علیاصغر فخری دمشقیه، حمیده حسننژاد، علیرضا باهنر،
دوره 20، شماره 1 - ( دوره 20، شماره 1، بهار 1403 )
چکیده
مقدمه و اهداف: حضور باقیماندههای آنتیبیوتیکی در مواد غذایی از جمله تخممرغ خطر بالقوهای علیه سلامت عمومی محسوب میشود. هدف از مرور نظاممند حاضر ارزیابی فراوانی نسبی باقیماندههای آنتیبیوتیکها در تخممرغهای عرضه شده در ایران بود.
روش کار: پایگاههای داده پابمد، اسکوپوس، وب آف ساینس، گوگل اسکالر، مگیران، پایگاه مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی، و ایرانداک مورد جستجو قرار گرفت. عنوان و چکیده نتایج به دست آمده از نظر معیارهای ورود و خروج، توسط دو مرورگر به صورت مستقل از هم غربالگریشد. معیارهای ورود شامل مقالاتی بود که به زبانهای انگلیسی یا فارسی بوده و فراوانی نسبی باقیماندههای آنتیبیوتیکی را در تخممرغها در ایران برآورد کردهاند، و معیار خروج شامل پژوهشهایی بود که متن کامل آنها در دسترس نبود. دادههای شیوع، سال انتشار، نوع آزمون تشخیصی، و مکان نمونهگیری از مقالات مرتبط استخراج شد.
یافتهها: از 217 نتیجه به دست آمده، 11 مقاله وارد مرور نظاممند شد. آزمون تشخیصی الایزا (6 مقاله) فراوانترین آزمونه تشخیصی مورد استفاده بود. از نظر پراکندگی جغرافیایی مکان نمونهگیری، بیشترین تعداد بررسیها در استان آذربایجان شرقی (4 بررسی) و از نظر باقیماندههای آنتیبیوتیکها، شیوع حضور باقیماندههای 7 خانواده آنتیبیوتیک و 12 نوع آنتیبیوتیک بررسی شده بود و تتراسایکلینها (5 مقاله، 6 ارزیابی) دارای بیشترین تعداد بررسی بود. همچنین، بیشترین فراوانی نسبی گزارششده مربوط به باقیمانده تتراسایکلین (100 درصد) در شهرستان اصفهان و کلرامفنیکل (75 درصد) در شهرستان تبریز بود.
نتیجهگیری: باقیماندههای تتراسایکلین و کلرامفنیکل دارای بیشترین فراوانی نسبی در تخممرغها در ایران بودند.
علیاصغر فخری دمشقیه، حسامالدین اکبرین، روزبه بشر، محمدرضا شیرزادی، زهرا بلوکی، نرگس قاسمزاده،
دوره 21، شماره 1 - ( دوره 21، شماره 1، بهار 1404 )
چکیده
مقدمه و اهداف: هاری در سطح جهان خطر برای سلامت عمومی محسوب میشود. هدف از این مطالعه تعیین مقدار و روند هزینههای ناشی از سرم ضدهاری و واکسن هاری در ایران بین سالهای 1394 و 1401 بود.
روش کار: با استفاده از دادههای کشوری از فروردین 1394 تا فروردین 1401، مقدار هزینه ناشی از سرم ضدهاری، واکسن هاری انسانی، و مجموع هزینههای این دو تعیین شدند. روند سالانه هزینه ناشی از سرم، واکسن، و مجموع هزینه این دو با استفاده از رگرسیون Joinpoint با حداکثر یک نقطه اتصال تعیین شد.
یافتهها: بیشترین هزینههای سرم و واکسن هاری به ترتیب در سالهای 1400 و 1399 (58/3 و 6/874 میلیون دلار آمریکا) مشاهده شدند. میانگین درصد تغییر سالانه از نظر آماری معنیدار (0/001>p) و نشاندهنده روند افزایشی هزینههای ناشی از مصرف سرم ضدهاری بود. روند هزینه واکسن بین سالهای 1394 و 1399 افزایشی و درصدهای تغییر سالانه بین سالهای 1394 و 1399 (0/001>p) و سال 1400 (0/001>p) از نظر آماری معنیدار بودند. برای مجموع هزینههای سرم ضدهاری و واکسن هاری، میانگین درصد تغییر سالانه از نظر آماری معنیدار (0/001>p) و نشاندهنده روند افزایشی آن در ایران بود.
نتیجهگیری: کمترین مقدار هزینه ناشی از واکسن هاری در سال 1400 مشاهده شد که ممکن است به علت رخداد پاندمی کووید-19 باشد. برای کاهش خسارتهای ناشی از هاری، تولید داخلی سرم ضدهاری، پیادهسازی اقدامهای کنترلی هاری در جمعیت سگهای بدون سرپرست، و افزایش آگاهی جمعیت عمومی در زمینه حیوانگزیدگی بهویژه سگگزیدگی توصیه میشود.
