مجله

---

زمینه و هدف: با توجه به اهدافی که سیستم‌های اطلاعاتی دارند و برای پرهیز از دوباره کاری و کمک به ارتقاء کیفیت مراقبت‌ها و کاهش هزینه بایستی ارزیابی مداومی جهت تعیین میزان دستیابی به این اهداف انجام شود. این پژوهش، سال 1390 با استفاده از شاخص‌های ارزیابی نظام جامع اطلاعات بیمارستانی بیمارستان‌های منتخب شهر تهران انجام شد.

روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع توصیفی- مقطعی بود. جامعه پژوهش عبارت بودند از سیستم اطلاعات بیمارستانی بیمارستان‌های شهدای تجریش، رسول اکرم، خاتم الانبیاء، امام خمینی و میلاد. ابزار گردآوری داده‌ها چک لیست شاخص‌های ارزیابی سیستم اطلاعات بیمارستانی بود که با روش مشاهده مستقیم و مصاحبه با کاربران تکمیل گردید. داده‌ها توسط نرم افزار آمار SPSS، تحلیل و در قالب جداول و نمودارهای آماری ارائه گردید.

یافته‌ها : در بیمارستان‌های مورد مطالعه با وجود اینکه اکثر زیرگروه‌های اجزای سازمانی و اجزاء سرویس دهنده سیستم اطلاعات بیمارستانی راه اندازی و مورد استفاده قرار گرفته است اما سیستم‌های اطلاعات داروخانه، تصمیم یاری، سرویس ارتباطی و سرویس دوراپزشکی هنوز به طور کامل در بیمارستان‌های مورد مطالعه راه اندازی نشده بود.

نتیجه‌گیری: اکثر زیرگروه‌های اجزاء سازمانی و اجزاء سرویس دهنده سیستم اطلاعات بیمارستانی در حال حاضر در نرم افزار طراحی شده در 5 بیمارستان به طور کامل و با در نظرگرفتن تمامی فیلدها وجود داشتند.

---

زمینه و هدف: واکنشهای اکسیداتیو در گسترش روند ‌آترواسکلروز دخیل هستند. تشکیل رادیکالهای اکسیژن و پراکسی واکسیداسیون LDL– کلسترول از آن جمله می‌باشند. هدف از این مطالعه، ارزیابی ارتباط بین مقادیر سرمی بیلیروبین و وقوع بیماری شریان کرونر می‌باشد. 
روش بررسی: هشتاد و پنج بیمار و نود و دو فرد سالم انتخاب شدند. میزان بیلیروبین مستقیم و تام به روش دیازو و اندازه‌گیری تری‌گلیسرید، کلسترول تام، به روش آنزیمی انجام شد. HDL – کلسترول به روش پلی‌آنیون – کاتـیون و LDL – کلسترول به روش مستقیم سنجش شـد. آنالیز آمـاری داده‌هـا بـا نـرم افـزار آمـاری 17SPSS  انجـام شـد. آزمـون  Chi-squar برای متغیرهای کیفی و آزمون t-student برای متغیرهای کمی به کار گرفته شد. سطح معنی داری 05/0 P= در نظر گرفته شد. 
یافته‌ها : مقادیر بیلیروبین مستقیم، غیرمستقیم و تام در گروه کنترل به ترتیب 213/0، 375/0 و 588/0 و در بیماران به ترتیب 228/0، 365/0، 593/0 میلی گرم در دسی لیتر بود. بین میانگین مقادیر بیلیروبین مستقیم، غیرمستقیم و تام در دو گروه اختلاف معنی‌داری مشاهده نشد. بین میانگین مقادیر تری گلیسرید و کلسترول تام در دو گروه اختلاف معنی‌داری مشاهده نشد. بین میانگین مقادیر HDL- کلسترول در دو گروه(001/0=P) سابقه فامیلی(006/0=P)، میانگین فشار خون(001P<)، استعمال سیگار(031/0=P) تفاوت معنی‌دار مشاهده شد.
نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از این تحقیق نشان می‌دهد که سنجش بیلی روبین به عنوان شاخصی برای پیشگویی بروز بیماری شریان کرونر می‌تواند حائز اهمیت باشد. اگرچه یافته‌های این مطالعه با برخی از مطالعات پیشین در این زمینه هم‌سو و با برخی دیگر مغایرت دارد.

---

زمینه و هدف : بنگاه‌های اقتصادی همواره به دنبال روشی هستند تا با استفاده از آن، میزان سودآوری محصولات و یا خدمات را افزایش دهند. از این رو تعیین بهای تمام شده خدمات جهت دستیابی به این هدف، امری ضروری به نظر می‌رسد. این مطالعه با هدف شفاف نمودن هزینه‌ها برای واحدهای دولتی با تبیین تخصیص هزینه بر حسب فعالیت هر واحد طراحی گردید.

روش بررسی: مطالعه از نوع توصیفی بوده و اطلاعات آن براساس روش میدانی از فعالیتهای صورت گرفته در مرکز تصویربرداری مجتمع بیمارستانی امام خمینی(ره) در سال 1389 بدست آمد. به منظور احصاء هزینه‌های هر کانون هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم مربوط به آن کانون هزینه محاسبه گردید. با استفاده از روش هزینه یابی برمبنای فعالیت اطلاعات تحلیل گردید و نهایتاً از تفاضل میزان درآمد و هزینه هر فعالیت، هزینه – فایده خدمات هر واحد محاسبه شد.

یافته‌ها : مشخص گردید که مرکز با در اختیار داشتن میانگین 486 , 573 ریال درآمد و 962 , 527 ریال هزینه به ازای هر خدمت، 524 , 45 ریال سود به ازای هر خدمت کسب می‌نماید.

نتیجه‌گیری: در صورت اجرای کامل سیستم حسابداری تعهدی، هزینه تمام شده کلیه خدمات بدست خواهد آمد و خدمات در واحدها به صورت بهینه قیمت گذاری خواهند شد. با مدیریت هزینه‌ها و حذف هزینه‌های غیر ضروری بهای تمام شده خدمات با حفظ بهره وری لازم کاهش می‌یابد و سازمان را قادر به ادامه حیات و توسعه بر پایه فعالیت‌های استراتژیک خود می‌کند.

---

زمینه و هدف : یافته‌های اپیدمیولوژیک، سطح لپتین، آدیپونکتین پلاسمایی و شاخص HOMA وابسته به چاقی را به عنوان بیومارکرهای پیش گو کننـده بیمـاری آسـم آشکـار کـرده اسـت. لـذا تعیـین ارتبـاط بالیـنی نسبـت لپتین/ آدیپونکتین پلاسما در دگرگونی مقاومت انسولین HOMA) ) و ظرفیت‌های دینامیک ریه تحت شرایط آسم مزمن با ترکیب بدنی چاق هدف این مقاله را تشکیل می‌دهد.

روش بررسی: در این مطالعه توصیفی تحلیلی 39 مرد بیمار آسم با دامنه سنی 30 تا 58 سال و میانگین نمایه جرم بدن 06/1 ± 4/31 کیلوگرم بر مترمربع از سه مرکز درمانی شهرستان ساوه داوطلبانه شرکت کردند. سطح ضایعه به روش ATS و نشانگان تنگی نفس ( DSI ) مطابق پیشنهاد NYHA تعیین گردید. غلظت‌های پایه لپتین، آدیپو نکتین و انسولین پلاسمایی ناشتا با روشهای الیزا و آنزیماتیک اندازه گیری شدند. متغیرهای تنفسی FEV₁/FVC ، PEF و FEF _{25% -75%} مطابق شاخص KNUDSON سنجیده شد.

یافته‌ها : شاخص HOMA با لپتین/ آدیپونکتین و سطح لپتین پایه پلاسمایی بترتیب همبستگی مثبت و منفی بدست آمـد(05/0 p < ). بیـن نسبت آدیپوکاینی با غلظت لپتین ناشتا نیز رابطه معکوس معنا دار مشاهده گردید(05/0 p < ). بین پارامترهای FVC% و FEV₁/FVC بترتیب با سطوح لپتین و آدیپونکتین پلاسمایی، همبستگی معنادار بدست آمد(05/0 p < ).

نتیجه‌گیری : لپتین/ آدیپونکتین پایه پلاسمایی در کنار شاخص HOMA ، یک نشانگر مناسب برای اهداف تشخیـصی نشانگـان اولیه بیماران آسمی چاق پیکر به نظر می‌رسد. با این حال، یافته‌ها نشان دادند که FEV₁/FVC و Adipo/lep ، مداخله گری موثر در ارزیابی رابطه بین سندرم چاقی و کارایی تنفسی بیماران آسم می‌باشند.

---

زمینه و هدف : لیشمانیوز جلدی در بسیاری از کشورهای گرمسیری و نیمه گرمسیری دنیا شایع بوده و پیامدهای اقتصادی نامطلوبی به همراه دارد. این مطالعه با هدف برآورد بهای تمام شده خدمات بهداشتی درمانی ارائه شده به مبتلایان به لیشمانیوز جلدی در استان قم صورت گرفت.

روش بررسی: این مطالعه به صورت توصیفی – مقطعی است که براساس داده‌های موجود از 638 بیماران طی سالهای 90- 1388 انجام گرفته است. ابتدا با استفاده از فرم‌های دست ساخت محقق هزینه‌های مستقیم و سربار در مناطق تحت مطالعه با مراجعه به اسناد حسابداری استخراج و سپس بهای پرداختی از جیب بیمار نیز جمع آوری و پس از ثبت در فرمهای مربوطه، با استفاده از نرم افزار excel و روشهای محاسبه بهای تمام شده، بهای تمام شده خدمات به بیماران برآورد شد.

یافته‌ها : در کل، بیش از 1600 میلیون ریال صرف ارائه خدمات بهداشتی درمانی به 638 بیمار مبتلا به لیشمانیوز جلدی گردیده است. هزینه های مستقیم ارائه خدمات بهداشتی درمانی حدود هزار میلیون ریال، سربار حدود 600 میلیون ریال، بهای تمام شده دولتی برای هر بیمار 2520 هزار ریال، پرداخت از جیب، برای هر بیمار حدود 240 هزار ریال و متوسط کل قیمت تمام شده طی این مدت به هر بیمار 2760 هزار ریال برآورد گردید.

نتیجه‌گیری: هزینه‌های قابل توجهی برای تشخیص و درمان لیشمانیوز در استان قم صرف می‌شود. لذا برنامه ریزان بهداشتی باید پیشگیری از این بیماری را در اولویت قرار دهند.

---

زمینه و هدف: الگوی ملزومات کارکردی پیشینه‌های کتابشناختی(اف.آر.بی.آر.) در سازماندهی منابع علوم پزشکی مورد توجه می‏باشد و روابط اثر به اثر به عنوان یکی از انواع روابط کتابشناختی موجود در این الگو معرفی شده است. این مطالعه به بررسی توزیع پراکندگی روابط اثر به اثر در حوزه‌های موضوعی علوم پزشکی بر اساس الگوی اف.آر.بی.آر. در میان منابع فارسی منتشر شده در فاصله سال‏های 1385-1389 حوزه علوم پزشکی می‏پردازد.

روش بررسی: روش پژوهش پیمایشی توصیفی است. داده‏ها با جستجوی پیشرفته فهرست پیوسته کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران به دست آمد. برای تعین حوزه‏های علوم پزشکی، از دو رده‏بندی دیویی و کنگره استفاده شد. برای تحلیل داده‏ها از نرم‏افزار اکسل 2007 استفاده شد. نتایج با استفاده از آمار توصیفی، در قالب جداول و نمودارها ارائه شده است.

یافته‌ها : یافته‏ها نشان داد که بر طبق رده‏بندی دیویی حوزه موضوعی بیماری‏ها بیش‏ترین روابط کتابشناختی را دارد و حوزه موضوعی پزشکی تجربی دارای کم‏ترین تعداد فراوانی است و بر اساس رده‏بندی کنگره حوزه موضوعی پزشکی داخلی دارای بیش‏ترین و حوزه‏های موضوعی گیاه‏شناسی پزشکی جایگزین و کایروپراکتیک دارای کم‏ترین روابط کتابشناختی بودند.

نتیجه‌گیری: توزیع پراکندگی روابط اثر به اثر بر اساس دو رده‏بندی دیویی و کنگره ناهمگون است. هرچند نتایج ناهمگونی در ظاهر به دست آمده است، اما با توجه به این‏که معیارهای طبقه‏بندی علوم پزشکی در این دو رده‏بندی متفاوت است، این تفاوت را نمی‏توان به حساب اختلاف در فراوانی روابط کتابشناختی موضوع‏های علوم پزشکی گذاشت.

---

  زمینه و هدف: تشخیص به موقع بارداری به منظور پیشگیری از آسیبهای دوران جنینی که در اثر مصرف برخی داروها و رفتارهای پرخطر ایجاد می‌شوند ضروری است. هدف از این مطالعه مقایسه حساسیت و ویژگی کیتهای لاتکس اگلوتیناسیون با روش ایمونوآنزیماتیک سریع به عنوان استاندارد طلایی در تشخیص بارداری است.

روش بررسی: در این مطالعه‌ی مقطعی نمونه ی ادرار و سرم از 390 نفر از خانم های مراجعه کننده به منظور تشخیص بارداری به مراکز بهداشتی درمانی جمع آوری شد و حساسیت و ویژگی نتایج آزمایشهای کیفی ادرار(لاتکس اگلوتیناسیون و ممانعت از لاتکس اگلوتیناسیون) در مقایسه با روش ایمونوآنزیماتیک سرم در تشخیص بارداری محاسبه گردید و اطلاعات وارد شده در نرم افزار Spss با بکارگیری آزمونهای کای دو، کرامر و محاسبه ضریب همبستگی اسپیرمن تجزیه و تحلیل گردید .

یافته‌ها: حساسیت آزمایش لاتکس اگلوتیناسیون مستقیم 82/05% و در آزمایش ممانعت از لاتکس اگلوتیناسیون 81/2% و ویژگی هر دو روش در مقایسه روش ایمونوآنزیماتیک، 99/27% می‌باشد. همبستگی توافقی بین تست لاتکس اگلوتیناسیون مستقیم و ممانعت از لاتکس اگلوتیناسیون با روش ایمونوآنزیماتیک به ترتیب 0/859 و 0/853 بدست آمد.

نتیجه‌گیری: امکان بروز نتایج منفی کاذب در تست لاتکس آگلوتیناسیون مستقیم کمتر و امکان بروز نتایج مثبت کاذب در هر دو روش کیفی برابر است، با توجه به اینکه امکان بروز نتایج منفی کاذب در آزمایش‌های کیفی نسبت به روش ایمونوآنزیماتیک بیشتر می‌باشد، تائید نتایج آزمایشهای کیفی منفی با روشهای حساس‌تر نظیر ایمونوآنزیماتیک ضروری به نظر می‌رسد.

---

زمینه و هدف: مشارکت درون و بین گروه‌های مراقبت سلامت، ارائه خدمات موثر را تسهیل می‌کند. راهبرد اصلی در ارائه خدمات مراقبت از سلامت موثر، بر همکاری و کار گروهی تاکید می‌کند. پژوهش حاضر با هدف بررسی روایی و پایایی ابزار (T-TAQ) جهت سنجش نگرش کار گروهی در ایران انجام شده است .

روش بررسی: این مطالعه پیمایشی و مقطعی در سال 1391 انجام گردید . بررسی روایی محتوایی و صوری با استفاده از روش دلفی با حضور 11 نفر از متخصص ین در دو نوبت انجام شد . همچنین روایی خارجی با استفاده از رویکرد ترجمه و باز ترجمه صورت گرفت. بررسی پایایی ابزار با استفاده از رویکر د آزمون- باز آزمون انجام شد. جامعه پژوهش 67 نفر دانشجوی سال آخر پزشکی و پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران، به روش نمونه گیری تصادفی طبقه‌ای به مطالعه وارد شدند. ابزار  (T-TAQ)   دارای 30 سوال در پنج حیطه می‌باشد. داده‌ها با استفاده از نرم افزار13 SPSS م ورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت.

یافته‌ها : روایی خارجی، صوری و محتوایی مورد تایید صاحبنظران در ایران قرار گرفت. نتایج مربوط به پایایی نیز با استفاده از آلفای کرونباخ 0/8 و 0/8=ICC محاسبه شد.

نتیجه‌گیری: با توجه به این که روایی و پایایی ابزار (T-TAQ) در ایران به اثبات رسید، می‌توان از آن به منظور بررسی نگرش به کار گروهی استفاده کرد.

---

 

 

 زمینه و هدف: سالمندی معادل با بیماری نیست، اما سالمندان مبتلا به بیماری‌های متفاوتی می‌باشند. از اینرو پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان بیماری‌ها و مراجعات درمانی سالمندان شهر تهران صورت پذیرفته است.

 وش بررسی: پژوهش توصیفی- تحلیلی حاضر بر روی نمونه‌ای در دسترس از سالمندان مراجعه کننده به کانون‌های جهان دیدگان وابسته به فرهنگسرای سالمندان شهر تهران در سال 1391 انجام شد. به منظور جمع آوری داده‌ها از پرسشنامه‌های خود گزارشی اطلاعات شخصی و پرسشنامه وضعیت بیماری‌ها پس از تأیید روایی و پایایی استفاده گردید. جهت تجزیه وتحلیل داده‌ها از نرم افزار آماری SPSS و با کمک آزمون‌های آماری تی و تحلیل واریانس یکطرفه استفاده شد.

 

یافته‌ها: از 400 سالمند شرکت کننده در این مطالعه 300(75 درصد) سالمند مونث، و 100(25 درصد) سالمند مذکر با میانگین سنی(38/6±)65/67 سال بودند. 160(40 درصد) سالمند بیماری‌های قلبی- عروقی، 137(3/34 درصد) سالمند اختلالات اسکلتی- عضلانی و 83(8/20 درصد) سالمند اختلالات غدد درون ریز داشتند. 381(2/95 درصد) سالمند حداقل یکبار در طی سال گذشته به مراکز درمانی و پزشک مراجعه کرده بودند. 177(2/44 درصد) سالمند سابقه حداقل یک بار بستری در بیمارستان را در سال گذشته بیان نموده‌اند.

 

نتیجه‌گیری: شیوع بیماری‌ها در سالمندان بیش از حد انتظار بالا می‌باشد. عمده سالمندان به مراکز درمانی و پزشکان مراجعات درمانی دارند که بیانگر بار بالای بیماری و نیاز به ارائه مراقبت متنوع درمانی به سالمندان است.

 

 

 

---

 

زمینه و هدف: پزشکی مبتنی بر شواهد، استفاده صحیح از بهترین شواهد در تصمیم­گیری بالینی برای مراقبت از بیماران است. سیستم اطلاعات بیمارستانی با ادغام داده­های بیمار، دانش بالینی پزشک و شواهد خارجی به­صورت پلی میان داده‌های پزشکی و دانش پزشکی عمل می­نماید. هدف این پژوهش تعیین توانایی سیستمهای اطلاعات بیمارستانی کشور جهت استقرار پزشکی مبتنی بر شواهد می­باشد.

 

روش بررسی: پژوهش به­صورت توصیفی- مقطعی در سال 1390 انجام گردید. جامعه‌ی پژوهش، سیستم­های اطلاعات بیمارستانی بیمارستانهای کشور بودند. حجم نمونه 30 بیمارستان تعیین گردید. داده­ها با استفاده از چک­لیست محقق­ساخته شامل اطلاعات زمینه­ای و اطلاعات مبتنی بر اهداف پژوهش جمع­آوری شده و روایی آن توسط افراد صاحب نظر تایید گردید. داده­های گردآوری شده با آمار توصیفی و نرم­افزار Spss تجزیه و تحلیل گردید.

 

یافته‌ها: سیستم­های اطلاعات بیمارستانی کشور، فاقد بخش­های مورد نیاز برای دسترسی به سیستم پشتیبان تصمیم بالینی، بانک داده مرجع و اطلاعات بهداشتی مبتنی بر اینترنت به ترتیب در 19 بیمارستان(3/63%)، 16 بیمارستان(3/53%) و 20 بیمارستان(7/66%)، بودند. در 22 بیمارستان(70%)، بیش از دو سوم بخش­های مورد نیاز برای دسترسی به انبار داده بالینی و اجرایی و در 23 بیمارستان(7/76%)، حداقل یک بخش­ مورد نیاز برای دسترسی به مفاهیم موردی خاص را داشتند.

 

نتیجه‌گیری: قابلیت سیستمهای اطلاعات بیمارستانی کشور جهت استقرار پزشکی مبتنی بر شواهد از نظر دسترسی به انبار داده بالینی و اجرایی مطلوب بود؛ در حالی که در زمینه­های دیگر نیاز به توجه بیشتری دارد.

 

---

 

زمینه و هدف: عدم توجه به مقوله‌ی همپوشانی در دو پایگاه اطلاعاتی، باعث خرید منابع تکراری و در نتیجه اتلاف بخشی از اعتبارات تخصیصی می‌شود، به همین منظور این مطالعه با هدف بررسی میزان همپوشانی مقالات حوزه قلب و عروق نمایه شده در دو پایگاه اطلاعاتی Scopus وWeb of Science در فاصله سالهای 2001 تا 2010 انجام گردید.

 

روش بررسی: در این مطالعه پیمایشی ابتدا سرعنوانهای فرعی زیر سرعنوان قلب و عروق از اصطلاحنامه پزشکی((Mesh 2012 استخراج و سپس هر کلیدواژه در عناوین مقالات هر دو پایگاه جستجو و مقالات بازیابی گردید. در ادامه اطلاعات کتابشناختی این مقالات وارد نرم افزارEndnote X3 شد و پس از آن بر اساس الفبای عنوان مقالات مرتب گردید. بدین ترتیب مقالات مشترک میان این دو پایگاه و مقالات منحصر به هر پایگاه تعیین شد. در پایان با استفاده از نرم افزار SPSS ویرایش 0.1.0.8  میزان همپوشانی نسبی و سنتی این دو پایگاه محاسبه و نتایج در قالب جداول ارائه گردید.

 

یافته‌ها: در کل 45680 مقاله بازیابی شد که از این تعداد 27979 مقاله مشترک، 14875 مقاله منحصر به Scopus و 2826 مقاله متعلق به  Web of Scienceبودند. همپوشانی سنتی 5/61%، همپوشانی Science Web of با Scopus، 28/65% و Scopus با Web of Science، 82/90% بود. 

 

نتیجه‌گیری: میزان همپوشانی سنتی این دو پایگاه و همچنین همپوشانی نسبی Scopus با Web of Science بیشتر از همپوشانی نسبی  Web of Science با Scopus است، یعنی Scopus مقالات زیادی را نمایه کرده است که در Web of Science وجود ندارد.

 

---

 

زمینه و هدف: ایزوفلوران ماده­ی بیهوشی‌استنشاقی پرکاربرد و انتخابی در جراحی­های سیستم عصبی است. تحقیقات نشان می­دهد که پس از بیهوشی با اترهای هالوژنه از جمله ایزوفلوران، ممکن است افزایش موقت در میزان آنزیم­های کبدی به وجود آید که آسیب­های کبدی را در پی دارد. پژوهش حاضر به منظور بررسی اثر ایزوفلوران بر میزان فعالیت آنزیم­های ALT-AST-ALP-GGT بعنوان شاخصی از عملکرد کبد انجام پذیرفت.

 

روش بررسی: این مطالعه بر روی 40 بیمار بدون هیچگونه بیماری کبدی که تحت عمل جراحی سیستم عصبی در بیمارستان میلاد تهران قرار گرفتند، انجام شده است. میزان فعالیت آنزیم­های GGT،ALP،ALT، ASTسرم این بیماران قبل، 24 و 72 ساعت پس از بیهوشی به روش اسپکتروفتومتری اندازه گیری شد.

 

یافته‌ها: میزان آنزیم‌های AST،ALP در مقایسه‌ی سه زمان با هم، تغییرات غیر معنی دار داشتند. اما آنزیم  ALTدر72 ساعت(022/0P=) و 24 ساعت(014/0P=) پس از بیهوشی نسبت به قبل از آن افزایش معنی دار داشت. میزان آنزیم GGT در 72 ساعت پس از بیهوشی نسبت به قبل از آن افزایش معنی دار داشت(002/0P=). همچنین در میزان این آنزیم در 24 با 72 ساعت پس از بیهوشی تفاوت معنی دار مشاهده شد(041/0P=).

 

نتیجه‌گیری: تغییرات معنی دار مشاهده شده در میزان آنزیم‌های ALT،GGT در زمان‌های ذکر شده، ممکن است به دلیل آسیب‌های احتمالی پارانشیم کبدی و انسداد مجاری صفراوی در اثر استفاده از ایزوفلوران یا داروهایی مانند میدازولام، باشد. لذا سنجش این آنزیم‌ها در بررسی عملکرد کبدی بیماران، می‌تواند برای اقدامات احتمالی بعدی مفید باشد.

 

---

 

زمینه و هدف: مدیران سازمان‌ها همواره به دنبال روش‌های مناسبی هستند که بتوانند از طریق آنها بهره وری مهم‌ترین سرمایه سازمان، یعنی نیروی انسانی شاغل در سازمان‌ها را ارتقا دهند. این مطالعه با هدف ارائه‌ی یک مدل زمان سنجی و کارسنجی برای مدیریت مبتنی بر عملکرد کارکنان بیمارستان تهیه و تدوین شده است.

 

روش بررسی: این مطالعه از گروه مطالعات توصیفی است. محیط انجام پژوهش یک بیمارستان عمومی بود که در آن یک کارشناس اسناد پزشکی به عنوان نمونه‌ی مورد پژوهش انتخاب شد. این مطالعه در ده مرحله انجام شد. در طی این مراحل فعالیت‌های عمده کارمند مورد نظر از طریق مشاهده‌ی مستقیم فعالیت و مصاحبه با وی جمع آوری گردید. سپس مواردی مانند زمان مورد انتظار فعالیت‌ها، بیکاری‌های مجاز، ضریب نهایی و زمان تعدیل شده محاسبه شد. در نهایت کل حجم کار کارمند بر اساس واحدهای کاری تعیین گردید.  

 

یافته‌ها: پیاده سازی روش معرفی شده در این پژوهش برای کارشناس اسناد پزشکی نشان داد که کل واحدهای کاری فرد مورد نظر، حدود 1160 واحد است که از این مقدار، تعداد 918 واحد کاری را به صورت موظفی و مابقی را به صورت اضافه کاری انجام می‌دهد.

 

نتیجه‌گیری: استفاده از مدلهای مناسب مدیریت عملکرد کارکنان برای تعیین حجم کاری آنها، می‌تواند به بهبود بهره وری سازمان و رضایت کارکنان کمک فراوانی بنماید. 

 

---

 

زمینه و هدف: کیفیت پرونده سلامت به کیفیت محتویات آن و مستندسازی درست وابسته است. حداقل مجموعه داده‌ها یک روش استاندارد برای جمع آوری عناصر داده‌ای کلیدی در پرونده ایجاد می‌کند که فهم آنها را آسان ساخته و امکان مقایسه آنها را فراهم می‌آورد. این پژوهش با هدف تعیین حداقل مجموعه داده‌ها برای پرونده سلامت ورزشکاران ایران انجام شده است.

 

روش بررسی: پژوهش حاضر به روش توصیفی-تطبیقی انجام شد. با استفاده از یک مطالعه‌ی تطبیقی درمورد مجموعه داده‌های پرونده سلامت ورزشکاران در سه کشور پیشرو در پزشکی ورزشی شامل استرالیا، کانادا و امریکا و نیز ایران، چک لیستی شامل مجموعه حداقل داده‌های پرونده سلامت ورزشکاران تدوین و در میان 50 نفر از متخصصان دو حوزه پزشکی ورزشی و مدیریت اطلاعات سلامت در داخل کشور با استفاده از روش دلفی به نظر سنجی گذاشته شد.

 

یافته‌ها: از بین 97 عنصری که به نظرسنجی گذاشته شده بود، 85 عنصر با موافقت بیش از 75 درصد به عنوان عناصر اصلی و 12 عنصر با موافقت 50 تا 75 درصد به عنوان عناصر پیشنهادی مطرح شد. در مورد اهمیت وجود 97 عنصر در پرونده، بین پاسخ‌های گروه متخصصان حوزه پزشکی ورزشی با متخصصان مدیریت اطلاعات سلامت، اختلاف معنی داری مشاهده نشد.

 

نتیجه‌گیری: حداقل عناصر اطلاعاتی پرونده سلامت ورزشکاران ایران با چهار گروه اطلاعات دموگرافیک، تاریخچه‌ی سلامت، ارزیابی و طرح درمان ارائه شد. الگوی پیشنهادی برای سیستم‌های دستی و پرونده‌های الکترونیک پزشکی قابل ارائه است. 

 

---

 

زمینه و هدف: اثرات سودمند پروبیوتیک‌ها بر بدن، امروزه یکی از مباحث مهم دنیای علم تلقی می‌شود، لذا این مطالعه به منظور بررسی اثر ضد میکروبی سویه پروبیوتیک لاکتوباسیلوس پاراکازئی جدا شده از ماست بر روی باکتری بیماری زای غذایی به نام استافیلوکوکوس اورئوس انجام گردید.

 

روش بررسی: در این تحقیق اثر سویه پروبیوتیک لاکتوباسیلوس پاراکازئی جدا شده از ماست cfu/ml)10⁸ ×1( بر رشد و تولید انتروتوکسین‌های باکتری استافیلوکوکوس اورئوسcfu/ml) 10⁵×1(  مورد بررسی قرار گرفت که پس از تلقیح در محیط TSB و گرم خانه گذاری در دو دمای 25 و 35 درجه سانتی گراد، در زمان‌های صفر، 24، 48 و 72 ساعت، از کشت مخلوط و کنترل در محیط‌های اختصاصی BP و MRS کشت داده شد و سپس با استفاده از کیت الیزای ریدا اسکرین تولید انتروتوکسین بررسی گردید. یافته‌های این تحقیق با استفاده از آنالیز واریانس و آزمون مربع کای، مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفتند.

 

یافته‌ها: پروبیوتیک‌ها در این مطالعه، رشد استافیلوکوکوس اورئوس را نسبت به نمونه‌ی کنترل 3 لوگ در دمای 25 درجه سانتی گراد و 2 لوگ در دمای 35 درجه سانتی گراد کاهش داد. سویه پروبیوتیکی تولید انتروتوکسین‌های A، C و E را در دمای 25 درجه سانتی گراد و انتروتوکسین‌های نوع E و A را در دمای 35 درجه سانتی گراد مهار کرد.

 

نتیجه‌گیری: استفاده از پروبیوتیک‌ها می‌تواند راهکار جدیدی برای کنترل زیستی باکتری استافیلوکوکوس اورئوس بدون استفاده از آنتی بیوتیک‌ها محسوب گردد.

 

---

 زمینه و هدف: احتمال ابتلا به سرطان سینه با افزایش فشردگی بافت سینه بیشتر می‌شود. فشردگی بافت به وجود سلولهای غدد شیری در بافت نرم سینه وابسته است. بنابراین، کشف غدد سرطانی در سینه‌های فشرده مستلزم توجه بیشتر از سوی پزشکان است. هدف اصلی این مقاله ارائه روش کمی برای تعیین و دسته بندی فشردگی بافت سینه در تصاویر ماموگرام دیجیتال با استفاده از منطق فازی می‌باشد.

 روش بررسی: این پژوهش از نوع مقطعی و توسعه‌ای است که منجر به پیشنهاد و توسعه‌ی یک نظام جدید می‌گردد. جامعه پژوهش مشتمل بر کلیه بیمارانی بود که به مرکز ملی سرطان مالزی برای انجام ماموگرافی بین سال‌های 2010 تا 2011 مراجعه نموده‌اند. حجم نمونه، مشتمل بر 220 تصویر ماموگرام بود که به صورت تصادفی از بین تصاویر موجود در بانک اطلاعات مرکز ملی سرطان مالزی انتخاب گردید. برای تعیین میزان انطباق پاسخ‌های این نظام با تشخیص پزشک، از آزمون کاپا در محیط نرم افزار SPSS استفاده شد.

 یافته‌ها: براساس نتایج بدست آمده، در 8/92 درصد موارد فشردگی بافت سینه بدرستی تشخیص داده شد و همبستگی شدیدی بین نتایج حاصل از سیستم و نظر رادیولوژیست‌ها وجود داشت(0001/0 p= ، 87/0 k= ).

 نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از سیستم پیشنهادی نسبت به موارد مشابه از کارایی بیشتری برخوردار بود؛ در نتیجه می‌توان استنباط نمود که از منطق فازی در این زمینه می‌توان بهره مند گردید. به علاوه، استفاده از اینگونه نظام‌ها کمک موثری برای پزشکان خواهد بود.

---

 زمینه و هدف: در راستای رشد توانمندیهای تدریس و آماده سازی دانشجویان دکترای تخصصی برای ایفای نقش بعنوان اعضای هیئت علمی آینده دانشگاههای علوم پزشکی، مطالعه‌ی حاضر با هدف تعیین میزان توانمندی دانشجویان دکترای تخصصی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران در رابطه با فنون تدریس و نیازسنجی از آنان انجام شده است.

روش بررسی : پژوهش حاضر توصیفی تحلیلی است که بصورت مقطعی در سال1390 انجام شد. جامعه مورد مطالعه دانشجویان دکترای تخصصی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران بودند که بصورت سرشماری در مطالعه وارد شدند . ابزار مورد استفاده پرسش نامه سنجش توانمندی تدریس بود که شامل مشخصات فردی و 16 گویه در دو بخش توانمندی و نیاز آموزشی است که روایی آن به تایید رسید و جهت تعیین پایایی، میزان آلفای کرونباخ نیاز آموزشی برابر 94/0 و توانمندی آموزشی به میزان 87/0، تعیین شد. تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شد. 

یافته‌ها : دانشجویان دکترای تخصصی توانمندی تدریس خود را در سطح "آشنایی بدون تسلط اجرایی" اعلام کردند و کمترین میزان توانمندی دانشجویان در رابطه با حیطه‌ی ارزشیابی فراگیران تعیین شد. دانشجویان با کسب میانگین 85/3 از 5 ، نیاز به آموزش و کسب تجربه در کلیه‌ی حیطه‌های مورد بررسی را ابراز کردند. بیشترین نیازهای آموزشی در موضوعات مرتبط با نحوه‌ی ارائه‌ی سخنرانی(میانگین 1/4)، چگونگی ارائه‌ی مطالب درسی(میانگین 02/4) و روشهای ایجاد انگیزه(میانگین 01/4) تعیین شد.

نتیجه‌گیری: نتایج مطالعه، موید لزوم برنامه ریزی مستمر جهت رشد توانمندیهای تدریس دانشجویان تحصیلات تکمیلی و آماده سازی آنان جهت ایفای نقش مدرس در آینده است .

---

زمینه و هدف: ایندول تری کربینول( I3C ) که در سبزیجات براسیکا یافت می‌شود خاصیت ضد سرطانی داشته و مکانیسم اصلی آن مهار فاکتور رونویسی هسته‌ای کاپا- B ( (NF- k B است. از سویی دوکسوروبیسین به عنوان یک داروی شیمی درمانی در کنار القای آپوپتوز در سلول‌های سرطانی، باعث فعال شدن NF- k B می‌شود. این فاکتور رونویسی با القای بیان ژن‌های دخیل در بقای سلولی از آپوپتوز جلوگیری می‌کند و باعث کاهش نتایج درمان می‌شود. هدف از این مطالعه تعیین اثر I3C در همراهی با دوکسوروبیسین بر افزایش آپوپتوز در سلول‌های لوسمی لنفوبلاستیک حاد (NALM-6) است.

روش بررسی : در این مطالعه بنیادی، رده سلولی لوسمی لنفوبلاستیک حاد، گونه پیش ساز لنفوسیت B با غلظت‌های مختلف I3C برای 1 ساعت تیمار شد و سپس با دوکسوروبیسین 125 نانو مولار به مدت 24 ساعت مجاور گردید. بررسی محتوای DNA سلولی و رنگ آمیزی Annexin V-FITC برای ارزیابی میزان آپوپتوز انجام شد و با فلوسایتومتری مورد مطالعه قرار گرفت. بررسی داده‌ها با آزمون تی زوجی صورت گرفت. 

یافته‌ها : نتایج بررسی سیکل سلولی نشان داد I3C به صورت سینرژیستی در همراهی با دوکسوروبیسین باعث افزایش سلول‌ها در ناحیه‌ی sub-G1 یا ناحیه مربوط به سلول‌های آپوپتوتیک می‌شود. بررسی فلوسـایتومـتری رنگ آمیزی Annexin V-FITC نیز نشان دهنده‌ی اثر I3C در افزایش سلول‌های آپوپتوتیک در همراهی با دوکسوروبیسین بود.

نتیجه‌گیری: نتایج حاصل از این مطالعه نشان داد I3C به صورت سینرژیستی در همراهی با دوکسوروبیسین باعث افزایش القای آپوپتوز در سلولهای NALM-6 می‌شود.

---

زمینه و هدف: سرطان پستان شایعترین نوع سرطان در میان زنان است. ایزوفلاون‌ها زیرمجموعه‌ای از فیتواستروژن‌ها هستند که دارای خواصی شبیه استروژن پستانداران می‌باشند. گیاه یونجه دارای ایزوفلاون بالایی است. هدف مطالعه‌ی حاضر تعیین اثر ایزوفلاون‌های گیاه یونجه روی سرطان پستان و پروفیل لیپید در این بیماران است.

روش بررسی: 30 رأس موش آزمایشگاهی BALB-C انتخاب و به چهار گروه دسته‌بندی شدند. گروه اول و دوم به روش کاشت سلولی به سرطان پستان مبتلا گشتند. گروه سوم و چهارم سالم ماندند. عصاره‌ی یونجه به روش تقطیر در خلأ تهیه شد و گروه‌های اول و سوم عصاره‌ی یونجه را دریافت نمودند. گروه دوم و چهارم(شاهد) هیچ دارویی دریافت نکردند. بعد از 6 هفته از خون تمامی موش‌ها سرم تهیه گردید. غلظت استرادیول، LDL - کلسترول، HDL - کلسترول و کلسترول تام در سرم اندازه‌گیری شد. آنالیز آماری داده‌ها با آزمون t-student و برنامه آماری Graphpad انجام شد. سطح معنی‌داری برابر 0/05 =P بود. 

یافته‌ها: میزان استرادیول در گروه اول نسبت به دوم کاهش معنی‌داری پیدا کرد(0/00 =P). میزان کلسترول تام در گروه اول نسبت به دوم کاهش معنی‌داری پیدا نمود(0/00=LDL  .   (P - کلسترول در گروه اول نسبت به دوم کاهش معنی‌داری نشان داد(0/00=HDL . (P- کلسترول در گروه اول نسبت به دوم افزایش نشان داد که این مقدار، معنی‌دار نبود(0/09 =P).

نتیجه‌گیری: عصاره‌ی یونجه با اثر بر روی میزان استرادیول و پروفیل لیپید در موشهای مبتلا به سرطان پستان می‌تواند در بهبود شرایط بیماری مفید باشد.

---

 زمینه و هدف: هر نظام آموزشی مستلزم آن است که پژوهش و ارزشیابی آموزشی درباره دوره‌های آموزشی آن انجام پذیرد. هدف از این مطالعه ارزشیابی دوره‌های کارآموزی و کارورزی در علوم پایه و بالینی در بیمارستانها براساس نظرسنجی از دانشجویان دانشگاه علوم پزشکی تهران بود.

روش بررسی: این یک مطالعه‌ی مقطعی و از نوع توصیفی تحلیلی بود. ابزار گردآوری داده‌ها را پرسش نامه شامل 14 گویه و 5 گزینه تشکیل می‌داد. در این مطالعه، مرکز مطالعات و توسعه آموزش دانشگاه علوم پزشکی تهران با هدف انطباق آموزش با نیازهای جامعه و ارتقای کیفیت با استفاده از پرسش نامه‌ی نظرسنجی خودایفا، با امتیاز آلفا کرونباخ 81/0 از کل دانشجویان دوره‌های کارآموزی در رشته‌های تحصیلی مدیریت خدمات بهداشتی، کاردرمانی، شنوایی سنجی، گفتار درمانی، فیزیوتراپی و کارورزی در علوم بالینی(جراحی داخلی، پوست، چشم و کودکان) که در مجموع 185 نفر بودند، در سال 1390 نظرسنجی نمود.

 یافته‌ها: میانگین کل نتایج ارزشیابی از برنامه دوره‌های کارآموزی و کارورزی به ترتیب در کلاس نظری و در ارتباط با آموزش کاربردی برابر 32/3%، مهارتهای ذهنی 98/2%، مهارتهای ارتباطی 38/3% و مهارتهای عملی 29/3% بود. میزان رضایتمندی دانشجویان از کیفیت برنامه‌های آموزشی در دوره‌های کارآموزی و کارورزی نیز برابر 2/50% بدست آمد.

 نتیجه‌گیری: مدیران و سیاست گذاران آموزشی دانشگاه در برنامه‌ریزی و اجرای برنامه‌های آموزشی و همچنین در استفاده از منابع بالقوه برای تحقق هدفها و دستیابی به کیفیت آموزشی، بسیار کوشش نمودند، اما تلاش بیشتری نیاز است.