مریمسادات ساداتی، عارفه فردوسی، مجید اکرمی، آرمین گرجیان، مژگان اکبرزاده جهرمی، یاسمین دهقان،
دوره 16، شماره 2 - ( 4-1404 )
چکیده
زمینه و هدف: ملانومای پوستی یکی از تهاجمیترین سرطانهای پوست با پتانسیل بالای متاستاز و مرگومیر قابل توجه است. شاخصهایی نظیر عمق ضایعه، وضعیت حاشیه جراحی و درگیری غدد لنفاوی نقش تعیینکنندهای در پیشآگهی و انتخاب روش درمانی دارند. در ایران نیز گزارشها حاکی از روند رو به افزایش بروز این بیماری است و ارائهی دادههای اپیدمیولوژیک و بالینی در سطح منطقهای میتواند راهگشای سیاستگذاریهای درمانی باشد.
روش اجرا: در این مطالعه مقطعی ـ گذشتهنگر، کلیه بیماران مبتلا به ملانومای پوستی که طی سالهای ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۲ در بیمارستان شهید فقیهی شیراز تحت عمل جراحی قرار گرفتند بررسی شدند. اطلاعات جمعیتشناختی، محل ضایعه، اندازه و عمق تومور، نوع هیستوپاتولوژیک، روش جراحی، وضعیت حاشیهها و نیاز به جراحی مجدد از پروندهها استخراج و با استفاده از آزمونهای آماری توصیفی و تحلیلی مورد بررسی قرار گرفت.
یافتهها: در مجموع ۸۴ بیمار وارد مطالعه شدند (2/51% مرد و 8/48% زن). شایعترین نوع هیستوپاتولوژیک، ملانوم بدخیم (۳۱%) بود و ضایعات بیشتر در دست (6/28%) و پا (4/21%) مشاهده شد. بیشترین اندازه ضایعات بین 5/2 سانتیمتر (9/36%) بود. تنها 4/2% بیماران ضایعات سطحیتر از ۱ میلیمتر داشتند، در حالی که 9/11% دارای ضایعات عمیقتر از
۵ میلیمتر بودند. برداشت تومور (Excision) شایعترین روش جراحی (8/54%) بود. در 6/53% بیماران حاشیه جراحی سالم گزارش شد و 9/61% بیماران نیازمند جراحی مجدد بودند.
نتیجهگیری: یافتهها نشان میدهد ملانومای پوستی در جنوب ایران عمدتاً در اندامهای انتهایی بروز کرده و نرخ بالای جراحی مجدد بیانگر ضرورت برنامهریزی دقیقتر جراحی و تشخیص زودهنگام است.