مقدمه: ديابت، بيماری مزمنی است که مديريت آن نيازمند مراقبت و درمان چند محوری است. براي تعداد زيادی از بيماران، انسولين درمانی يکي از مهم‌ترين بخش‌های مراقبت از ديابت می‌باشد؛ اما برخی از آنها تمايلی به استفاده از انسولين ندارند که اين خود منجر به وخيم‌تر شدن وضعيت بيماری و بروز زودرس عوارض آن می‌شود. شناسايی عواملی که سبب می‌گردند بيماران نسبت به انسولين درماني نظر مساعدی نداشته باشند، گامی در جهت برنامه‌ريزی برای رفع آنها است. هدف از انجام مطالعه کيفی حاضر، بررسی علل عدم تمايل بيماران ديابتی به انسولين درمانی می‌باشد.
روش‌ها: مطالعه حاضر يک پژوهش کيفی است که به استفاده از رويکرد نظريه زمينه‌ای (گراندد تئوری) انجام شده است. نمونه‌ها به تعداد 64 نفر از مراکز ديابت بيمارستان‌های دانشگاه‌های علوم پزشکی شهرهاي تهران، تبريز، مشهد و رشت با روش نمونه‌گيری هدفمند انتخاب شدند. در طول 12 ماه زمان مطالعه، کليه اصول اخلاق پژوهشی رعايت شده و داده‌ها از طريق مصاحبه بدون ساختار در چارچوب رويکرد نظريه زمينه‌ای جمع‌آوری و با روش Glaser تجزيه و تحليل شدند.
يافته‌ها: نتايج بررسی داده، مشخص کرد عوامل موثر در عدم تمايل بيماران به انسولين درمانی در 5 طبقه ترس از تزريق انسولين، ايجاد محدوديت، باورهای منفی، عدم آموزش و عدم توانايی دسته‌بندی می‌شوند.
نتيجه‌گيری: با در نظر گرفتن ماهيت علل موثر در عدم تمايل بيماران به انسولين درمانی، به نظر می‌رسد عوامل روانشناختی در شکل‌گيری آنها نقش داشته و از اين جهت بيماران نيازمند دريافت خدماتی هستند که با رويکردی روانشناسانه به اين مهم می‌پردازد. آموزش صحيح و کافي و به دنبال آن افزايش آگاهی می‌تواند به رفع مشکل موجود کمک نمايد.