193 نتیجه برای As
علی جنتی، علی ایمانی، حسن الماس پور خانقاه،
دوره 11، شماره 3 - ( 4-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: برای شناسایی مشکلات پیچیده ی نظام سلامت لازم است که اطلاعات و آمار ابعاد مختلف سلامت تولید شوند. بنابراین هدف این مطالعه بررسی توزیع خدمات بستری در بیمارستان های استان آذربایجان شرقی بود.
روش بررسی: مطالعه ی انجام شده یک مطالعه ی توصیفی- مقطعی است که با هدف بررسی توزیع خدمات بستری در بیمارستان های استان آذربایجان شرقی در سال ۱۳۹۲ انجام شده است. جمعیت مورد مطالعه در این پژوهش همه ارایه کنندگان خدمات سلامت شامل بخش های دولتی، خصوصی، تامین اجتماعی، نظامی، خیریه و غیر دولتی در سطح استان آذربایجان شرقی در طی سال ۱۳۹۲ بودند. آمار و اطلاعات، طبق فرم و نمونه ی از پیش تعیین شده(چک لیست محقق ساخته) که روایی محتوایی آن توسط پنج متخصص مدیریت سلامت تایید شده بود، به وسیله ی مشاهده ی اسناد و اطلاعات از معاونت های درمان دانشگاه علوم پزشکی، سازمان تامین اجتماعی، بیمه سلامت ایران جمع آوری گردید.
یافته ها: یافته های مطالعه نشان داد که بیشترین اعمال جراحی انجام شده مربوط به بخش دولتی با(۶۳/۱%) و کمترین مربوط به بخش های غیر دولتی(بیمارستان های وابسته به هلال احمر و دانشگاه آزاد اسلامی) با(۰/۳%) بود. بخش دولتی با(۷۱/۹%) بیشترین و بخش غیردولتی با(۱/۲%) کمترین بخش های ارایه دهنده ی خدمات بستری بودند.
نتیجه گیری: با توجه به یافته های مطالعه باید سیاست گذاری ها در راستای ایجاد تعادل و هماهنگی در ارایه خدمات توسط تمامی بخش های ارایه دهنده باشد.
محمد عرفان زارع، رضا مشکانی، مجتبی عباسی، فرهاد شاویسی زاده، عاطفه نصیر کنسستانی،
دوره 11، شماره 3 - ( 4-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: در ایران شرایط لازم و رشتهی تحصیلی افراد برای کسب جایگاه مسئولیت فنی آزمایشگاههای تشخیصی طبی همواره موضوعی مورد بحث بین گروههای مختلف مرتبط با فعالیتهای آزمایشگاهی بوده است. هدف از این مطالعه، بررسی جامع شرایط آموزش متخصصان آزمایشگاه، احراز شرایط مسئولیت فنی آزمایشگاههای پزشکی در کشورهای مختلف جهان و مقایسه ی آن با ایران می باشد.
روش بررسی: این پژوهش بر اساس مطالعات کتابخانه ای و جستجوهای اینترنتی در پایگاه های داده ای معتبر همچون SID ،Scopus ،PubMed ،Wiley Online ،Springer ،Science Direct ،Web of science و موتورهای جستجویی مثل Google Scholar و Google انجام گرفته است.
یافته ها: نتایج این مطالعه جزئیات استانداردهای لازم جهت کسب تصدی فنی آزمایشگاه های پزشکی را در کشورهای آمریکا، کانادا، نهاد بین المللی فدراسیون شیمی بالینی و طب آزمایشگاهی اروپا و چندین کشور اروپایی زیر نظر این نهاد را نشان می دهد.
نتیجه گیری: نتایج این مطالعه بیانگر این بود که در تمامی کشورهای مورد بررسی، متخصصان علوم پایه پزشکی و همچنین پزشکان با شرایط یکسانی توانایی کسب جایگاه تصدی فنی پس از آموزش های لازم و تاییدیههای مورد نیاز را دارند. در واقع ایران تنها کشور از میان کشورهای بررسی شده می باشد که طی دو دهه ی اخیر گروه علوم پایه پزشکی، که خود دارای شرایطی خاص از نظر آموزشی بوده و به عنوان رشتههای بالینی آموزش میبینند را در تصدی مسئولیت فنی با محدودیت های جدی مواجه نموده است که این مهم نیازمند بازنگری است.
سمیه شهری، سید جمال الدین طبیبی، امیر اشکان نصیری پور، فرهاد غفاری،
دوره 11، شماره 3 - ( 6-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: در راستای دستیابی به اهداف نظام سلامت، وجود یک چارچوب برای ارزیابی ضرورت دارد. هدف اصلی این پژوهش بررسی تاثیر کارکردها بر اهداف نظام سلامت ایران بود.
روش بررسی: پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی بود که به صورت مقطعی طی سال ۹۴-۱۳۹۳ انجام شد. از بین تمام صاحب نظران حوزه ی سلامت ۴۱۹ نفر به روش نمونه گیری خوشه ای و گلوله برفی در پژوهش شرکت داشتند. به منظور جمع آوری داده ها، از پرسشنامه ی بررسی اثر کارکردها بر اهداف نظام سلامت استفاده شد. روایی پرسشنامه به روش محتوا و پایایی آنها با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ محاسبه گردید. داده ها با استفاده از آزمون ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون با کمک نرم افزار SPSS۲۲ تحلیل شد.
یافتهها: یافته های حاصل از آزمون ضریب همبستگی پیرسون نشان داد که به ترتیب میان دو مؤلفه کارکردها بر دسترسی عادلانه به خدمات سلامت، کارکردها بر محافظت در برابر ریسک مالی و کارکردها بر اهداف برابر با ۰/۸۲۷، ۰/۶۵۵ و ۰/۸۷۰ بود و نتایج حاصل از آزمون رگرسیون نشان داد که ۸۷% از واریانس اهداف توسط مؤلفه های کارکردها تبیین می شود. بنابراین به ازای تغییر در یک واحد انحراف استاندارد کارکردها بر ریسک مالی و کارکردها بر دسترسی عادلانه به خدمات سلامت به ترتیب به اندازه ی ۰/۶۵۵، ۰/۸۲۷ قابل پیش بینی می باشد.
نتیجهگیری: از آنجا که کارکردها بر اهداف نظام سلامت تاثیر دارد، بررسی کارکردها بر اهداف نظام سلامت می تواند سیاست گذاران سلامت را در راستای بهبود عملکرد نظام سلامت از طریق شناسایی نقاط قوت و ضعف، بازبینی مداخلات و اصلاحات بهداشتی و درمانی، و مدیریت برنامه های نظام سلامت کمک نماید.
سجاد مظاهری، مریم عاشوری، زینب بچاری،
دوره 11، شماره 3 - ( 6-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: امروزه بیماری قلبی بسیار معمول و یکی از دلایل اصلی مرگ و میر به شمار می رود. به همین علت تشخیص درست و به موقع این بیماری بسیار مهم است. روش های تشخیصی و درمانی این بیماری عوارض جانبی زیاد و پرهزینه ای دارد. بنابراین محققان به دنبال روش های ارزان و با دقت بالا برای تشخیص این بیماری هستند. پژوهش حاضر با هدف شناسایی الگویی برای تشخیص روش درمان بیماری قلبی صورت گرفته است.
روش بررسی: پژوهش حاضر به روش توصیفی- مقطعی صورت گرفته و نمونه گیری به روش سرشماری بوده است. جامعه ی پژوهش متشکل از داده های بیمارستان های خاتم الانبیاء(ع) و علی ابن ابی طالب(ع) زاهدان است که با مراجعه ی مستقیم پژوهش گر به سازمان حاصل و به صورت فایل اکسل تهیه گردید. جهت تحلیل داده ها از نرم افزار Clementine۱۲.۰ استفاده شده است. در پژوهش حاضر الگوریتم های CHAID ،C&R Tree ،C۵.۰ و QUEST و شبکه عصبی مصنوعی روی مجموعه داده اجرا گردید.
یافته ها: مقدار صحت ۷۶/۰۴ توسط الگوریتم C&R Tree نشان دهنده ی عملکرد بهتر الگوریتم های درخت تصمیم نسبت به شبکه ی عصبی است.
نتیجه گیری: هدف این مطالعه ارایه مدلی برای پیش بینی روش درمانی مناسب بیماری قلبی به منظور کاهش هزینه های درمان و کیفیت ارایه خدمات بهتر به پزشکان می باشد. با توجه به قابل ملاحظه بودن خطرات اجرای روش های تشخیص تهاجمی مانند آنژیوگرافی و نیز حصول تجارب موفقیت آمیز داده کاوی در پزشکی، این مطالعه مدلی مبتنی بر تکنیک های داده کاوی ارایه نموده است. نقطه ی قابل بهبود مدل فوق ارایه سیستمی تصمیم یار جهت کمک به پزشکان برای افزایش صحت تشخیص روش درمان بیماری می باشد.
سارا امامقلی پور، علی اکبری ساری، سارا گراوندی، هدی مزرعه،
دوره 11، شماره 3 - ( 6-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: سازمان جهانی بهداشت تاکید ویژه ای بر حفاظت خانوارها در برابر هزینه های خدمات سلامت کرده است. بیماران نه تنها از بار بیماری، بلکه از بار ناشی از تامین مالی سلامت خود رنج می برند. هدف از پژوهش حاضر برآورد و تعیین هزینه های پرداخت از جیب و بررسی عوامل تاثیرگذار بر بروز هزینه های کمرشکن ناشی از دریافت خدمات درمانی توسط بیماران قلبی- عروقی در استان خوزستان است.
روش بررسی: مطالعه ی حاضر یک مطالعه ی توصیفی- تحلیلی است که به صورت مقطعی در سال ۱۳۹۴ به انجام رسید. ۱۰۰ نفر از بیماران قلبی- عروقی مراجعه کننده به بیمارستان های آموزشی شهر اهواز مورد بررسی قرار گرفتند. سهم پرداخت از جیب بیماران برآورد گردید و با استفاده از مدل اقتصاد سنجی لاجیت عوامل تاثیرگذار بر هزینه های کمرشکن تعیین شد. تجزیه تحلیل داده ها با نرم افزارهای SPSS و Stata انجام گردید.
یافته ها: میزان پرداخت از جیب هر بیمار قلبی- عروقی به طور متوسط ۱۶,۰۰۸,۹۳۶ ریال طی یک سال بود. همچنین ۵۵ درصد از بیماران با هزینه های کمرشکن مواجه بودند. سطح درآمد و بعد خانوار تاثیر منفی و معنادار و وضعیت اشتغال بیماران تاثیر مثبت اما غیرمعنادار بر روی هزینه های کمرشکن بیماران دارد.
نتیجه گیری: هزینه های دارویی و بستری بیشترین سهم از هزینه های پرداخت از جیب بیماران قلبی- عروقی را دربرمی گیرند و باید مورد توجه سیاست گذاران قرار گیرند. با افزایش سطح درآمد و بعد خانوار، خانواده کمتر با هزینه های کمرشکن مواجه خواهد شد. از طریق تقویت پوشش بیمه ای و کمک بیشتر دولت می توان میزان پرداخت از جیب بیماران قلبی- عروقی را کاهش داد.
علی محمد مصدق راد، پروانه اصفهانی، مرضیه نیک افشار،
دوره 11، شماره 3 - ( 6-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: با توجه به محدودیت منابع بخش سلامت، ضرورت توجه به افزایش کارایی سازمان های بهداشتی و درمانی الزامی است. این پژوهش با هدف ارزشیابی کارایی بیمارستانهای کشور انجام شده است.
روش بررسی: در این پژوهش مروری منظم، کلیه مقالات مرتبط با محاسبه کارایی بیمارستانهای ایران منتشر شده در دو دهه اخیر(۱۳۹۵-۱۳۷۶) مورد بررسی قرار گرفت. هفت پایگاه اطلاعاتی و دو موتور جستجوگر با استفاده از کلیدواژههای مناسب جستجو شد. لیست رفرنس های مقالات به دست آمده نیز بررسی شدند تا مقالاتی که به دست نیامدند، شناسایی شوند. تعداد ۱۵۶۳ مقاله یافت شد که با استفاده از یک چک لیست ارزشیابی کیفیت شدند. در نهایت، تعداد ۹۱ مقاله شرایط ورود به این مطالعه را داشته و تحلیل شدند.
یافته ها: به ترتیب سه روش تحلیل پوششی داده ها، پابن لاسو و تحلیل مرزی تصادفی بیشتر در ارزشیابی کارایی بیمارستانها استفاده شدند. میانگین کارایی بیمارستانهای کشور بین ۰/۵۸۴ و ۰/۹۹۸ متغیر بوده است. بیشتر بیمارستانهای غیردانشگاهی نظیر بیمارستانهای درمانی دولتی و خیریه، خصوصی و بیمارستانهای مناطق محروم کارایی مطلوب نداشتند. تعداد تخت و نیروی انسانی مهم ترین متغیرهای ورودی و تعداد پذیرش بیماران سرپایی و بستری و تعداد اعمال جراحی مهم ترین متغیرهای خروجی مورد استفاده در تحلیل پوششی داده ها بودند. روش پارامتریک تحلیل مرزی تصادفی از مزیت بیشتری نسبت به روش ناپارامتریک تحلیل پوشش دادهها برای سنجش کارایی بیمارستانها برخوردار است.
نتیجه گیری: با توجه به کارایی پایین بیشتر بیمارستانهای کشور، سیاستگذاران بهداشت و درمان کشور باید ضمن شناسایی دلایل پایین بودن کارایی، راهکارهایی برای تخصیص صحیح منابع و ارتقای کارایی فنی بیمارستانها اتخاذ کنند.
سید عباس محمودی، کمال میرزائی، سید مصطفی محمودی،
دوره 11، شماره 3 - ( 6-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: سرطان معده دومین علت مرگ ناشی از سرطان در جهان است. با توجه به اینکه این بیماری جزو کشنده ترین بیماری ها در کشور ماست بررسی و شناخت عوامل تاثیرگذار در ایجاد این بیماری، بسیار اهمیت دارد. در این پژوهش از دو تکنیک داده کاوی یعنی الگوریتم Apriori و الگوریتم ID۳ به منظور بررسی عوامل موثر در بروز سرطان معده استفاده شده است.
روش بررسی: مجموعه داده های این پژوهش از ۴۹۰ بیمار شامل ۲۲۰ نمونه ی مبتلا به سرطان و۲۷۰ نمونه ی سالم مراجعه کننده به بیمارستان امام رضای تبریز جمع آوری شد. با استفاده از الگوریتم Apriori و پیاده سازی آن در نرم افزار متلب، بهترین قوانین حاکم بر روی این مجموعه داده، استخراج شده است. همچنین از الگوریتم ID۳ نیز جهت بررسی این عوامل استفاده شد.
یافتهها: نتایج داده کاوی نشان می دهد که داشتن سابقه رفلاکس معده بیشترین تأثیر را در بروز این بیماری دارد. با استفاده از الگوریتم Apriori قوانینی به دست آمد که می تواند به عنوان الگویی برای پیش بینی وضعیت بیماران و احتمال بروز این بیماری و بررسی عوامل تاثیرگذار در ایجاد این بیماری استفاده شود. همچنین دقت پیش بینی به دست آمده از الگوریتم ID۳ برابر ۸۵/۵۶ به دست آمد که نتیجه ی بسیار خوبی در پیش بینی سرطان معده است.
نتیجه گیری: استفاده از داده کاوی به خصوص در داده های پزشکی با توجه به حجم بالای داده ها و وجود روابط ناشناخته بین ویژگی های سیستمیک، شخصی و رفتاری بیماران بسیار مفید است. نتایج حاصل از این پژوهش می تواند به پزشکان در شناسایی عوامل موثر در بروز این بیماری و نیز پیش بینی بروز این بیماری کمک فراوانی کند.
شهرام صدقی، سمیه غفاری هشجین،
دوره 11، شماره 4 - ( 9-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: نمایه شدن نشریات علمی یک کشور در پایگاههای استنادی بین المللی می تواند به ارتقای رتبه علمی آن کشور و مشارکت در تولید علم جهانی منجر شود. هدف این مطالعه، بررسی مطابقت استنادات مجلات پزشکی انگلیسی زبان ایرانی با معیارهای عینی پذیرش مجلات در پایگاههای منتخب، بوده است.
روش بررسی: این مطالعه از نوع توصیفی بوده و به روش ارزیابانه انجام شده است. جامعه آماری شماره آخر تعداد ۵۲ عنوان مجله انگلیسی زبان حوزه پزشکی ایران که در پایگاه های اطلاعاتی «وب آو ساینس»، «پاب مد» و «اسکوپوس» نمایه نشده اند و تعداد ۴۶۵ عنوان مقاله مندرج در این شماره از آنها به علاوه استنادات(مآخذ) مربوط به این مقالات به تعداد ۱۱۲۳۵ مورد بوده است. ابزار گردآوری داده ها چک لیست بوده و برای تحلیل داده ها از نرم افزار اکسل استفاده شد.
یافته ها: ۸۸/۵ درصد از مجلات، دارای روش مأخذنویسی بودند که این روش در بیشتر مجلات، رعایت شده بود. میزان خوداستنادی، پایین بود. تنها ۲/۹ درصد از استنادات در سال انجام مطالعه، انجام شده بود. مجلات، با ۸۷/۲ درصد، بیشترین تعداد استنادات را دریافت کرده بودند. قدیمی بودن زمان استنادات و عدم تعادل در نوع منابع استناد شده از جمله مهمترین دلایل ضعف نشریات مورد بررسی و عدم نمایه شدن آنها در پایگاههای نامبرده بوده است.
نتیجه گیری: ارایه روش های مأخذنویسی معتبر و کنترل دقیق استنادات، باید در دستور کار مجلات قرارگیرد. زمان استنادات می باید جدیدتر بوده و در نوع منابع استناد شده، تعادل نسبی برقرار شود.
محسن شیرازی مهرآباد، هادی شریف مقدم، خلیل کیمیافر، امیرعباس عزیزی،
دوره 11، شماره 4 - ( 9-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: ارزیابی دوره ای پایگاه های اطلاعاتی علوم پزشکی، یک اصل در فرایند ارتقای این پایگاه ها می باشد. هدف از این مطالعه ارزیابی تطبیقی ساختار پایگاه های اطلاعاتی علوم پزشکی مدلیب، سامانه ی دانش گستر برکت، اس آی دی، مگ ایران، ایران داک و پابمد با معیار گالیور بود.
روش بررسی: پژوهش حاضر به روش پیمایشی منطبق با ابزار ارزیابی گالیور ۲۰۰۲ انجام شد. ۱۲ بخش ابزار مذکور عبارتند از: مدخل، جستجو، محدود کردن، مشاهده و دستکاری رکوردها، تصاویر، بازیابی مدارک، خدمات اشاعه اطلاعات گزینشی، طراحی کلی، اصطلاح شناسی، طراحی و جایگذاری آیکون ها، کمک و مشخصات پیشرفته. مطالعه، بر روی پنج پایگاه اطلاعاتی فارسی و یک پایگاه اطلاعاتی خارجی انجام شد.
یافته ها: به ترتیب، پایگاه پابمد در کل پایگاه ها رتبه ی اول با امتیاز ۸۹/۱۶ درصد را کسب کرد و اس آی دی جدید با امتیاز ۵۷/۵ درصد امتیاز رتبه ی اول در میان پایگاه های داخلی، ایران داک با ۵۶/۲۵ درصد، مگ ایران با امتیاز ۵۴/۵۸ درصد، سامانهی دانش گستر برکت با ۵۲/۹۱ درصد، مدلیب با ۵۱/۲۵ درصد و تارگاه قبلی اس آی دی با ۴۷/۵ درصد رتبه های بعدی بودند.
نتیجه گیری: به رغم بهبود شاخص های مورد بررسی در به روزرسانی اخیر پایگاه های داخلی هنوز در بسیاری از شاخص ها فاصله زیادی با پایگاه های معتبر مانند پابمد وجود دارد. توصیه می گردد که در طراحی پایگاه های داخلی مواردی از جمله جستجو، راهنما، خدمات اشاعه اطلاعات گزینشی(SDI)، صفحه مدخل، مشخصات پیشرفته و بازیابی مدارک بیشتر مورد توجه قرار گیرد.
علی محمد مصدق راد، احمد فیاض بخش، فتانه امینی،
دوره 11، شماره 5 - ( 10-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: برنامهریزی استراتژیک نقش بسزایی در دستیابی به مزیت برتری برای سازمانهای غیرانتفاعی و خدماتی دارد. با این وجود، بسیاری از برنامهها با شکست مواجه میشوند. این پژوهش با هدف شناسایی چالشهای تدوین برنامه استراتژیک در سازمان بهزیستی کشور انجام شد.
روش بررسی: این مطالعهی موردی به صورت کیفی و با استفاده از مصاحبهی نیمه ساختاریافته با ۱۲ نفر از مدیران ارشد و میانی عضو تیم برنامهریزی استراتژیک سازمان بهزیستی کشور انجام شد. کلیه مصاحبهها پیادهسازی و اطلاعات کدگذاری شدند. برای تحلیل دادهها از روش تحلیل محتوایی استفاده شد. تعداد ۷ موضوع اصلی و ۱۶ موضوع فرعی از مصاحبهها استخراج شد.
یافتهها: چالشهای تدوین برنامه استراتژیک در سازمان بهزیستی کشور شامل عدم توجیه تدوین برنامه استراتژیک، مدل مورد استفاده برای برنامهریزی استراتژیک، ترکیب نامناسب تیم برنامهریزی استراتژیک، تغییر ساختار و مدیریت سازمان بهزیستی کشور، محدودیت زمانی تدوین برنامه استراتژیک، آموزش ناکافی و نامشخص بودن بودجه برنامه بود.
نتیجهگیری: چالشهای تدوین برنامه استراتژیک در صورتیکه به خوبی مدیریت نشوند، مشکلات زیادی بر سر راه اجرای برنامه استراتژیک ایجاد خواهند کرد. تعهد مدیران ارشد سازمان، مدیریت و رهبری قوی، ایجاد فرهنگ مشارکتی، آموزش و توانمندسازی کارکنان و تأمین منابع مورد نیاز در اجرای موفقیتآمیز برنامه استراتژیک در سازمان بهزیستی کشور نقش بسزایی خواهد داشت.
رضا صفدری، ملیحه کدیور، پریناز تبری، هالا شاوکی اون،
دوره 11، شماره 5 - ( 10-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: زردی در نوزادان مبحثی است که برای متخصصان در سراسر دنیا بسیار مهم تلقی می شود. زیرا این بیماری یکی از عمده ترین وضعیت هایی است که به توجه بالینی نیازمند است. هدف از انجام این پژوهش استفاده از تکنیک های طبقه بندی داده ها برای پیش بینی به موقع نوع زردی نوزادان و در نتیجه پیشگیری از آسیب های جبران ناپذیر به سلامت نوزادان بوده است.
روش بررسی: این پژوهش از نوع توصیفی بوده و با استفاده از مجموعه داده های جمع آوری شده درباره ی زردی نوزادان در شهر قاهره مصر انجام شده است. در این بررسی پس از پیش پردازش داده ها، تکنیک های داده کاوی از قبیل درخت تصمیم، Naïve Bayes و k)kNN نزدیکترین همسایه) در نرم افزار Orange بررسی، مقایسه و تحلیل شده است.
یافته ها: یافته های حاصل از پژوهش نشان داد که الگوریتم درخت تصمیم با دقت ۹۴ درصد، الگوریتم Naïve Bayes با دقت ۹۱ درصد و الگوریتم نزدیک ترین همسایه با دقت ۸۹ درصد نوع زردی در نوزادان را طبقه بندی می کنند. بنابراین بهترین الگوریتم از لحاظ دقت عملکرد در بین روش های طبقه بندی کننده، الگوریتم درخت تصمیم شناخته شد.
نتیجه گیری: استفاده از الگوریتم های طبقه بندی در ساخت سیستم های تصمیم یار می تواند به پزشکان در تصمیم گیری درباره نوع بیماری ها کمک کند و متخصصان می توانند برای رسیدگی به بیماران متناسب با نوع بیماری اقدام کنند که طی آن مخاطرات احتمالی در اثر عدم شناسایی به موقع یا صحیح بیماری کاهش خواهد یافت.
خدیجه معیل طبقدهی، مرجان قاضی سعیدی، لیلا شاهمرادی، حسین کرمی،
دوره 11، شماره 5 - ( 10-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: تالاسمی بیماری مزمنی است که بسیار هزینه بر پیچیده و ناتوان کننده است. در این بیماری مهارت مدیریت بیماران جهت به حداقل رساندن خطر ابتلا به عوارض بیماری باید افزایش یابد. هدف اصلی این پژوهش طراحی و ایجاد پرونده الکترونیک سلامت فردی بیماران تالاسمی ماژور بود.
روش بررسی: ابتدا به منظور تعیین عناصر اطلاعاتی، پرسشنامه تهیه و از متخصصان خون و آنکولوژی داخل کشور نیازسنجی گردید. براساس نتایج حاصل از نیازسنجی، سامانه با استفاده از زبان برنامه نویسی php و پایگاه داده ی mySQL طراحی و ایجاد گردید. ارزیابی سامانه توسط ۵۰ نفر از بیماران تالاسمی که در نیمه دوم ماه آبان سال ۱۳۹۵ به درمانگاه تالاسمی بیمارستان بوعلی سینا وابسته به دانشگاه علوم پزشکی مازندران مراجعه نمودند، انجام شد. بدین منظور پرسشنامه استاندارد ارزیابی قابلیت کاربرد استفاده شد.
یافته ها: ارزیابی قابلیت استفاده از سامانه نشان داد که بیماران با میانگین امتیاز ۷/۹۱ از ۹ امتیاز در سطح خوب ارزیابی گردیدند.
نتیجه گیری: می توان از سامانه های تحت وب جهت کمک به بیماران تالاسمی در کنترل تزریق خون و کاهش عوارض بیماری و ارتقای سلامت آنها استفاده نمود.
مجید صادق پور، احسان استبرقی، علیرضا مختاری، سپیده ریحانی،
دوره 11، شماره 6 - ( 12-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: شیر به عنوان محیط کشتی مناسب برای بیشتر میکروارگانیسم ها است. آلودگی در زنجیره ی تولید شیرخام و عمل آوری آن نتیجه ی شرایط بهداشتی نامناسب، حمل و نقل طولانی مدت و نبود امکانات برای ذخیره سازی شیر اتفاق می افتد. هدف تحقیق، شناسایی و اثرات میکروارگانیسم های شایع عفونت های ورم پستانی و نقش آنها در انتقال بیماری ها به همراه شیر به عنوان عامل اصلی در مخازن نگهداری و سرانجام انتقال این پاتوژن های عفونی به انسان، می پردازد.
روش بررسی: در مجموع ۴۵۰ نمونه شیر خام از دامداری های سنتی و صنعتی اطراف شهر تهران جمع آوری شد. به منظور تعیین هویت باکتری های رشد کرده، انتقال آن ها به محیط کشت افتراقی باتوجه به روش های استاندارد میکروب شناسی و بررسی حساسیت آنتی بیوتیکی(دیسک دیفیوژن) صورت گرفت.
یافته ها: نتایج آزمایش های بیوشیمیایی تعداد ۲۲۵ جدایه حاصل از کشت جهت جداسازی و تشخیص باکتری های موجود در شیر خام و بررسی تست حساسیت آنتی بیوتیکی و انجام آنتی بیوگرام مطابق با دستورالعمل استاندارد ۲۰۱۰ CLSI صورت گرفت. آنتی بیوتیک های تایلوزین و استرپتومایسین با داشتن بیشترین میزان مقاومت آنتی بیوتیکی به ترتیب: ۲۲۱(۹۸/۲%) و ۲۱۷(۹۶/۵%) مورد و در مقابل بیشترین حساسیت نسبت به تترادلتا و سیپروفلوکساسین به ترتیب مقاومت: ۰(۱۰۰%) و ۱۵(۶/۷%) مورد باکتریایی مشاهده شد.
نتیجه گیری: با توجه به وضعیت موجود و نتایج به دست آمده میزان آلودگی شیرهای حاصل از دامداری های سنتی و صنعتی بسیار بالاست. درمان های منظم ورم پستان و عفونت های حاصل توسط متخصصان امر صورت می گیرد ولی آلودگی های ناشی از دوشیدن و جمع آوری، زیادتر از مقادیر طبیعی می باشد. استفاده ی مکرر از آنتی بیوتیک ها و ایجاد مقاومت ناشی از آن مشکل بسیار مهم و قابل تاملی را در این زمینه فراهم کرده است.
الهام رنجبر، کیومرث امینی،
دوره 11، شماره 6 - ( 12-1396 )
چکیده
زمینه و هدف: سودوموناس آئروژینوزا یکی از عوامل مهم عفونت های بیمارستانی به ویژه در بیماران مبتلا به نقص سیستم ایمنی و کودکان است. شدت بیماری زایی ناشی از حضور ژن پیووردین PVD است و تاثیرات زیادی در نوع وحشی باکتری طی مسیر عفونت زایی ایفا می کند. شناسایی کلاس های مختلف ژن پیووردین برای تدوین برنامه ی پیشگیری و مبارزه امری لازم و ضروری به شمار می آید. در این تحقیق سعی شده است که با جداسازی و بررسی حضور ژن های PVD در نمونه ها، قدرت تاثیرگذاری آن در شدت بیماری زایی ارزیابی گردد.
روش بررسی: ابتدا ۶۰ جدایه سودوموناس آئروژینوزا جمع آوری شده از نمونه های بالینی دام و انسان، پس از تایید توسط آزمایش های تشخیصی و افتراقی، بررسی گردید. درنهایت برای هر ۶۰ جدایه، Multiplex PCR جهت ردیابی ژن های کد کننده ی پیووردین انجام شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که فراوانی ژن PVD کد کننده ی کلاس ۳ پیووردین در جدایه های انسانی و دامی، بیشترین فراوانی با ۷۶/۶% درصد شایع ترین و کمترین فراوانی مربوط به کلاس ۲ پیووردین با %۴۶ بوده است.
نتیجه گیری: شناسایی هر سه نوع کلاس PVD در سویه های سودوموناس آئروژینوزای مورد آزمایش، می تواند کمک زیادی به شناسایی نمونه های مبتلا به عفونت سودوموناسی نماید. با توجه به حضور ژن کد کننده ی PVDs که رابطه ی مستقیمی در قدرت بیماری زایی باکتری دارد بررسی و تحقیق در این مورد حایز اهمیت است.
افشین موسوی چلک، عارف ریاحی، امین زارع،
دوره 12، شماره 1 - ( 2-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: مجلات علمی یکی از ابزارهای اساسی در توسعهی علم در دنیای امروزی به حساب آورده شده و جایگاه ویژهای در انتشار آخرین دستآوردهای دانش بشری دارند. مطالعهی حاضر با هدف ارزیابی مجلات نمایه شدهی ایرانی درحوزهی پزشکی و تعیین جایگاه منطقه ای و بین المللی آن صورت گرفته است.
روش بررسی: مطالعه ی حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی و با روش علم سنجی صورت گرفته است. جامعه پژوهش را تمامی مجلات ایرانی در حوزه پزشکی تشکیل میدهند که تا سال 2016 در پایگاه اسکوپوس نمایه سازی شده اند. تجزیه و تحلیل اطلاعات با نرم افزارهای آماری انجام شد.
یافتهها: یافتهها نشان داد که تعداد مجلات ایرانی از 2 مورد در سال 1999 به 78 مورد در سال 2015 افزایش یافته است. 15 شهر، 29 مرکز و دانشگاه نیز در انتشار مجلات نمایه شده فعالیت داشته که دانشگاه تهران با 19 مجله، بیشترین تعداد مجلات علمی را پشتیبانی و منتشر نموده است. مجلات نمایه شده ی ایرانی در مقایسه با کشورهای پیشرفته ی دنیا، در سطح پایینتری قرار داشته و در زمره ی مجلات با کیفیت قرار نداشته اند.
نتیجه گیری: از مهمترین دلایل رشد کمی مجلات ایرانی در حوزهی پزشکی را میتوان به عواملی از قبیل سیاستهای افزایشی پایگاه اطلاعاتی اسکوپوس در نمایه سازی، رعایت استاندرها و پیروی از اسلوب و معیارهای بین المللی توسط مجلات علوم پزشکی مرتبط دانست. یافته ها نشان میدهد مجلات علمی حوزه پزشکی ایران در مقایسه با سایر کشورها از نظر کیفی جایگاه مناسبی ندارند، بنابراین برنامه ریزی و سیاستگذاری مناسب توسط وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و دانشگاههای تابع در این زمینه به شدت احساس میشود.
ثمین نوبخت، سمیه باقری، اسماعیل مهرآیین، احمدرضا شمس آبادی،
دوره 12، شماره 1 - ( 2-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: پیاده سازی موفق و استفاده ی بهینه از فناوری پزشکی از راه دور نیازمند تامین زیرساخت های لازم و عوامل موفقیت این فناوری مانند اینترنت پرسرعت می باشد. پژوهش حاضر به امکان سنجی پیاده سازی پزشکی از راه دور در
بیمارستان های منتخب پرداخته است.
روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع توصیفی-تحلیلی بود که در سال 1395 در بیمارستان های منتخب انجام گرفت. ابزار جمع آوری داده ها، پرسشنامه ی محقق ساخته ای بود که روایی آن توسط 4 نفر از استادان مدیریت اطلاعات سلامت و پایایی آن با استفاده از آزمون همبستگی درونی آلفای کرونباخ(0/83) تعیین شد. نتایج با استفاده از آمار توصیفی(میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی تحلیل شد.
یافته ها: براساس یافته ها، 82/2 درصد از بیمارستان های مورد بررسی به اینترنت پرسرعت دسترسی نداشتند و تنها 5/5 درصد به فیبر نوری مجهز بودند. مشکلات بیمه و بازپرداخت و کمبود کادر فنی به عنوان موانع اصلی و مقاومت کادر پزشکی و مشکلات صدور مجوز به عنوان موانع کم اهمیت برای پیادهسازی این فنآوری مطرح شدند. عوامل سازمانی و فرهنگی (p-value برابر با 0/001)، زیرساخت های فنی (p-value برابر با 0/005) و الزامات مالی (p-value برابر با 0/021) فن آوری پزشکی از راه دور با میزان تحصیلات و گرایش، اختلاف معنی داری در سطح خطای 5 درصد داشت.
نتیجه گیری: به دلیل وجود موانعی از قبیل نبود تجهیزات ویدئو کنفرانس، نبود اینترنت پرسرعت، بودجه ناکافی برای خریداری و پیاده سازی تجهیزات لازم، بیمارستان های مورد مطالعه در حال حاضر قادر به ارایه خدمات پزشکی از راه دور نبودند.
عارفه کلوانی، مریم کازرانی، مریم شکفته،
دوره 12، شماره 1 - ( 2-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: امروزه با گسترش اینترنت و پایگاههای اطلاعاتی و نیاز روزافزون جهت نهادینه کردن پزشکی مبتنی بر شواهد، آگاهی و استفاده ی پزشکان از مفاهیم و پایگاههای پزشکی مبتنی بر شواهد، امری ضروری به نظر میرسد؛ بنابراین هدف از این مطالعه، بررسی میزان آگاهی و استفاده از مفاهیم و پایگاههای اطلاعاتی پزشکی مبتنی بر شواهد در میان دستیاران تخصصی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی میباشد.
روش بررسی: پژوهش حاضر، پیمایش توصیفی از نوع کاربردی است. جامعه ی این مطالعه را 192 نفر از دستیاران دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در سال 1395 تشکیل میدهند. برای گردآوری دادهها از پرسشنامه و بهمنظور تحلیل دادهها از نرمافزار SPSS استفاده شد.
یافتهها: یافتهها نشان داد که دستیاران از میانگین کل نمره ی 5، نمره ی 2/99 برای میزان آگاهی و 2/73 برای میزان استفاده از پایگاههای پزشکی مبتنی بر شواهد را کسب کردند که حاکی از آن است که میزان آگاهی و استفاده دستیاران از پایگاههای اطلاعاتی پزشکی مبتنی بر شواهد در حد متوسط قرار دارد. بیشترین آگاهی و استفاده ی دستیاران به ترتیب به پایگاههای PubMed Clinical Queries ،UpToDate و Cochrane اختصاص داشت.
نتیجهگیری: اکثر دستیاران، دانش کافی دربارهی مفاهیم و پایگاههای پزشکی مبتنی بر شواهد ندارند؛ بهطوریکه بیشترین منابع مورد استفاده جهت پاسخگویی به نیازهای اطلاعاتی آنها، منابعی غیر از منابع اطلاعاتی مبتنی بر شواهد است؛ بنابراین، برنامهریزی جهت پذیرش و آموزش پزشکی مبتنی بر شواهد و پایگاه های آن به دستیاران، ضروری است.
رضا صفدری، لیلا شاهمرادی، مرجان دانشور، المیرا پورترکان، مرسا غلامزاده،
دوره 12، شماره 1 - ( 2-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: سرطان اپیتلیال تخمدان یکی از کشنده ترین انواع سرطانهای زنان می باشد. لذا هدف این مطالعه بررسی و استخراج فاکتورهای موثر در پیش بینی و تشخیص این نوع از سرطان در قالب مدل درخت تصمیم به منظور تسهیل تشخیص در حوزه ی سرطان تخمدان است.
روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع مطالعه ی توصیفی توسعه ای است. ابزار اصلی پژوهش، چک لیستی براساس اطلاعات پرونده ها، منابع معتبر علمی، مرور مطالعات منتشر شده و نظر خبرگان بود. به منظور تعیین روایی محتوایی چک لیست از روش CVR استفاده شد. سپس، چک لیست با معیار لیکرت سه گزینه ای برای نظر سنجی در اختیار خبرگان این رشته قرار گرفت. در نهایت به منظور طراحی درخت تصمیم، پس از تجزیه و تحلیل نتایج به دست آمده از نظرسنجی خبرگان، مدل نهایی براساس این نتایج توسعه یافت.
یافته ها: عناصر داده ای درخت تصمیم براساس نظرسنجی متخصصان، گایدلاین ها و دستورالعملهای تشخیص و غربال گری مرتبط با سرطان تخمدان به دست آمد. گره های برگ در درخت مذکور شامل انواع تومورمارکرها، پیگیری، اقدامات درمانی و ارجاعات می باشند. صحت درخت تصمیم توسط خبرگان تایید شد. ROMA(CA125+HE4) ،CA19-9 و CEA مهمترین تومور مارکرهایی است که براساس مدل تصمیم به دست آمد.
نتیجه گیری: مدلهای تصمیم بالینی می توانند با ایجاد یکپارچگی در اطلاعات بیمار، به ارایه پیشنهادهای تشخیصی و درمانی خاص بپردازند. مدل طراحی شده در این پژوهش می تواند با تسهیل تصمیم گیری، تشخیص بیماری سرطان اپیتلیال تخمدان را به طور قابل ملاحظه ای بهبود بخشد.
حجت اله سلیمانی، فاطمه نوشین فرد، فهمیه باب الحوائجی،
دوره 12، شماره 1 - ( 2-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: برای شناخت نیازهای ایثارگران و آشناسازی نسل های آینده با فرهنگ ایثار و شهادت نیاز به پایگاه اطلاعاتی برای ذخیره سازی اطلاعات داریم. اولین گام برای طراحی یک پایگاه مناسب ارایه الگوی مفهومی پایگاه است. تحقیق حاضر با هدف ارایه الگوی مفهومی ایجاد پایگاه ملی ایثارگران ایران شکل گرفته است.
روش بررسی: این پژوهش با رویکرد ترکیبی(کمی-کیفی) در دو مرحله انجام شده است. مرحله اول با استفاده از روش تحلیل محتوا(کمی) و مرحله دوم با استفاده از تکنیک دلفی(کیفی) صورت گرفته است و ابزار گردآوری داده ها، نرم افزار اکسل 2016 بود. به کمک تکنیک دلفی الگوی مفهومی محقق ساخته در سه دور برای صاحب نظران ارسال گردید. بر اساس نظرات آنها نقشه نهایی پایگاه ملی ایثارگران شکل گرفت.
یافته ها: در میان مولفه های اصلی مقدمه ای بر جنگ حذف شد و تاریخچه جنگ به تاریخچه جنگ ها، لینک به پیوندها، دیگر مطالب به مطالب دیگر، هنر و جنگ به جنگ و هنر و مولفهی فرعی امکانات به مولفهی اصلی تبدیل شد. اطلاعات فرد ایثارگر تبدیل به بانک اطلاعات ایثارگران گردید که خود تبدیل به مولفه های فرعی بانک اطلاعات شهدا/ جانبازان/ آزادگان/ رزمندگان شد.
نتیجه گیری: مولفه های اصلی الگوی مفهومی پایگاه ملی ایثارگران ایران از دیدگاه صاحب نظران عبارتند از: صفحه اصلی، مقدمه، درگیری ها و عملیات، تجهیزات، مناطق جنگی، امکانات، اخبار، گلزار شهدا، قوانین ایثارگران، پرسش و پاسخ، تاریخچه جنگ ها، جنگ و هنر، بانک اطلاعات ایثارگران، آرشیو، پیوندها، راهنما، ارتباط با ما، پرسش های متداول، مطالب دیگر، منابع، درباره پایگاه، جستجو، نقشه.
مینو شهبازی، رضا صفدری، محمد زارعی،
دوره 12، شماره 2 - ( 4-1397 )
چکیده
زمینه و هدف: کیفیت پرونده الکترونیک به کیفیت محتویات آن و مستندسازی درست وابسته میباشد. تعیین حداقل مجموعه دادهها برای بالا بردن کیفیت محتویات پروندههای الکترونیک و کمک به بالا بردن کیفیت ارائه خدمات درمانی به بیماران مبتلا به یووئیت امری ضروری است. این پژوهش برای تعیین حداقل دادههای ضروری برای پرونده الکترونیک بیماران یووئیت انجام شده است.
روش بررسی: در این مطالعهی توصیفی و تحلیلی، 7 فوق تخصص شبکیه عضو هیئت علمی، 4 فوق تخصص شبکیه غیرهیئت علمی، 4 دستیار دورهی فوق تخصصی شبکیه و 7 دستیار دورهی تخصصی چشمپزشکی شاغل در بیمارستان فارابی تهران انتخاب شدند. ابزار پژوهش، پرسش نامهای بود که محقق آن را تهیه و تنظیم کرده بود. به منظور روایی پرسش نامه، از روش اعتبار محتوا و برای سنجش پایایی از روش test-retest استفاده شد. تحلیل دادهها با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شد.
یافتهها: از بین عناصری که به نظرسنجی گذاشته شده بود، تمامی عناصر با موافقت بالای 90 درصد به عنوان عنصر اصلی مطرح شد. در مورد اهمیت عناصر اطلاعاتی ارایه شده بین پاسخهای پزشکان شرکتکننده در نظرسنجی اختلاف معناداری مشاهده نشد.
نتیجهگیری: حداقل عناصر اطلاعاتی پرونده الکترونیک بیماران یووئیت با پنج گروه اطلاعات دموگرافیک، اطلاعات بالینی بیمار، اطلاعات آزمایشگاهی، نوع یووئیت، توصیههای درمانی، اطلاعات تصاویر چشمپزشکی ارایه شد. الگوی پیشنهادی برای سیستمهای دستی و پرونده الکترونیک پزشکی قابل ارایه است.