زمینه و هدف: ترس و اضطراب دندانپزشکی میتواند مانعی برای مراقبتهای دندانپزشکی و در نتیجه سلامت ناکافی دهان و دندان در افراد باشد. هدف از این مطالعه بررسی ارتباط بین میزان اضطراب و ترس از دندانپزشکی در بالغین مراجعه کننده به کلینیک تخصصی دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران با وضعیت پوسیدگیهای دندانی و عواقب بالینی پوسیدگیهای درمان نشده بود.
روش بررسی: تحقیق به صورت مقطعی و توصیفی- تحلیلی روی مراجعین بالای ۱۸ سال در سال ۱۳۹۸-۱۳۹۷ انجام شد. برای تعیین میزان ترس و اضطراب دندانپزشکی به ترتیب از دو پرسشنامه استاندارد شامل شاخص ارزیابی ترس از دندانپزشکی (Dental Fear Scale) و شاخص اندازه گیری اضطراب دندانپزشکی اصلاح شده (Modified Dental Anxiety Scale) استفاده شد. متغیرهای دموگرافیک بیماران ثبت گردید و وضعیت پوسیدگیهای دندانی و عواقب بالینی پوسیدگیهای درمان نشده، به ترتیب با شاخصهای DMFT (Decayed, Missing, and Filled Teeth) و PUFA (Pulpal involvement, Ulceration caused by dislocated tooth fragments, Fistula and Abscess) ندازه گیری شدند. به منظور آنالیز آماری دادهها از آزمون همبستگی Pearson و مدل رگرسیون خطی چند گانه با روش Backward استفاده شد.
یافتهها: در مجموع ۲۸۳ فرد بالغ با میانگین سنی ۸/۱۱±۶/۳۸ سال در این تحقیق ارزیابی شدند. میانگین نمرات اضطراب و ترس دندانپزشکی افراد به ترتیب برابر ۴۹/۴±۰۴/۱۲ و ۸۷/۳۳±۱۶/۴۱ بود. میزان تحصیلات به صورت معکوس (۰۳/۰=P، ۱۴/۰-=β) و وضعیت تأهل به صورت مستقیم (۰۱/۰=P، ۱۷/۰=β) رابطه معنیداری با میزان اضطراب داشتند. همچنین تأهل در میزان ترس از دندانپزشکی اثر معنیدار داشت (۰۰۱/۰>P، ۲۵/۰=β). همبستگی مستقیم و معنیداری بین اضطراب دندانپزشکی و اجزای D (۰۰۱/۰>P، ۳۶/۰=r) و M (۰۲/۰=P، ۱۴/۰=r) از شاخص DMFT دیده شد و ارتباط اضطراب دندانپزشکی و جزء U از شاخص PUFA معکوس و معنیدار (۰۴۵/۰=P، ۱۲/۰-=r) بود. ارتباط بین ترس دندانپزشکی با اجزای D (۰۰۱/۰>P، ۳۶/۰=r) و M (۰۰۱/۰>P، ۲۳/۰=r) از شاخص DMFT معنیدار و مستقیم بود.
نتیجهگیری: اضطراب دندانپزشکی در حد متوسط بود، اما ترس از دندانپزشکی چندان شایع نبود. اضطراب و ترس با وضعیت پوسیدگی دندانها ارتباط داشت. با افزایش نمرات اضطراب و ترس، شاخصهای پوسیدگی دندانی در نمونهها افزایش مییافت.