مجله دندانپزشکی

زمینه و هدف: در سال‌های اخیر دندانپزشکی در گردش کار توسعه زیادی داشته است و ورود کامپیوتر و کاربردهای متفاوت آن منجر به افزایش اثربخشی و کارآیی روش‌های درمان شده است. با توجه به ورود مفاهیم مهندسی در این گردش کار، نیاز به بررسی مراحل مختلف و همچنین نحوه تبادل اطلاعات میان
نرم افزارها و سخت افزارهای مورد استفاده برای ذی نفعان این حوزه را ضروری می‌سازد. هدف این تحقیق بررسی نحوه تعامل میان دندانپزشک، لابراتوار دندانی، مراکز تولید و مراحل کاری مورد نیاز جهت انجام سفارشات از طریق نرم افزارها و تجهیزات دیجیتال است.
روش بررسی: این مطالعه به صورت مروری و با استناد به مقالات موجود در پایگاه‌ اطلاعاتی Google Scholar از سال 2000 با جست و جوی عبارت‌های کلیدی dental CAD/CAM، computer aided design and manufacturing، workflow و digital dentistry انجام شد.
نتیجه‌گیری: دندانپزشکی ناگزیر به استفاده از فناوری‌های دیجیتال است و این تکنولوژی‌ها می‌توانند افزایش کارایی درمان را در پی داشته باشند. از این رو ذینفعان این حوزه بایستی دانش کافی در انتخاب و به کارگیری این ابزارها را داشته باشند. همچنین ذینفعان با استفاده از دانش تخصصی حوزه دندانپزشکی می‌توانند ارائه دهندگان فناوری‌های دیجیتال را در توسعه بهتر نرم‌افزارها و سخت افزارها یاری نمایند.
 

زمینه و هدف: یکی از مهم‌ترین حوزه‌های دندانپزشکی، جراحی ایمپلنت‌های دندانی است. در این حوزه، دندانپزشکی در استفاده از تجهیزات دیجیتال و نرم‌ افزارها در مقایسه با سایر حوزه‌های پزشکی در سال‌های اخیر توسعه قابل ملاحظه‌ای پیدا کرده است. راهنمای جراحی به جراح کمک می‌کند تا جراحی کاشت ایمپلنت را دقیق‌تر، مطمئن‌تر، ساده‌تر و در زمان کوتاه‌تری انجام دهد. فرایند تولید این راهنماها کاملاً دیجیتال و به دلیل استفاده از تعداد زیادی از نرم‌ افزارها، تجهیزات و پروتکل‌ها، تا حدی پیچیده است. برای کارایی بیشتر، تمامی مشارکت کننده‌ها در گردش کار باید از تمامی مراحل و الزامات جهت تولید راهنمای جراحی آگاهی داشته باشند. ااین مقاله با هدف بررسی فرایند تولید راهنمای جراحی به طور جامع انجام گرفت.
روش بررسی: این مقاله مروری با استناد به مقالات موجود در پایگاه‌ اطلاعاتی  Google Scholer  و PupMed با جست و جوی کلید واژه‌های Surgical Guide, Guided surgery, digital dentistry, dental CAD/CAM, Additive manufacturing, انجام شد. بیش از 90 درصد از منابع مورد استفاده بعد از سال 2010 میلادی انتشار یافته و به زبان انگلیسی هستند.
نتیجه گیری: امروزه دندانپزشکی از راهکارهای دیجیتال زیادی برای انجام گردش کارهای روزمره استفاده می‌نماید که اکثر این راهکارها توسط مهندسان در حوزه‌های مختلف توسعه داده شده‌اند. بنابراین اطلاع از آن‌ها برای دندانپزشکان، جراحان، کلینیک‌ها، تکنسین‌های لابراتواری و سایر ذی‌نفعان جهت مشارکت و تعامل بهتر، ضروری است. در این میان پیشرفت‌ها در جراحی ایمپلنت دندانی قابل ملاحظه بوده است و بیماران از درمان بهتر که ناراحتی های کمتری خواهد داشت سود می برند. علاوه بر این، دندانپزشکان نیز به دلیل اطلاع از تمامی شرایط، قبل از انجام جراحی، با جراحی دقیق‌تر و ساده‌تری مواجه خواهند بود. بنابراین آگاهی از تمامی مراحل فرایند تولید لازم و ضروری است.
 

زمینه و هدف: ظهور هوش مصنوعی (Artificial intelligence) در پزشکی، تخصص‌های مختلف پزشکی از جمله ارتودنسی را متحول نموده است. هوش مصنوعی نتایج امیدوار کننده‌ای را در افزایش دقت تشخیص‌، طرح درمان و پیش ‌بینی نتایج درمان نشان داده و با در دسترس قرار گرفتن برنامه‌های مختلف هوش مصنوعی، کاربرد آن در حیطه ارتودنسی افزایش یافته است. در این مطالعه به بررسی کاربردهای مختلف هوش مصنوعی در ارتودنسی پرداختیم تا با داشتن اطلاعات به روز، بتوانیم در موارد نیاز از هوش مصنوعی استفاده کنیم.
روش بررسی: جستجوی جامع در پایگاه اطلاعاتی PubMed، با استفاده از واژگان کلیدی Orthodontics و Artificial intelligence در محدوده سال‌های 2020 تا 2025 میلادی انجام شد. در جستجوی اولیه 643 مقاله یافت شد. پس از حذف مقالات بر اساس معیارهای ورود و خروج، 293 مقاله جهت بررسی متن کامل باقی ماندند و در نهایت 38 مقاله وارد مطالعه مروری ما شدند تا بررسی جامعی از کاربردهای هوش مصنوعی در ارتودنسی به دست آید.
یافته‌ها: امروزه شاهد کاربرد هوش مصنوعی در حوزه‌های مختلف ارتودنسی در مراحل مختلف تشخیص، درمان، پیش بینی نتایج و آموزش هستیم. در بسیاری از این زمینه ها از جمله آنالیز تصاویر و کمک به طرح درمان دقت بالایی از خود نشان داده است اما در برخی حیطه ها مانند آنالیز فضا و پیش بینی نتایج درمان نیاز به ارتقا دارد.
نتیجه‌گیری: انجام مطالعات مرور سیستماتیک با تمرکز بر هر یک از زمینه‌های کاربرد هوش مصنوعی که در مقاله حاضر به آن پرداخته شد، می‌تواند به توسعه نگرش محققان نسبت به این تکنولوژی نو ظهور کمک کند.

زمینه و هدف: با توجه به رشد سریع فناوری‌های دیجیتال در دندانپزشکی، ارزیابی سطح آگاهی و نگرش دندانپزشکان نسبت به این تحول ضروری است. هدف این مطالعه، بررسی آگاهی و نگرش دندانپزشکان عمومی‌‌ شهر یزد نسبت به دندانپزشکی دیجیتال در سال ۱۴۰۳ بود.
روش بررسی: در این مطالعه توصیفی- تحلیلی، ۱۳۵ دندانپزشک عمومی به روش نمونه ‌گیری در دسترس انتخاب شدند. داده‌ها از طریق پرسشنامه آنلاین شامل اطلاعات دموگرافیک و سؤالات مرتبط با آگاهی و نگرش جمع ‌آوری و با نرم ‌افزار SPSS نسخه ۲۷ تحلیل شد. آزمون‌های من ‌ویتنی، کروسکال- والیس و کای ‌اسکوئر برای بررسی متغیرها استفاده گردید.
یافته‌ها: ۵۹ مرد و ۷۶ زن با میانگین سنی 87/7 ± 92/31 سال در مطالعه شرکت کردند. میانگین نمره آگاهی 77/2 ± 76/7 از ۱۲ بود. آگاهی بیشتر و نگرش مثبت‌تر با سن بالاتر، سابقه کاری بیشتر و جنسیت مرد مرتبط بود (05/0P<) 1/%74 از شرکت‌ کنندگان نسبت به دستگاه CAD/CAM شناخته ‌شده آگاهی نداشتند و 8/74% از پاسخ‌ دهندگان با نرم ‌افزارهای مربوط به ایمپلنت دیجیتال آشنا نبودند و 60% نیز نسبت به کاربرد صحیح اسکنرهای داخل‌دهانی آگاهی نداشتند. 5/81% نگرش کلی مثبت داشتند، اما تنها 9/11% دانش خود را هماهنگ با فناوری‌های نوین می‌دانستند.
نتیجه‌گیری: دندانپزشکان عمومی از سطح آگاهی متوسطی برخوردارند و شکاف‌های دانشی موجود نیازمند توجه بیشتر در آموزش دانشگاهی و مداوم است. ارتقای دانش گروه‌های خاص مانند دندانپزشکان جوان، کم ‌سابقه و بانوان ضروری است. تفاوت‌های معنی داری در نگرش بر اساس سن، جنسیت و سابقه کاری مشاهده شد.