13 نتیجه برای نوع مطالعه: مقاله مروری
مهوش موسوی جزی، مهسا تراشی، مریم عبدالرازقی،
دوره 26، شماره 2 - ( 2-1392 )
چکیده
زمینه و هدف: اثر بیماریهای پریودنتال بر تمام افراد جامعه به یک شکل نمیباشد. در بعضی افراد ریسک فاکتورهایی وجود دارد که آنها را نسبت به پیشرفت بیماری حساستر میکند. ابتلا به پاتوژنهای خاص، سیگار، دیابت کنترل نشده، ریسک ابتلا به پریودنتیت را افزایش میدهند. سایر فاکتورها مثل استرس، افسردگی و اضطراب، هنوز به عنوان ریسک فاکتور قطعی درنظر گرفته نمیشوند. توجیه بیولوژیک این ارتباط به این صورت بیان میشود که شرایط روانی و مواجهه با عوامل استرسآور میتواند پاسخ ایمنی را تغییر دهد و فرد را در برابر پیشرفت بیماری حساستر کند. هدف از این مطالعه مروری بر رابطه پریودنتال با فاکتورهای روانی اضطراب و افسردگی بود.
روش بررسی: تحقیق به روش مروری (Review Article) انجام گرفت. با کلمات کلیدی Periodontal disease, Anxiety, Depression در اینترنت سایتهای مرتبط با مجلات دندانپزشکی و عمدتاً مجلات معتبر پریودنتولوژی و در Pubmed از سالهای 1990 تا 2010 جستجوی مقالات و تحقیقات انجام شد.
نتیجهگیری: بیشتر مطالعات منتشر شده از یک ارتباط مثبت بین پریودنتیت و فاکتورهای روانی، اجتماعی متعدد حمایت میکنند. روشهای مختلف زندگی، شرایط استرسآور، تغییرات هورمونی، سهلانگاری در رعایت بهداشت دهان و عادات نامناسب مثل سیگار کشیدن به عنوان عوامل مستعدکننده در بیماریهای پریودنتال محسوب میگردد.
مرضیه علی خاصی، پویا اصلانی،
دوره 26، شماره 2 - ( 2-1392 )
چکیده
زمینه و هدف: هدف از این مطالعه ارزیابی ماندگاری میانگین تحلیل استخوان و مشکلات پس از درمان ایمپلنتهای قرار داده شده در تکنیک All-on-4 بود.
روش بررسی: با استفاده از واژههای کلیدی ایمپلنت زاویهدار، All-on-4 ، tilted implant و graftless technique جستجو مقالات در 10 سال اخیر
(2001 تا 2011) صورت گرفت و مقالات کارآزمایی بالینی که به ارزیابی ماندگاری، میانگین تحلیل استخوان اطراف ایمپلنتهای مستقیم و زاویهدار در سیستم ایمپلنتگذاری All-0n-4 ، استخراج شدند.
در مجموع جستجوی انجام شده 73 مقاله یافت شد. بعد از ارزیابی و مطالعه عنوان و خلاصه مقالات، در مجموع 10 مقاله کارآزمایی بالینی که کاملاً با ویژگیهای مورد نیاز همخوانی داشتند انتخاب و معیارهایی مانند میزان میانگین تحلیل استخوان، میزان ماندگاری در آنها مقایسه شد .
بحث و نتیجهگیری : نتایج نشان داد که میزان ماندگاری (96-100%) و میانگین تحلیل استخوان (با میانگین 34 /0-9/1 میلیمتر) درمان All-on-4 تحت بارگذاری فوری، قابل مقایسه با درمانهای معمول متکی بر ایمپلنت میباشد. مقایسه میزان ماندگاری و تحلیل استخوان در ایمپلنتهای مستقیم و زاویهدار در سیستم All-on-4 نشان داد، این طرح درمان مقادیر قابل مقایسه با درمانهای معمول متکی بر ایمپلنت است. همچنین مشکلات پس از درمان شامل شکستگی آکریل در پروتز موقت یا نهایی، جدا شدن دندانها، شل شدن پیچ پروتزی یا پیچ اباتمنت ازجمله موارد گزارش شده همراه با پروتزهای All-on-4 بود.
زهرا پورعسکری، حسین حصاری، رضا یزدانی،
دوره 33، شماره 4 - ( 11-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: بارداری دورهای است با تغییرات هورمونی و روانی، که میتواند بر سلامت دهان و دندان زنان تأثیر بگذارد. هدف از این مطالعه مروری، ارزیابی، تشریح و طبقه بندی عوامل مؤثر بر وضعیت سلامت دهان و دندان زنان باردار بود.
روش بررسی: جستجوی اطلاعات با استفاده از کلید واژههای Pregnancy، “Pregnant women”، “Pregnant mothers”، Expectant mothers” و Dentistry، “Oral health”، “Dental health” در بانکهای اطلاعاتی PubMed و Scopus در محدوده زمانی 2009 تا 2019 انجام گرفت. نتیجه جستجوی اولیه شامل 1435 مطالعه بود که 467 مطالعه به دلیل تکراری بودن حذف شدند. در نهایت 30 مقاله با متن کامل وارد مطالعه شدند. پیامدهای سلامت دهان گروهبندی شده و روابط معنی دار با تعیین کنندهها و عوامل خطر گزارش شدند.
یافتهها: اکثر (70%) مطالعات به صورت مقطعی انجام شده بودند. در بین پیامدهای مورد بررسی، ویزیت دندانپزشکی، بیماریهای پریودنتال و پوسیدگی دندانی بیشترین فراوانی را داشتند. بیشترین متغیرهای مستقل مورد بررسی، عوامل اقتصادی- اجتماعی و عوامل دموگرافیک بودند و بعد از آن عوامل رفتاری و عوامل توانمند کننده در رتبههای بعدی قرار گرفتند. کمترین فراوانی مربوط به عوامل سیستمیک بود. تحصیلات و سن مادران، بیش از سایر متغیرهای مستقل مورد بررسی قرار گرفته بودند و تقریباً در 40% مطالعات رابطه معنیدار با پیامد داشتند. مشاوره دندانپزشکی تنها در 3 مطالعه، بررسی شده و در هر سه مطالعه رابطه معنیدار با پیامد داشت.
نتیجهگیری: عوامل اقتصادی- اجتماعی، دموگرافیک و توانمند کننده بر سلامت دهان و دندان زنان باردار مؤثر است.
پرستو صفانیا، رها برهمند، امیر محمد صفانیا،
دوره 34، شماره 0 - ( 3-1400 )
چکیده
زمینه و هدف: با توجه به شیوع ویروس کرونا و محدودیت در دسترسی به خدمات درمانی در اجتماع، به وضوح نگرانیهای عدیدهای به وجود آمده است و زندگی افراد به ویژه سالمندان را با مشکلاتی مواجه ساخته است. سالمندان بیشتر از گروههای سنی دیگر در خطر ابتلا به این ویروس هستند. هدف از این تحقیق بررسی وضعیت خدمات دندانپزشکی سالمندان در دوران شیوع کرونا و ارائه راهکارهای مرتبط با بهداشت دهان و دندان سالمندان در پاندمی کرونا است.
روش بررسی: مطالعه حاضر با روش مروری انجام گرفت. کلیدواژهها عبارت بودند از: ویروس کرونا و دندانپزشکی، دندانپزشکی و سالمندان، کرونا و سالمندان. مقالات براساس یافتهها و متون مرتبط انتخاب شدند. مقالات انگلیسی زبان با استفاده از موتورهای جستجو Google Scholar،Science direct ،PubMed و Research Gate انتخاب شدند. منابع در بازه زمانی دی ماه 98 تا مهر ماه 99 مورد بررسی قرار گرفتند.
بر اساس معیارهای ورود و خروج 15 مقاله بررسی شد.
یافتهها: یافتههای تحقیقات نشان دادند که اغلب پژوهشها به اهمیت دندان پزشکی سیار و دندان پزشکی از راه دور اشاره داشتهاند. در پاندمی کرونا، تشخیص صحیح مشکل بیمار و تعیین بهترین روش درمانی برای فرد سالمند بسیار مهم است و باید از ورود غیر ضروری سالمندان به دندانپزشکی جلوگیری شود.
نتیجه گیری: بسیاری از سالمندان از پیگیری درمان بیماریهای دهان و دندان در دوران کرونا، به دلیل ترس از ابتلا به کرونا، هزینههای زیاد دندانپزشکی، عدم دسترسی به خدمات مناسب، ممانعت میکنند و این امر موجب مشکلات جبران ناپذیری در سلامت آنها خواهد شد. از این رو ارائه راهکارهایی کاربردی جهت سهولت درمان این گروه سنی، پیشنهاد میگردد.
پریسا نوحی، محمد جعفر عبدخدائی، محمد حسین نکوفر، پاول دامر،
دوره 36، شماره 0 - ( 3-1402 )
چکیده
زمینه و هدف: نکروز پالپ در دندانهای نابالغ رشد ریشه را مختل و دندانها را مستعد شکستگی میکند. اندودنتیکس بازساختی روش درمانی جدیدی را ارائه میدهد که به موجب آن پالپ از دست رفته میتواند با بافتی تازه تشکیل شده با عملکرد شبیه بافت اولیه طبیعی جایگزین شود. بسیاری از مطالعات بالینی پتانسیل این استراتژی را در تکامل ریشه و بسته شدن آپیکال نشان دادهاند. با این حال، نتایج بالینی وابسته به متغیرهای متعدد و غیر قابل پیش بینی هستند. توسعه پروتکلهای قابل پیش بینی از طریق تعامل سه عنصر اساسی مهندسی بافت، یعنی داربست، سلولهای بنیادی و مولکولهای سیگنال دهی به دست میآید. به علاوه نحوه آماده سازی فضای درونی ریشه و نوع زیست ماده استفاده شده در بخش تاجی، به موفقیت بالینی این روش درمانی کمک میکنند. در پژوهش پیش رو، پیشرفتهای اخیر در رویکردهای مبتنی بر مهندسی بافت برای بازساخت کمپلکس پالپ/عاج همراه با مزایا و محدودیتهای آنها مورد بحث قرار میگیرد.
نرگس فرهاد ملاشاهی، اسحق علی صابری، بهنام روستا، سید محمد جواد اصلانی، فرناز فرامرزیان،
دوره 36، شماره 0 - ( 3-1402 )
چکیده
زمینه و هدف: اندودنتیکس هدایت شده یک تکنیک جدید است که اکنون در حال تکامل است. در درمانهای متعدد، به ویژه در تهیه حفره دسترسی و مکان یابی کانالهای ریشه در دندانهای دارای انسداد کانال ریشه (PCO)، میکروسرجری اندودنتیکس و خارج نمودن فایبر پستها در درمانهای مجدد ریشه استفاده میشود. به علاوه این روش مستقل از تجربه اپراتور بوده و مدت زمان درمان بیمار را کاهش میدهد، همچنین نسبت به اندودنتیکس معمولی دقیقتر و ایمنتر است. این روش شامل استفاده از تصویربرداری توموگرافی کامپیوتری با پرتو مخروطی (CBCT)، اسکن سطحی دندان و نرم افزار مخصوص به منظور ایجاد راهنمایی برای انجام درمان اندودنتیکس به روشی سریع، ایمن و کم تهاجمی است. این مقاله مروری با هدف معرفی روش اندودنتیکس هدایت شده و توصیف تکنیک، مزایا و محدودیتهای آن انجام شد.
ندا یوسفی نوجوکامبری، ملیحه نادری، راضیه عسکری، سمیه طالبی، مانا محمدحسینی، سحر شعبانی، سجاد یزدان ستاد،
دوره 37، شماره 0 - ( 1-1403 )
چکیده
زمینه و هدف: باکتریهای دهانی با توجه به سازگاری بالا با مناطق مختلف محیطی دهان، نقش مهمی در بیماریهای دهانی دارند. در این مقاله سعی شده است مکانیسمهای مولکولی دخیل در روابط فیزیولوژی باکتریهای محیط دهان و دندان و اهمیت بیماریزایی آنها با رویکردهای مولکولی شرح داده شود.
روش بررسی: مطالعه مروری سیستماتیک حاضر، بر اساس جستجوی پیشرفته و استاندارد واژگان کلیدی شامل باکتریهای دهانی، بیوفیلم، بیماریهای دندان در پایگاههای اطلاعاتی PubMed، Springer، Scopus، Medline، Google Scholar،Science Direct و Web of Science نگارش گردید. برای این منظور، یک جستجو پیشرفته و منظم از مقالات منتشر شده از سال 1993 تا 2023 میلادی جهت گردآوری مقاله حاضر انجام گرفت.
یافتهها: باکتریها در حفره دهان سازگاریهای تغذیهای دارند که برای زندگی در روابط پاتوژن- میزبان شامل سازگاری با شرایط زندگی پروتئولیتیک، استفاده از گلیکوم میزبان به عنوان یک رابط تغذیهای که خود شامل استفاده از اسید سیالیک مشتق از میزبان و گلیکوزیدازهای دیگر در باکتریهای دهانی میباشد حائز اهمیت است. برخی از این باکتریها به سطوحی نظیر پروتئینهای بزاق، اپیتلیال و گلیکانها میچسبند، که در نهایت منجر به تشکیل بیوفیلم میشوند. باکتریهای ساکن در محیط دهان به طور مداوم در معرض طیف وسیعی از عوامل تنشزا و تنش اکسیداتیو در بیوفیلم قرار میگیرند.
نتیجه گیری: پوسیدگی دندان، بیماریهای پالپ، پری اپیکال و پریودنتیت (از جمله ژنژیویت) از شایعترین بیماریهای باکتریایی هستند و در این میان پوسیدگی دندان ناشی از حضور باکتری استرپتوکوکوس موتانس بهعنوان شایعترین بیماری دندانی به دلیل تولید اسیدهای حاصل از تخمیر کربوهیدرات تصفیه شده و با دمینرالیزاسیون ساختار دندان مشخص میشود.
عزت الله جلالیان، شیوا محبوبی، وریشه راستین،
دوره 37، شماره 0 - ( 1-1403 )
چکیده
زمینه و هدف: اختلالات تمپورومندیبولار به مجموعهای از مشکلات عضلانی اسکلتی اطلاق میشود که مفصل گیجگاهی- فکی (تمپورومندیبولار)، عضلات جونده و ساختارهای آناتومیک اطراف را تحت تأثیر قرار میدهد. این اختلالات با علائمی از جمله درد، صدای مفصلی، آسیمتری یا کاهش بازشدگی مندیبل همراه میباشند. اتیولوژی بسیاری از اختلالات مفصل تمپورومندیبولار پیچیده است به همین دلیل درمانهای اولیه باید قابل برگشت و غیرتهاجمی باشند. استفاده از اسپلینتهای اکلوزالی در کاهش سمپتومها مؤثر واقع شده و به همین دلیل در درمان اولیه و حتی طولانی مدت بسیاری از این اختلالات مورد تجویز واقع میگردد. هدف این مقاله ارائه یک بررسی جامع ازانواع اسپلینتهای اکلوزالی به زبان فارسی بود.
روش بررسی: برای یافتن مطالعات مرتبط جستجو در پایگاه اطلاعاتی Pubmed و Google scholar انجام شد و از کلید واژههای "اسپلینتهای اکلوزالی" و "اختلالات تمپورومندیبولار" استفاده شد. معیار ورود مطالعه، مقالات چاپ شده به زبان انگلیسی، در زمینه انواع اسپلینتهای اکلوزالی در محدوده سالهای 1980 تا 2022 بود.
نتیجه گیری: در این مطالعه به معرفی اسپلینتهای اکلوزالی و کاربردهای هر کدام از آنها پرداخته شده است. موفقیت یا شکست درمان با اسپلینتهای اکلوزالی به عواملی چون انتخاب صحیح بیماران جهت درمان، فرآیند ساخت و تنظیم اکلوزالی اسپلینتها و نیز همکاری بیماران بستگی دارد.
نادر نوابی، حسین صافی زاده،
دوره 37، شماره 0 - ( 1-1403 )
چکیده
زمینه و هدف: شرایط امروز فعالیت در رشتههای علوم پزشکی از جمله دندانپزشکی به سرعت در حال تغییر است. انفجار اطلاعات علمی از یک سو و افزایش آگاهی مصرف کنندگان از سوی دیگر به همراه پیشرفتهای روزافزون در هوش مصنوعی و دسترسی به اینترنت و شبکه گسترده اطلاعات، ارائه دهندگان خدمات سلامت را با شرایط پیچیده و متفاوت مواجه ساخته است. از جمله راهکارها برای پاسخگویی مناسب به نیازهای درمانی بیماران بهرهمندی از بهترین شواهد موجود به همراه تجربه بالینی و توجه به ارزشها و ترجیحات بیماران است که در قالب عملکرد مبتنی بر شواهد تجلی پیدا میکند. این مقاله سعی دارد دندانپزشکی مبتنی بر شواهد و مراحل اجرای آن را به زبان ساده ارائه نماید.
روش بررسی: برای یافتن مقالات مرتبط در زمینه دندانپزشکی مبتنی بر شواهد، پایگاه اطلاعات علمی PubMed و موتور جستجویGoogle Scholar از سال 2000 تا 2023 با کلید واژههای Evidence based dentistry، Clinical practice و Decision making مورد بررسی قرار گرفتند. از بین مقالههایی جستجو شده براساس معیارهای ورود و خروج به مطالعه، 15 مقاله به زبان انگلیسی که موضوع اصلی آنها دندانپزشکی مبتنی بر شواهد با رویکرد آموزشی بوده انتخاب گردید و برای تشریح دندانپزشکی مبتنی بر شواهد و اجزای آن مورد استفاده قرار گرفت.
نتیجه گیری: با توجه به پیچیدگی مسائل بیماران و افزایش آگاهی آنها، برخورداری دندانپزشکان از مهارت های تخصصی برای برآوردن نیازهای بیماران مطابق با انتظارات و ارزش های آنها و در عین حال بهره گیری از یافته های تحقیقات ضروری است.
امیرحسین میرهاشمی، یاسمن سنایی،
دوره 38، شماره 0 - ( 1-1404 )
چکیده
زمینه و هدف: ظهور هوش مصنوعی (Artificial intelligence) در پزشکی، تخصصهای مختلف پزشکی از جمله ارتودنسی را متحول نموده است. هوش مصنوعی نتایج امیدوار کنندهای را در افزایش دقت تشخیص، طرح درمان و پیش بینی نتایج درمان نشان داده و با در دسترس قرار گرفتن برنامههای مختلف هوش مصنوعی، کاربرد آن در حیطه ارتودنسی افزایش یافته است. در این مطالعه به بررسی کاربردهای مختلف هوش مصنوعی در ارتودنسی پرداختیم تا با داشتن اطلاعات به روز، بتوانیم در موارد نیاز از هوش مصنوعی استفاده کنیم.
روش بررسی: جستجوی جامع در پایگاه اطلاعاتی PubMed، با استفاده از واژگان کلیدی Orthodontics و Artificial intelligence در محدوده سالهای 2020 تا 2025 میلادی انجام شد. در جستجوی اولیه 643 مقاله یافت شد. پس از حذف مقالات بر اساس معیارهای ورود و خروج، 293 مقاله جهت بررسی متن کامل باقی ماندند و در نهایت 38 مقاله وارد مطالعه مروری ما شدند تا بررسی جامعی از کاربردهای هوش مصنوعی در ارتودنسی به دست آید.
یافتهها: امروزه شاهد کاربرد هوش مصنوعی در حوزههای مختلف ارتودنسی در مراحل مختلف تشخیص، درمان، پیش بینی نتایج و آموزش هستیم. در بسیاری از این زمینه ها از جمله آنالیز تصاویر و کمک به طرح درمان دقت بالایی از خود نشان داده است اما در برخی حیطه ها مانند آنالیز فضا و پیش بینی نتایج درمان نیاز به ارتقا دارد.
نتیجهگیری: انجام مطالعات مرور سیستماتیک با تمرکز بر هر یک از زمینههای کاربرد هوش مصنوعی که در مقاله حاضر به آن پرداخته شد، میتواند به توسعه نگرش محققان نسبت به این تکنولوژی نو ظهور کمک کند.
شقایق کهزادی، زهرا محمدی،
دوره 38، شماره 0 - ( 1-1404 )
چکیده
بازسازی هدایت شده استخوان و بافت، یکی از روشهای رایج در فرآیند درمان نواحی اطراف دندان طبیعی و نیز در درمان به کمک ایمپلنتهای دندانی میباشد. در این فرآیند، غشاءهای سدی به کار میروند تا فضایی مناسب برای رشد استخوان جدید ایجاد کرده و از ورود سلولهای غیرمطلوب به این محیط جلوگیری نمایند. ویژگیهایی از قبیل سازگاری با بافت زنده، ساختار پایدار، عمر مطلوب و سهولت در استفاده، از جمله معیارهای اصلی در انتخاب غشاءهای مناسب برای این کاربرد تلقی میشوند. از طرف دیگر، انتخاب نوع مناسب غشاءها، با توجه به تنوع بالای آنها از لحاظ منبع تأمین، جنس، ساختار و خواص، به شرایط بالینی بیمار و نوع درمان مورد نظر نیز وابسته است و از اهمیت زیادی برخوردار میباشد. در سالهای اخیر، غشاءهای الیافی به دلیل خواص منحصر به فرد، توجه خاصی را به خود جلب کردهاند. این غشاءها که به وسیله الیاف طبیعی یا سنتزی تولید میشوند معمولاً دارای تخلخل بالایی هستند که به آسانتر شدن نفوذ رگهای خونی و سلولهای استخوان ساز کمک شایانی مینمایند. با توجه به میزان تخلخل و انعطاف پذیری این نوع غشاءها، از آنها برای ترمیم بافتهای فک و دندان به طور گسترده استفاده شده که در افزایش حجم استخوان باز تولید، هدایت رشد آن و همچنین جلوگیری از ورود بافت نرم به ناحیه ترمیم بسیار مؤثر میباشد و در واقع، نهایتاً بر نتایج درمان تأثیر مثبت خواهد داشت. از طرف دیگر، به دلیل پیچیدگی و گستردگی عفونتهای دهانی، در سالهای اخیر رویکردهای جدید نانوتکنولوژیکی برای بازسازی مواضع عفونی در دندانپزشکی مطرح شدهاند. این استراتژیها، با هدف قراردادن موضع خاص و با دارا بودن ویژگیهای غیرسمیت میتوانند به انتقال مولکولهای ضد میکروبی، بازسازی بافت و حفظ سلامت دهان کمک نمایند. در این راستا، غشاءهای نانو الیافی به عنوان ساختارهای چند منظوره، هم در آزاد سازی مولکولهای ضد میکروبی و هم به عنوان داربست برای تشکیل بافت جدید نقش آفرین خواهند بود. به طور کلی، غشاءهای الیافی با شبیه سازی شرایط طبیعی بدن، محیطی ایدهآل برای رشد و ترمیم بافتهای استخوان فراهم میآورند و در نتیجه، باعث موفقیت بیشتر در درمانهای دندانپزشکی میگردند. مقاله حاضر به تفصیل به بررسی جامع غشاءهای الیافی پلیمری و کامپوزیتی دارای پتانسیل رهایش دارو اختصاص یافته است.
میترا منتظرلطف، مهرداد حسینی شکیب، رضا رادفر، مینا خیام زاده،
دوره 38، شماره 0 - ( 1-1404 )
چکیده
زمینه و هدف: پوسیدگی دندان یکی از بیماریهای مزمن دهان با شیوع بالا در سراسر جهان است. تشخیص به موقع و دقیق پوسیدگیهای دندانی نقش مهمی در جلوگیری از پیشرفت ضایعات و کاهش عوارض دارد. هدف از این مطالعه، مرور نظاممند مطالعات انجام شده در زمینه تشخیص پوسیدگیهای دندانی بر روی رادیوگرافی پری اپیکال با استفاده از یادگیری ماشین است.
روش بررسی: جستجوی جامعی در پایگاههای داده PubMed، Scopus، Web of Science،IEEE Xplore و Google Scholar تا پایان سال 2024 انجام شد. معیارهای ورود شامل استفاده از الگوریتمهای یادگیری ماشین برای تشخیص پوسیدگی دندان در رادیوگرافیهای پری اپیکال یا داخل دهانی بود. کیفیت مطالعات با استفاده از ابزار QUADAS-2ارزیابی شد.
یافتهها: از 825 مقاله اولیه، 13 مطالعه معیارهای ورود را داشتند. تمام مطالعات از شبکههای عصبی کانولوشنی(CNNs) استفاده کرده بودند، با معماریهای متنوعی از جمله ResNet، VGG، Inception، DenseNet و YOLO. مدلهای مبتنی بر ResNet و مدلهای ترکیبی آن بهترین عملکرد را با دقت تشخیصی 82 درصد تا 98 درصد نشان دادند. مقایسه با متخصصان انسانی در 6 مطالعه نشان داد که الگوریتمهای یادگیری عمیق عملکرد مشابه یا بهتری داشتند.
نتیجهگیری: یادگیری عمیق، بهویژه CNNها، پتانسیل قابل توجهی برای بهبود تشخیص پوسیدگیهای دندانی در رادیوگرافیهای پری اپیکال دارد. با این حال، چالشهایی مانند محدودیت دادههای آموزشی با کیفیت و مسائل مربوط به تعمیم پذیری نیاز به بررسی بیشتر دارد.
بیتا خیری، منا فاضل قاضیانی،
دوره 39، شماره 0 - ( 1-1405 )
چکیده
زمینه و هدف: به دلیل تسهیل فرآیند تشخیص و تصمیم گیری بالینی در دندانپزشکی با استفاده از هوش مصنوعی (AI) در سالهای اخیر، استفاده از این ابزار در دندانپزشکی بسیار مورد توجه قرار گرفته است. بر همین اساس لازم است دندانپزشکان از مزایا و معایب هوش مصنوعی قبل از اجرای آن آگاه باشند. مطالعه حاضر با هدف بررسی جامع کاربردهای مختلف هوش مصنوعی در تشخیص بیماریهای دندانی همراه با چالشها و معایب آن انجام شد.
روش بررسی: برای این مقاله مروری، یک جستجوی کامل بر روی پایگاههای اطلاعاتی Pub-Med و Google Scholar انجام شد و مطالعات منتشر شده طی سالهای اخیر و همچنین مطالعات منتشر شده 2024 با استفاده از کلید واژههای «هوش مصنوعی»، «دندانپزشکی»، «تشخیص» گردآوری شد. در نهایت مقالات مرتبط، با تمرکز بر هوش مصنوعی در دندانپزشکی و تشخیص بیماریهای دندانی انتخاب و مورد ارزیابی قرار گرفت.
یافتهها: پیشرفتهای هوش مصنوعی در تصویربرداری دندان، به ویژه از طریق یادگیری ماشینی (ML) و شبکههای عصبی مصنوعی (Artificial Neural Networks-ANN)، به طرز چشمگیری روشهای تشخیص بیماریهای دندانی را متحول کرده است. این فناوریها با استفاده از الگوریتمهایی که به سیستمها امکان یادگیری و واکنش به دادهها را میدهند، به دندانپزشکان کمک میکنند تا اطلاعات پیچیده را تحلیل کنند و نتایج دقیقتری به دست آورند. جدیدترین پیشرفت در این حوزه، یادگیری عمیق (DL) است که با استفاده از چندین لایه شبکه عصبی، قادر به پردازش دادههای بدون برچسب و پیشبینی نتایج میباشد. این تکنیکها در زمینههای مختلفی مانند تصویربرداری تشخیصی، پریودنتولوژی، تشخیص پوسیدگی دندان و غربالگری پوکی استخوان کاربرد دارند و به بهبود کیفیت خدمات دندانپزشکی کمک میکنند. علیرغم مزایای هوش مصنوعی در دندانپزشکی بالینی، سه چالش بحث برانگیز شامل سهولت استفاده، بازگشت مالی سرمایه و شواهد عملکرد یا به عبارتی قابل اعتماد بودن وجود دارد و باید مدیریت شوند.
نتیجه گیری: همانطور که نتایج به دست آمده نشان میدهد، مهمترین مزیت هوش مصنوعی، تشخیص بیماریهای دندان است. هوش مصنوعی با خودکارسازی وظایف روتین و بهبود مراقبت از بیماران، پتانسیل بالایی برای کاهش فشار بر سیستمهای بهداشتی دارد. با این حال، این فناوری هرگز نمیتواند جایگزین تخصص انسانی شود و باید بر اساس اصول اخلاقی هدایت گردد. در نهایت، هوش مصنوعی به عنوان ابزاری ارزشمند در دندانپزشکی شناخته میشود و تصمیمگیری نهایی همواره بر عهده دندانپزشک باقی میماند.
