویان در این باره، در طی سالهای تحصیل، تلاش و برنامهریزی شود.
افروز کرزبر، کبری رشیدی، رضوان مرادی، شیرین پیرزاد، مهدی بیرجندی،
دوره 12، شماره 0 - ( 1-1398 )
چکیده
توانمندی نگرش مثبت و عملکرد مناسب پرستاران در رویارویی با واقعهی مرگ، به میزانی زیاد، از اعتقادات مذهبی آنها اثر میپذیرد. یک متغیر مهم مذهبی، نوع جهتگیری مذهبی درونی (عملیکردن باورهای دینی در همهی رفتارها و اعمال) و بیرونی (استفادهی ابزاری از بهجاآوردن باورهای دینی، برای کسب منافع مادی) آنهاست. هدف این مطالعه، بررسی رابطهی جهتگیری مذهبی و نگرش به مرگ دانشجویان پرستاری بود. نوع پژوهش، مقطعیهمبستگی بود. 202 نفر دانشجوی پرستاری دانشکدههای پرستاری دانشگاه علوم پزشکی لرستان، در سال تحصیلی ۱۳۹۶-۱۳۹۷، با روش نمونهگیری طبقهای تصادفی، انتخاب شدند. ابزارهای مطالعه، شامل پرسشنامههای جهتگیری مذهبی آلپورت و مقیاس استاندارد نگرش به مرگ (DAP-R) بودند. بعد از کسب رضایتنامهی کتبی، مشارکتکنندگان، پرسشنامهها را تکمیل کردند. دادهها، با نرمافزار SPSS 18 و آزمونهای آماری تی مستقل و ضریب همبستگی پیرسون، تجزیه و تحلیل شدند. مشخصات دموگرافیک مشارکتکنندگان عبارت بود از: 51.5 درصد زن، میانگین سنی 21.7 سال، 89.6 درصد مجرد، 95.5 درصد دانشجوی مقطع کارشناسی، 53 درصد مقیم خوابگاه، 94.6 درصد شیعه و 50.5 درصد دارای تجربهی دیدن مرگ. میانگین نمرهی جهتگیری مذهبی درونی، بیشتر از بیرونی و در دو جنس، یکسان بود. تفاوت میانگین نمرهی جهتگیری درونی با پذیرش فعالانهی مرگ، همبستگی مثبت (0.001P<) و با اجتناب از مرگ، همبستگی معکوس منفی معناداری داشت (0.17-/0.01p=). جهتگیری بیرونی، با ترس از مرگ و پذیرش با گریز، همبستگی مثبت معناداری نشان داد (0.001P<). تفاوت میانگین نمرهی هر دو جهتگیری مذهبی، برحسب جنسیت، وضعیت ﺗﺄهل و مذهب، معنادار نبود (0.001P>). بین ترس از مرگ و اجتناب از آن و پذیرش با گریز، برحسب جنسیت و از نظر پذیرش یا گریز با داشتن تجربهی دیدن مرگ، ارتباطی معنادار دیده شد (0.01p=). بین نگرش به مرگ و تجربهی مرگ خانواده، ارتباطی معنادار وجود نداشت (0.001p>). یافتهها نشان دادند که نوع جهتگیری مذهبی دانشجویان پرستاری و ارتباط آن با نگرش به مرگ و پذیرش یا گریز از آن، عاملی ﻣﺆثر بر سلامت افراد و کیفیت ارائهی مراقبت از بیماران محتضر، است.