محمد حسن امامیان، علی عالمی، منصوره فاتح،
دوره 7، شماره 3 - ( 9-1390 )
چکیده
مقدمه و اهداف: بیماریهای غیرواگیر در همه جوامع قسمت اعظم بار بیماریها را به خود اختصاص میدهند. عوامل خطر ایجاد کننده این بیماریها کمتر بررسی شده و نابرابری در این عوامل اهداف سلامت برای همه را تحت تأثیر قرار میدهد. بررسی نابرابری
اقتصادی-اجتماعی در عوامل خطر بیماریهای غیر واگیر و شناسایی عوامل مؤثر بر این نابرابری در شهرستان شاهرود اهداف این مطالعه هستند.
روش کار: دادههای نظام مراقبت غیرواگیر شهرستان شاهرود در سال 83 مورد بررسی قرار گرفت. برای تعیین متغیر وضعیت
اقتصادی- اجتماعی، از روش آنالیز مولفه اصلی (principal component analysis) استفاده گردید. هر یک از عوامل خطر بیماریهای غیر واگیر در سطوح مختلف این متغیر بررسی و شاخص تمرکز (Concentration Index) محاسبه شد. برای بررسی علل ایجاد کننده نابرابری این شاخص به عوامل مؤثر از آنالیز تجزیه (decomposition analysis) استفاده شد.
نتایج: شاخص تمرکز برای فشارخون، مصرف سیگار، بی حرکتی و تغذیه نامناسب به ترتیب برابر 141/0- ،191/0- ،046/0- و 091/0- محاسبه گردید و اختلاف منحنی تمرکز در مورد این عوامل از خط برابری معنیدار بود. این شاخص برای دیابت، چاقی و کلسترول بالا معنیدار نبود. سن، شغل کارمندی، مجرد بودن، زندگی در روستا و وضعیت اقتصادی پایین از عوامل مهم مؤثر بر این نابرابریها هستند.
نتیجهگیری: بررسی شاخص و منحنیهای تمرکز نشان دهنده وجود نابرابری قابل توجه در بعضی از عوامل خطر بیماریهای غیرواگیر در شهرستان شاهرود میباشد. مطالعات با حجم نمونه بیشتر و متغیرهایی که وضعیت اقتصادی-اجتماعی را بهتر توصیف کند، پیشنهاد میگردد.
