مجله دندانپزشکی

زمینه و هدف: حفره خشک یکی از شایع‌ترین عوارض پس از کشیدن دندان می‌باشد. هدف از انجام این مطالعه بررسی ارتباط تعدادی از عوامل مستعد کننده حفره خشک با این عارضه در همه دندان‌های مولر فک بالا و فک پایین و سنجش بروز آن بود، همچنین به مقایسه دو فک پرداختیم.
روش بررسی: در مجموع 150 بیمار در سال 1399 در شهر زاهدان وارد این مطالعه شدند که به صورت توصیفی-تحلیلی و مقطعی انجام شد. پرسشنامه‌ای شامل دو بخش طراحی شد: در بخش اول سن، جنس، حضور بیماری سیستمیک، مصرف سیگار، مصرف قرص‌های ضد بارداری و مصرف آنتی بیوتیک بررسی گردید. در بخش دوم اطلاعات مربوط به سختی جراحی بر مبنای مدت زمان جراحی و تعداد کارپول‌های بی‌حسی مورد بررسی قرار گرفت. در نهایت اطلاعات توسط آزمون‌های آماری Chi-square و کروسکال والیس مورد تحلیل قرار گرفتند.
یافته‌ها: بروز حفره خشک 3/25% بود. مصرف سیگار، مصرف قرص‌های ضد بارداری، سختی جراحی و تعداد کارپول‌های بی‌حسی فاکتورهایی بودند که با افزایش معنی‌دار در میزان حفره خشک ارتباط داشتند (05/0P≤). سن، جنس، بیماری سیستمیک کنترل شده و مصرف آنتی بیوتیک سیستمیک در دو هفته قبل از جراحی با شیوع حفره خشک ارتباطی نداشتند (05/0P>). همچنین میزان شیوع حفره خشک در فک بالا و فک پایین براساس مصرف سیگار، سختی جراحی و تعداد کارپول بی‌حسی تفاوت معنی‌داری با هم داشتند (05/0P≤).
نتیجه‌گیری: پیشنهاد می‌شود در جراحی خارج کردن دندان، گروه‌های در معرض خطر بروز استئیت آلوئولار شناسایی شده و اقدامات لازم قبل، حین و پس از جراحی به منظور کاهش احتمال بروز آن صورت بگیرد.

زمینه و هدف: مولر سوم فک پایین شایع‌ترین دندان نهفته می‌باشد و ریخت شناسی صورتی- جمجمه‌ای و مؤلفه‌های صورتی می‌توانند پیش‌ بینی کننده مناسبی برای نهفتگی این دندان باشند. هدف از این پژوهش بررسی رابطه زاویه گونیال، شیب پلن فک پایین و ارتفاع راموس با نهفتگی مولر سوم فک پایین بود.
روش بررسی: این مطالعه توصیفی- تحلیلی و گذشته نگر با ارزیابی تصاویر لترال سفالومتری 172 بیمار در سال 1399 در شهر زاهدان انجام گرفت. وضعیت رویشی مولر سوم فک پایین به وسیله بررسی بالینی و با کمک تصاویر پانورامیک مشخص گردید و نمونه‌ها به چهار دسته تقسیم شدند: کاملاً رویش یافته (1)، نیمه نهفته (2)، کاملا نهفته (3) و نیمه تکامل یافته (4). سپس زاویه‌ی گونیال، شیب پلن فک پایین و ارتفاع راموس در لترال سفالومتری هر گروه اندازه گیری شد و داده‌های حاصل توسط آزمون‌های آماری کروسکال والیس و آنالیز واریانس آنوا مورد تحلیل قرار گرفت.
یافته‌ها: در بین بیماران، 02/68% زن و 97/31% مرد بودند. مقدار متوسط زاویه گونیال در چهار گروه اختلاف معنی‌داری از لحاظ آماری با هم نداشت (05/0P>). در گروه چهارم میانگین شیب پلن فک پایین به طورمعنی‌داری بیشتر (74/29) و میانگین ارتفاع راموس به طورمعنی‌داری کمتر (mm 21/49) از سایر گروه‌ها بود.
نتیجه‌گیری: بر طبق آنالیز‌های انجام شده و نتایج به دست آمده، زاویه گونیال، شیب پلن فک پایین و ارتفاع راموس پیش بینی کننده‌های دقیقی برای تعیین احتمال نهفتگی مولر سوم فک پایین نمی‌باشند و نیاز به تحقیقات گسترده‌تر در این زمینه وجود دارد.

زمینه و هدف: ثبات بلند مدت درمان و جلوگیری از بازگشت تغییرات دندان‌ها یکی از چالش‌های درمان ارتودنسی است که با استفاده بلند مدت از نگهدارنده محقق می‌شود. از آنجایی که خصوصیات فیزیکی مکانیکی نگهدارنده‌ها نقش اساسی در این مسأله دارد، مطالعه حاضر با هدف بررسی استحکام کششی، خمشی و خمش سه نوع نگهدارنده ثابت ارتودنسی انجام گرفت.
روش بررسی: در این مطالعه ازمایشگاهی نمونه‌های 8 میلی متری از سه نوع سیم ریتینر (12 نمونه از هر گروه) بر روی بلوک‌های پلی اتیلنی توسط چسب سیانوآکریلات مانت و توسط ماشین تست یونیورسال تحت نیرو فشاری قرار گرفتند. حداکثر استحکام خمشی و میزان خمش از روی نمودار تنش- کرنش ثبت شد. جهت بررسی استحکام کششی نمونه‌های مشابه تحت بار کششی قرار گرفتند. داده‌ها توسط آزمون آنالیز واریانس نرم افزار SPSS مورد مقایسه بین گروهی قرار گرفتند.
یافته‌ها: اختلاف آماری معنی داری بین استحکام خمشی (004/0=P)، خمش (001/0>P) و استحکام کششی (001/0>P) نگهدارنده‌های مورد بررسی مشاهده گردید. بیشترین و کمترین استحکام خمشی به ترتیب در سیم ریتینر Flat با میانگین (± انحراف معیار) 07/136±876/822 مگاپاسکال و Coaxial با میانگین (± انحراف معیار) 35/73±65/673 مگاپاسگال بود. بیشترین میزان خمش در سیم ریتینر Flat با میانگین (± انحراف معیار) 6/0±04/4 میلی متر دیده شد. اما استحکام کششی نگهدارنده Twisted با میانگین (± انحراف معیار) 46/83±7/699 مگاپاسکال بیشتر از دو نگهدارنده Flat و Coaxial بود.
نتیجه گیری: بهترین استحکام خمشی و خمش مربوط به سیم ریتینر Flat و بالاترین استحکام کششی برای سیم ریتینر Twisted ثبت شد. به طور کلی میزان استحکام خمشی، خمش و استحکام کششی در سیم‌های ریتنر 3 رشته‌ای Twisted و Flat به مراتب بهتر از سیم ریتینر 5 رشته‌ای Coaxial بود، که بالا بودن استحکام خمشی و استحکام کششی به ترتیب، به معنای مقاومت بیشتر سیم در برابر نیروهایی است که با غذاهای سفت‌تر و چسبناک‌تر تولید می‌شود.

زمینه و هدف: میزان نمایش دندان‌های فرد در حالات مختلف صورت متفاوت می‌باشد که تأثیر به سزایی در میزان زیبایی قسمت تحتانی و کل صورت دارد. میزان ایده ‌آل نمایش انسیزوری تحت تأثیر مورفولوژی لب بوده و بخش مهمی از طرح درمان دندانپزشکی می‌باشد. هدف از مطالعه حاضر، ارزیابی میزان ایده ‌آل نمایش انسیزوری در حالت استراحت در زنان با فرم‌های مختلف لب توسط دندانپزشکان و افراد عادی بود.
روش بررسی: این مطالعه از نوع مقطعی بود که در سال 1403 در دانشگاه علوم پزشکی بابل انجام گردید. 46 نفر دندانپزشک و 92 نفر از مردم عادی به صورت آسان و در دسترس انتخاب و وارد مطالعه شدند. فاصله بین بالاترین ناحیه از لبه تحتانی ورمیلیون لب بالا تا خط فرضی بین دو کامیشور برای طبقه ‌بندی فرم لب افراد استفاده شد که در سه دسته مستقیم (۳-۰ میلی‌ متر)، متوسط (۶-۳ میلی‌ متر) و بلند (بیش از ۶ میلی‌ متر) قرار گرفتند و تصویر لبخند سه زن در بازه سنی 30-15 سال تهیه شد. با استفاده از نرم‌ افزار فتوشاپ از هر تصویر، شش تصویر جدید با میزان متفاوت نمایش انسیزوری (مجموعاً 18 تصویر) طراحی شد. تصاویر طراحی شده به صورت تصادفی در دفترچه‌ای قرار گرفت و به شرکت کنندگان در مطالعه داده شد تا به هر تصویر بر اساس نظر شخصی نمره‌ای بین صفر تا 100 بدهند. داده‌ها توسط نرم‌ افزار SPSS نسخه 22 و با استفاده از زمون Mann-Whitney در سطح معنی‌ داری 05/0 آنالیز شدند.
یافته‌ها: در این مطالعه 138 شرکت کننده حضور داشتند که 46 نفر دندانپزشک (3/33%) شامل 17 مرد (37%) و 29 زن (%63) و 92 نفر مردم (7/66%) عادی شامل 46 مرد (50%) و 46 زن (50%) بودند. مردم عادی به تصاویر مستقیم و متوسط امتیاز بیشتری دادند که این اختلاف از نظر آماری معنی ‌دار نبود (05/0P>)، هرچند دندانپزشکان به طور معنی‌ داری نسبت به مردم عادی امتیاز بالاتری به تمام تصاویر مربوط به فرم لب بلند دادند (05/0P<). علاوه بر این در مردم عادی، مردان نسبت به زنان به تصاویر مربوط به فرم لب مستقیم و متوسط امتیاز بالاتری دادند که از نظر آماری معنی‌ دار بود (05/0P<).
نتیجه گیری: نتایج مطالعه حاضر نشان داد میزان ایده ‌آل نمایش انسیزوری در حالت استراحت در بانوان با فرم لب مستقیم از نظر هر دو گروه دندانپزشکان و مردم عادی 5/2 میلی‌ متر بود. به طور کلی می‌توان به این نتیجه رسید که با تغییر فرم لب از مستقیم تا بلند ترجیحی برای افزایش میزان نمایش انسیزال در حالت استراحت وجود دارد.

زمینه و هدف: بیرون ‌زدگی دندانی آلوئولی دو فک یکی از ناهنجاری‌های شایع ارتودنتیک است. کشیدن پرمولرهای اول یکی از روش‌های درمانی متداول در این بیماران محسوب می‌شود. از آنجایی که تأثیر این امر بر نسبت‌های بولتون همچنان نامشخص است، مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر کشیدن پرمولرهای اول بر نسبت‌های بولتون به دنبال درمان ارتودنسی بود.
روش بررسی: این مطالعه آزمایشگاهی بر روی مدل‌های فیزیکی بایگانی شده 34 بیمار کلاس I مبتلا به بیرون ‌زدگی دندانی آلوئولی دو فک با عدم کفایت لبی بیش از ۴ میلی ‌متر و لب‌های برجسته، موجود در بخش ارتودنسی دانشکده دندانپزشکی بابل در سال 1403 انجام شد. تمامی بیماران دارای مجموعه کامل دندان‌های 1 تا 6 در هر کوادرانت فکی بودند. پس از اسکن دیجیتالی مدل‌ها، نسبت‌های کلی و قدامی بولتون محاسبه گردید. سپس فرآیند کشیدن دیجیتالی پرمولرهای اول شبیه ‌سازی شد. نسبت‌ها بار دیگر اندازه‌ گیری و با مقادیر پیش از درمان با آزمون تی نرم ‌افزار SPSS در سطح معنی ‌داری 05/0 مقایسه شدند.
یافته‌ها: از 34 کست مورد مطالعه، 6/67 درصد متعلق به بیماران مؤنث بود. میانگین نسبت کلی بولتون به دنبال کشیدن پرمولرهای اول از 23/2±33/90 درصد به 39/2±72/87 درصد و نسبت قدامی از 96/2±19/78 درصد به 03/3±85/77 درصد کاهش یافت (001/0>P). همچنین در ۱۵ بیمار فضای باقی ‌مانده پس از درمان مشاهده شد که عمدتاً در فک پایین بود.
نتیجه ‌گیری: بر اساس نتایج مطالعه حاضر، کشیدن پرمولرهای اول منجر به کاهش معنی دار نسبت‌های کلی و قدامی بولتون در بیماران مبتلا به بیرون ‌زدگی دندانی آلوئولی دو فک شد. با این حال، احتمال باقی ‌ماندن فضای اضافی به ‌ویژه در فک پایین وجود دارد. توجه ارتودنتیست به این موارد در طرح درمان موفق و پایدار ضروری است.

زمینه و هدف: نسبت‌های بولتون، به ‌عنوان شاخص‌های مهمی در تعیین تناسب دندانی بین فک بالا و پایین، نقش مؤثری در دستیابی به اکلوژن ایده ‌آل و نتایج موفق ارتودنسی دارند. با توجه به تفاوت‌های فردی در الگوی رشد صورت و احتمال تأثیر آن بر این نسبت‌ها، هدف از مطالعه حاضر بررسی رابطه بین نسبت‌های بولتون با الگوهای اسکلتی عمودی در جمعیتی از شمال ایران و نیز بررسی تأثیر جنسیت بر این نسبت‌ها بود.
روش بررسی: در این مطالعه مشاهده‌ای- تحلیلی، 173 بیمار کلاس I مراجعه ‌کننده برای درمان ارتودنسی (121 دختر و 52 پسر) با میانگین سنی 51/4 ± 02/16 سال مورد بررسی قرار گرفتند. نمونه‌ها بر اساس الگوی عمودی صورت و با کمک شاخص Jarabak به سه گروه short face (52 نفر)، normal face (67 نفر) و long face (54 نفر) تقسیم شد. نسبت‌های بولتون قدامی و کلی و همچنین میزان اوربایت که از روی کست‌ها اندازه گیری و ثبت گردید. داده‌ها با کمک آزمون‌های آماری مجذور کای، آنالیز واریانس، تی تست و ضریب همبستگی پیرسون نرم افزار SPSS نسخه 26 در سطح معنی داری 05/0 تحلیل گردیدند.
یافته‌ها: بین نسبت‌های بولتون قدامی و کلی بین افراد بر اساس روابط فکی در بعد عمودی (به ‌ترتیب 062/0=P و 36/0=P) و بر اساس جنسیت افراد (به ترتیب 42/0P= و 53/0=P) اختلاف آماری معنی داری مشاهده نشد. در مقابل، میانگین اوربایت بین گروه‌ها اختلاف معنی داری نشان داد (001/0>P). مقایسه نسبت‌های بولتون قدامی (88/3 ± ۱۶/۷۹%) و کلی (89/6 ± ۰۹/%90) با مقادیر استاندارد بولتون نیز نشان ‌دهنده اختلاف آماری معنی‌ دار بود (به ترتیب 001/0=P و 02/0=P).
نتیجه ‌گیری: بر اساس نتایج مطالعه حاضر الگوی رشد عمودی فک و جنسیت تأثیر معنی داری بر نسبت‌های بولتون نداشت. با این حال، تفاوت بین مقادیر نسبت‌ها در جمعیتی از شمال ایران با استانداردهای بولتون، تأکید بر استفاده از شاخص‌های بومی در برنامه ‌ریزی درمان ارتودنسی دارد.

زمینه و هدف‌: ریلاپس پس از درمان ارتودنسی یکی از مشکلات شایع در حفظ نتایج درمان محسوب می‌شود و انتخاب نوع و ویژگی‌های ریتینر نقش مهمی در پایداری درمان دارد. ریتینر‌‌های وکیوم ‌فرم (Essix) به دلیل سهولت ساخت، زیبایی و پذیرش بالا به ‌طور گسترده مورد استفاده قرار می‌گیرند، اما تأثیر ضخامت‌های مختلف این ریتینر‌‌ها بر حفظ ویژگی‌های اکلوزالی هنوز به ‌طور کامل مشخص نشده است. هدف این مطالعه بررسی تأثیر ضخامت ریتینر وکیوم فرم (Essix) بر حفظ خصوصیات اکلوزالی بود.
روش بررسی: این مطالعه مداخله‌ای، در سال 1404بر روی 30 بیمار (23 زن و 7 مرد) که درمان ارتودنسی ثابت آن‌ها در دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی بابل به اتمام رسیده بود، انجام شد. بیماران به صورت تصادفی وارد 2 گروه ریتنشن بارژیم مشابه با دو ضخامت 5/1 و 1 میلی‌ متر Essix شدند. متغیرهای اورجت، اوربایت، عرض بین کانینی، عرض بین مولری، طول قوس بالا و شاخص بی نظمی، بلافاصله، 6 ماه و 9 ماه بعد از فاز ریتنشن با استفاده از آنالیز واریانس با داده‌‌های تکراری (ANOVA) بررسی شد و نتایج بین دو گروه مقایسه شد.
یافته‌‌ها: نتایج مطالعه نشان داد که استفاده از ریتینر Essix با ضخامت 5/1 میلی ‌متر منجر به افزایش معنی‌ دار اورجت در طول زمان شد (04/0=p)، در حالی که گروه با ضخامت ۱ میلی‌ متر تغییر معنی‌ داری در اورجت نداشت (22/0=p). تغییرات اوربایت در هیچ ‌یک از گروه‌ها معنی ‌دار نبود (60/0=p) و پس از ۹ ماه پیگیری نیز تفاوت بین دو گروه در اوربایت معنی‌ دار نبود (23/0=p). عرض بین کانینی (38/0=p) و عرض بین مولری (13/0=p) نیز در طول زمان تغییر معنی ‌داری نداشتند و تفاوت بین دو گروه پس از ۹ ماه معنی ‌دار نبود (05/0
نتیجه‌ گیری: براساس یافته‌‌های مطالعه حاضر، از نظر کلینیکی، ضخامت کمتر ریتینر Essix ریلاپس بیشتری نسبت به ریتینر Essix با ضخامت بیشتر نداشت. بر این اساس، انتخاب ضخامت ریتینر Essix می‌تواند بر اساس پذیرش درمان و ترجیح درمانگر انجام شود و نیاز به توصیه قطعی برای یک ضخامت خاص وجود ندارد. با این حال، انجام مطالعات با دوره پیگیری طولانی‌تر برای ارزیابی پایداری بلندمدت نتایج توصیه می‌شود.