352 نتیجه برای نوع مطالعه: مقاله ی اصیل
جعفر یحیوی دیزج، دکتر سارا امام قلی پور سفید دشتی، فاروق نعمانی، رضا هاشم پور،
دوره 18، شماره 4 - ( 11-1398 )
چکیده
مقدمه: با توجه به اینکه یکی از مهمترین و مسألهسازترین موضوعات حوزه سلامت و دغدغه برنامهریزان و سیاستگذاران سلامت، افزایش روزافزون هزینههای سلامت در همه سطوح به ویژه مراقبتهای بیمارستانی و خدمات پاراکلینیکی میباشد؛ مطالعه حاضر با هدف تعیین سهم هزینههای خدمات پیراپزشکی از کل مخارج سلامت خانوار طراحی و اجرا گردید.
مواد و روشها: در مطالعه توصیفی-تحلیلی حاضر، سهم خانوار و سهم هزینه خدمات پیراپزشکی از هزینه های سلامت خانوار به تفکیک سال در مناطق شهری و روستایی، در دوره مطالعاتی 5 ساله، با استفاده از داده های پیمایشی سالانه هزینه-درآمد خانوار (مرکز آمار ایران) طی سالهای1390-1394، به کمک نرم افزار کاربردی MSExcel_2013، استخراج و محاسبه گردید.
یافته ها: بر اساس نتایج این مطالعه، به طور متوسط 20 درصد کل هزینههای سلامت خانوار، به خدمات پیراپزشکی در مناطق شهری و روستایی اختصاص یافته است. به طور متوسط هزینه خدمات پیراپزشکی بیمارستانی در مناطق شهری و روستایی حدود 10 درصد از کل هزینه های خدمات پیراپزشکی را به خود اخصاص داده و به طور متوسط 90 درصد مابقی هزینههای خدمات پیراپزشکی از مراکز غیر بیمارستانی بوده است. مجموعه خدمات تصویربرداری و مجموعه خدمات آزمایشگاهی به ترتیب با 1/48 درصد و 6/25 درصد، بیشترین سهم را در هزینه های مربوط به خدمات پیراپزشکی بیمارستانی و غیر بیمارستانی داشتند.
بحث و نتیجه گیری: براساس نتایج مطالعه حاضر، توجه به مجموعه خدمات تصویربرداری و آزمایشگاهی به عنوان عمده خدمات پیراپزشکی در سبد خدمات سلامت خانوار، میتواند در کاهش هزینه های سلامت و کاهش پرداخت مستقیم از جیب هزینههای سلامت خانوار موثر واقع گردد
دکتر محمد علی زحل، دکتر سیما رفیعی، ندا اسماعیل زاده ها، ساناز جمشیدی، نفیسه راستگو،
دوره 18، شماره 4 - ( 11-1398 )
چکیده
زمینه و هدف: با توجه به سیر مزمن بیماری انسدادی مزمن ریوی و مشکلات متعددی که برای فرد و جامعه ایجاد میکند، مطالعه حاضر با هدف تحلیل نقش متغیرهای سبک زندگی بر عود بیماری و بستری بیمارستانی در این مبتلایان انجام شده است.
روش بررسی: مطالعه حاضر از نوع آینده نگر بود که طی آن، مبتلایان به بیماری انسدادی مزمن ریوی مراجعه کننده به مرکز سرپایی تخصصی ریه در شهر قزوین که با تشخیص بیماری COPD بر اساس تاریخچه بالینی بیمار و نتایج بدست آمده از تست اسپیرومتری طی سه ماهه پائیز 96 مورد معاینه و ویزیت قرار گرفتند، در مطالعه شرکت داده شدند. به منظور جمعآوری اطلاعات پژوهش، از پرسشنامه اطلاعات دموگرافیک بیماران، پرسشنامه فعالیت فیزیکی و نیز پرسشنامه سنجش وضعیت تغذیه استفاده شد. از آزمون رگرسیون لاجستیک جهت شناسایی عوامل خطر موثر در عود بیماری و میزان تاثیر آنها بر این متغیر وابسته استفاده شد.
یافتهها: در مطالعه حاضر 128 بیمار مبتلا به بیماری انسدادی مزمن ریوی (1/78% مرد با میانگین سنی 9/11±3/65) مورد پژوهش قرار گرفتند. میان متغیرهای فعالیت فیزیکی، وضعیت تغذیهای، مصرف سیگار، BMI بیماران و عود بیماری منجر به بستری بیمارستانی ارتباط آماری معنادار وجود داشت (p<0.05)؛ به نحویکه با افزایش سن بیماران، کاهش BMI، مصرف سیگار به تعداد سالهای بیشتر و انجام فعالیت فیزیکی محدود احتمال بستری بیمارستانی مبتلایان افزایش مییافت.
نتیجهگیری: شواهد نشان میدهد تاکید بر رویکردهای سلامت محور میتواند در کاهش بار مراجعات بیمارستانی مبتلایان به بیماری انسدادی مزمن ریوی موثر باشد. این قبیل راهبردها در عین اثربخشی به دلیل کم هزینه بودن از هزینه اثربخشی قابل توجهی نیز برخوردارند
سمیه فدائی، مصطفی کاظمی، فاطمه نژادشکوهی،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: ارزشیابی و ارتقا کیفیت خدمات در بیمارستانها که با سلامتی انسانها سروکار دارند، اهمیت زیادی دارد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی و وزندهی معیارهای سنجش کیفیت و رتبهبندی بیمارستانهای مشهد انجام شدهاست.
مواد و روشها: پژوهش حاضر از نوع مطالعات کاربردی است که به صورت مقطعی در زمستان سال 1396 انجام شد. در این مطالعه با بررسی ادبیات پژوهش، ابعاد کیفیت خدمات در بیمارستان شناسایی شد. سپس با استفاده از پرسشنامه مقایسه زوجی از گروه خبرگان (شامل 8 نفر( نظرخواهی به عمل آمد و ضرایب اهمیت هر یک از ابعاد از طریق فرایند تحلیل سلسلهمراتبی در محیط فازی (FAHP) محاسبه شد. پرسشنامه ماتریس تصمیم به روش نمونهگیری دردسترس توسط نمونه 400 نفره از همراهان بیمار چهار بیمارستان تکمیل گردید. سپس با استفاده از روش GRA-TOPSIS بیمارستانها رتبهبندی شدند. روایی هر دو پرسشنامه توسط خبرگان تایید شد.
نتایج: نتایج FAHP نشان میدهد بعد کیفیت دانش و مهارت پزشکی بیشترین ضریب اهمیت را دارد. همچنین با تحلیل دادهها با استفاده از GRA-TOPSIS بیمارستان سوم، رتبه چهارم را در ارائه خدمات بدست آورد. همچنین نتایج نشان میدهد که در بیمارستان سوم کیفیت دسترسی نیازمند بیشترین بهبود است.
نتیجهگیری: روش GRA-TOPSIS علاوه بر رتبهبندی بیمارستانها بر اساس معیارهای کیفیت خدمات قادر است نقاط ضعف هر بیمارستان در هر یک از معیارها مشخص نماید. در نتیجه اولویتهای بهبود کیفیت خدمات در هر بیمارستان مشخص شد و بر اساس آن مدیر بیمارستان می تواند برای بهبود عملکرد در معیارهای که عملکرد پایینی نسبت به سایر بیمارستانها کسب کرده است، تلاش نماید.
زیبا خلیلی، محمد پناهی توسنلو، بهمن خسروی، ناصر ایروانی منش، رضوان کاظمی دستجرده ئی، لقمان آزموده، رامین احمدزاده، ابولقاسم پوررضا،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: تعارض بین کارکنان سلامت مشکلی مهم در واحدهای مراقبت بهداشتی در سراسر دنیاست. مطالعه حاضر با هدف شناسایی علل تعارض بین کارکنان پرستاری با سایر گروههای شغلی در بیمارستان انجام شد.
مواد و روشها: مطالعه حاضر به صورت توصیفی–تحلیلی در سال 1397 انجام شد. برای جمعآوری دادهها از پرسشنامه محققساخته استفاده شد. این پرسشنامه در دو قسمت مشخصات دموگرافیک و علل تعارض بین کارکنان پرستاری با سایر گروههای شغلی در مقیاس لیکرت 5 گزینهای طراحی شد. پرسشنامه در اختیار 120 نفر از کارکنان پرستاری بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی اردبیل که بهصورت تصادفی متناسب انتخاب شده بودند، قرار گرفت. برای تجزیهوتحلیل دادهها از آمار توصیفی و تحلیلی در نرمافزار 15SPSS استفاده شد.
نتایج: بیشترین میزان تعارض گزارش شده توسط پرستاران مربوط به تعارض با گروه مدیران (94/0±17/4) و کمترین میزان با کارکنان اداری، مالی و پشتیبانی (13/1±55/3) بود. مهمترین علت ایجاد تعارض بین کارکنان پرستاری با گروههای مختلف به ترتیب عبارت بود از: تحمیل نقشهای غیرتخصصی (مثل تکمیل مستندات پروندهای پزشکان)؛ احساس نابرابری در حجم و فشار کاری؛ درک ناکافی از شرایط کاری حوزه پرستاری؛ اختلاف نامتعارف درآمد و مزایای دریافتی و عدم توزیع عادلانه نیروی انسانی. همچنین بین سطح تعارض با وضعیت تأهل، تجربه کاری و گروه سنی همبستگی معنادار آماری وجود داشت (p<0.05).
نتیجهگیری: نتایج مطالعه حاضر نقش تعدادی از عوامل ایجادکننده تعارض بین کارکنان پرستاری با سایر گروههای شغلی را نشان داد. این یافتهها میتواند راهنمای عملی برای مدیران ارشد بیمارستانها در جهت اخذ تصمیمات و راهکارهای کاربردی در راستای مدیریت تعارضهای محیط کار باشد.
علی محمد مصدق راد، فاطمه خلج،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
سابقه و هدف: دستگاه الکتروکوتر یک ابزار مهم در جراحی مدرن است. سوختگی ناشی از دستگاه الکتروکوتر یکی از عوارض شایع حین عمل جراحی است. مدیریت کیفیت یک استراتژی سازمانی برای ارتقای کیفیت و ایمنی خدمات است. هدف این مطالعه بررسی میزان تأثیر مدیریت کیفیت بر کاهش سوختگی ناشی از دستگاه الکتروکوتر بود.
مواد و روشها: این پژوهش با استفاده از روش اقدام پژوهی مشارکتی در بازده زمانی دوساله 1392 و 1393 در بخش اتاق عمل یکی از بیمارستانهای شهر تهران انجام شد. تیم بهبود کیفیت بخش اعمال جراحی بیمارستان تشکیل و با استفاده از مدل مدیریت کیفیت استراتژیک، برنامه بهبود کیفیت فرایندهای کاری بخش تدوین، اجرا و ارزشیابی شد. میزان سوختگی ناشی از دستگاه الکتروکوتر قبل و بعد از اجرای مدیریت کیفیت سنجیده و با هم مقایسه شد.
نتایج: میزان سوختگی ناشی از دستگاه الکتروکوتر در سال ۱۳۹۱ برابر با 4/0 درصد بود. خیس بودن بیمار به دلیل تعریق و شستشوی حین عمل، پوزیشن نادرست بیمار، سالم نبودن تشکهای آنتی استاتیک و استفاده طولانی از دستگاه الکتروکوتر از مهمترین علل ایجاد سوختگی ناشی از دستگاه کوتر بود. تیم بهبود کیفیت یک برنامه عملیاتی برای رفع مشکلات مذکور تدوین و اجرا کرد. میزان سوختگی ناشی از دستگاه الکتروکوتر با اجرای مدیریت کیفیت به 21/0 درصد در سال ۱۳۹۲و 02/0 درصد در سال ۱۳۹۳ کاهش یافت. اجرای مدیریت کیفیت منجر به کاهش 95 درصدی میزان سوختگی ناشی از دستگاه کوتر در یک بازه زمانی دو ساله شد.
نتیجهگیری: استراتژی مدیریت کیفیت منجر به کاهش سوختگی ناشی از الکتروکوتر و افزایش ایمنی بیمار میشود. اجرای صحیح اصول مدیریت کیفیت نظیر بیمارمحوری، فرایند گرایی و کار تیمی منجر به ارتقای کیفیت و ایمنی خدمات بیمارستانها میشود
آرش مفرح ذات، علی اکبر فضائلی، یداله حمیدی،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: سل یک بیماری واگیردار و بزرگترین علت مرگ ناشی از بیماری های عفونی تک عاملی است. هدف از این پژوهش برآورد هزینههای اقتصادی این بیماری و عوامل موثر بر ابتلای آن در استان همدان بود.
مواد و روشها: پژوهش حاضر مطالعهای توصیفی و تحلیلی بود که درمقطع زمانی24 ماهه در سالهای1393 و 1394 انجام گرفت. جامعه مورد پژوهش بیماران مبتلا به سل شناسایی شده در سطح استان همدان در گروه های ریوی گسترده خلط مثبت و خارج ریوی استان همدان می باشد. استخراج داده های مورد نیاز از طریق بررسی پرونده بیماران مسلول در مراکز خدمات جامع سلامت شهری و روستایی و نیز بیماران بستری در بخشهای عفونی صورت گرفت. همچنین با استفاده از مدل لاجیت و نرم افزار Stata15، عوامل اجتماعی و اقتصادی خانوارهایی که احتمال بیشتری در مواجه شدن با این بیماری دارند، مطالعه گردید.
نتایج: در پژوهش انجام شده، مجموع 173 بیمار مسلول شناسایی شد که هزینههای مستقیم برآورد شده درمان بیماران مبلغ 8307 میلیون ریال بود. همچنین نتایج مدل لاجیت نشان داد که افراد ساکن شهر، بالای 65، کم سواد و افراد مبتلا به ویروس ایدز به ترتیب 22،14،18و 6 درصد احتمال مواجهه با بیماری سل بیشتری خواهند داشت.
نتیجه گیری: هزینه تمام شده بیماری سل علاوه بر تخصیص مبلغ قابل توجهی از منابع بهداشتی و درمانی استان، هزینههای غیر مستقیم زیادی را نیز به خانوارها تحمیل می کند. تبعات اجتماعی و اقتصادی حاصل از این هزینهها منجر به بسیاری از ناهنجاریها مانند طرد شدن زنان مبتلا از خانواده یا ترک تحصیل فرزندان افراد مبتلا می شود.
مسعود اعتمادیان، علیمحمد مصدقراد، محمود رضا محقق دولت آبادی، حامد دهنوی،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: مشارکت بخش دولتی و خصوصی در تأسیس و راهاندازی بیمارستان، استراتژی مناسبی برای ارائه خدمات با کیفیت سلامت به مردم با هزینه کم برای دولت است. با این وجود، چالشهایی در مسیر مشارکت بخش دولتی و خصوصی در تأسیس و راهاندازی بیمارستانهای ایران وجود دارد. این پژوهش با هدف شناسایی و تبیین چالشهای تأسیس و تجهیز بیمارستان جامع زنان محب یاس انجام شد.
مواد و روشها: این مطالعه کیفی با منطق استقرایی و به صورت مورد پژوهی با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته و بررسی اسناد در سال 1397 انجام شد. تعداد 24 نفر از ذینفعان کلیدی، مدیران و کارکنان مشارکتکننده در تأسیس و تجهیز بیمارستان جامع زنان محب یاس به صورت هدفمند و گلوله برفی انتخاب شدند. از روش تحلیل موضوعی برای تحلیل دادههای پژوهش استفاده شد.
نتایج: چالشهای مشارکت عمومی- خصوصی در ساخت و تجهیز بیمارستان جامع زنان محب یاس عبارت بودند از مدل نامناسب مشارکت عمومی- خصوصی، فراهم نبودن بستر مشارکت عمومی- خصوصی، اعتماد کم به بخش خصوصی، مشکلات تأمین مالی پروژه ساخت بیمارستان، تخریب ساختمان نیمهساخته بیمارستان، افزایش هزینه ساخت بیمارستان، ادغام و انتزاع دانشگاه علوم پزشکی تهران و ایران، مشکلات دریافت پروانه تأسیس بیمارستان، ادغام بیمارستان محب یاس با بیمارستان میرزا کوچک خان، تغییر کاربری بیمارستان و مشکلات تأمین و مدیریت تجهیزات و کارکنان بیمارستان.
نتیجهگیری: اگرچه مشارکت عمومی- خصوصی مزایایی برای نظام سلامت به دنبال دارد، ولیکن، به دلیل اهداف، انگیزهها و سبک مدیریت متفاوت بخش دولتی و خصوصی با چالشهای متعددی همراه است. نتایج این پژوهش اطلاعات ارزشمندی را در اختیار سیاستگذاران و مدیران ارشد نظام سلامت در مورد عوامل کلیدی موفقیت و موانع اجرایی مشارکت بخش دولتی و خصوصی در بخش سلامت ارائه میکند.
علی اکبری ساری، محبوبه بیات، محمد عرب، مهدی یاسری، سیده فاطمه حسینی،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: برابری در دسترسی به خدمات مراقبت سلامت از جمله اهداف مهم نظام سلامت می باشد. در این مطالعه، توصیفی از وضعیت توزیع پزشکان متخصص گوش، گلو، بینی و جراحی سر و گردن استان ها و شهرستان های کشور ایران در سال 1396 انجام شده است.
مواد و روشها: این مطالعه توصیفی- تحلیلی به منظور توصیف وضعیت توزیع پزشکان متخصص گوش، حلق و بینی و جراحی سر و گردن در استان ها و شهرستان های کشور در سال 1396 انجام شده است. دادههای مورد نیاز از طریق وزرات بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و مرکز آمار ایران جمع آوری شد. به منظور تحلیل نتایج از شاخص ضریب جینی، منحنی لورنز، رگرسیون چندگانه و ترسیم نقشه های جغرافیایی به کمک نرم افزار R نسخه 0-6-3 استفاده شد.
نتایج: استان تهران (2.31) و هرمزگان (0.39) به ترتیب بیشترین و کمترین سرانه پزشکان متخصص گوش، گلو بینی و جراحی سر و گردن به ازای 100 هزار نفر جمعیت در سال 1396 را به خود اختصاص داده اند.
نتیجه گیری: نتایج مطالعه نشان داد که تفاوت قابل توجهی در دسترسی به پزشکان متخصص گوش، گلو، بینی و جراحی سر و گردن در مناطق مختلف کشور وجود داشت.
نادر مرکزی مقدم، ساناز زرگر بالای جمع، زانیار قادری، احسان توفیقی،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: در بین بخشهای بیمارستان، تالار جراحی سهم قابلتوجهی از هزینه و درآمد بیمارستان را به خود اختصاص میدهد. زمانبندی تالار جراحی در افزایش بهرهوری اتاقهای عمل اهمیت بسزایی دارد و پژوهش حاضر با هدف بهینهسازی زمانبندی تالار جراحی بر پایه مدل شبیهسازی پیشامد گسسته انجام شد.
مواد و روشها: این پژوهش بهصورت مقطعی در تابستان 97 در تالار جراحی یکی از بیمارستانهای شهر تهران انجام پذیرفت. با ورود افراد به تالار جراحی، اطلاعات آنها اعم از علت و بیماری که موجب جراحیشده، نوع عمل جراحی (انتخابی یا اورژانسی)، مدتزمان حضور هر بیمار در تالار جراحی با جزئیات زمانی ثبت گردید. تجزیهوتحلیل دادهها با نرمافزار SPSS، و شبیهسازی سیستم درمانی با نرمافزار Arena انجام پذیرفت.
نتایج: با تجزیهوتحلیل اطلاعات ورودی مربوط به 625 بیمار در طول سه ماه، بیش از 60 درصد مراجعین را آقایان تشکیل دادند. متوسط زمان انتظار افراد در تالار جراحی 35 دقیقه بود. اولین ورود افراد به تالار جراحی در مورد بیماران انتخابی، در ساعت 7:10 صبح و آخرین ورود در ساعت 17:00 بود. از هشت سناریو مطرحشده، دو سناریوی اصلاح نرخ ورود (توزیع ورود به بعدازظهر) و سناریوی ترکیبی (اصلاح صف به بعدازظهر و اضافه کردن بیمار بر) بیشترین کاهش زمان انتظار را به همراه داشت.
نتیجهگیری: نتایج این مطالعه نشان داد که تغییر توزیع ورود بیماران به ساعتهایی که بار ورودی کمتری دارد، میتواند مدتزمان انتظار بیماران را کاهش داده و بهرهوری تالار جراحی را افزایش دهد.
علی اکبری ساری، فرهاد حبیبی، بهمن خسروی، پژمان حموزاده، مانی یوسف وند،
دوره 19، شماره 1 - ( 2-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: ارزیابی عملکرد و ارزشیابی کیفیت خدمات ارائهشده موجب تحقق اهداف سازمانی و ارتقاء سطح توانایی کارکنان میشود. این مطالعه به منظور تدوین پرسشنامه جامع ارزیابی عملکرد اورژانسهای بیمارستانی به انجام رسید.
مواد و روشها: این مطالعه از نوع مطالعات کاربردی است که در پنج مرحله شامل شناسایی استانداردها و شاخصهای کلیدی ارزشیابی اورژانسها؛ تهیه نسخه پیشنویس پرسشنامه؛ اجماع خبرگان و تهیه نسخه نهایی پرسشنامه؛ سازگاری درونی پرسشنامه و تکرارپذیری پرسشنامه انجام شد. جهت بررسی روایی، سازگاری درونی و تکرارپذیری پرسشنامه، به ترتیب از روشهای روایی محتوایی، ضریب آلفای کرونباخ و باز آزمون استفاده شد. دادهها با استفاده از نرمافزار Excel و SPSS تجزیهوتحلیل گردید.
نتایج: پرسشنامه نهایی با 105 سؤال و در 8 حیطه؛ شامل مدیریت و رهبری (15)؛ منابع انسانی (22)؛ فضا و تسهیلات فیزیکی (18)؛ دارو و تجهیزات پزشکی (6)؛ دستورالعملها و خطمشیها (17)؛ بیمار محوری (10)؛ ثبت مستندات در پرونده بیمار (5) و شاخصهای زمانی در اورژانس (12) تدوین شد. نتایج نشان داد که پرسشنامه نهایی پایا (89/0) و تکرارپذیر (98/0=ICC) میباشد.
نتیجهگیری: پرسشنامه ارزیابی عملکرد اورژانسهای بیمارستانی، ابزاری روا و پایا است و میتواند برای ارزیابی عملکرد اورژانسهای بیمارستانی کشور مورد استفاده قرار گیرد.
فرهاد لطفی، عرفان خوارزمی، محسن بیاتی، هاجر علی پور، سعید لوحی وش، علی جاجرمی زاده،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: تخمین تابع هزینه ابزاری مناسب در راستای تخصیص بهینه منابع در بیمارستانهاست. مطالعه حاضر با هدف برآورد تابع هزینه بیمارستانهای تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی شیراز انجام شد.
مواد و روشها: در مطالعه مقطعی حاضر دادههای مربوط به منابع، هزینهها و اطلاعات تولید 28 بیمارستان بصورت ماهانه از سال 1394 تا 1395 از سامانه اطلاعات بیمارستانی استخراج شد. برای برآورد تابع هزینه، از مدل کاب-داگلاس و روشهای اقتصادسنجی دادههای پانل استفاده شد. تحلیل دادهها با نرمافزار STATA14 انجام شد.
نتایج: کشش هزینه بیمارستانها نسبت به پذیرش بستری و سرپایی در بیمارستانهای بزرگ به ترتیب 0.555، 0.058 و در بیمارستانهای کوچک به ترتیب 0.769 و 0.099 (P<0.01) بود. در میان منابع بیشترین تأثیرگذاری بر هزینه کل بیمارستانها مربوط به هزینه سرانه پزشک با ضریب 0.175 در بیمارستانهای بزرگ و با ضریب 0.481 در بیمارستانهای کوچک (P<0.01) بود. هزینه متوسط معادل 3640648 و هزینه نهایی برابر با 2654802 تومان بود. شاخص صرفههای ناشی از مقیاس در بیمارستانهای کوچک 868/0، در بیمارستانهای بزرگ 613/0 و درکل بیمارستانها 729/0 برآورد شد. تعداد تخت فعال، طول مدت اقامت و همچنین آموزشی بودن بیمارستان تأثیر مثبتی (P<0.01) بر هزینه بیمارستانها داشت.
نتیجهگیری: جهت کاهش هزینه بیمارستانها مدیریت مؤثرترین عوامل ایجادکننده هزینه شامل هزینههای پزشکان و دارو کمککننده خواهد بود. همچنین بیمارستانها جهت رسیدن به نقطه بهینه تولید باید با ظرفیتها و منابع تولیدی موجود خدمات بیشتری ارائه دهند.
سیمین شمس جاوی، پوران رئیسی، امیر اشکان نصیری پور،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: از جمله تحولات و تغییرات اساسی در نظام سلامت کشور ایران در سالهای اخیر، طرح تحول نظام سلامت می باشد که اثرات آن میبایست از ابعاد گوناگون بررسی گردد. هدف از این مطالعه، تعیین تأثیر طرح تحول نظام سلامت بر شاخصهای بهداشتی در جمعیت تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی اهواز می باشد.
مواد و روشها: در این مطالعه توصیفی-تحلیلی؛ دادههای شاخصهای بهداشتی منتخب دانشگاه علوم پزشکی اهواز در بازه زمانی قبل و بعد از اجرای طرح تحول نظام سلامت (سال 91 لغایت 97)؛ جمعآوری و با نرمافزار SPSS، توصیف و تحلیل دادهها انجام گردید.
نتایج: بیشترین میزان تغییر در شاخصهای مرگومیر؛ بین سال 92 و 94 و به ترتیب در شاخص مرگ کودکان زیر 5 سال، مرگ کودکان زیر یک سال و مرگ نوزادان، با اختلاف میانگین 282/13، 825/10 و 955/7 بوده است (001/0p=، 002/00 p= و 004/0(p=. بیشترین میزان تغییر در پوشش مراقبت کودکان زیر 5 سال؛ بین سال 93 و 94 با اختلاف میانگین 335/11 و در خصوص پوشش مراقبت مادران؛ بین سال 93 و 96 با اختلاف میانگین 050/10 بوده است (به ترتیب 002/0 p= و 001/0>.(p شاخص مرگ مادران باردار معنیدار نبوده است.
نتیجهگیری: بررسی سیر زمانی شاخصهای بهداشتی مؤید این نکته است که میزان تغییرات در سالهای ابتدای طرح تحول زیاد بوده و در ادامه کمتر شده است. بیشترین میزان تغییر در شاخصها مربوط به سالهای 94 و 95 بوده است. یافتهها نشان داد که طرح تحول اخیر ایران باعث بهبود اغلب شاخصهای مرگومیر (کاهش مرگ نوزاد، مرگ زیر یک سال و مرگ زیر 5 سال) و ارتقای شاخص پوشش مراقبت کودکان زیر 5 سال و مراقبت مادران (حداقل 6 بار مراقبت دوران بارداری) شده است. طرح تحول سلامت بر شاخص مرگ مادران باردار تأثیر نداشته است
محمدحسین رونقی،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: انقلاب صنعتی چهارم شامل ترکیب دستگاههای شبکه با روشهای رایانش ابری، تحلیل داده های بزرگ و هوش مصنوعی است که باعث میشود چنین زیرساختی، هوشمند نامیده شود. در یک بیمارستان هوشمند، همه وسایل و دستگاهها به گونه ای طراحی شده اند که به هم متصل شوند و یکپارچه شوند تا در نهایت مراقبتهای بهتری از بیمار صورت پذیرد و باعث افزایش کارایی و کاهش اتلاف وقت شوند. از همین رو هدف این پژوهش شناسایی مولفههای یک بیمارستان هوشمند بر اساس فناوریهای تحولآفرین صنعت 0/4 بود.
مواد و روشها: این پژوهش کیفی در دو مرحله در زمستان 1398 انجام شده است. در مرحله اول مولفههای مربوط به بیمارستان هوشمند از مطالعات پیشین شناسایی گردید. در مرحله دوم بر اساس روش دلفی نظر خبرگان در خصوص مولفهها و مدل مفهومی ارزیابی شد. کمیته خبرگان پژوهش شامل 15 نفر از متخصصان فعال فناوری اطلاعات در حوزه پزشکی بر اساس نمونه گیری هدفمند بودند.
یافتهها: بر اساس یافتههای این پژوهش مولفه های بیمارستان هوشمند شامل هشت فناوری: اینترنت اشیا، رباتیک، زنجیره بلوک، رایانش ابری، کلان داده، واقعیت مجازی و افزوده، تولید افزایشی و هوش مصنوعی بود.
نتیجه گیری: مدیران بیمارستانها با توجه به مولفههای بیمارستان هوشمند باید درصدد تجهیز سازمان خود باشند و کلیه فرایندها و تجهیزات را با فناوریهای تحولآفرین منطبق سازند. با توجه به وجود تحریم ها سرمایه گذاری در سازمانهای دانش بنیان داخلی و فعال در زمینه فناوریهای نوین و ایجاد اتحاد استراتژیک با آنها می تواند راهکار مناسبی برای سیاستگزاران نظام سلامت باشد.
رضا سپهوند، معصومه مومنی مفرد، صابر تقی پور،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: گسترش روزافزون ویروس کووید 19 در جهان موجب بروز پیامدهای گوناگونی برای افرادی میشود که در فرایند درمانی بیماران مبتلا به این ویروس دخیل هستند. بر این اساس هدف اصلی از انجام این مطالعه شناسایی و اولویتبندی پیامدهای روانی ویروس کووید 19 در پرستاران باشد.
مواد و روشها: این مطالعه بر اساس هدف کاربردی و از نظر نحوه جمعآوری دادهها در حوزه مطالعات توصیفی از نوع پیمایشی قرار دارد. رویکرد تحلیل در این مطالعه آمیخته و ترکیبی از روشهای کیفی و کمی است. جامعه آماری این مطالعه را اساتید پرستاری و متخصصان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی لرستان تشکیل دادهاند که با روش نمونهگیری هدفمند و با توجه به اصل اشباع نظری، تعداد 14 نفر از اساتید و متخصصان به عنوان نمونه پژوهش لحاظ گردیدند. جامعه آماری بخش کمی نیز شامل مدیران بیمارستانهای ارائهدهنده خدمات به بیماران کرونایی در استان لرستان بوده که با روش نمونهگیری غیراحتمالی در دسترس تعداد 35 نفر به عنوان نمونه پژوهش تعیین گردیدند. شناسایی پیامدهای روانی با استفاده از تحلیل دادههای حاصل از مصاحبه با نرمافزار Atlas.ti و اولویتبندی پیامدها به روش فازی مثلثی انجام شد.
نتایج: تحلیل دادههای حاصل از مصاحبه منجر به شناسایی 16 پیامد روانی موثر بر پرستاران گردید. اولویتبندی این عوامل نشان داد که افسردگی، کاهش تمرکز و بیانگیزگی مهمترین پیامدهای روانی ناشی از ویروس کووید 19 هستند.
نتیجهگیری: تدوین استراتژیهای حمایتی برای حفظ سلامت روان پرستاران میبایست در اولویت برنامههای آتی قرار گرفته و بخش مجزایی از هزینههای سالانه بیمارستانی به این امر مهم اختصاص یابد
الهام رمضان پور، حجت رحمانی، مهدی رعدآبادی، قاسم رجبی واسوکلایی، ندا رشیدی،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: اتاق عمل یکی از پیچیدهترین محیطهای کاری بوده که از مجموعه تجهیزات وسیع الکتریکی، گازی و اشعه تشکیل شده و بیشتر مستعد وقوع حادثه میباشد. بنابراین رعایت نکات ایمنی در این بخش حائز اهمیت میباشد. پژوهش حاضر با هدف، بررسی میزان رعایت استاندارد ایمنی در اتاق عملهای بیمارستانهای وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مازندران در سال 1398 انجام گرفت.
مواد و روشها: پژوهش حاضر یک مطالعه توصیفی بود که به صورت مقطعی انجام شده است. جامعه آماری شامل تمام اتاق عملهای بیمارستانهای آموزشی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مازندران بود. ابزار مورداستفاده چکلیست بوده که توسط پژوهشگران با مشاهده و مصاحبه در محل تکمیل گردیده است. استاندارهای ایمنی از نظر فضای فیزیکی اتاق عمل، ایمنی مقابله با آتشسوزی، ایمنی کارکنان، ایمنی بیمار و کنترل عفونت بررسی شده است. دادهها با SPSS نسخه 21 تحلیل شدند.
نتایج: اتاق عملهای بیمارستانهای تابعه دانشگاه از نظر ایمنی کلی 10/80 درصد ایمن بودند. حیطه ایمنی بیمار با 34/83 درصد کمترین فاصله با استانداردها و حیطه ایمنی کنترل عفونت با 24/74 درصد بیشترین فاصله را با استانداردها داشت. بیشترین و کمترین امتیاز رعایت استاندارد ایمنی مربوط به اتاق عمل بیمارستان شماره (2) و (1) بود.
نتیجهگیری: بر اساس یافتهها اتاق عملهای بیمارستانهای مورد مطالعه در رعایت استانداردهای ایمنی بهطورکلی در وضعیت مطلوبی قرار دارند. با این حال لزوم توجه به حوزههای مشکلدار در خصوص افزایش ضریب اطمینان ایمنی برای کارکنان و بیماران در اتاق عمل اهمیت بسزایی دارد، لذا انجام اقدامات اصلاحی مناسب در جهت تأمین ایمنی کامل اتاق عملها از نظر تمام مؤلفهها بایستی موردتوجه قرار گیرد.
مریم زاهدی، سیدمحسن بنی هاشمی، صدیقه محمد اسماعیل، منصور شریفی،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: رشد فناوری اطلاعات و ارتباطات، بر حوزه پزشکی و سلامت نیز تاثیر گذاشته است و استفاده از پرونده الکترونیکی سلامت، درمان، پیشگیری و تشخیص را تسهیل کرده اما مزایا و معایبی نیز دارد که در این تحقیق بدان پرداخته شده است.
مواد و روشها: برای بررسی جامعهشناختی پرونده الکترونیکی سلامت از روش کیفی و تئوری زمینهای استفادهشده است. برای رسیدن به تئوری جامع در این زمینه با استفاده از روش اشباع نظری 20 نفر از متخصصین حوزههای پزشکی، سیاستگذاری، جامعهشناسی و انفورماتیک که با پرونده الکترونیک سلامت آشنا بودند به عنوان جامعه آماری از جامعه هدف انتخاب شدند و با استفاده از کدگذاری سه مرحلهای باز، محوری و گزینشی مفاهیم و مقولات مهم در هر مرحله استخراج شدند.
نتایج: مهمترین نتیجه حاصل از تحقیق چندوجهی بودن تأثیرات پرونده الکترونیکی سلامت است. پرونده الکترونیکی سلامت با تأثیر بر کنش عاطفی و اولویت دادن به دادههای ثبتشده، صمیمت بیمار و پزشک را میتواند کاهش داده و نوعی ترس از انگ اجتماعی و افشا را به همراه داشته باشد خصوصاً زمانی که امنیت سیستم، سرمایهگذاری برای آن و آموزش کارکنان با مشکل مواجه است و تغییرات مداوم مدیران قدرت ریسکپذیری و تأثیرات مثبت آنان را میکاهد.
نتیجهگیری: برای داشتن یک سیستم درست و استفاده همهجانیه و فراگیر از پرونده الکترونیکی سلامت تغییرات فرهنگی، مدیریتی و تکنولوژیکی لازم است. بسترسازی فرهنگی در جامعه و در بین افراد، مدیریت ریسکپذیر و کارآمد و استفاده از سیستمهای یکپارچه اطلاعات در کنار امنیت سیستم میتواند کارایی آن را افزایش داده و زمینه تحقیق و توسعه و پیشرفت را به همراه داشته باشد
فاطمه خزاعی، حسن میرزاحسینی، مصطفی نوکنی،
دوره 19، شماره 2 - ( 6-1399 )
چکیده
مقدمه: همودیالیز یکی از درمان های موثر جایگزینی عملکرد کلیه در بیماران مبتلا به نارسایی مزمن کلیه است، بهرهمندی از این روش، در کنار افزایش طول عمر؛ میتواند کیفیت زندگی دریافتکنندگان این نوع خدمت را تهدید نماید. بنابراین مطالعه حاضر با هدف بررسی اثربخشی روش مبتنی بر طرحواره درمانی هیجانی بر بهبود کیفیت زندگی بیماران دیالیزی انجام شد.
مواد و روشها: مطالعه کنونی کاربردی و نیمه آزمایشی بوده و به صورت پیش آزمون- پس آزمون با گروه کنترل طراحی و پیادهسازی گردید. کلیه بیماران سرپایی تحت درمان با دستگاه دیالیز در مراکز درمانی وابسته به دانشگاه علوم پزشکی تهران، در سال 97-1398 جامعه آماری مطالعه را تشکیل میدادند. ابزار جمعآوری دادهها، پرسشنامه کیفیت زندگی مرتبط با بیماران کلیوی بود، پس از اجرای پروتکل درمانی توسط تیم پژوهش طی هشت جلسه 90 دقیقهای در گروه مداخله، تجزیهوتحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار spss نسخه 24 صورت پذیرفت.
نتایج: نتایج مطالعه نشان داد پروتکل درمانی مبتنی بر طرحواره درمانی هیجانی بر تمامی ابعاد کیفیت زندگی تأثیر داشته و منجر به افزایش نمره میانگین نسبت به پیشآزمون شده است. همچنین؛ تفاوت معناداری بین گروهها، هم در بعد عمومی و هم در بعد اختصاصی کیفیت زندگی بیماران دیالیزی وجود دارد.
نتیجهگیری: بر اساس یافتههای پژوهش میتوان بیان کرد که روش طرحواره درمانی هیجانی بر بهبود کیفیت زندگی بیماران دیالیزی مؤثر بوده و میتوان بهعنوان یک مداخله مؤثر در بهبود کیفیت زندگی بیماران به کار گرفته شود
الیاس سنائی فر، جواد مقری، بهرام محقق، فاطمه کوکبی سقی، سید سعید طباطبایی،
دوره 19، شماره 3 - ( 9-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: منابع انسانی بخش سلامت علاوه بر اینکه به عنوان مهمترین منبع بخش سلامت شناخته شده است نزدیک به سه چهارم هزینه های بخش سلامت را به خود اختصاص داده است. هدف از این مطالعه برآورد نیروی انسانی مورد نیاز بخش سی تی اسکن مرکز تخصصی رادیوتراپی - انکولوژی رضا (ع) بر اساس شاخص حجم کار در سال 8139 بود.
مواد و روشها: در این مطالعه توصیفی تحلیلی که به صورت مقطعی انجام شد از روش تعیین نیروی انسانی بر اساس شاخص حجم کار استفاده شد. برای تعیین اجزاء حجم کار و زمان استاندارد از روش برگزاری جلسات کارشناسی، برای تائید زمان استاندارد فعالیتهای اصلی از روش مطالعه کار و زمانسنجی، برای تعیین عوامل مرتبط با زمان کاری در دسترس از مصاحبه و قوانین و سیستم پرسنلی و برای تعیین حجم کار سالانه از طریق سیستم مدیریت بیمارستان و بررسی دفاتر ثبت فعالیت استفاده شد. برای تحلیل دادههای تعیین نیروی انسانی موردنیاز از نرمافزار اکسل و برای تحلیل دادههای زمانسنجی از نرمافزار SPSS استفاده شد.
نتایج: 7 عامل مرتبط با زمان کاری در دسترس سالانه کارکنان شناسایی شد. زمان کاری در دسترس سالانه 1113 ساعت در سال تعیین شد. در این مطالعه تصویربرداری و شبیه سازی درمانی به عنوان فعالیتهای اصلی تعیین شد. نتایج محاسبات شاخص حجم کار نشان داد این بخش 3 نفر کمبود نیرو دارد.
نتیجهگیری: مرکز تخصصی رادیوتراپی انکولوژی رضا در بخش سیتیاسکن با کمبود نیروی انسانی حرفهای مواجه است و فشار کاری (4/0) میباشد. از این رو در اولویت تامین نیروی انسانی قرار می گیرد.
افسانه خادمی جلگه نژاد، رضا احمدی کهنعلی، علی حیرانی،
دوره 19، شماره 3 - ( 9-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: سناریونگاری یکی از مهمترین روشهای آیندهپژوهی در شرایط نامطمئن و پیچیده است. تابآوری زنجیره تامین بیمارستان نیز به دلیل پیچیدگی در روابط و مواجهه با شرایط غیرمنتظره نیازمند درک وقایع در آینده است. هدف از مقاله حاضر، تدوین سناریوهای پیشروی آینده تابآوری زنجیره تأمین بیمارستان است.
مواد و روشها: این پژوهش دومین مرحله از پژوهشی با رویکرد آمیخته است و در زمرهی سناریوهای هنجاری و مکتب منطق شهودی است. مشارکتکنندگان در این پژوهش به روش هدفمند و از میان خبرگان دو بیمارستان انتخاب شدند. در فاز اول برای تعیین عدم قطعیتهای بحرانی از پرسشنامه تأثیر و عدم قطعیت و نمودار تأثیر- عدم قطعیت استفاده شد. در فاز دوم نیز پس از تشکیل تیم سناریو، با استفاده از دیاگرام تأثیر، روابط علت و معلولی متغیرها بر اساس ماتریس سناریو تعیین گردید.
نتایج: محرکهای تابآوری زنجیره تأمین بیمارستان در 14 مقوله اصلی خوشهبندی شدند و نتایج حاصل از نمودار تأثیر-عدمقطعیت نشان داد که «فرهنگ مردم» و «ماهیت حادثه» به عنوان عدمقطعیتهای بحرانی در تدوین سناریو نقش بیشتری دارند برای این دو عامل چهار سناریو بر اساس نظر خبرگان ایجاد و داستان آنها نوشته شد.
نتیجهگیری: چهار سناریوی «سازگار»، «آشفته»، «ازهمگسیخته» و «مبارز»، بر مبنای بحرانیترین محرکهای در زمینۀ تابآوری زنجیرۀ تأمین بیمارستان تدوین شد. بهرهگیری از ویژگی الهامبخش این سناریوها، میتواند به مدیران حوزه سلامت و مدیریت بحران کمک کند تا آمادگی لازم برای مواجهه با بحران را کسب نمایند. روش سناریونگاری منطق شهودی، میتواند برای آیندهپژوهی در سایر حوزههای نظام سلامت مورد استفاده قرار گیرد.
ایروان مسعودی اصل، مسعود ابوالحلاج، مقداد راحتی،
دوره 19، شماره 3 - ( 9-1399 )
چکیده
زمینه و هدف: بیمارستان بزرگترین و مهمترین واحد نظام سلامت، بیشترین سهم هزینهها را به خود اختصاص داده، بطوریکه دولتها نمیتوانند همه هزینههای آن را تأمین کنند، لذا انجام اصلاحات به منظور تامین مالی اجتنابناپذیر است. در این راستا پژوهشگران به تبیین عوامل زمینهای موثر در سیاستگذاری تامین مالی و دستورگذاری آن پرداختهاند.
مواد و روشها: مطالعه حاضر توصیفی که بصورت کیفی و کمی در سال 1397 انجام شده است. جامعه آماری شامل خبرگان بخش سلامت، بازارسرمایه و سازمان تامین اجتماعی بود. از روش هدفمند برای نمونهگیری استفاده شد. ابزار گردآوری دادهها فیش کارتها و پرسشنامه نیمهساختاریافته برای انجام مصاحبه با خبرگان بود. برای تحلیل مصاحبهها از نرم افزار MAXQDA,11 و برای معتبرسازی از تکنیک دلفی استفاده گردید. برای تحلیل سیاستگذاری و دستورگذاری از مدلهای والت گیلسون و کینگدان استفاده گردید.
نتایج: عوامل زمینهای در سیاستگذاری و دستورگذاری تامین مالی بیمارستانها از بازار سرمایه، عوامل کلان(حاکمیتی و قانونی، سیاسی، اجتماعی، اقتصادی) و عوامل خرد (تولیتی، تامین مالی و فنی) میباشند. جریان مشکل بیمارستانها که عمدهترین آن تامین مالی است، جریان سیاستی که شامل اجرای مدلهای مشارکت بخش دولتی خصوصی است و جریان سیاسی که با تحریمها شروع شد، پنجره فرصتی را برای تامین مالی از بازار سرمایه میگشاید.
نتیجهگیری: با وجود اسناد بالادستی و برنامههای توسعه که اجازه خصوصیسازی سازمانهای دولتی را میدهد، بیمارستانها میتوانند بغیر از بودجه دولت و درآمدهای اختصاصی، از استراتژی تامین مالی بخش خصوصی استفاده نمایند، که در این میان بازار سرمایه با توجه به ویژگیهای آن مانند تامین مالی آسان و ارزان قیمت، شفافیت و پاسخگو بودن استراتژی مناسبی میباشد.