فاطمه پری دخت، اکرم تبریزی، علی محسنیان، یاسر خورشیدی بهزادی، علی صالحی سهل آبادی،
دوره 16، شماره 1 - ( 1-1405 )
چکیده
مقدمه: دندان پزشکی به دلیل ماهیت شغلی، حرفهای پر استرس محسوب شده و دندان پزشکان را در معرض خطر بالای فرسودگی شغلی و ناراحتی اسکلتی عضلانی قرار میدهد. این مطالعه با هدف بررسی استرس، فرسودگی شغلی و ناراحتیهای اسکلتی-عضلانی در دندانپزشکان و نقش ارگونومی در کاهش این مشکلات انجام شده است.
روش کار: این مقاله یک مرور نظاممند بر مقالات منتشرشده از سال 2000 تا مارس 2025 در سه پایگاهدادهی Scopus، Web of Science و PubMed است. معیار ورود مطالعات شامل مقالات اصیل پژوهشی، کنفرانسی، تجربی و آزمایشگاهی بود که به بررسی استرس، فرسودگی شغلی و ناراحتیهای اسکلتی-عضلانی در دندانپزشکان و نقش ارگونومی در کاهش آنها پرداخته و به زبان انگلیسی نگارش شده بودند. معیارهای خروج شامل مقالات با موضوع غیرمرتبط، مقالات مروری، کتابها، نامه به سردبیر و ترجمهی بخشی از کتاب بود.
یافته ها: از میان ۳۶۶ مقاله شناساییشده ۲۸ مقاله ، وارد مطالعه شدند. نتایج نشان داد بیشترین ناراحتیهای گزارششده به ترتیب مربوط به نواحی گردن، کمر، شانه، مچ دست، پایین کمر، بالای کمر، ساعد و بازو بود. همچنین دندانپزشکانی که در معرض خطر بالای فرسودگی شغلی قرار دارند، شکایات سلامتی بیشتری دارند. و مراقبت از بیماران اصلی ترین عامل استرس بود.علاوه بر این، استفاده از ابزارهای ارگونومیک، مانند لوپهای بزرگکننده دندانی، طراحی بهینهی ابزارهای دستی و عینکهای منشوری، نقش مهمی در کاهش ناراحتیهای اسکلتی-عضلانی در دندانپزشکان ایفا میکنند.
نتیجه گیری: استرس، فرسودگی شغلی و ناراحتی اسکلتی عضلانی از چالشهای شایع در شغل دندان پزشکی شواهد قوی از نقش موثر مداخلات ارگونومیک در کاهش بار فیزیکی این مشکلات وجود دارد. اما اجرای انها با موانعی همچ.ن هزینه بالا و اموزش ناکافی مواجه است. بنابراین، توصیه می شود آموزش اصول ارگونومی و ترویج استفاده از ابزارهای کمکی، به عنوان یک جز ضروری در برنامه های درسی دندان پزشکی و توسعه حرفه ای مداوم گنجانده شود.
