حقوق بیماران در کشورهای مختلف تحت تأثیر زمینههای اقتصادی، اجتماعی، اخلاقی و فرهنگی آنان میباشد. توسعه و اجرای قوانین مربوط به حمایت از حقوق بیماران نیز تابعی از این شرایط است. هدف از این مطالعه بررسی میزان رعایت حقوق بیماران از دیدگاه آنان میباشد. مطالعهی حاضر توصیفی - مقطعی بوده که در 14 بیمارستان تابعهی دانشگاه علوم پزشکی تهران بر روی 700 بیمار بستری در سال 1387 صورت گرفته است. از پرسشنامهی بررسی رعایت حقوق بیمار با روایی محتوا و پایایی 87 درصد جهت جمعآوری اطلاعات و از آمار توصیفی جهت تجزیه و تحلیل اطلاعات استفاده شد.
نتایج نشان داد که در اکثر مواقع (60 درصد) ارتباط کادر درمانی با بیمار مناسب است. در زمینهی برخورداری از اطلاعات در حدود 3/47 درصد مواقع اطلاعات مناسب از بیماری، روشهای مراقبتی و ... به بیمار داده میشود؛ خلوت بیمار در 55 درصد موارد حفظ میشود و در 36 درصد مواقع از پاراوان برای معاینهی بیمار استفاده میگردد. در 54 درصد مواقع نیز مراقبت با کیفیت بالا ارائه میگردد. برخورداری از آموزش در 53 درصد موارد رعایت میشود. در حالی که حق اختیار و استقلال رأی بیمار در 36 درصد موارد رعایت میشود و تنها در 17 درصد موارد این حق جهت تغییر پزشک و یا پرستار به بیمار داده میشود. محرمانه بودن اطلاعات و رازداری در 56 درصد و رضایت آگاهانه در 65 درصد موارد رعایت میگردد.
پرسنل تیم درمانی در طی کار با بیمار با در نظر گرفتن حقوق اساسی بیمار، میتوانند کارآیی و کیفیت مراقبت بهداشتی ارائه شده را به حداکثر برسانند. اگر چه بیمارستانها تقریباً نیمهی راه رعایت حقوق بیمار را پشت سر گذاشتهاند ولی ضرورت آموزش کادر درمانی از یکسو و بالا بردن آگاهی بیماران از حقوق خود از سوی دیگر جهت ارتقاء رضایتمندی بیماران ضروری است.
