6 نتیجه برای سلامت معنوی
باقر لاریجانی، فرزانه زاهدی، زینب پور ذهبی، سمانه تیرگر، فاطمه میرزایی ،
دوره 7، شماره 3 - ( 6-1393 )
چکیده
از طرح موضوع سلامت معنوی (spiritual health) در مجامع علمی حدود پنج دهه میگذرد و با وجود مطالعات زیادی که تاکنون در این زمینه انجام شدهاست، همچنان اتفاقنظری روی تعریف و مؤلفههای آن وجود ندارد. این در حالی است که یکی از ویژگیهای بارز معارف اسلامی - با قدمتی چند صد ساله- پرداختن به سلامت معنوی میباشد. گرچه توجه به ابعاد مختلفی که امروزه در سلامت معنوی بیان میشود، میتواند ارزشمند بوده و اندکی فراتر از نگاه محدود مادی باشد، لکن پرداختن به سلامت معنوی از نگاه معارف اصیل اسلامی و سیرهی عالمان بزرگ، افقی جدید را در این حیطه باز خواهد نمود. در این راستا، این مقاله بهصورت یک مطالعهی کتابخانهای و با مرور برخی از کتب علامه حسنزاده آملی، تلاشی است برای ارائهی تعریفی ساده و کاربردی از سلامت معنوی و مؤلفههای آن از منظر ایشان. رهآورد این مطالعه، سلامت معنوی را همان سلامت نفس (مصطلح در متون فلسفه وعرفان اسلامی) میداند که عمدتاً رابطهی متقابلی با سلامت مراتبی از روح (روح بخاری) و نیز جسم سالم دارد. همچنین، سبک زندگی را بهعنوان عامل اصلی در سلامت این مراتب روح و در نتیجه سلامت معنوی مورد توجه قرار میدهد. بیان مصادیقی از سیرهی علمی و عملی علامه حسنزاده آملی، مؤلفههای تأثیرگذار بر سلامت معنوی را ملموستر نمودهاست
طلیعه خلیفی، نعیمه سیدفاطمی، مرجان مردانیحموله، حمید حقانی،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
سلامت معنوی، سبب رسیدن به کمال در زندگی میشود. وقتی سلامت معنوی به خطر افتد، فرد احساس میکند معنای زندگیاش را از دست داده است. در حرفهی پرستاری، خدمات مراقبتی و سلامت معنوی به یکدیگر مرتبطاند؛ بنابراین، ضروری است برای ارائهی خدمات بهتر به بیماران، سلامت معنوی پرستاران ارتقا یابد. هدف تحقیق حاضر، تعیین تأثیر آموزش معنویت بر سلامت معنوی دانشجویان پرستاری بود. این مطالعهی نیمهتجربی، با مشارکت 76 دانشجوی کارشناسی پرستاری، در تهران، انجام شد. نمونهها به شیوهی تصادفی ساده، انتخاب و با روش تخصیص تصادفی، به دو گروه ۳۸نفرهی آزمون و کنترل، تقسیم شدند. مداخله برای گروه آزمون، طی چهار هفته، هر هفته یک جلسهی شصتدقیقهای، انجام شد. گروه کنترل، مداخلهای دریافت نکرد. چهار هفته پس از مداخله، از هر دو گروه، پسآزمون گرفته شد و محتوای ارائهشده به گروه آزمون، به گروه کنترل نیز، داده شد. پرسشنامهی تحقیق، مقیاس سلامت معنوی / پالوتزیان و الیسون بود. در تحلیل دادهها، آزمون تی مستقل، اختلافی معنادار را قبل از مداخله در نمرهی سلامت معنوی دو گروه، نشان نداد (0/62 P= و0/49- t=). در مرحلهی پسآزمون، میانگین نمرهی یادشده در گروه آزمون، در مقایسه با گروه کنترل، افزایش داشت (0/03 P<و 2/14-t= ). پس از مداخله، آزمون تی زوجی، بیانگر افزایشی معنادار در نمرهی سلامت معنوی دانشجویان گروه آزمون، بود (0/001 P< و 4/39- t=)؛ اما اختلافی در دانشجویان گروه کنترل در مراحل پیش و پس آزمون، دیده نشد (0/79 P= و 0/25- t=). آموزش معنویت، بر سلامت معنوی دانشجویان پرستاری مؤثر بود؛ پیشنهاد میشود به آموزش معنویت بهعنوان یکی از راهکارهای ارتقای سلامت معنوی دانشجویان توجه شود.
ثریا قلیپور خانمیری، علیرضا خدائی، مرجان شیرازی، خدیجه نظیری،
دوره 11، شماره 0 - ( 1-1397 )
چکیده
یکی از مهمترین عوامل اثرگذار بر رفتار سازمانی، رضایت شغلی پرستاران است. سلامت معنوی پرستاران از عوامل جداییناپذیری است که بر ارتقای رضایت شغلی آنها تأثیر میگذارد. هدف از این پزوهش بررسی ارتباط سلامت معنوی و رضایت شغلی پرستاران بوده است. روش پژوهش توصیفیتحلیلی بوده و جامعهی آماری آن را همهی پرستاران بیمارستان شهدای تبریز تشکیل دادند. در پژوهش حاضر 155 نفر به شیوهی تصادفی ساده انتخاب شدند. ابزار تحقیق شامل دو پرسشنامهی سلامت معنوی پولتزین و الیسون و پرسشنامهی رضایت شغلی میته سوتا بود. به منظور تجزیه و تحلیل دادهها از آمار توصیفی (فراوانی، درصد، میانگین، انحراف معیار) و آمار استنباطی (تی مستقل، پیرسون، اسپیرمن، ANOVA و آزمون تعقیبی توکی) استفاده شد. یافتهها نشان داد که بین سلامت معنوی پرستاران و رضایت شغلی آنها ارتباط مستقیم و معنیداری وجود داشت (05/0< (p. همچنین میانگین نمرهی سلامت معنوی پرستاران (64/13) 85/89 و میانگین نمرهی رضایت شغلی آنان (63/12 ) 89/61 بود که هر دو بهطور معنیداری از سطح متوسط بالاتر بودند (05/0< (p. بین نوع استخدام، سن و جنسیت با رضایت شغلی رابطهای معنیدار وجود داشت (05/0< .(p بر اساس یافتههای پژوهش به مسئولان ذیربط پیشنهاد میشود برای افزایش رضایت شغلی پرستاران، به مقولهی سلامت معنوی و راهکارهای ارتقای آن توجهی ویژه داشته باشند؛ زیرا افزایش سلامت معنوی موجب افزایش رضایت شغلی پرستاران و در نهایت ارائهی بهتر خدمات مراقبتی به بیماران خواهد شد.
فرشید شمسایی، مرضیه جهانی صیاد نویری، ناصر محمدقلی مزرجی، شیرین رنجبر، مهدی خزائی، زهرا مقصودی،
دوره 13، شماره 0 - ( 1-1399 )
چکیده
تجربهای نامطلوب، تحت عنوان «دیسترس اخلاقی»، از مسائل عمدهای است که پرستاران هنگام تصمیمگیری اخلاقی با آن روبهرو هستند. بعد معنوی، از ابعاد اثرگذار بر دیسترس اخلاقی آنان است؛ لذا این مطالعه، با هدف تعیین ارتباط سلامت معنوی با دیسترس اخلاقی پرستاران شاغل در بخش اورژانس انجام گرفت. در این مطالعهی توصیفیتحلیلی،140 پرستار شاغل در اورژانس مراکز آموزشیدرمانی شهر همدان، بهصورت سرشماری، شرکت داشتند. دادهها، ازطریق پرسشنامهای سهقسمتی، شامل اطلاعات دموگرافیک و پرسشنامهی سلامت معنوی پولوتزین و الیسون و پرسشنامهی دیسترس اخلاقی کورلی جمعآوری شد. دادهها، پس از جمعآوری، با آزمون کای دو و ضریب همبستگی پیرسون و ازطریق نرمافزار SPSS، نسخهی 16، تجزیه و تحلیل شدند. میانگین سنی شرکتکنندگان 31/7 ±9/31 سال بود. نمرهی سلامت معنوی و دیسترس اخلاقی اکثر پرستاران، در حد متوسط بود. بین سلامت معنوی، با شدت دیسترس اخلاقی پرستاران، همبستگی منفی و معنیدار مشاهده شد (200/0- =r ، 05/0 =p)؛ بدین معنی که هرچه نمرهی سلامت معنوی پرستاران بالاتر بود، دیسترس اخلاقی آنها شدتی کمتر داشت. نتایج نشان میدهد سلامت معنوی، پارامتری مؤثر در کاهش دیسترس اخلاقی در پرستاران است؛ بنابراین، پیشنهاد میشود در ارتقای سلامت پرستاران به بعد معنوی نیز، توجه شود.
نسرین رسول زاده، عباس عباس زاده،
دوره 17، شماره 0 - ( 10-1403 )
چکیده
یکی از مهمترین ابعاد عملکرد پرستاران، میزان پایبندی آنان به اصول اخلاق حرفهای است که میتواند متأثر از سلامت معنوی پرستاران باشد. توجه بیشتر به مسائل معنوی، مانند ایمان، هدفداربودن در زندگی و پایبندی اخلاقی موجب کاهش اضطراب و عوارض ناشی از آن میشود. جنبههای معنوی زندگی باعث میشود، فرد در برابر کمبودها و مشکلات، بردباری بیشتر و در ارتباط با افراد دیگر جامعه نیز، رفتار مناسب داشته باشد. دستیابی به اطلاعات سلامتی پرستاران برای پیگیری وضعیت سلامتی، مستلزم داشتن اطلاعات صحیح و برخط است؛ لذا، این پژوهش با هدف تعیین مؤلفههای معنویت سامانهی پایش سلامت پرستاران انجام شد. این پژوهش در دو مرحله انجام شد. مرحلهی اول با رویکرد تحلیل محتوا، با ۲۵ مشارکتکننده و در مرحلهی دوم، با استفاده از رویکرد دلفی در چهار نوبت و با ۵۱ نفر مشارکتکننده انجام گرفت. روش نمونهگیری، مبتنی بر هدف بود و پرستاران و دیگر متخصصان، مشارکتکنندگان در این پژوهش بودند. روش جمعآوری اطلاعات در مرحلهی اول، با استفاده از مصاحبهی نیمهساختاریافته و سؤالات هدایتکننده دربارهی پایش سلامت پرستاران بود. در مرحلهی دوم، از پرسشنامه با سؤالات بازپاسخ استفاده شد که در چهار نوبت در اختیار مشارکتکنندگان قرار داده شد. پس از دریافت پاسخها، گویههایی که بیش از ۷۵درصد متخصصان دربارهی آن توافق داشتهاند، عبارات نهایی ساختار اطلاعات سامانهی پایش سلامت را تشکیل دادند. بخشهای کیفی با استفاده از آنالیز محتوای هدایتشده، تجزیه و تحلیل شدند. نتایج مرحلهی اول در بخش کیفی، پس از بررسی اظهارات مشارکتکنندگان، طبقهی آرامش معنوی در طبقهی اصلی استواری در ستونهای پایش سلامت منتج شد. مشارکتکنندگان، اعتقاد به خدا و خدمت به انسانها را موجب برقراری آرامش در خود میدانستند. همهی مشارکتکنندگان، نیاز به بررسی سلامت معنوی را در پایش سلامت، امری ضروری نمیدانستند. در اظهارات آنها، رفتار مذهبی و سلامت معنوی با یکدیگر، یکسان تصور میشد و آن را مقولهای درونی میپنداشتند؛ چراکه در بستری فرهنگیمذهبی زندگی میکنند. نتایج مرحلهی دوم در بخش دلفی نشان داد، متخصصان توافق جمعی داشتند که بررسی سلامت معنوی پرستاران ضرورت دارد؛ اگرچه پرستاران بررسی سلامت معنوی و ایجاد آن را در سامانه ضروری نمیدانستند؛ لیکن به نظر میرسد، اگر پرستاران از سلامت معنوی خود غفلت کنند، در شناسایی نیازهای معنوی و انجامدادن مراقبت معنوی لازم برای بیماران با مشکل مواجه میشوند؛ لذا پیشنهاد میشود، در پیادهسازی و اجرای سامانهی پایش سلامت، مؤلفهی بررسی سلامت معنوی پرستاران با توجه به فرهنگ ایرانی مدنظر قرار گیرد تا کاربران بتوانند سلامت معنوی خود را ارزشیابی کنند.
اکرم حیدری، مرتضی حیدری، باقر لاریجانی، علی محمد مصدق راد،
دوره 18، شماره 1 - ( 1-1404 )
چکیده
سلامت معنوی، داشتن هدف و معنا در زندگی و احساس تعلق به چیزی فراتر از خود است که آرامش درونی، رضایت و شادی را تقویت میکند. این پژوهش با رویکرد کیفی و روش پدیدارشناسی تفسیری در سال ۱۴۰۳ انجام شد. با مصاحبههای نیمهساختاریافته با ۴۷ نفر از سیاستگذاران، مدیران، استادان، کارکنان و دانشجویان، ۱۸۳ منفعت آموزش سلامت معنوی در دانشگاههای علوم پزشکی شناسایی و در شش گروه منفعت برای استادان، دانشجویان، کارکنان، بیماران، جامعه و دانشگاه دستهبندی شدند. برای استادان، آموزش معنویت موجب ارتقاء آگاهی اخلاقی، افزایش انگیزه، رضایت شغلی، تعهد و بهبود کیفیت آموزش میشود. تقویت معنویت در دانشجویان نیز به کسب مهارتهای ارتباطی و همدلی بیشتر، کاهش استرس و اضطراب و ارتقاء تواناییهای حرفهای آنان یاری میرساند. کارکنان سلامت نیز از کاهش خطاهای پزشکی، افزایش تابآوری، بهبود روابط اجتماعی و ارتقاء کیفیت مراقبتها بهرهمند میشوند؛ همچنین، بیماران با مراقبت معنوی، استرس و افسردگی کمتری را تجربه کرده، سلامت روان و کیفیت زندگیشان بهبود یافته و روند درمانشان سریعتر پیش میرود. آموزش سلامت معنوی در سطح جامعه نیز، به رفتارهای اجتماعی مثبتتر و جامعهای سالمتر منجر میشود؛ افزونبراین، دانشگاهها با اجرای این آموزشها میتوانند برنامههای جامعتر، پژوهشهای بینرشتهای، اخلاق حرفهای و تربیت نیروهای سلامت جامعنگر را توسعه دهند و بر اعتبار و بهرهوری خود بیفزایند. آموزش سلامت معنوی در دانشگاههای علوم پزشکی ایران با اثرگذاری مثبت بر استادان، دانشجویان، کارکنان، بیماران، جامعه و دانشگاه، موجب بهبود سلامت روانی و حرفهای، ارتقاء کیفیت آموزش، افزایش بهرهوری و اعتبار نظام آموزش عالی سلامت کشور میشود.
