766 نتیجه برای نوع مطالعه: پژوهشی اصيل
آرزو راستی، یوسف عرفانی، حجت یزدان بد،
دوره 3، شماره 3 - ( 12-1388 )
چکیده
زمینه و هدف :اسینتوباکترها از پاتوژنهای فرصتطلب بوده و از عوامل مهم عفونتهای بیمارستانی محسوب میشوند .این باکتریها میتوانند طیف وسیعی از عفونتها نظیر سپتی سمی وپنومونی را ایجاد نمایند و به دلیل مقاومت به آنتیبیوتیکهای رایج از معضلات سیستم بهداشتی درمانی محسوب شده و از طریق کارکنان بهداشتی درمانی و ابزار پزشکی قابل انتقال هستند. لذا مطالعه حاضر به منظور تعیین فراوانی و حساسیت انتی بیوتیکی اسینتوباکترهای جداشده از کشت خون انجام پذیرفت.
روش بررسی : در این مطالعه که یک مطالعه توصیفی گذشته نگر میباشد تعداد 750 عدد کشت خون مثبت در یک فاصله9 ماهه با استفاده از اطلاعات ثبت شده در رایانه ازمایشگاه بیمارستان شریعتی ارزیابی گردید و فراوانی اسینتوباکترهای جداشده از کشت خون محاسبه گردید و نتایج حساسیت آنتیبیوتیکی به روش دیسک دیفیوژن آگار مورد بررسی قرار گرفت. سپس نتایج با امار توصیفی تجزیه و تحلیل گردید.
یافتهها: در این بررسی تعداد 133 مورد اسینتوباکتر از نمونههای کشت خون ارسال شده از بخشهای بیمارستان شریعتی جدا گردید که در مقایسه بین بخشهای بیمارستان، بیشترین موارد جداشده (5/65% )مربوط به بیماران بخش اورژانس بیمارستان بود. در انجام آنتی بیوگرام با استفاده از آنتی بیوتیکهای سیپرو فلوکساسین, کوتریموکسازول, جنتامایسین, آمیکاسین, توبرامایسین, سفتازیدیم و سفتریاکسون، بیشترین حساسیت بدست آمده مربوط به سیپروفلوکساسین (91%) و کوتریموکسازول (5/57%) و بیشترین مقاومت مربوط به سفتریاکسون (4/98%) بود .
بحث و نتیجهگیری : با توجه به این نکته که بیشترین موارد جداشده از بخش اورژانس میباشد این مهم را خاطر نشان میسازد که احتمال دارد بخشی از موارد مثبت، عفونت واقعی نبوده و در اثر آلودگی باشد. لذا لازم است یک مطالعه آیندهنگر با رعایت تمام شرایط استاندارد و استریل از زمان نمونهگیری تا بدست آمدن نتیجه نهایی و مقایسه با علائم بالینی بیمار انجام گیرد و سپس نتایج حاصل از آن با این مطالعه مقایسه گردد.
علی آهنگر، سمانه صفارانی، احمد فیاض بخش،
دوره 3، شماره 3 - ( 12-1388 )
چکیده
زمینه و هدف : مدیران امروزی
، درمحیطی پویا، پرابهام ومتحول کار میکنند. نقش مدیران در ایجاد کیفیت بسیار اساسی است. امروزه پرداختن به کیفیت کالاها وخدمات در کلیه زمینهها در زمره اولویتهای اساسی هر سازمان پیشرو میباشد. در بخش بهداشت ودرمان، به لحاظ اهمیت نوع خدمات و سر و کار داشتن با سلامت وجان انسانها، اعتلای کیفیت وتضمین آن برای نظام بهداشت ودرمان ومردم بطور فزاینده و مداوم مورد توجه قرار گرفته است. مدیریت کیفیت فراگیر ( Total Quality Management) یکی از مهمترین تحولاتی است که وارد عرصه مدیریتی مراقبتهای بهداشتی شده است. هدف از این پژوهش بررسی آگاهی و نگرش مدیران ارشد و میانی بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران نسبت به امکان اجرای مدیریت کیفیت فراگیر (TQM) در بیمارستانهای مربوطه میباشد.
روش پژوهش: این مقاله به شکل توصیفی تحلیلی و میدانی بوده است، جامعه شامل مدیران میانی و ارشد دانشگاههای علوم پزشکی تهران بودند و مطالعه در سال 1387 انجام گرفت. حجم جامعه 50 نفر بوده و نمونهگیری صورت نگرفته است. ابزار گردآوری داده های آن پرسشنامه میباشد که شامل 46 سئوال است و روایی آن با استفاده از تیم متخصص و پایایی آن با روش زیرنمونه با اطمینان 95% اثبات شده است. روش به اینگونه بود که دادهها از طریق پرسشنامهها جمع آوری شدند، سپس دادهها با نرم افزار SPSS تجزیه و تحلیل گردیدند و در دو شکل آمار توصیفی ( شامل میانگین، میانه، نما، انحراف معیار، واریانس، دامنه تغییرات، حدپایین و حد بالا) و آمار استنباطی ( شامل آزمون Bivariate و ضریب همبستگی Pearson ( ارائه شدند.
یافته ها: به طور کلی متوسط میزان دانش مدیران ارشد و میانی در مورد مدیریت کیفیت فراگیر* برابر با 73.24 درصد است و با توجه به نحوهی امتیازدهی در گروه خوب قرار میگیرد و نیز متوسط میزان نگرش مدیران ارشد و میانی در مورد مدیریت کیفیت فراگیر برابر با 79.76 درصد است و با توجه به نحوهی امتیازدهی در گروه خوب و نزدیک به عالی قرار میگیرد. بررسی رابطه بین میزان آگاهی و نگرش مدیران ارشد و میانی نشان میدهد که ارتباط معنادار مثبتی بین این دو وجود دارد .
بحث و نتیجه گیری: مدیریت کیفیت جامع یک دیدگاه جدیدی است که برای ادامه بقای سازمان کاملاً حیاتی است بخصوص در محیطهای حساسی چون بیمارستانها که با جان انسانها سروکار دارند و کیفیت یک فرآیند مستمر است و با توجه به یافتهها نشان میدهند مدیران حداکثر دانش و نگرش را نداشتند اما با آموزش مداوم میتوان زمینه این امر حیاتی را در آینده مهیا نمود تا سطح سلامت آحاد جامعه بهبود یابد.
فرحناز صدوقی، مریم احمدی، محمود رضا گوهری، فاطمه رنگرز جدی،
دوره 3، شماره 3 - ( 12-1388 )
چکیده
زمینه وهدف: فناور یهای اطلاعاتی منبع مهمی برای انتشار اطلاعات بوده و استفاده از آنها منجر به افزایش دانش سلامت مردم میگردد. باتوجه به رویکرد سلامت متمرکز بر بیمار، این تحقیق به منظور بررسی نگرش بیماران بستری نسبت به فناور یهای اطلاعاتی صورت پذیرفت.
روش بررسی: مطالعه ای توصیفی - مقطعی در بیمارستا نهای تابعه دانشگاه علوم پزشکی کاشان بر روی 461 بیمار بستری در سال 78 که به صورت تصادفی ساده انتخاب شده بودند، صورت پذیرفت. ابزار گردآوری اطلاعات، پرسشنامه حاوی دو قسمت اطلاعات زمین های و ،( r=0/ محقق ساخته، روا(صوری و محتوائی) و پایا ( روش اسپیرمن - براون با 83 و آمار توصیفی تجزیه و SPSS اطلاعات مرتبط با اهداف مطالعه بود. داد هها توسط مصاحبه جمع آوری و با نرم افزار تحلیل گردید.
41 درصد به اینترنت دسترسی / 26 درصد با اینترنت آشنائی داشته و 9 / 42 درصد بیماران با کامپیوتر، 7 / یافت هها: 1
85 درصد / 88 درصد دریافت و ارسال سوابق، 7 / 86 درصد تمایل به دسترسی به اطلاعات پرونده پزشکی، 3 / داشتند. 3
76 درصد اخذ نوبت، 80 درصد مشاوره با پزشک معالج و 80 / دریافت جواب آزمایشات، 79 درصد تجدید نسخه داروئی، 4
درصد تمایل به دریافت اطلاعات مرتبط با رژیم غذائی را با استفاده از فناوری های اطلاعاتی داشتند.
بحث و نتیجه گیری: نگرش بیماران بستری نسبت به فناوری های اطلاعاتی نسبتاً خوب م یباشد. پیشنهاد میشود اطلاعات مورد نیاز بیماران بخصوص اطلاعات مربوط به نحوه صحیح مصرف داروها و رژیم غذائی از طریق دیسکهای فشرده و یا سایت بیمارستان در اختیار بیماران قرار گیرد و یا سای تهای مناسب به آنها معرفی گردد.
محمد مهدی امیری، زهره جدلی، سید عباس میرشفیعی، عبدالفتاح صراف نژاد، مهرناز رسولی نژاد، مسعود روانبخش، مهدی روحانی، محمد علی بویر، علیرضا صالحی نوده،
دوره 3، شماره 3 - ( 12-1388 )
چکیده
زمینه و هدف: گزارشات متعددی مبنی بر اهمیت نقش آپوپتوز در سندروم سپتی سمی وجود دارد. هدف از مطالعه حاضر و پذیرنده نوع یک آن در افراد مبتلا به سپتی سمی و مقایسه آن با افراد سالم TNF سطح ، PBMC بررسی میزان آپوپتوز در میباشد.
روش بررسی: این تحقیق بر روی 22 فرد بیمار مبتلا به سپتی سمی انجام گرفت. پس از اخذ 6 سیسی خون در شرایط میزان ، PBMC سرم بیماران بررسی گردید. بلافاصله پس از جداسازی TNFRI و TNF استریل، با استفاده از کیت الیزا میزان آپوپتوز این سلولها بررسی گردید( آپوپتوز در زمان صفر) ؛ در ادامه با کشت این سلولها میزان آپوپتوز خود به خودی و نوترکیب بر میزان آپوپتوز نیز بررسی گردید. TNF تاثیر بیماران در مقایسه با افراد نرمال افزایش PBMC یافت هها: میزان آپوپتوز در زمان صفر و میزان آپوپتوز خود به خودی
برای مرگ سلولی برنامهریزی شدهاند. in vivo معنیداری داشته و نشان دهنده این است که سلولهای ایمنی در شرایط نسبت به آپوپتوز خود به خودی آنها افزایش معنیداری نداشت. TNF بیماران، تحت تاثیر PBMC میزان آپوپتوز بحث و نتیجه گیری: نتایج نشان دهنده این است که مسیرهای مرگ دیگری غیر از پذیرندههای مرگ، در امر آپوپتوز در این بیماران بطور معنیداری در مقایسه با افراد نرمال TNFRI و TNF دخیلند. همچنین میزان سرمی هر دو پروتئین در مراحل ابتدایی TNFRI با یکدیگر است و نشان دهنده نقش پروتکتیو r= افزایش یافته و این افزایش متناسب 0.908 بیماری است
حسین درگاهی، نیلوفر ماسوری، رضا صفدری، سمیه فضایلی، مهدی یوسفی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: تحلیل کارایی بیمارستانها به عنوان پرهزینه ترین واحد عملیاتی نظام سلامت از اهمیت ویژهای برخوردار است. این واحد پرهزینه دارای بخش های متعددی میباشد که یکی از مهمترین آنها واحد مدارک پزشکی میباشد که این مطالعه سعی دارد با تحلیل کارایی واحد مدارک پزشکی گامی در جهت استفاده هر چه بیشتر از امکانات موجود در واحد مذکور بردارد.
روش بررسی: در این مطالعه کارایی فنی، مدیریتی و مقیاس واحدهای مدارک پزشکی موجود در بیمارستانهای وابسته به دانشگاه علوم پزشکی تهران در شهر تهران با استفاده از روش تحلیل پوششی داده ها با فرض بازدهی متغیر نسبت به مقیاس و به صورت ورودی محور مورد مطالعه قرار گرفت. ابزار مورد استفاده چک لیست بوده است و اطلاعات جمع آوری شده در آن مربوط به متغیرهای نهاده (تعداد پرسنل کاردان و پایین تر و پرسنل کارشناسی و بالاتر)، ستانده (تعداد پروندههای پزشکی سرپایی و بستری و تعداد پاسخگویی به مراجعه کنندگان) در طی سالهای 87-1385 میباشد.
یافتهها: متوسط کارایی فنی واحدهای مدارک پزشکی مورد مطالعه 84 درصد میباشد که نشان دهنده وجود حداقل 16 درصد ظرفیت افزایش کارایی میباشد. متوسط کارایی مدیریتی و مقیاس واحدهای مدارک پزشکی در طول 3 سال مورد مطالعه، به ترتیب 95 و 89 درصد میباشد. بیشترین میزان مازاد نهادهها مربوط به پرسنل با مدرک کاردانی و پایین تر میباشد. همچنین متوسط کارایی واحدهای مذکور در بیمارستانهای دارای فعالیت عمومی و تخصصی به ترتیب 80 درصد و 92درصد میباشد.
بحث و نتیجه گیری: بررسی رابطه بین برخی شاخصهای بررسی شده در این مطالعه با کارایی واحدهای مدارک پزشکی نشان داد که مواردی همچون استخدام افراد دارای مقطع تحصیلی کارشناسی و بالاتر، جذب نیروی انسانی دارای تحصیلات در رشته مدارک پزشکی، استفاده از مدیران دارای سابقه کاری کافی در این بخش و استفاده بیشتر از سیستمهای کامپیوتری برای انجام فعالیتهای واحد مذکور، میتوانند باعث ارتقای کارایی واحد مذکور شوند.
هیوا عبدخدا، سید جواد قاضی میرسعید، علیرضا نوروزی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: تولید علم رکن اصلی تمام برنامهها برای نیل به توسعه پایدار است. در حال حاضر مهمترین شاخصه تولید علم، تعداد مدارک نمایه شده از مجلات علمی در پایگاههای اطلاعاتی است که به پژوهشهای علمسنجی و کتابسنجی میپردازند. این مطالعه با هدف بررسی میزان تولیدات علمی حوزه پزشکی ایران بر مبنای مدارک نمایه شده در پایگاههای استنادی WOSو Scopus در فاصله سالهای 2009-2005 انجام شده است.
روش بررسی: این مطالعه از نوع توصیفی- تحلیلی است که در آن از تحلیل کتابسنجی استفاده شد. جامعه پژوهش عبارت بود از کلیه مجلات علمی- پژوهشی انگلیسی زبان که تا زمان انجام این بررسی در پایگاههای WOSو Scopus نمایه شده بودند. ابزار جمعآوری دادهها سیاهه کنترلی محقق ساخته بود که با مراجعه به وبگاه پایگاههای اطلاعاتی و مشاهده مستقیم برای هر عنوان مجله تکمیل شد. دادهها پس از گردآوری و ورود به رایانه توسط روشهای آماری مناسب و نرم افزار SPSS تجریه و تحلیل شد.
یافتهها: نتایج نشان داد که از تعداد 44 عنوان مجله مورد بررسی، 18 عنوان در پایگاه WOS و 20 عنوان در پایگاه Scopus نمایه شدهاند. تعداد مدارک ثبت شده و تعداد استناد به آنها در پایگاههای مورد بررسی با گذر سال در حال افزایش بوده است. بیشترین تعداد مدارک و استنادها مربوط به سالهای پایانی میباشد. تعداد مدارک ثبت شده در پایگاه Scopus بیشتر از پایگاه WOS است اما این اختلاف معنی دار نیست(186/0p-value= ).
بحث و نتیجهگیری: نمایانی مجلات حوزه علوم پزشکی کشور در پایگاههای مورد بررسی در سطح مطلوبی قرار ندارد. در هر دو پایگاه کمتر از 50 درصد مجلات نمایه شدهاند. در فاصله سالهای مورد بررسی تولیدات علمی حوزه پزشکی کشور در حال رشد بوده است اما رسیدن به جایگاه شایسته کشور در این حوزه مستلزم تلاش بیشتر است.
حسین درگاهی، مرجان قاضی سعیدی، رضا صفدری، مهناز حامدان،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف : بهره گیری از مزایای
منحصر به مدارک پزشکی کامپیوتری و تجهیزات ارتباطی برای جمع آوری، ذخیره، پردازش، استخراج و ارتباط دادن اطلاعات مراقبتی بیمار و اطلاعات مدیریتی، اگر مطابق نیازهای مدیران و کادر مدارک پزشکی باشد، بسیاری از مشکلات نظام بهداشتی درمانی کشور را برطرف می کند. نظام های اطلاعات در سیستم عرضه سلامت با گردآوری، تحلیل و انتشار دادهها، زمینه استفاده از اطلاعات به منظور بهبود و ارتقای سلامت جامعه را فراهم میسازند. هدف از این مطالعه توصیفی تطبیقی بررسی فرایند سیستم اطلاعات بالینی بیمارستانهای عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران براساس سیستم اطلاعات بالینی کشورهای منتخب میباشد.
روش بررسی: پژوهش حاضر یک مطالعه کاربردی به روش توصیفی میباشد که با هدف تعیین فرایند سیستم اطلاعات بالینی بیمارستانهای عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران براساس سیستم اطلاعات بالینی کشورهای منتخب انجام گرفته است. دادههای مورد نیاز با استفاده از پرسشنامهای پایا و روا جمع آوری شد و تحلیل دادهها با استفاده از آمار توصیفی صورت گرفت.
یافته ها: با درنظر گرفتن وضعیت موجود و اهمیت بررسی فرایند سیستم اطلاعات بالینی در بیمارستانهای مورد مطالعه، پژوهشگر الگوی موردنظر در بیمارستانهای عمومی را با مطالعه نظام مربوطه در کشورهای امریکا، استرالیا و انگلستان و براساس نیاز کشور در قالب فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی ارائه نمود که به بررسی محورهایی از جمله فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی در واحد پذیرش، واحد ذخیره و بازیابی اطلاعات، واحد آمار و واحد کدگذاری و همچنین بررسی فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی برنامه های نرم افزاری در این 4 واحد و در نهایت کاربرد آنها پرداخته شده است که نتایج حاصله در قالب جداولی که هر یک معرف پارهای از فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی است، آورده شده است.
بحث و نتیجه گیری: با توجه به جایگاه نظام اطلاعات در هر سازمان و نقش اساسی آن در اتخاذ سیاستهای درست، ایجاد نظام اطلاعات بالینی هماهنگ و یکپارچه اطلاعات بالینی و توانمندسازی کارشناسان در زمینه استفاده صحیح از دادهها از اولویتهای ضروری به شمار میرود. با توجه به بررسی فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی بخش اطلاعات بالینی بیمارستانهای عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران مشخص گردید که فراوانی نسبی وجود فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی در این بخش در عناصر مورد بررسی بالای 60% به خود اختصاص داده است و بررسی فراوانی نسبی وجود فرایندهای سیستم اطلاعات بالینی برنامههای نرم افزاری بخش اطلاعات بالینی بیمارستانهای عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران نشان داد که عناصر مورد بررسی به استثنای واحد پذیرش با میزان 75% و کاربرد سیستم با میزان 58.62%، مابقی محورها بین 37-35% میباشد.
بتول احمدی، مریم زیودار، سیما رفیعی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: در ارزشیابی بیمارستانها بایستی به نیازهای بیماران توجه شود تا بیمارستانها بتوانند در راستای تحقق اهداف خود پاسخگوی هزینههای هنگفت صرفشده در این بخش باشند. مطالعه حاضر به ارزیابی رضایت بیماران در حیطههایی پرداخته که در برنامه ارزشیابی بیمارستانها به عنوان عاملی کلیدی مدنظر قرار میگیرد.
روش بررسی: این بررسی مقطعی با تکمیل پرسشنامه توسط 120 تن از بیماران بستری در بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران با نمونهگیری تصادفی ساده و بر اساس فرمول محاسبه حجم نمونه انجام شد. در پرسشنامه مشخصات دموگرافیک، شغلی و وضعیت بیمهای بیماران و نیز ابعاد رضایتمندی آنها از خدمات بالینی، تغذیه، محیط و امکانات بیمارستان مطرح گردید.
یافتهها: محدوده سنی شرکت کنندگان در این مطالعه 11 تا 80 سال است که 61.9% آنها را زنان و 38.1% را مردان تشکیل دادهاند. 78.1% بیماران در این مطالعه بطور کلی از وضعیت موجود در بیمارستان رضایت داشتند و در موارد مربوط به محیط و امکانات بیمارستان، خدمات ارائه شده از سوی پرسنل بالینی و وضعیت تغذیه، میان رضایتمندی بیماران بستری در سه بیمارستان تحت مطالعه تفاوت معنادار مشاهده شد.
بحث و نتیجهگیری: همبستگی مثبت و قوی میان شاخص محیط بیمارستان و رضایت بیماران مشاهده شد که با برنامهریزی در جهت بهبود وضعیت بیمارستان میتوان به افزایش رضایت بیماران اقدام نمود. همچنین همبستگی مثبت و قوی میان رضایت بیماران و احساس سلامت وجود دارد که نقش بسزای کادر درمانی را در جلب رضایت و اعتماد بیماران نشان میدهد. بنابراین مسئولین بیمارستانها بایستی نسبت به رفع نارضایتیهای موجود و بهبود کیفیت خدمات ارائه شده در بیمارستانها اقدام نمایند.
هیوا عبدخدا، لیلا عبداللهی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه وهدف : یکدستی و همسونگری ویژگی چکیده نویسی اصولی است. این مهم، بدون تبعیت از دستورالعملها و استانداردهای جهانی محقق نخواهد شد. هدف از این پژوهش بررسی میزان انطباق چکیده مقالههای مجلات فارسی زبان دانشگاه علوم پزشکی تهران با استانداردهای ایزو214 و دستورالعمل گروه ونکوور درسال 1388 است.
روش بررسی : روش پژوهش پیمایشی از نوع توصیفی است. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه مجلات تمام متن فارسی زبان دارای چکیده انگلیسی دانشگاه علوم پزشکی تهران است که تا تاریخ انجام این پژوهش (30/11/1388) در وب سایت مجلات دانشگاه قابل ملاحظه بودند. تعداد 100 چکیده از مقاله های آخرین شماره این مجلات به عنوان نمونه، به صورت تصادفی انتخاب شدند. ابزار جمع آوری اطلاعات دو لیست کنترل جداگانه، منعکس از استانداردهای ایزو214و دستورالعمل گروه ونکوور در بخش چکیده نویسی است که برای نمونه مورد نظر تکمیل شد.دادههای بدست آمده بعد از ورود به رایانه و استفاده از نرم افزار Excel ,SPSS و روش های آماری مناسب تجزیه و تحلیل شد.
یافته ها: یافته ها نشان داد که میانگین میزان انطباق کلی چکیدهها با استانداردهای ایزو، 37/85 درصد(انحراف معیار93/24 درصد)، و با دستورالعمل های گروه ونکوور 44/84 درصد(انحراف معیار 36/24) است. چکیدهها در بخش "بیان یافتهها" بیشترین و در بخش"ارائه نتایج فرعی" کمترین میزان انطباق را با استانداردهای ایزو؛ و در بخش"وجود کلیدواژه" و " ذکر یافتهها" بیشترین و در بخش " برگرفته شدن کلیدواژهها از سرعنوانهای موضوعی پزشکی" کمترین میزان انطباق را با دستورالعملهای گروه ونکوور دارند.
بحث و نتیجه گیری : میزان انطباق چکیدههای مورد بررسی، با استاندارد ایزو214 و دستورالعملهای گروه ونکوور در حد مطلوبی بوده و اختلاف زیادی با هم نداشتند. تبعیت بیشتر از استاندارد ایزو در بخش"ارائه نتایج فرعی" و دستورالعمل گروه ونکوور در بخش " برگرفته شدن کلیدواژهها از سرعنوان های موضوعی پزشکی" لازم به نظر می رسد.
منیر عباس زاده قنواتی، فریبرز مهرانی، سید حسین احمدی، الهه جزایری قره باغ،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه وهدف: نیاز به دریافت خون در اعمال جراحی زنان با میزان کم هماتوکریت قبل از عمل قابل توجیه است، اما سایر فاکتورهای موثر بر دریافت خون نیز مطرح هستند. هدف از این مطالعه تعیین فاکتورهای موثر در نیاز به تزریق خون در اعمال جراحی پیوند شریان کرونردر رابطه با جنس میباشد.
روش بررسی: در یک مطالعه، آینده نگر و مقطعی500 بیمار ( 306 مرد و 194 زن ) با وضعیت فیزیکی Iو II برای عمل جراحی انتخابی پیوند شریان کرونر تحت بیهوشی عمومی در مدت یک سال در بیمارستان قلب تهران مورد بررسی قرار گرفتند. اطلاعات هر بیمار براساس دریافت خون کامل، پلاسمای تازه یخ زده ( FFP) و پلاکت در ضمن عمل و بعد ازآن و فاکتور هایی چون جنس، سن، وزن، قد، سطح بدن ( (BSA، طول مدت عمل جراحی، هماتوکریت قبل و بعد از عمل، حجم خون قبل از عمل، در بیمارستان ثبت شد. نتایج با استفاده از تستهای آماری t و X2 و رگرسیون خطی مورد ارزیابی قرار گرفتند. مقدارP کمتر از05/0 از نظر آماری معنی دار در نظر گرفته شد.
یافتهها: 2/57 درصدزنان ( 111 نفر) و 9/39 درصد مردان (121 نفر) خون دریافت کردند. میانگین مجموع خون دریافت شده در زنان 6/1 واحد در ضمن عمل جراحی و 6/2 واحد در طول مدت بستری در بیمارستان و در مردان 1/1 واحد در ضمن عمل و 8/1 واحد در طول مدت بستری بود. با توجه به متغیرهایی مانند، سن، سطح بدن، طول مدت عمل جراحی، میزان هماتوکریت قبل و بعد از عمل، حجم خون قبل از عمل، زمان پمپ و تعداد عروق پیوند شده که مورد بررسی قرار گرفتند، در مجموع در ضمن عمل جراحی و مدت بستری در بیمارستان زنان خون بیشتری دریافت کردند(P<0.05).
بحث و نتیجه گیری: میزان دریافت خون در بیماران زن تحت عمل جراحی پیوند شریان کرونر تحت تاثیر عواملی چون، سن، سطح بدن، هماتوکریت بعد از عمل و در بیماران مرد تحت تاثیر متغیرهایی چون افزایش طول مدت جراحی کاهش حجم خون و هماتوکریت قبل از عمل می باشد.
حسین درگاهی، مهناز اسکندری، گلسا شهام،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف : یکی از مهمترین عوامل در نظام اداره بیمارستانها برخورداری از مدیریت توانمند و مسلط به فرهنگ سازمانی است. مدیران اجرایی بیمارستانها نقش ارزشمندی در توسعه، حفظ و نگهداری فرهنگ سازمانی دارند. این مقاله با هدف مقایسه فرهنگ سازمانی موجود و مطلوب از دیدگاه مدیران اجرایی در بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران تدوین شده است.
روش بررسی : این مطالعه بصورت مقطعی و از نوع توصیفی- تحلیلی در طول سالهای 88-1387 انجام شد. نمونه پژوهش را تعداد 15 نفر مدیران اجرایی کلیه بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران تشکیل میدادند که با روش سرشماری تعیین شدند. جهت گردآوری دادهها از یک پرسشنامه حاوی اطلاعات دموگرافیک و تعداد30 سوال در رابطه با ده مولفه فرهنگ سازمانی الگوهای ارتباطی در قالب الگوی «استیفن رابینز» پس از انجام پایایی و روایی استفاده شد. از مدیران اجرایی خواسته شد تا دیدگاه خود را در ارتباط با وضعیت موجود و مطلوب فرهنگ سازمانی با توجه به مولفههای بالا در بیمارستانهای مورد مطالعه بیان نمایند. دادههای بدست آمده در نرم افزار SPSS V-15 جمع آوری و برای تحلیل دادهها از آزمونهای «کای دو»، «پیرسون» و «تی» استفاده شد.
یافته ها : بیشترین مقدار میانگین در وضعیت موجود فرهنگ سازمانی مربوط به امکان ارتباط مستقیم کارکنان با سرپرستان و در وضعیت مطلوب نیز بیشترین میزان میانگین مربوط به اعطای پاداش بر اساس شایستگی است. بیشترین اختلاف میانگین میان وضعیت موجود و مطلوب عناصر فرهنگ سازمانی مربوط به احساس مباهات کارکنان از عضویت در بیمارستان است.
بحث و نتیجه گیری : نتایج بدست آمده نشان داد از دیدگاه مدیران اجرایی به جز مؤلفه نظارت یا کنترل و الگوهای ارتباطی به دلیل تبادل موثر اطلاعات و وجود الگوهای ارتباطی، بقیه مولفههای فرهنگ سازمانی در بیمارستانهای مورد مطالعه در وضعیت موجود پایینتر از وضعیت مطلوب قرار دارند. از دیدگاه مدیران اجرایی، بین مولفههای فرهنگ سازمانی در وضعیت موجود با وضعیت مطلوب در بیمارستانهای دانشگاه علوم پزشکی تهران اختلاف معنیداری وجود دارد که این امر میتواند در نظام اداره بیمارستانها اختلال ایجاد کند. لذا، پیشنهاد میشود مدیران اجرایی مطلوب سازی فرهنگ سازمانی را در بیمارستانهای مورد مطالعه در اولویت راهبردی خود قرار دهند.
کرامت اله رحمانیان، عطیه جعفرزاده، علی خالویی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: مصرف دخانیات یکی از علل عمده مرگ از بیماری های مزمن است که از دوران نوجوانی آغاز میشود. هدف از انجام این مطالعه تعیین شیوع استعمال سیگار و عوامل تعیین کننده آن در دانش آموزان دبیرستانی شهرستان جهرم میباشد.
روش بررسی: این مطالعه یک مطالعه مقطعی است که در سال 1386 در شهرستان جهرم انجام شد. تعدادی از دانش آموزان به روش نمونه گیری چند مرحلهای انتخاب شدند. پرسشنامه همگون و پایا و روا توسط دانش آموزان منتخب حاضر در روز تحقیق تکمیل شد. برای آزمون تعیین کننده های استعمال دخانیات در میان دانش آموزان با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 5/11 از آزمون کای-دو، تی استیودنت و رگراسیون لجستیک استفاده شد.
یافتهها: شیوع استعمال دخانیات در میان دانش آموزان مقطع دبیرستان و پیش دانشگاهی به ترتیب برابر 4/9 و 7/12 درصد بود. 53 درصد از دانش آموزان سیگاری مقطع دبیرستان و 88 درصد دانش آموزان سیگاری مقطع پیش دانشگاهی برای اولین بار سیگار را از دوستان خود دریافت کرده بودند. قوی ترین فاکتور تعیین کننده استعمال دخانیات در میان دانش آموزان هر دو مقطع تحصیلی جنس بود.
بحث و نتیجه گیری: برنامه های مؤثر پیشگیری از استعمال دخانیات بایستی برروی نفوذ دوستان و اعضاء خانواده و به موضوع سن شروع و تداوم استعمال دخانیات متمرکز شود.
محمد عارفی، نرگس طلایی،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: اهمیت توجه به سطح رضایت بیماران از خدمات بهداشتی درمانی، نقش مؤثری در برنامه ریزیهای مدیریتی دارد. این مطالعه با هدف ارزیابی سطح رضایت مندی بیماران از خدمات ارائه شده و عوامل مرتبط با آن در بیمارستان بهارلو طراحی و اجرا گردید.
روش بررسی: مطالعه حاضر یک مطالعه مقطعی میباشد . اطلاعات این مطالعه با استفاده از پرسشنامه و با مصاحبه حضوری بدست آمده است و پس از تکمیل پرسشنامهها براساس تعداد نمونه مورد نیاز مطالعه، اطلاعات جمع آوری، وارد کامپیوتر و نهایتاً مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. جامعه آماری مطالعه 320 بیمار بستری شده درتمامی بخشهای مختلف بیمارستان در شش ماهه دوم سال 1387 میباشد که به صورت نمونه گیری تصادفی ساده مورد مطالعه قرار گرفتند. برای سنجش میزان رضایت بیماران از خدمات ارائه شده از پرسشنامه رضایت مندی بیماران حاوی 6 سؤال دموگرافیک و 20 عبارت سنجش رضایت مندی استفاده شد. پرسشنامه توسط پرسش گر آموزش دیده (افراد غیر کادر درمان)، در آخرین جلسه درمانی در اختیار بیماران بستری قرارگرفت تا حتی الامکان خود بیمار آن را تکمیل کند. در مورد بیماران کم سن، پرسشنامه توسط همراه بیمار و در موارد وجود بی سوادی و یا کم سوادی، پرسشنامه به کمک پرسش گر تکمیل میگردید.
یافته ها: سطوح رضایتمندی از خدمات شامل رضایتمندی از سیستم سرمایش و گرمایش (8/44%)، رضایتمندی از نظر امکانات و تسهیلات (3/48%)، رضایتمندی از کیفیت غذا (8/44%)، رضایتمندی از نظر تعویض روزانه لباس و ملحفه (4/41%)، رضایتمندی از بهداشت و نظافت (3/48%)، رضایتمندی از روشنایی اتاق (58%)، رضایتمندی از سرعت تشکیل پرونده (6/58%)، رضایتمندی از رفتار و برخورد پرستار (2/55%)، رضایتمندی از حضور به موقع پرستار بر بالین بیمار (6/58%) و رضایتمندی از نظر میزان همکاری کارکنان بخش با همراهان بیمار (2/55% ) میباشد. بیشترین سطح رضایتمندی بیماران به ترتیب مربوط به موارد زیر میباشد: رضایتمندی از حضور به موقع پرستار بر بالین بیمار (6/58%)، رضایتمندی از سرعت تشکیل پرونده و راهنماییهای مسئول پذیرش (6/58%)و رضایتمندی از نظر روشنایی اتاق (58%) میباشد.
بحث و نتیجه گیری: بیشترین درصد نارضایتی بیماران از امکانات و تسهیلات اتاق، کیفیت غذا و تعویض روزانه لباس و ملحفه (1/24%) میباشد.سطوح نارضایتی از میزان همکاری کارکنان بخش (2/17% )، نحوه بهداشت و نظافت بخش (8/13 % ) ، سیستم سرمایش و گرمایش (8/13 % ) و میزان دسترسی به پزشک (8/13 % ) میباشد.
هاجر مردانی ولندانی، روح الله میرزایی خلیل آبادی، داوود بشاش، ناهید عین اللهی، کامران علی مقدم، اردشیر قوام زاده، سید حمیداله غفاری،
دوره 4، شماره 2 - ( 6-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: لوسمی پرومیلوسیتیک حاد(APL) یکی از لوسمی های شایع است که حدود 10-5 % از بیماران مبتلا به لوسمی حاد میلوبلاستی را در برمی گیرد. در درمان بیماران از ATRA و اخیرا از آرسنیک استفاده می شود. آترا باعث مقاومت به درمان و آرسنیک در دوز بالا سمی است. AZT با القاء اثرات مختلف باعث مرگ سلولی می شود. هدف از این مطالعه بررسی اثر AZT ، مهار کننده تلومراز، بر رده سلولی NB4 (رده سلولی APL) جهت کاستن اثرات سمی دوز بالای آرسنیک می باشد.
روش بررسی: در این مطالعه زنده مانی سلولهای NB4 تیمار شده با دوزهای مختلف AZT (50,100,200µM) از طریق روش تریپان بلو و فعالیت متابولیک سلولی به وسیله روش MTT بررسی شدند.
یافته ها: در این مطالعه سلول های تیمار شده با دوزهای µM AZT=50,100,200 کاهش درصد زنده مانی قابل توجهی، هم به صورت وابسته به دوز و هم وابسته به زمان، با روش تریپان بلو و کاهش فعالیت سلولی با MTT نشان دادند.
بحث و نتیجه گیری: با توجه به اینکه AZT توانایی القاء آپوپتوز دارد و همچنین باعث کاهش فعالیت سلولی می شود به نظر میرسد داروی مناسبی برای مهار رشد سلول های توموری باشد.
شعبان علیزاده، سعید کاویانی، مسعود سلیمانی، علی اکبر پور فتح الله، ناصر امیری زاده، فاطمه کوهکن، سعید آبرون، مهرداد نوروزی نیا،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: ریز RNA ها ، مولکولهای کوچک غیر کدکنندهای هستند که در پروسههای متعدد سلولی از قبیل پرولیفراسیون، تمایز، آپوپتوزیس و سرطان شرکت دارند . مطالعات اخیر کاهش سطح mir-150 را در تمایز پیش سازهای خونی به رده اریتروئیدی نشان دادهاند. از آنجایی که بیان هموگلوبین شاخص مهمی در تمایز اریتروئیدی میباشد، دراین مطالعه تاثیر سرکوب mir-150 بر بیان زنجیره هموگلوبین آلفا در رده سلولی اریترولوکمیک K562 بررسی شده است.
روش بررسی: رده سلولیK562 در شرایط استاندارد کشت داده شده و پس از بهینه نمودن شرایط انتقال داده شد. سرکوب mir-150 توسط روش miRNA real time-PCR تایید شدو سپس بیان زنجیره آلفا با روش RT-PCRنشان داده شد. در نهایت، با استفاده از RT-PCR کمی ، تغییرات بیان زنجیره مزبور نسبت به سلول کنترل مورد سنجش قرار گرفت.
یافته ها: مطابق انتظار، کاهش دادن سطح mir-150 باعث افزایش بیان زنجیره آلفا گردید، به طوری که سطح این زنجیره هموگلوبینی در مقایسه با سلول کنترل و scrambleبیش از 10 برابر افزایش نشان می داد. آنالیز داده ها نشان از معنی دار بودن تغییرات بیان زنجیره آلفا نسبت به سلول کنترل بود(P <0.05).
نتیجه گیری: سرکوب mir-150 به طور چشم گیری سبب افزایش زنجیره الفا گردید که در نتیجه پس از مطالعات تکمیلی هدف مناسبی در زمینه تالاسمی آلفا میباشد. همچنین با مطالعات بیشتر و شناسایی ژنهای هدف miRNA های دخیل در روندهای تمایز اریتروئیدی، میتوان در آینده از پتانسیلهای تشخیصی و درمانی آنها بخصوص در ژن درمانی و پزشکی ترمیمی بهره برد.
مهدی خیاطان، امیر اشکان نصیری پور، میلاد امینی، سید محسن محمد نژاد،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: یکی از اهداف اساسی سیاست گذاران،ایجاد تسهیل در دسترسی افراد به خدمات بهداشتی درمانی در جامعه می باشد. پژوهش حاضر با هدف تعیین عوامل مؤثر بر دسترسی افراد به خدمات ارائه شده در این مراکز در شهرستان ری انجام پذیرفت.
روش بررسی: در این مطالعه توصیفی- مقطعی، تعداد 57 نفر از کارکنان پنج مرکز بهداشتی درمانی شهری از طریق نمونه گیری چند مرحله ای انتخاب شدند. ابزار گرداوری داده ها پرسشنامه ای مشتمل بر 28 سوال با مقیاس سنجش 4 گزینه ای بود که پیش از آزمون، روایی و پایایی آن مورد آزمایش و تایید قرار گرفت. دادههای خام با نرم افزار SPSS تحلیل و یافته های پژوهش در سطح آمار توصیفی ارائه شدند.
یافته ها: در بین عوامل مورد مطالعه از دید کارکنان ، عامل فردی با میاانگین نمره 29/2 ، عوامل جغرافیایی با میانگین نمره 42/2، عوامل مالی با نمره 27/2 و عوامل ساختار با میانگین نمره 58/2 با ثاثیر زیاد در ارائه خدمات ظاهر شدند.
نتیجه گیری: چهار عامل فردی، جغرافیایی، مالی و ساختاری از دیدگاه کارکنان مراکز بهداشتی درمانی شهری بر دسترسی افراد به خدمات ارائه شده در مراکز بهداشتی درمانی شهری از تاثیر زیادی برخورداربودند. لذا پیشنهاداتی مبتنی بر نتایج پژوهش برای افزایش دسترسی ارائه گردیده است.
فریبا نباتچیان، ناهید عین اللهی، نسرین دشتی، عبدالفتاح صراف نژاد، غلامرضا وطنی،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: توازن بین تولید گونه های اکسیژن واکنشگر و فعالیت آنتی اکسیدانی در ایجاد بیماریهای مربوط به استرس اکسیداتیو دارای اهمیت هستند. در این مطالعه، توازن پرواکسیدان - آنتی اکسیدان و همبستگی آن با میزان چربیها و اسید اوریک موجود در سرم بررسی گردید. هدف این تحقیق بررسی توازن پرواکسیدان - آنتی اکسیدان بعنوان یک عامل پیش تشخیصی در بیماران مبتلا به بیماری شریان کرونر بود.
روش بررسی: هفتاد و دو بیمار و شصت و هشت فرد سالم انتخاب شدند. میزان توازن پرواکسیدان - آنتی اکسیدان با بکارگیری محلولهای استاندارد و با کمک روش ELISA تدوین شد. اندازه گیری تری گلیسرید ، کلسترول تام ، LDL - کلسترول ، HDL - کلسترول و اسید - اوریک به روش آنزیمی انجام شد.
یافته ها: مقادیر توازن پرواکسیدان - آنتی اکسیدان (PAB) در بیماران 26/2 ± 01/70 (واحد HK ) و در افراد سالم 84/2 ±40/66 (واحد HK) تعیین شد. بین میانگین مقادیر PAB در دو گروه اختلاف معنی داری مشاهده نشد (41/0 = P). میانگین مقادیر اسید اوریک در دو گروه ، بیماران و افراد سالم تفاوت معنی داری نداشت (46/0 = P). همبستگی معنی داری بین مقادیر اسید اوریک و PAB در بیماران و افراد سالم وجود داشت (01/0) > P همبستگی معنی داری بین مقادیر تری گلیسرید ، HDL/ کلسترول ، LDL/HDL و میزان PAB در بیماران و افراد سالم وجود داشت (05/0
نتیجه گیری: این مطالعه نشان می دهد ، استرس اکسیداتیو می تواند عامل پیش تشخیصی مهمی در روند بیماری شریان کرونر باشد.
روح الله میرزایی خلیل آبادی، هاجر مردانی ولندانی، داوود بشاش، ناهید عین اللهی، کامران علی مقدم، اردشیر قوام زاده، سید حمیداله غفاری،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: لوسمی پرومیلوسیتیک حاد (APL) با t(1517) شناخته میشود. تدابیر درمانی مهم برای این بیماری، استفاده از ATRA و آرسنیک میباشد. از بین بردن سلولهای سرطانی نیاز به دوز بالایی از آرسنیک دارد، اما در این دوزها آرسنیک دارای اثرات سمی روی بافتهای سالم می باشد. هدف از این مطالعه، بررسی اثر دوز پایین آرسنیک، در ترکیب با داروی AZT برروی رده سلولی NB4 (رده سلولی APL) می باشد.
روش بررسی: در این مطالعه بعد از کشت و تکثیر رده سلولی NB4، سلولها با دوز پایین آرسنیک(5/0 میکرومولار) و دوز پایین آرسنیک در ترکیب با دوزهای مختلف AZT(50،100،200 میکرومولار) تیمار شدند و سپس زنده مانی سلولها با تریپان بلو و فعالیت متابولیک سلول با MTT assay بررسی شد.
یافته ها: دوز پایین آرسنیک به تنهایی و در ترکیب با دوز50 میکرومولار AZT ، اثر کمی روی زنده مانی و فعالیت متابولیک سلول داشت، اما در ترکیب با دوزهای بالاتر AZT تاثیر قابل توجهی را به نمایش گذاشت و هر دوی زنده مانی و فعالیت متابولیک بطور قابل توجهی کاهش یافتند.
نتیجه گیری: مکانیسمهای القاء کننده آپپتوز ، باعث آپپتوز توسط AZT و آرسنیک می شوند. از آنجا که بعضی از این مکانیسمها بین AZT و آرسنیک مشابه میباشد، لذا احتمالا مکانیسمهای مشابه باعث اثر تقویتی و کاهش قابل توجه زنده مانی و فعالیت متابولیک در ترکیب دو دارو شده است.
حمید اراضی، محسن ابراهیمی، کاکو حسینی،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: مصرف استروئیدهای آنابولیک در ورزشکاران پرورش اندام شیوع فزایندهای یافته است. لذا، پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر مصرف استروئیدهای آنابولیک بر میزانCRP خون ورزشکاران پرورش اندام انجام شد.
روش بررسی: تعداد60 مرد در غالب 3 گروه، شامل ورزشکاران مصرف کننده استروئیدهای آنابولیک (20n=)، ورزشکاران پرورش اندام بدون مصرف استروئیدهای آنابولیک (20n=) و افراد تمرین نکرده شاهد (20n= ) در تحقیق شرکت کردند. برای ارزیابی میزان CRP ، نمونه خون پس از 12 ساعت ناشتا برداشته شد. قدرت و حجم عضلات بازو، سینه ای و ران به ترتیب از طریق آزمون 1RM و دور عضله، و سرعت از طریق آزمون سرعت 30 متر اندازه گیری شد. تجزیه و تحلیل دادهها با آزمون تحلیل واریانس و آزمون تعقیبی LSD انجام شد.
یافتهها: نتایج نشان داد تفاوت معنی داری از نظر قدرت عضلات، دور بازو ، دور ران و دور سینه بین گروه های مختلف مشاهده شد 0/05) (P. هم چنین ، در سرعت 30 متر ، تفاوت معنی داری بین هیچ یک از گروه ها مشاهده نشد.
نتیجهگیری: استفاده از اثر استروئیدهای آنابولیک برای بهبود قدرت و حجم عضلانی در ورزشکاران پرورش اندام با خطر افزایش میزان CRP(به عنوان یک عامل خطرزای بیماری های قلبی- عروقی) همراه است.
امیر اشکان نصیری پور، کتایون جهانگیری، سعیده آقا محمدی،
دوره 4، شماره 3 - ( 12-1389 )
چکیده
زمینه و هدف: از آنجا که زمان انتظار یکی از عوامل موثر در رضایت بیماران از کیفیت خدمات ارائه شده می باشد، مطالعه حاضر به منظور بررسی زمان انتظار مراجعین به درمانگاه های تخصصی بیمارستان دکتر شریعتی تهران انجام پذیرفته است.
روش بررسی: این پژوهش با بهره مندی از الگوی شش سیگما در چهار مرحله و با روش های کمی و کیفی انجام شده است. جامعه این پژوهش را کلیه مراجعین به درمانگاه های تخصصی بیمارستان شریعتی که بیش از 100 مراجعه کننده در ماه داشتند، در بازه زمانی یک هفته کاری تشکیل دادند. حجم نمونه، 266 نفر، معادل 10درصد از مجموع مراجعین یک هفته درمانگاه های تحت مطالعه انتخاب گردید. ابزارهای گرد آوری داده ها، ساعت کورنومتردار، فرم ثبت زمان های اندازه گیری شده و چک لیست بوده است. پس از جمع آوری داده ها از حوزه واقعیت، بوسیله نرم افزار (SPSS) مورد تحلیل قرار گرفتند.
یافته ها: میانگین زمان انتظار مراجعین به درمانگاه ها در روز ویزیت 121 دقیقه با انحراف معیار33.73 مشخص گردید. مهمترین فرایندها از زمان ورود مراجعین به درمانگاه تا خروج آنها شناسایی شدند.
نتیجه گیری: تعداد زیاد بیماران به صورت همزمان، عدم حضور به موقع پزشکان، کمبود تعداد پزشکان، به عنوان سه عامل اول طولانی شدن زمان انتظار مراجعین از منظر دریافت کنندگان و ارائه کنندگان خدمات درمانی بودند. در این مجموعه دو شیفته کردن درمانگاه، تامین نیروی انسانی مناسب، اصلاح هندسی فضاهای فیزیکی جهت کاهش زمان انتظار مراجعین ، پیشنهاد میشود.